Repozytorim Annales UMCS Sectio H - Oeconomia:
Liczba artykułów w bazie: 663 Format SWF: 442 Format DJVU: 365 Format PDF: 662 Razem plików: 1469

Volume 49 - 2015

PL: Spis treści
EN: Table of contents
-

- Full text in PDF format

Article 01PL: PROF. DR HAB. GENOWEFA SOBCZYK - Główne kierunki działalności naukowo-badawczej i dydaktycznej
EN: PROF. DR HAB. GENOWEFA SOBCZYK - Main directions of scientific-research and didactic activity
9-17

GENOWEFA SOBCZYK

- Full text in PDF format

Article 02PL: Target costing – znaczenie perspektywy klienta w procesie ustalania ceny
EN: Target costing – the meaning of customer’s perspective in the price setting process
27-34

ILONA BONDOS


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Marketingu

Istotą działań marketingowych jest koncentracja na potrzebach klienta i dążenie do ich zaspokojenia na poziomie satysfakcjonującym obie strony wymiany. Koncepcja target costing odwołuje się do procesu ustalania kosztów i definiowania poziomu cen – obszaru działalności przedsiębiorstwa, w którym uwzględnianie roli klienta jeszcze do niedawna nie było standardem. Celem artykułu jest zaprezentowanie, z perspektywy marketingowej, istoty rachunku kosztu docelowego, w którym cena odgrywa istotną rolę – wbrew tradycyjnemu myśleniu, że to koszty decydują o poziomie cen.
The purpose of this article is to present, from marketing perspective, the essence of target costing. The concept of target costing refers to the process of determining the costs and defining the level of prices – the area of marketing activities, where taking into account the role of the client was not a standard. The idea of target costing was born in an extremely competitive environment in Japan in the 60s. of the twentieth century. And it is seen as an important tool to reduce costs and to improve the competitiveness level of the company. According to target costing, concept price plays an important role in the whole process of cost management – price is the starting point of all activities, what is important – it is a determinant of the cost not vice versa.
target costing, price setting, market orientation
rachunek kosztów docelowych, ustalanie ceny, orientacja marketingowa
  1. Armstrong G., Kotler Ph., Marketing: An Introduction, Pearson, Harlow 2009.
  2. Blythe J., Essentials of Marketing, Prentice Hall, Harlow 2005.
  3. Doligalski T., Internet w zarządzaniu wartością klienta, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2013.
  4. Gałązka M., Rachunek kosztów docelowych jako narzędzie współczesnej rachunkowości zarządczej, „Roczniki Ekonomiczne KPSW” nr 1, Bydgoszcz 2008.
  5. Gostomczyk B., Rola analizy wrażliwości w target costing oraz jej miejsce w lean accounting, „Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” – Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 765, Szczecin 2013.
  6. Holden R.K, Burton M.R., Pricing with Confidence, Wiley, New Jersey 2008.
  7. Janowicz M., Rachunek kosztów docelowych jako nowoczesne narzędzie zarządzania kosztami, [w:] Rachunkowość w zarządzaniu jednostkami gospodarczymi, red. T. Kiziukiewicz, Szczecin 2005.
  8. Karmańska A. (red.), Rachunkowość zarządcza i rachunek kosztów w systemie informacyjnym przedsiębiorstwa, Difin, Warszawa 2006.
  9. Kaur M., Poising between price and quality using target costing, “International Journal of Management Research” 2014, vol. 2, no. 1.
  10. Kozielski R., Biznes nowych możliwości. Czterolistna koniczyna – nowy paradygmat biznesu, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2012.
  11. Kozielski R., Target costing – decyduje klient, „Marketing w Praktyce” 2013, nr 7.
  12. Kumar A., Association of Quality Function Deployment and Target Costing for Competitive Market, “International Journal of Management Research” 2014, vol. 2, no. 2.
  13. Kumar V., Jones E., Venkatesan R., Leone R.P., Is Market Orientation a Source of Sustainable Competitive Advantage or Simply the Cost of Competing?, “Journal of Marketing” 2011, vol. 75.
  14. Marshall G.W., Johnston M.W., Marketing Management, McGraw–Hill, Boston 2010.
  15. Mazurek-Łopacińska K., Orientacja na klienta w przedsiębiorstwie, PWE, Warszawa 2002.
  16. Pazarceviren S.Y., Celayir D., Target c osting b ased o n t he a ctivity-based c osting m ethod a nd a model proposal, “European Scientific Journal December” 2013, vol. 4, special edition.
  17. Raju J., Zhang Z.J., Smart Pricing, Upper Saddle River, New Jersey 2010.
  18. Sabir R.A., Xinping X., Sabr S.A., Using Target Costing to Investigates Competitive Price, “World Academy of Science, Engineering and Technology” 2011, vol. 5.
  19. Sobańska I., Rachunkowość w zarządzaniu „szczupłym” przedsiębiorstwem, „Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” – Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 668, Szczecin 2013.
  20. Waniowski P., Współzależność metod ustalania cen w polskich przedsiębiorstwach w świetle badań własnych, [w:] Badania rynkowe, red. K. Mazurek-Łopacińska, Prace Naukowe UE we Wrocławiu 2011, nr 161.
  21. Winer R.S., Marketing Management, Upper Saddle River, New Jersey 2004.
  22. Witczak I., Znaczenie rachunku kosztów docelowych w zarządzaniu kosztami zakładów przetwórstwa mięsnego, „Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” – Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 765, Szczecin 2013.
  23. Womack J.P., Jones D.T., Lean thinking – szczupłe myślenie. Eliminowanie marnotrawstwa i tworzenie wartości w przedsiębiorstwie, Prodpublishing.com, Wrocław 2012.
  24. Zackiewicz B., Ewolucja koncepcji rachunku kosztów docelowych w literaturze przedmiotu, „Prace i Materiały Wydziału Zarządzania UG” nr 2, WZUG, Gdańsk 2005.
- Full text in PDF format

Article 03PL: Rola marketingowego zarządzania szkołą wyższą w aspekcie zmian na rynku usług edukacyjnych
EN: The role of marketing management of the university at the aspect of changes in higher education market
35-42

ANETA CELOCH


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Katedra Marketingu

Dynamic changes of the environmental conditions on the educational services market cause that schools of higher education begin to support their teaching and scientific potential by marketing activities. The requirement of marketing efficiency is the implementation of consistent composition of the instruments and activities, which creates the integrated system of marketing influencing the market. Integration and coordination of main elements of this system allow to adapt the educational offer to target market needs and preferences, increase competitiveness of the universities and achieve the success on the educational market.
higher education market, marketing management of the university
rynek usług edukacyjnych, marketingowe zarządzanie szkołą wyższą
  1. Haverhals B., The normative foundations of research-based education: Philosophical notes on the transformation of the modern university idea, “Studies in Philosophy & Education” 2007, vol. 26, issue 5.
  2. Jabłecka J., Misja i strategia uczelni, „Nauka i Szkolnictwo Wyższe” 2010, nr 2/16.
  3. Jongbloed B., Marketisation in Higher Education, Clark`s Triangle and the Essentials Ingredients of Markets, “Higher Education Quarterly” 2003, vol. 57, no. 2.
  4. Jóźwiak J., Model uczelni przedsiębiorczej a model tradycyjny – doświadczenia polskie, „Nauka i Szkolnictwo Wyższe” 2005, nr 1/21.
  5. Kotler Ph., Marketing, Rebis, Poznań 2005.
  6. Kulig A., Lisiecki P., Wyróżnić się, ale czym?, [w:] G. Nowaczyk, D. Sobolewski (red.), Marketing w szkole wyższej. Przemiany w orientacji marketingowej, Wyd. Wyższej Szkoły Bankowej, Poznań 2011.
  7. Pabian A., Student jako beneficjent działań promocyjnych szkół wyższych, „Marketing i Rynek” 2008, nr 8.
  8. Penar D., Szczepańska-Woszczyna K., Marka szkoły wyższej – w poszukiwaniu przewagi konkurencyjnej, [w:] G. Nowaczyk, D. Sobolewski (red.), Marketing w szkole w yższej. P rzemiany w orientacji marketingowej, Wyd. Wyższej Szkoły Bankowej, Poznań 2011.
  9. Pickton D., Broderick A., Integrated Marketing Communications, Pearson Education Ltd., Harlow, England 2001.
  10. Seredocha I, Działania marketingowe podstawą sukcesu uczelni, „Marketing i Rynek” 2007.
  11. Seredocha I., Potrzeba planowania strategicznego w usługach edukacyjnych, [w]: G. Nowaczyk, P. Lisiecki (red.), Marketingowe zarządzanie szkołą wyższą, Wyd. Wyższej Szkoły Bankowej, Poznań 2006.
  12. Woźnicki J., Uczelnie akademickie jako instytucje życia publicznego, Monografie Fundacji Rektorów Polskich, Warszawa 2007.
- Full text in PDF format

Article 04PL: Nowoczesne technologie w polityce substytucji importu na rynku farmaceutycznym
EN: Modern technologies in import substitution policy… on pharmaceutical market
43-52

YULIYANA GILETA 1, YEVHEN KRYKAVSKYY 1;2


1 National University “Lviv Politechnic”
1 Społeczna Akademia Nauk (Łódź)

W artykule poruszono problematykę charakteru i cech polityki substytucji importu na rynku farmaceutycznym. Wskazano zalety i wady wdrożenia tego rozwiązania. Przeanalizowano zagraniczne doświadczenia w tym zakresie. Artykuł pokazuje proces integracji zamówień publicznych leków na podstawie wszystkich modeli interakcji, w których państwo występuje jako dostawca i odbiorca produktów/usług. Zidentyfikowano także zastosowanie skomplikowanych technologii informacyjnych zaawansowanego marketingu i technologii logistycznych wspierających ten proces.
The article deals with the nature and characteristics of import substitution policy in the pharmaceutical market. It displays advantages and disadvantages of implementation of import substitution. The foreign experience of state regulation of the pharmaceutical industry is analyzed in the application of the policy of import substitution. It shows integration process of public procurement of medicines on the basis of all models of interaction, in which the state acts as the provider and the recipient of products / services. The application of advanced information and advanced marketing and logistics technologies in supporting this process is identified.
pharmaceutical manufacturing, import substitution policies, e-commerce, e-government, information technology, B2G, G2C, G2В, G2G
produkcja farmaceutyczna, polityki substytucji importu, e-commerce, e-administracja, informatyka, B2G, G2C, G2B, G2G
  1. Baranovyč M., 2011, Importozamiščennja na farmacevtyčnomu rynku Rosiï ta Ukraïny: spocoby reahuvannja inozemnych kompanij, available at: http://www.apteka.ua/article/86617.
  2. Deržavna prohrama aktyvizaciï rozvytku ekonomiky na 2013–2014 roky, available at:http:// http:// eimg.pravda.com.ua/files/a/4/a428a25---------.pdf.
  3. Deržavna služba statystyky Ukraïny, available at:http:// www.ukrstat.gov.ua.
  4. Enej Ja.I., 2012, Polityka importozamiščennja jak peredumova innovacijnoho rozvytku ekonomiky Ukraïny, available at:http://dspace.udpu.org.ua:8080/jspui/bitstream/6789/652/1/.pdf.
  5. Eurostat, available at:http:// www.appsso.eurostat.ec.europa.eu.
  6. Gersterr R. People before Patents. The Success Story of the Indian Pharmaceutical Industry, available at: http://www.medicusmundi.ch/mms/services/bulletin/bulletin200201/kap02/13gerster.htm
  7. Indeks Spryjnjattja Korupciï 2013. Transparency International Ukraïna 2012–2014, available at: http://ti-ukraine.org/sites/default/files/docs/indeks_spriynyattya_korupciyi_2013.pdf.
  8. Klunko N., Zarubižnyj dosvid importozamiščennja u farmacevtyčnij haluzi jak pryklad dlja Ukraïny, “Ekonomika Ukrainy”, 2012, #6.
  9. Paškov V., 2013, Farmacevtyčni pryhody u kazkovij Indiï, available at:http:// http://www.apteka. ua/article/216147.
  10. Petrušenko Ju.M., 2013, Zamiščennja importu vs stymuljuvannja eksportu: pohljad ekonomičnoï teoriï, available at:http:// http://essuir.sumdu.edu.ua/bitstream/123456789/31060/1/Bilenko_Import.pdf.
  11. Prychodʹko O., 2011, Importozamiščennja na šljachu do ekonomičnoho zrostannja, available at:http:// http://www.apteka.ua/article/79256.
  12. Žalilo Ja.A., 2012, Priorytety polityky importozamiščennja u stratehiï modernizaciï promyslovosti Ukraïny, s.16–19., available at:http:// http://www.niss.gov.ua/public/File/2012_table/1011_dop.pdf.
  13. Žalilo Ja.A., Hacʹko V.M.. 2006, Problemy formuvannja sučasnych zasad polityky importozamiščennja v Ukraïni, available at: http://www.niisp.org/vydanna/panorama/issue.php?s=epol2&issue=2006_1.
- Full text in PDF format

Article 05PL: Instytucjonalno-systemowe bariery rozwoju przedsiębiorstw gastronomicznych… i noclegowych w województwie lubelskim
EN: Institutional and systemic barriers to the development of gastronomic and accommodation enterprises in Lublin province
53-61

MAREK KUŹMICKI


Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Katedra Ekonomii i Zarządzania, Zakład Finansów i Rachunkowości

The aim of the study is to present the existing barriers to the development of providers of gastronomic and accommodation services on Lublin tourism market resulting from the institutional and systemic environment.
Existing institutional and systemic solutions considering opportunities and easiness to acquire funds for the development of economic activities are not positively evaluated by the respondents. The situation is similar in terms of legal requirements. In the opinion of the owners of gastronomic points and establishments and accommodation facilities the most burdensome barrier to the development of enterprises are existing fiscal measures. The most important is to make adjustments aimed at reducing the taxes and the amount of social security contributions.
gastronomic and accommodation enterprises, development, barriers, institutional and systemic environment
przedsiębiorstwa gastronomiczne i noclegowe, rozwój, bariery, otoczenie instytucjonalno- systemowe
  1. Angowski M., Wpływ otoczenia na rozwój sektora małych i średnich przedsiębiorstw na obszarach wiejskich, Wyd. Akademii Rolniczej w Lublinie, Lublin 2005.
  2. Czechowski L. (red.), Małe i średnie przedsiębiorstwa na rynku turystycznym, Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Gdańsku, Gdańsk 2007.
  3. Czechowski L. (red.), Przedsiębiorczość w turystyce, Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Gdańsku, Gdańsk 2011.
  4. Drab-Kurowska, A. Sokół A., Male i średnie przedsiębiorstwa wobec wyzwań rozwoju technologii XXI wieku, CeDeWu.pl, Warszawa 2010.
  5. Grzegorzewska-Mischka E., Przedsiębiorca w gospodarce turystycznej, Wyższa Szkoła Turystyki i Hotelarstwa w Gdańsku, Gdańsk 2009.
  6. http://www.stat.gov.pl.
  7. Kobus-Ostrowska D., Identyfikator barier rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw oraz sposoby ich przezwyciężania, „Gospodarka w Teorii i Praktyce” 2003, nr 2 (13).
  8. Lichniak I. (red.), Determinanty rozwoju przedsiębiorczości w Polsce, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa 2011.
  9. Matejun M., Analiza zewnętrznych, prawno-podatkowych barier rozwoju firm sektora MŚP, Organizacja i Zarządzanie, Zeszyty Naukowe Politechniki Łódzkiej, nr 1018, z. 43, 2007.
  10. Nawrot Ł., Bariery rozwoju przedsiębiorczości w wybranych gminach kaszubskich, [w:] G. Gołembski (red.), Uwarunkowania przedsiębiorczości i jakości w turystyce w świetle badań krajowych i międzynarodowych, Wyd. Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2008.
  11. Sobczyk G. (red.), Funkcjonowanie małych firm w warunkach zmian systemowych, Wyd. Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Lublin 1995.
  12. Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2004 r. Nr 173, poz. 1807).
- Full text in PDF format

Article 06PL: Strategiczne aspekty zarządzania marką
EN: Strategic aspects of brand management
63-70

ROBERT LEMBRYCH-FURTAK


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Marketingu

This article discusses strategic aspects of brand management. Attention has been focused on the presentation of several models that may be helpful in the process of branding (e.g. the Brand Foundations and a brand positioning model by Corporate Profiles Consulting, the tone of voice).
brand management, branding, brand strategy
zarządzanie marką, branding, strategia marki
  1. Brand Foundations dla marki Lublin. Warsztat, niepublikowanie materiały, Corporate Profiles Consulting, Warszawa 2007.
  2. http://apple2history.org/history/ah02/ (dostęp: 16.06.2014).
  3. https://www.apple.com/support/macpro/ (dostęp: 16.06.2014).
  4. http://www.umcs.pl/pl/organizacja-roku-akademickiego-2013-2014,2469.htm (dostęp: 27.06.2014).
  5. Kall J., Jak zbudować silną markę od podstaw, One Press – Wydawnictwo Helion, Gliwice 2006.
  6. Kall J., Silna marka. Istota i kreowanie, PWE, Warszawa 2001.
  7. Pozycjonowanie, niepublikowanie materiały szkoleniowe, Stowarzyszenie Komunikacji Marketingowej SAR, Corporate Profiles Consulting, Warszawa (bez daty wydania).
  8. Smoleń-Wawrzusiszyn M., Kod językowy marki terytorialnej, praca niepublikowana, Kancelaria Doradcza „Synergia”, Lublin 2012.
  9. Wheeler A., Kreowanie marki. Przewodnik dla menedżerów marki, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2010.
  10. Zasady komunikacji marki Polska, Załącznik do Uchwały Nr 21 Rady Promocji Polski z dnia 25 października 2013 roku w sprawie przyjęcia „Zasad komunikacji marki Polska”, Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Warszawa 2013, http://www.msz.gov.pl/resource/f188d84a-2c10-4ebb-8055- d88eb669c70a:JCR (dostęp: 22.06.2014).
- Full text in PDF format

Article 07PL: Postrzeganie ryzyka jako czynnik warunkujący zachowanie… konsumenta w kanale dystrybucji
EN: Risk perception as a determinant of consumer behavior in distribution channel
71-79

MARCIN LIPOWSKI


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Ekonomiczny, Katedra Marketingu

Multichanneling is one of the strategies products and services distribution in the network economy. Multi-channel consumer spends more in comparison to consumer using only one distribution channel. The risk is associated with the buying decisions of consumers, including the place / way of purchase. The category perceived risk is composed of a number of variables. The aim of the publication is to identify sources of consumers perceived risk in conditions of distribution channel choice. The decision of the channel selection is determinant by performence risk, time risk, security risk and financial risk. Suppliers, however, through specific actions may restrict the perceived risk.
perceived purchasing risk, channel of distribution, multi-channelling
postrzegane ryzyko zakupu, kanał dystrybucji, multikanałowość sprzedaży
  1. Clemes M.D., Gan Ch., Zhang J., An empirical analysis of online shopping adoption in Beijing, China, “Journal of Retailing and Consumer Services” 2014, vol. 21.
  2. Cunningham S.M., The major dimensions of perceived risk, [w:] D.F. Cox (ed.), Risk Taking and Information Handling in Consumer Behaviour, “Harvard University Press” 1967, Boston, MA.
  3. Featherman M.S., Pavlou P.A., Predicting e-services adoption: a perceived risk facets perspective, “International Journal of Human-Computer Studies” 2003, vol. 59.
  4. Gupta, A., Su B., Walter Z., Risk profile and consumer shopping behavior in electronic and traditional channels, “Decision Support Systems” 2004, vol. 38.
  5. Hoehle H., Scornavacca E., Huff S., Three decades of research on consumer adoption and utilization of electronic banking channels: A literature analysis, “Decision Support Systems” 2012, vol. 54.
  6. Jonas A., Jakość usług a postrzegane przez klientów ryzyko ich zakupu, [w:] Kontrowersje wokół marketingu w Polsce. Niepewność i zaufanie a zachowania nabywców, L. Garbarski, J. Tkaczyk (red.), Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2009.
  7. Kushwaha T., Shankar V., Are Multichannel Customers Really More Valuable? The Moderating Role of Product Category Characteristics, “Journal of Marketing” 2013, vol. 77.
  8. Lipowski M., Usability of mobile distribution channel for financial services, “La Societe de L’information. Perspective Europeenne et Globale, Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Wydziałowe”, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, 2013, nr 150.
  9. Littler D., Melanthiou D., Consumer perceptions of risk and uncertainty and the implications for behaviour towards innovative retail services: The case of internet banking, “Journal of Retailing and Consumer Services” 2006, vol. 13.
  10. Maciejewski G., Ryzyko w decyzjach nabywczych konsumentów, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Katowice 2010.
  11. Martins C., Oliveira T., Popovic A., Understanding the Internet banking adoption: A unified theory of acceptance and use of technology and perceived risk application, “International Journal of Information Management” 2014, vol. 34.
  12. Nepomuceno M.V., Laroche M., Richard M.-O., How to reduce perceived risk when buying online: The interactions between intangibility, product knowledge, brand familiarity, privacy and security concerns, “Journal of Retailing and Consumer Services” 2014, vol. 21.
  13. Neslin S.A., Grewal D., Leghorn R., Shankar V., Teerling M.L., Thomas J.S., Verhoef P.C., Challenges and Opportunities in Multichannel Customer Management, “Journal of Service Research” 2006, vol. 9.
  14. Parment A., Generation Y vs. Baby Boomers: Shopping behavior, buyer involvement and implications for retailing, “Journal of Retailing and Consumer Services” 2013, vol. 20.
  15. Schroder H., Zaharia S., Linking multi-channel customer behavior with shopping motives: Anempirical investigation of a German retailer, “Journal of Retailing and Consumer Services” 2008, vol. 15.
  16. Tyszka T., Zaleśkiewicz T., Racjonalność decyzji. Pewność i ryzyko, PWE, Warszawa 2001.
- Full text in PDF format

Article 08PL: Pomiar kapitału marek własnych detalistów
EN: Measuring the store brand equity
81-88

PRZEMYSŁAW ŁUKASIK 1, BRUNO SCHIVINSKI 2


1 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Marketingu
2 Politechnika Gdańska, Katedra Marketingu

store brands, private label brands, brand equity, consumer-based brand equity
marki własne, marki prywatne, kapitał marki, kapitał marki bazujący na konsumencie
  1. Aaker D.A., Managing Brand Equity Capitalizing on the Value of Brand Name, New York: The Free Press, 1991.
  2. Aaker D.A., Measuring Brand Equity Across Products and Markets, “California Management Review” 1996, 38 (3).
  3. Atilgan E., Aksoy S., Akinci S., Determinants of the Brand Equity: A verification approach in the beverage industry in Turkey, “Marketing Intelligence and Planning” 2005, 23 (3).
  4. Bao Y., Bao Y., Sheng S., Motivating purchase of private brands: Effects of store image, product signatureness, and quality variation, “Journal of Business Research” 2011, 64 (2).
  5. Beristain J.J., Zorrilla P., The relationship between store image and store brand equity: A conceptual framework and evidence from hypermarkets, “Journal of Retailing and Consumer Services” 2011, 18.
  6. Berry L., Cultivating service brand equity, “Journal of the Academy of Marketing Science” 2000, 28 (1).
  7. Burmann C., Jost-Benz M., Riley N., Towards an identity-based brand equity model, “Journal of Business Research” 2009, 62.
  8. Calvo-Porral C., Lévy-Mangin J.-P., Private label brands: major perspective of two customer-based brand equity models, “The International Review of Retail, Distribution and Consumer Research” 2014, 24 (4).
  9. Calvo-Porral C., Martinez-Fernández V.-A., Juanatey-Boga O., Lévy-Mangin J.-P., What matters to store Brand Equity? An approach to Spanish large retailing in a downturn context, “Investigaciones Europeas de Dirección y Economía de la Empresa” 2013, 19.
  10. Christodoulides G., de Chernatony L., Consumer-based brand equity conceptualization and measurement. A literature review, “International Journal of Market Research” 2010, 52 (1).
  11. Farquhar P.H., Managing Brand Equity, “Marketing Research” 1989, 48.
  12. Kara A., Rojas-Méndes J.I., Kucukemiroglu O., Harcar T., Consumer preferences of store brands: Role of prior experiences and value consciousness, “Journal of Targeting, Measurement and Analysis for Marketing” 2009, 17 (2).
  13. Keller K.L., Conceptualizing, Measuring and Managing Customer-Based Brand Equity, “Journal of Marketing” 1993, 57 (1).
  14. Keller K.L., Strategiczne zarządzanie marką, Oficyna Wolters Kluwer Business, Warszawa 2011.
  15. Łukasik P., Schivinski B., Wpływ postrzeganego ryzyka oraz czynników wizerunkowych na zamiar zakupu marek własnych sieci handlowych, „Marketing i Rynek” 2014a.
  16. Łukasik P., Schivinski B., Znaczenie płci w procesie zakupu marek własnych sieci handlowych – analiza wielogrupowa, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 2014b, w druku.
  17. Pappu R., Quester P.G., Cooksey R.W., Consumer-based Brand Equity: improving the measurement – empirical evidence, “Journal of Product and Brand Management” 2005, 14 (3).
  18. Pauwels K., Srinivasan S., Who Benefits from Store Brand Entry?, “Marketing Science” 2004, 23 (3).
  19. Schivinski B., Dąbrowski D., The consumer-based brand equity inventory: scale construct and validation, GUT FME Working Paper Series A, Gdansk University of Technology, Faculty of Management and Economics 2014, 22 (4).
  20. Schivinski B., Dąbrowski D., The effect of social media communication on consumer perceptions of brands, “Journal of Marketing Communications” 2014, DOI 10.1080/13527266.2013.871323.
  21. Schivinski B., Dąbrowski D., The Impact of Brand Communication on Brand Equity Dimensions and Brand Purchase Intention Through Facebook, GUT FME Working Paper Series A, Gdansk University of Technology, Faculty of Management and Economics 2013, 4 (4).
  22. Sharp B., Brand equity and market-based assets of professional service firms, “Journal of Professional Services Marketing” 1995, 13 (1).
  23. Sprott D.E., Shimp T.A., Using Product Sampling to Augment the Perceived Quality of Store Brands, “Journal of Retailing” 2004, 80 (4).
  24. Tong X., Hawley J.M., Measuring customer-based brand equity: empirical evidence from the sportswear market in China, “Journal of Product and Brand Management” 2009, 18 (4).
  25. Tuominen P., Managing Brand Equity, „LTA” 1999, 1.
  26. Yoo B., Donthu N., Lee S., An examination of selected marketing mix elements and Brand Equity, “Journal of the Academy of Marketing Science” 2000, 28 (2).
  27. Zeithaml V.A., Consumer Perceptions of Price, Quality and Value: A Means-end Model and Synthesis of Evidence, “Journal of Marketing” 1988, 52 (3).
- Full text in PDF format

Article 09PL: Obligacje o zmiennym oprocentowaniu. Struktura i funkcjonowanie instrumentu
EN: Floating rate notes. The structure and functioning of the instrument
89-98

HENRYK MAMCARZ


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Wydział Ekonomiczny, Zakład Rynków Finansowych

The floating rate notes appear in capital markets during inflation. They make it possible for their issuers to gain capital because they largely reduce severe price risk resulting from an increase in interest rates. However, the largely eliminated price risk transforms into interest risk resulting from changes in reference interest rates. A protection against this risk is capfloaters in the case of issuers, and floorfloaters in the case of investors. Specific conditions of the capital market, in which issuers and investors operate, are in turn the reason why different variants of floating rate notes are issued, which have the characteristics of speculative instruments. Examples of such bonds are reverse floaters and leveraged floaters.
interest rate risk, floating rate notes, capfloaters, floorfloaters, reverse floaters, leveraged floaters
ryzyko stopy procentowej, obligacje o zmiennym oprocentowaniu, obligacje o zmiennym oprocentowaniu z opcją cap i opcją floor, odwrotne obligacje o zmiennym oprocentowaniu, obligacje o zmiennym oprocentowaniu z dźwignią
  1. Binkowski P., Beeck H., Finanzinnowationen, Bonn, 1991.
  2. Demuth M., Fremdkapitalbeschaffung durch Finanzinnowationen, Gabler Verlag, Wiesbadan 1998.
  3. Diedrigkeit R., Atlas Geld und Wertpapiere, 5. Auflage, Gabler Verelag, Wiesbaden 1991.
  4. Diwald H., Anleihen verstehen, Deutscher Taschenbuch Verlag, München 2012.
  5. Gallati R., Verzinsliche Wertpapiere, 2. Augflage, Gabler Verlag, Wiesbaden 2004.
  6. Jajuga K., Jajuga T., Inwestycje, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.
  7. Kauper I., Festverzinsliche Wertpapiere, Bonn 1992.
  8. Wiedemann A., Financial Engineering, 4. Aulage, Bankakademie-Verlag, Frankfurt am Main 2007.
- Full text in PDF format

Article 10PL: Substytucyjność i komplementarność fizycznego i wirtualnego kanału zakupu
EN: Substitutability and complementarity of physical and virtual purchase channels
99-111

RADOSŁAW MĄCIK


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Ekonomiczny, Katedra Marketingu

This article explores effects of substitutability and complementarity of physical and virtual channels in the purchasing process, analyzed from the point of view of the consumer. Presented data has been collected through CAWI survey with quota sample (n= 1,701 internet users in Poland) as part of the habilitation grant No. N N112 375540.
Consumers, especially younger ones, are commonly involved in multi-channel buying processes. This involvement is an expression of not only recognizing the substitutability of physical and virtual channels, but also treating those channels as complementary at the stage of searching for information. The frequent occurrence among consumers of ROPO and reverse ROPO effects, indicates their tendency to rationalize spending, paying attention also to time spent, effort and potential post-purchase troubles. By changing the channel during the purchase process, the consumer chooses a cheaper and/or more convenient option, accepting the possible risks associated with the purchase.
physical channel, virtual channel, substitution, complementarity, consumer behaviour
kanał fizyczny, kanał wirtualny, substytucyjność, komplementarność, zachowania konsumenta
  1. Chodak G., Jarosz P., Kunkowski J., Tkaczyk P., Wrzalik P., Raport eHandel Polska 2012. Analiza wyników badania polskich sklepów internetowych, DotCom River, Sklepy24.pl, Wrocław 2012, s. 6.
  2. Efekt ROPO w segmencie Retail, Google, TNS OBOP 2009, http://www.google.pl/intl/pl/press/ blog/PL_ROPO_Retail_Poland_public.pdf (dostęp: 23.06.2014).
  3. Garapich A., eCommerce w Polsce. Rynek, nabywcy, trendy, PBI, Warszawa 2012, http://www. slideshare.net/P_B_I/e-commerce-w-polsce (dostęp: 23.06.2014).
  4. Górecki M., Powiązanie świata online z offline, czyli efekt ROPO w Polsce, http://www.slideshare. net/MarekGorecki/powizanie-wiata-online-z-offline-czyli-efekt-ropo-w-polsce (dostęp: 23.06.2014).
  5. Joo Y.-H., Park M.H.-Y., Information search and purchase channel choice across in-home shopping retail formats, “Academy of Marketing Studies Journal” 2008, vol. 12, no 2, s. 49–61.
  6. Keen C., Wetzels M., De Ruyter K., Feinberg R., E-tailers versus retailers: Which factors determine consumer preferences, “Journal of Business Research” 2004, vol. 57, no 7, s. 689–693.
  7. Konucs U., Verhoef P.C., Neslin S.A., Multichannel shopper segments and their covariates, “Journal of Retailing” 2008, vol. 84, no 4, s. 398–413.
  8. Mącik R., Modelowanie stałych czynników wyjaśniających kupowanie w Internecie, [w:] R. Mącik (red.), Wpływ technologii informacyjnych i komunikacyjnych na zachowania konsumentów – studium empiryczne, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2011, s. 141–145.
  9. Mącik R., Technologie informacyjne i komunikacyjne jako moderator procesów podejmowania decyzji zakupowych przez konsumentów, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2013.
  10. Mącik R., Furtak R., Zakupy internetowe a zakupy konwencjonalne, [w:] R. Mącik (red.), Wpływ technologii informacyjnych i komunikacyjnych na zachowania konsumentów – studium empiryczne, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2011, s. 63–84.
  11. Nalewajek M., Zróżnicowanie oczekiwań konsumenta w procesie zakupowym a możliwości ich zaspokojenia we współczesnej gospodarce, Texterbooks 2013, s. 112–134.
  12. Piwowarczyk M., Efekt ROPO, czyli jak on-line wpływa na off-line, 19.08.2011, http://www.slideshare. net/mpiwo/efekt-ropo-czyli-jak-online-wpywa-na-offline-piwowarczyk-marcin (dostęp: 23.06.2014).
  13. Pookulangara S., Natesan P., Examining consumers’ channel-migration intention utilizing theory of planned behavior: A multigroup analysis, “International Journal of Electronic Commerce Studies” 2010, vol. 1, no 2, s. 97–116.
  14. Rdzeń K., Obroty eCommerce Polska 2012 i wielkość serwisu Allegro, n.d., http://mensis.pl/aktualnosci/ obroty-ecommerce-polska-2012-i-wielkosc-serwisu-allegro/ (dostęp: 5.07.2014).
  15. Retail Sales March 2013 Data, Office of National Statistics, http://www.ons.gov.uk/ons/rel/rsi/ retail-sales/march-2013/rft-rsi-tables-march-2013.xls (dostęp: 5.07.2014).
  16. Simon H.A., A behavioral model of rational choice, “Quarterly Journal of Economics” 1955, vol. 69, s. 99–118.
  17. Szymański G., Czajkowski T., Badanie polskich e-sklepów AD 2012, [w:] eCommerce 2012. Raport, Internet Standard. International Data Group Poland SA, Warszawa 2012.
- Full text in PDF format

Article 11PL: Wyniki gospodarcze Szwecji w latach 2000–2013 a problem wprowadzenia euro
EN: Sweden’s economic outcomes in 2000–2013 and the euro adoption problem
113-125

BOGUMIŁA MUCHA-LESZKO, MAGDALENA KĄKOL


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

The purpose of this study is to analyze and assess the main macroeconomic indicators of Sweden in 2000–2013 by reference to the corresponding quantities characterizing the economies of Denmark and Great Britain, i.e. countries that have not adopted the single currency as well as Finland and Germany, the most efficient economies in the euro zone. Taking into account the rates of GDP growth and inflation, government balance, public debt and current account balance, or even unemployment rate, it can be concluded that in the analyzed period Sweden was achieving the best economic outcomes, which was particularly evident during and after the crisis 2008–2009. Such excellent performance of the Swedish economy was mainly the result of outstanding macroeconomic policy conducted by this country involving a combination of both fiscal and monetary instruments in order to support economic growth, which would not be possible if Sweden was in the monetary union.
Sweden, monetary union, benefits and costs
Szwecja, unia walutowa, korzyści i koszty
  1. Calmfors L., Flam H., Gottfries N., Jerneck M., Lindahl R., Haaland Matlary J., Nordh Berntsson C., Rabinowicz E., Vredin A. (1997), EMU: A Swedish Perspective, Kluwer Academic Publishers, Boston, Dordrecht and London.
  2. European Commission (2014a), AMECO. The annual macro-economic database, http://ec.europa. eu/economy_finance/ameco/user/serie/SelectSerie.cfm (dostęp: 07.07.2014).
  3. European Commission (2014b), Convergence Report 2014, “European Economy” 2014, no 4.
  4. European Commission (2014c), European Economic Forecast. Spring 2014, “European Economy” 2014, no 3.
  5. European Commission (2014d), Statistical Annex of European Economy, Spring 2014.
  6. European Commission (2012a), Current account surpluses in the EU, “European Economy” 2012, no 9. 7. European Commission (2012b), Report on Public Finances in EMU 2012, “European Economy” 2012, no 4.
  7. European Commission (2010), Public Finances in EMU 2010, “European Economy” 2010, no 4.
  8. European Commission (1998), Euro 1999, 25 March 1998 Report on progress towards convergence and the recommendation with a view to the transition to the third stage of economic and monetary union, Part I Recommendation, Office for Official Publications of the European Communities, Luksembourg.
  9. Eurostat (2014), Online statistical database, http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/ statistics (dostęp: 07.07.2014).
  10. Martin A., Ross G. (eds.) (2004), Euros and Europeans, Cambridge University Press.
  11. Mucha-Leszko B., Wojtas M., Polityka fiskalna i sytuacja w dziedzinie finansów publicznych Danii, Szwecji i Wielkiej Brytanii w latach 1999–2012, [w:] D. Miłaszewicz (red.), Stabilizacja fiskalna. Teorie i doświadczenia wybranych gospodarek, Zapol, Szczecin 2012, s. 147–166.
  12. Soderstrom U. (2010), Reevaluating Swedish Membership in the European Monetary Union. Evidence from an Estimated Model, [in:] A. Alesina, F. Giavazzi (eds.), Europe and the Euro, University of Chicago Press, s. 379–414.
  13. Suni P., Vihriälä V. (2013), Euro – How Big a Difference: Finland and Sweden in Search of Macro Stability, “ETLA Reports”, no 7, The Research Institute of the Finnish Economy, 4 March 2013.
- Full text in PDF format

Article 12PL: Usługi kształcenia na poziomie wyższym – modele i czynniki rozwoju
EN: The higher education services – models and development conditions
127-135

MIROSŁAWA PLUTA-OLEARNIK

The problem of the article concerns the development of education services at a higher level. In the first part the author discusses the basic models of higher education institutions in the US and Europe, noting the role of the market, government and academic environment. In the second part the author analyses the influence of contemporary economic, market and society conditions on the model of education at a higher level in Poland at the turn of the 20th century. Considerations are conducted on the basis of national and foreign literature sources, available reports and statistical publications. The last part contains reflections on the future of the higher education sector in Poland.
services, education, university, models, development conditions
usługi, kształcenie, szkoła wyższa, modele, czynniki rozwoju
  1. Analiza strategii, modeli działania oraz ścieżek ewolucji wiodących szkół wyższych na świecie. Raport z badania, Politechnika Warszawska, Warszawa 2010, http://www.akademickiemazowsze2030. pl (dostęp: 30.09.2014).
  2. Fazlagić J., Edukacja na rzecz gospodarki opartej na wiedzy w Polsce – diagnoza i kierunki działań, [w:] B. Poskrobko (red.), Gospodarka oparta na wiedzy: materiały do studiowania, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Białymstoku, Białystok 2011.
  3. Geryk M., Społeczna odpowiedzialność uczelni w percepcji jej interesariuszy. Raport z badań, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2010.
  4. http://polska.newsweek.pl/rok-akademicki-2013-2014-poczatek-studiow-newsweek-pl,artykuly, 271112,1. html (dostęp: 01.10.2014).
  5. Mały Rocznik Statystyczny 2014, GUS, Warszawa 2014.
  6. OECD Stat Extracts 2012, http://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=LFS_SEXAGE_I_R (dostęp: 1.10.2014).
  7. Pluta-Olearnik M. (red.), Przedsiębiorcza uczelnia i jej relacje z otoczeniem, Difin, Warszawa 2009.
  8. Szkoły wyższe i ich finanse w 2012 roku, GUS, Warszawa 2013.
  9. Thieme J., Szkolnictwo wyższe. Wyzwania XXI wieku, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2009.
  10. Vought van F., Governmental Strategies and Innovation in Higher Education, Jessica Kingsley Publishers, UK, London 1989, [za:] J. Thieme, Szkolnictwo wyższe, Wyzwania XXI wieku, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2009.
- Full text in PDF format

Article 13PL: Złożoność kultury organizacyjnej w perspektywie międzynarodowej
EN: Organizational culture complexity in international perspective
137-145

AGNIESZKA SITKO-LUTEK


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Zarządzania

The publication is of conceptual character. The identification of national organizational culture was presented as well as the approaches to culture research in international context. The presentation of practical applications concerning economy and innovations was also included. The research is based on the grant results “Competency and Organizational Culture of innovative companies in international perspective” financed by National Center of Science number NN115419840.
national organizational culture, cross culture research
narodowa kultura organizacyjna, badania kultury organizacyjnej
  1. Adler N., Doktor R., Redding, S., (1986), From the Atlantic to the Pacific century: Cross-cultural management reviewed. “Journal of Management”, 12(2), s. 295–318.
  2. Cray D., Mallory G.R., (1998), Making Sense of Managing Culture, “International Thomson Business Press”, London.
  3. Fukuyama F., (1995), Trust: the Social Virtues and the Creation of Prosperity, Hamish Hamilton, London.
  4. Hampden-Turner C., Trompenaars A., (1998), Siedem kultur kapitalizmu, Dom Wydawniczy ABC, Warszawa.
  5. Hofstede G., (1991), Cultures and Organisations, McGrew–Hill, London.
  6. Hofstede G., (1980), Cultures Consequences, Saga, London.
  7. Hofstede G., (2000), Kultury i organizacje, PWE, Warszawa.
  8. Hofstede G., Hofstede G.J., Minkov M., (2010), Cultures and Organizations: Software of Mind, Mc Graw–Hill, USA.
  9. Minkov. M., Hofstede G., Hofstede G.J., (2012), Cross-cultural analysis, Thousand Oaks, Sage.
  10. Morden A.R., (1995), National Culture and the Culture of the Organisation, “Cross Culture Management”, vol. 2, no 2.
  11. Morden A.R., (1996), Principles of Management, McGrew–Hill, London.
  12. Sackmann S.A., (1991), Cultural Knowledge in Organizations: Exploring the Collective Mind, Newbury Park, Saga.
  13. Schneider S.C., Barsoux J., (1986), Managing Across Cultures, Prentice Hall, London, Sherman.
  14. Sitko-Lutek A., (2004), Kulturowe uwarunkowania doskonalenia menedżerów, Wydawnictwo UMCS, Lublin.
  15. Triandis H.C., (1983), Review of culture’s consequences: international differences in work-related values, “Human Organisation”, 1(4)
  16. Triandis H. (1972), The Analysis of Subjective Culture, New York, John Wiley. 17. Warner M, Joynt P., (ed.) (2002), Managing Across Cultures: Issues and Perspectives, Thomson Learning, London.
  17. Wilkinson B., (1996), Culture, institutions and business in East Asia, “Organization Studies”, 17, s. 421–470.
  18. Wolniak R., (2012), Wymiary kulturowe polskich organizacji a doskonalenie zarządzania jakością, CeDeWu, Warszawa.
- Full text in PDF format

Article 14PL: Procesy logistyczne w działalności marketingowej przedsiębiorstwa
EN: Logistic processes in the marketing activity of enterprises
147-156

CZESŁAW SKOWRONEK


Collegium Mazovia – Innowacyjna Szkoła Wyższa w Siedlcach

The article encompasses the analysis of logistic processes supporting the marketing activity of enterprises. These processes include in particular: transportation, warehousing, managing the level and the structure of inventory and streams of information used in steering.
During the ongoing Polish economic transformation (1989–2014) significant changes, both quantitative and qualitative, have occurred, which have had a beneficial effect on the activity of enterprises and their market positions. Transportation of goods is mainly taken care of by private enterprises, which own modern fleet of vehicles. Polish transport enterprises successfully compete on the European markets.
Modern warehouses, equipped with automated measures of warehousing operations provide adequate protection of inventory and efficiency of manipulative operations (unloading, relocation and loading). Basic numerical data, which characterizes the level and structure of inventory, was presented in the article. Inventory management was adjusted to the needs of clients and became a significant instrument of ensuring the efficiency of sales processes.
A concise characteristics of information systems that are used in the logistic processes of enterprises was also presented in the article.
logistics, transportation, warehousing, inventory, marketing, information
logistyka, transport, magazynowanie, zapasy, marketing, informacja
  1. Biuletyn Statystyczny, GUS, 1994, nr 4.
  2. Blaik P., Logistyka. Koncepcja zintegrowanego zarządzania, PWE, Warszawa 2001.
  3. Garbarski L., Rutkowski J., Wrzosek W., Marketing. Punkt zwrotny nowoczesnej firmy, PWE, Warszawa 2000.
  4. Przybylski R., Gra o miliardy euro, „Polityka”, 27 maja 2014, s. 80.
  5. Roczniki Statystyczne GUS, Warszawa 2002, 2006, 2009, 2010, 2013.
  6. Skowronek Cz., Sarjusz-Wolski Z., Logistyka w przedsiębiorstwie, PWE, Warszawa 2012.
  7. Sobczyk G. (red.), Zarządzanie sprzedażą w przedsiębiorstwie handlowym i usługowym, PWE, Warszawa 2010.
  8. Wyniki finansowe przedsiębiorstw gospodarczych I–XII 2012, Warszawa 2013.
- Full text in PDF format

Article 15PL: Innowacje marketingowe w działalności przedsiębiorstw handlowych
EN: Marketing innovations in the operation of commercial enterprises
157-167

MARIA SŁAWIŃSKA


Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Handlu i Marketingu

Marketing innovations in commercial enterprises involve the development of new methods aimed at influencing the target market. Such methods include primarily the implementation of innovative store formats and the introduction of changes to the range of products and services offered, the pricing policy, as well as the location and promotional strategies.
This paper aims to explain the nature and features of innovation in retailing and identify the main factors determining its development in the context of creating customer value.
The fundamental difficulty faced by commercial enterprises wishing to introduce innovative solutions is the lack of legal protection of new ideas and the ease with which the competitors may follow suit.
marketing innovations, retailing, marketing mix instruments, customer value
innowacje marketingowe, handel detaliczny, instrumenty marketingu mix, wartość dla klienta
  1. Baruk J., Zarządzanie wiedzą i innowacjami, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2006.
  2. Bogdanienko J., Haffer M., Popławski W., Innowacyjność przedsiębiorstw, Wydawnictwo UMK w Toruniu, Toruń 2004.
  3. Borusiak B., Innowacyjne formaty handlu detalicznego, [w:] Innowacje marketingu i handlu, B. Borusiak (red.), Zeszyty Naukowe 184, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2011.
  4. Domański T., Strategie marketingowe dużych sieci handlowych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2001.
  5. Domański T., Bryła P., Marketing produktów żywnościowych, PWE, Warszawa 2010.
  6. Drucker P., Praktyka zarządzania, Czytelnik, Nowoczesność, Akademia Ekonomiczna w Krakowie, Warszawa 1992.
  7. Grewal D., Ailawadi K.L., Gauri D., Hall K., Kopalle P., Robertson J.R., Innovations in Retail Pricing and Promotions, “Journal of Retailing” 2011, nr 11.
  8. Hulten B., Browens N., van Dijk M., Marketing sensoryczny, PWE, Warszawa 2011.
  9. Kin Ch., Maurborgne R., Kreowanie „błękitnych oceanów” rynku, [w:] Biznes, t. 2, Biblioteka Gazety Wyborczej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.
  10. Kotler Ph., Marketing od A do Z, PWE, Warszawa 2004.
  11. Kotler Ph., Keller K.L., Marketing, Rebis, Poznań 2012.
  12. Lewandowska M.S., Współpraca firm w innowacjach produktowych i marketingowych, „Marketing i Rynek” 2012, nr 10.
  13. Podręcznik Oslo. Zasady gromadzenia i interpretacji danych dotyczących innowacji, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Warszawa 2008.
  14. Pomykalski A., Zarządzanie innowacjami, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa–Łódź 2001.
  15. Portalspozywczy.pl, 14.05.2014, Tesco. Nowa aplikacja przyczyni się do kilkunastoprocentowego wzrostu zamówień mobilnych w usłudze Ezakupy.
  16. Portalspozywczy.pl, 21.06.2014.
  17. Simon H., Hidden Champions des 21. Jahrhunderts. Die Erfolgsstrategien unbekannter Weltmarktführer, Campus Verlag, Frankfurt–New York 2007.
  18. Sławińska M. (red.), Modele biznesu w handlu detalicznym, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2010.
  19. Sławińska M., Przedsiębiorstwo handlowe. Ekonomika – Zarządzanie – Procesy, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2013.
  20. Sobczyk G. (red.), Zarządzanie sprzedażą w przedsiębiorstwie handlowym i usługowym, PWE, Warszawa 2010.
  21. Sznajder A., Technologie mobilne w marketingu, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2014.
- Full text in PDF format

Article 16PL: Warunki udziału w postępowaniu i sposób ich spełnienia przez wykonawców a zasada uczciwej konkurencji w zamówieniach publicznych
EN: Participation criteria and models of their fulfilment by suppliers and principle of fair competition in the public procurement
169-178

WACŁAWA STARZYŃSKA


Uniwersytet Łódzki, Katedra Statystyki Ekonomicznej i Społecznej

Dynamic development of public procurement market in Poland, an increase of significance of public expenses with the use of the EU funds, and world economic crisis enforced public entities to act in rational way.
The aim of the paper is to assess functioning of public procurement system in the area of preparation of terms of participation in awarding procedures and models of their fulfilment by potential suppliers.
In the paper legal regulations connected with public procurement and judgements of National Apply Chamber in Poland are considered.
The results indicate ambiguity of terms of supplier’s participation in the Public procurement law which instead of minimizing risks to choose unreliable supplier may lead to limitation of competitiveness of the public procurement.
rational expenses of public sector, competitiveness of public procurement, risks of choice of unreliable supplier
racjonalne wydatkowanie środków publicznych, konkurencyjność rynku zamówień publicznych, ryzyko wyboru nierzetelnego wykonawcy
  1. Adamowicz E., Sadowy J., Zamówienia publiczne jako instrument sprawnego wykorzystania środków unijnych, Gdańsk–Warszawa 2012.
  2. Dyrektywa 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi. Dz. Urz. UE L 134 z 30.04.2004 r., z późniejszymi zmianami; Dz. Urz. UE, polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 7.
  3. http://www.uzp.gov.pl/cmsws/page/?F;338.
  4. Kołodziejak K., Zasoby podmiotów trzecich, „Przetargi Publiczne” 2013, styczeń.
  5. Prawo zamówień publicznych z 2004 r. wraz z późniejszymi nowelizacjami.
  6. Samuelson P., The Pure Theory of Public Expenditure, “The Review of Economic and Statistics” 1954, vol. 36, no. 4.
  7. Sprawozdanie Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych o funkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w 2012 r., UZP, Warszawa 2012.
  8. Sprawozdanie Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych o funkfunkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w 2013 r., UZP, Warszawa 2014.
  9. Wyroki Krajowej Izby Odwoławczej z lat 2011–2013.
- Full text in PDF format

Article 17PL: Czynniki nierównowagi finansów publicznych w Polsce – próba oceny wybranych kategorii
EN: Factors of imbalance of public finance in Poland – an attempt to assess chosen categories
179-188

JOLANTA SZOŁNO-KOGUC


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Ekonomiczny, Katedra Finansów Publicznych

The imbalance of public finance sector is formed by two categories of factors: cyclic and structural. The first group includes factors, which are related to the cyclic character of economic process. Usually economic recovery affects positively the condition of public finance. Factors related to the real sphere of economy along with regulatory factors can be distinguished within the second category. Hereby presented article is an attempt to verify the most important structural factors.
public finance, imbalance of public finance, budgetary deficit
finanse publiczne, nierównowaga finansów publicznych, deficyt budżetowy
  1. Felis P., Dochody podatkowe w Polsce, Infos, Biuro Analiz Sejmowych, Kancelaria Sejmu, Warszawa 2010.
  2. http://epp.eurostat.ec.europa.eu.
  3. Kołodko G.W., O naprawie naszych finansów, TNOiK, Toruń 2004.
  4. Kształcenie dorosłych 2011, Departament Badań Społecznych i Warunków Życia, Główny Urząd Statystyczny, Warszawa 2013.
  5. Kwiatkowska W., Kwiatkowski E., Niedopasowania strukturalne na rynku pracy a bezrobocie równowagi – ujęcie teoretyczne, [w:] Bezrobocie równowagi w gospodarce polskiej, szacunki, tendencje i determinanty, W. Kwiatkowska (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2009.
  6. Moździerz A., Nierównowaga finansów publicznych, PWE, Warszawa, 2009.
  7. Moździerz A., Nierównowaga finansów publicznych w Polsce w warunkach zmian w strukturze społecznej, „Studia Ekonomiczne” nr 1/LXXIII, Instytut Nauk Ekonomicznych PAN, Warszawa 2012.
  8. OECD Tax Wages 2013, OECD iLibrary 2013, http://www.keepeek.com/Digital-Asset-Management/ oecd/taxation/taxing-wages-2013.
  9. Prognoza ludności na lata 2008–2035, GUS, Departament Badań Demograficznych, Warszawa 2009.
  10. Rocznik demograficzny GUS, Warszawa 2013.
  11. Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2012 roku. Omówienie, Rada Ministrów, Warszawa 2013.
  12. The Global Competitiveness Report 2012–2013, World Economic Forum, 2012.
  13. The Global Competitiveness Report 2013–2014, World Economic Forum, 2013.
  14. www.stat.gov.pl.
- Full text in PDF format

Article 18PL: Przekształcenia polskiego systemu bankowego w latach 1989–2014
EN: The transformation of the Polish banking system in the years 1989–2014
189-199

JERZY WĘCŁAWSKI


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Bankowości

The banking system in Poland after 1989 was one of the fastest growing components of the national economy. Transformations it underwent adapted it to the requirements of market economy. It has a welldeveloped regulatory sphere composed of an independent central bank, financial market supervision and institutions guaranteeing bank deposits. A large share of foreign capital in the transformation of the commercial banks had a significant influence on the change of ownership relations for the benefit of investors from outside Poland. The banking sector presents a rather low level of concentration. Its financing potential compared to the more developed countries is quite weak. Also, the scope of financial intermediation remains at a lower level than the European average. It can be argued that, while Polish banks are relatively small, they are well capitalized and secure. The stability of the Polish banking system has been verified positive during the recent financial crisis
central bank, financial supervision, banking sector, banking system stability
bank centralny, nadzór finansowy, sektor bankowy, stabilność systemu bankowego
  1. Instytucje w krajach transformujących się, K. Szarzec (red.), Global Development Research Group, Poznań 2014.
  2. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. 1997, nr 78, poz. 483).
  3. Kryzysy bankowe. Przyczyny i rozwiązania, M. Iwanicz-Drozdowska (red.), PWE, Warszawa 2002.
  4. Marcinkowska M., Corporate Governance w bankach. Teoria i praktyka, Wyd. Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2014.
  5. Nadzór bankowy 1989–2006, NBP, Warszawa 2006.
  6. Polska 1989–2014. Główny Urząd Statystyczny, Warszawa 2014.
  7. Porównanie wybranych elementów polskiego systemu płatniczego z systemami innych krajów Unii Europejskiej za 2012 r., Narodowy Bank Polski, Warszawa, grudzień 2013
  8. Raport dotyczący optymalnej struktury polskiego systemu bankowego w średnim okresie, Capital Strategy, Warszawa 31 października 2012.
  9. Raport o stabilności systemu finansowego, NBP, Warszawa grudzień 2013.
  10. Raport o sytuacji banków w I półroczu 2013 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2013.
  11. Raport roczny Bankowego Funduszu Gwarancyjnego za rok 2012, BFG, Warszawa.
  12. Rozwój systemu finansowego w Polsce w 2012 r., Narodowy Bank Polski, Warszawa 2014.
  13. Systemy gwarantowania depozytów w Polsce i na świecie, W. Baka (red.), PWE, Warszawa 2005.
  14. Sytuacja w sektorze bankowym, grudzień 2013, www.bfg.pl/sites/default/ (dostęp: 15.04.2014).
  15. Top 1000 World Banks Ranking, “The Banker” 2013, 1 July.
  16. Traktat o przystąpieniu Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej podpisany 16 kwietnia 2003 r. w Atenach (Dz. U. 2004, nr 90, poz. 864).
  17. Transformacja bankowości polskiej w latach 1988–1995, W. Baka i in., Biblioteka Menedżera i Bankowca, Warszawa 1997.
  18. Układ europejski ustanawiający stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską z jednej strony a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi z drugiej strony – sporządzony w Brukseli dnia 16 grudnia 1991 r. (Dz. U. 1994, nr 11, poz. 38).
  19. Unia bankowa, M. Zaleska (red.), Difin, Warszawa 2013.
  20. Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. 1995, nr 4, poz. 18).
  21. Ustawa z dnia 21 lipca 2006 r. o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. 2006, nr 157, poz. 1119).
  22. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. 1997, nr 140, poz. 938).
  23. Wyniki finansowe banków w 2013 r., stat.gov.pl/obszary-tematyczne/podmioty-gospodarcze-wyniki- -finansowe (dostęp: 15.04.2014).
- Full text in PDF format

Article 19PL: Rola gospodarki lokalnej w rozwoju regionu lubelskiego
EN: Role of local economy in the development of the Lublin region
201-211

URSZULA WICH


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Polityki Gospodarczej, Społecznej i Regionalnej

On the basis of statistical data for the year 2012 studies were conducted, which comprised territorial units on local level, i.e. communes in the province of Lublin. These studies were aimed at determining the role of local economy in the development of the Lublin region. The studies concerned the financial condition of particular categories of communes, their investment activity, as well as participation in European Union projects. The effect of regional surrounding conditions upon the formation of economic potential in the Lublin region was also assessed – in. a. urbanization level, economic structure, as well as the competitiveness of economy. Problems that the communes struggle with were indicated, together with the suggested solutions to them.
commune, local development, financial condition, investment activity, Lublin region, economic potential
gmina, rozwój lokalny, kondycja finansowa, aktywność inwestycyjna, region lubelski, potencjał gospodarczy
  1. Aneks statystyczno-diagnostyczny do Strategii Rozwoju Województwa Lubelskiego na lata 2014–2020 (z perspektywą do 2030 r.), Urząd Marszałkowski Województwa Lubelskiego, Lublin 2013.
  2. Domański R., Gospodarka przestrzenna. Podstawy teoretyczne, Wyd. Nauk. PWN, Warszawa 2006.
  3. Heller J., Farelnik E., Finanse i samodzielność ekonomiczna a ustrój samorządów terytorialnych w Polsce, UW, „Studia Regionalne i Lokalne” 2013, nr 2.
  4. Jefremienko M., Wolska H. Kondycja ekonomiczna miasta, „Wspólnota. Tygodnik Samorządu Terytorialnego” 2000, nr 2.
  5. Kłysik-Uryszek A., Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w gospodarce regionu. Teoria i praktyka, Wyd. Fachowe CeDeWu, Warszawa 2010.
  6. Lublin w liczbach 2012, Urząd Statystyczny w Lublinie, Lublin 2013.
  7. Olechowski J., Samorząd terytorialny i buchalterzy, Kongres Regionów, Świdnica, 10–12 czerwca 2014.
  8. Rocznik statystyczny województw GUS, 2013.
  9. Rocznik statystyczny województwa lubelskiego, Urząd Statystyczny w Lublinie, 2013.
  10. Rolnictwo w województwie lubelskim w 2011 r., Urząd Statystyczny w Lublinie, 2012.
  11. Rynek pracy w województwie lubelskim w latach 2007–2010, Urząd Statystyczny w Lublinie, 2011.
  12. Swianiewicz P., Konkurencja o środki unijne w opiniach polityków i pracowników samorządowych, UW „Studia Regionalne i Lokalne” 2013, nr 2.
  13. Swianiewicz P., Środki unijne w samorządach – kto korzysta najwięcej?, „Samorząd Terytorialny” 2012, nr 5.
  14. Świadek A., Wielkość przedsiębiorstw i ich struktura własności a rozwój innowacyjności w regionalnych systemach przemysłowych, UW, „Studia Regionalne i Lokalne” 2012, nr 1.
  15. Truskolaski T., Strategiczne wyzwania rozwoju lokalnego na przykładzie Białegostoku, „Samorząd Terytorialny” 2011, nr 12.
  16. Winiarski B., Polityka regionalna, PWE, Warszawa 1976.
  17. Województwo lubelskie: podregiony, powiaty, gminy, Urząd Statystyczny w Lublinie, 2013.
  18. www.strategia.lubelskie.pl.
- Full text in PDF format

Article 20PL: Przesłanki nowej strategii rozwojowej polskiego rolnictwa
EN: Premises of a new strategy of the development of Polish agriculture
213-219

JAN ZALEWA


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Ekonomiczny

For the last twenty-five years Polish agriculture has been functioning in free market conditions. During this time some specific factors occurred which force the change of an economic strategy of this sector. Transition to market economy caused incomplete exploitation of arable land and rural labor force. It created new opportunities for agricultural sector such as organic food production, agritourism, sustainable agriculture, and the generation of the energy and fuel from renewable sources. These are the new chances for Polish agriculture.
industrial strategy, contribution of migration and accumulation, energy security and the environment, biofuel
strategia industrialna, wkład migracyjny i akumulacyjny rolnictwa chłopskiego, bezpieczeństwo energetyczne i środowisko, biopaliwa
  1. Dyka S., Grabowski S., Uwarunkowania rozwoju rolnictwa i innych ogniw gospodarki żywnościowej, [w:] Rolnictwo w rozwoju gospodarki Polski Ludowej, cz. 1, Materiały z konferencji naukowej, która odbyła się 21 i 22 października 1985 r., Wydawnictwo SGGW–AR.
  2. Gorzelak E., Finansowanie rolnictwa i innych ogniw gospodarki narodowej w czterdziestoleciu Polski Ludowej, [w:] Rolnictwo w rozwoju gospodarki Polski Ludowej, cz. 1, Materiały z konferencji naukowej, która odbyła się 21 i 22 października 1985 r., Wydawnictwo SGGW–AR.
  3. Gorzelak E., Podstawowe problemy polityki ekonomicznej w rolnictwie, „Wieś Współczesna” 1972, nr 2.
  4. Michna W., Prognozy rozwoju światowej produkcji rolnej i jej konsumpcji oraz zużycia na cele nieżywnościowe w latach 2011–2020, „Zagadnienia Ekonomiki Rolnej” 2012, nr 3.
  5. Michna W., Ubezpieczenia społeczne rolników indywidualnych – w przeszłości i obecnie, „Wieś i Rolnictwo” 1993, nr 1 (10).
  6. Pohorille M., Napięcia inflacyjne w okresie industrializacji, [w:] Ekonomia polityczna socjalizmu, M. Pohorille (red.), PWE, Warszawa 1968.
  7. Pronińska K.M., Bezpieczeństwo energetyczne w stosunkach UE–Rosja, Elipsa, Warszawa 2012.
  8. Szymański W., Polityka gospodarcza i jej wpływ na rozwój rolnictwa polskiego, [w]: Rolnictwo w rozwoju gospodarki Polski Ludowej, cz. 1, Materiały z konferencji naukowej, która odbyła się 21 i 22 października 1985 r. Wydawnictwo SGGW–AR.
  9. Tu trzeba nowej energii, wywiad J. Ż akowskiego z amerykańskim politykiem J. Rifkinem, „Polityka” 2011, nr 51.
  10. Uprzemysłowienie Polski, T. Lijewski (red.), Warszawa 1976.
  11. Woś A., Społeczno-ekonomiczna przebudowa wsi i rolnictwa w Polsce, IPPM-L, Warszawa 1981.
  12. Woś A., W poszukiwaniu modelu rozwoju polskiego rolnictwa, IERiGŻ, Warszawa 2004.
- Full text in PDF format

Volume 48 - 2014

PL: Spis Treści
EN: Table of contents
-

- Full text in PDF format

Article 01PL: NewConnect na tle alternatywnych systemów obrotu w Europie. Nieprawidłowości funkcjonowania polskiego rynku ASO
EN: NewConnect in comparison with multilateral trading facilities in Europe. Irregularities in the functioning of the Polish MTF market
9-23

ROMAN ASYNGIER


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

Artykuł prezentuje analizę danych statystycznych pokazującą rozwój rynku NewConnect oraz jego pozycję na tle innych alternatywnych systemów obrotu w Europie. Ma to posłużyć realizacji celu artykułu, jakim jest zdefiniowanie obszarów działalności rynku NewConnect, które hamują jego rozwój. Na bazie rozwiązań organizacyjnych i prawnych stosowanych przez wybrane rynki europejskie zostaną wskazane działania, które mogłyby zostać przez organizatora rynku NewConnect implementowane w celu wyeliminowania problemów jego funkcjonowania.
This paper presents an analysis of statistical data showing the development of the NewConnect market and its position in comparison with the other multilateral trading facilities in Europe. It will help to achieve the goal of the article that is defining activity areas of the NewConnect market which inhibit its development. On the basis of organizational and legal solutions used by selected European markets, some actions will be indicated which could be implied by an organizer of the NewConnect market in order to eliminate its functioning problems.
NewConnect, Multilateral Trading Facilities, capital market, regulations, admission fees, Warsaw Stock Exchange
NewConnect, alternatywny system obrotu, rynek kapitałowy, regulacje, opłaty wstępne, Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie
  1. AIM rules for Nominated Advisers: http://www.londonstockexchange.com/companies-and-advisors/ aim/publications/aim-rules-for-nominated-advisers.pdf
  2. Alternative Markets/Segments in equity analysis: http://grahambishop.com/DocumentStore/d9cf5651- f676-4160-ab65-70b9e6ee6928.pdf
  3. Arcot S., Black J., Owen G. (2007), From local to global The rise of AIM as a stock market for growing companies, A comprehensive report analyzing the growth of AIM, The London School of Economics and Political Science, pp. 18–30.
  4. Doidge C., Karolyi G.A., Stulz R.M. (2007), Has New York become less competitive in global markets? Evaluating foreign listing choices over time, European Corporate Governance Institute, Finance Working Paper No. 173/2007
  5. European Union (2004), Directive 2004/39/EC of the European Parliament and of the Council. Markets in Financial Instruments Directive, released April 21st.
  6. Gomber P., Gsell M. (2006), Catching up with Technology – The Impact of Regulatory Changes on ECNs/MTFs and the Trading Venue Landscape in Europe, Competition and Regulation in Network Industries, Vol. 1, No. 4, pp. 535–557
  7. Hilton A. (ed.) (2008), AIM: The Growth Market of the Word, Newsdesk Communications Ltd., London, p. 1-117
  8. Mendoza J.M. (2008), Securities regulation in low-tier listing venues: The rise of the Alternative Investment Market, Fordham Journal of Corporate & Financial Law, Volume 13, Issue 2, pp. 257–328
  9. Pastusiak R. (2007), Przedsiębiorstwo na rynku kapitałowym: operacje giełdowe rynku publicznego i niepublicznego, CeDeWu, Warsaw
- Full text in PDF format

Article 02PL: Koszty transportu a rozwój handlu i produkcji międzynarodowej
EN: Transport costs and development of trade and international production
25-34

TOMASZ BIAŁOWĄS


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

This paper analyses the impact of transport costs on development of international fragmentation of production and trade. Transport costs are important determinants of export processing trade, which is a typical part of regional production network. When trade costs of intermediate inputs fall, different stages of the production process can take place in different places.
transport costs, international trade, production fragmentation
koszty transportu, handel międzynarodowy, fragmentaryzacja produkcji
  1. Anderson J.E., van Wincoop E., Gravity with Gravitas: A Solution to the Border Puzzle, “American Economic Review” 2003, vol. 93, no. 1.
  2. Anderson J.E., van Wincoop E., Trade Costs, “Journal of Economic Literature” 2004, vol. XLII.
  3. Baldwin R., Global supply chains: why they emerged, why they matter, and where they are going, [w:] D.K. Elms, P. Low (red.), Global Value Chains in a Changing World, WTO, Geneva 2013.
  4. Baldwin R., Lopez-Gonzalez J., Supply-Chain Trade: A Portrait of Global Patters and Several Testable Hypotheses, “NBER Working Paper” 2013, no. 18957.
  5. Bureau of Transportation Statistics, National Transportation Statistics 2012, U.S. Department of Transportation, Washington D.C. 2012.
  6. Djankow S., Freund C., Pham C.S., Trading on Time, “World Bank Policy Research Working Paper” 2006, no. 3909.
  7. Hummels D., Have International Transport Costs Declined?, University of Chicago, July 1999.
  8. Hummels D., Transport costs and international trade in the second era of globalization, “Journal of Economic Perspectives” 2007, vol. 21, no. 3.
  9. Jones R.W., Kierzkowski H., The Role of Services in Production and International Trade: A Theoretical Framework, [w:] R.W. Jones, A.O. Krueger (red.), The Political Economy of International Trade: Essays in Honour of Robert A. Mundell, MIT Press, Cambridge 1990.
  10. Limão N., Venables A., Infrastructure, Geographical Disadvantage, Transport Costs, and Trade, “World Bank Economic Review” 2001, vol. 15, no. 3.
  11. Novy D., Gravity Redux: Measuring International Trade Costs with Panel Data, “Economic Inquiry” 2013, vol. 51, no. 1.
  12. Obstfeld M., Rogoff K., The Six Major Puzzles in International Macroeconomics: Is There a Common Cause?, “NBER Macroeconomics Annual” 2000, vol. 15.
  13. OECD–WTO, Statistics on Trade in Value Added, http://ststs.oecd.org/, 2013.
  14. Redding S., Venables A., The Economics of Isolation and Distance, “Nordic Journal of Political Economy” 2002, no. 28.
  15. Samuelson P., The Transfer Problem and Transport Costs, II: Analysis of Effects of Trade Impediments, “Economic Journal” 1954, vol. 64, no. 254.
  16. Tinbergen J., Appendix VI: An Analysis of World Trade Flows, [w:] J. Tinbergen (red.), Shaping the World Economy. Suggestions for an International Economic Policy, The Twentieth Century Fund, New York 1962.
  17. Venables A.J., Fragmentation and Multinational Production, “European Economic Review” 1999, vol. 43.
  18. Venables A.J., Geography and International Inequalities: The Impact of New Technologies, London School of Economics and CEPR, 2001.
  19. World Bank, Global Economic Prospects and the Developing Countries 2002: Making Trade Work for the Poor, Washington DC. 2001.
  20. World Bank, The World Bank UNESCAP Trade Costs Database, http://data.worldbank.org/data- -catalog/trade-costs-dataset/, 2013 (dostęp: 02.10.2013).
- Full text in PDF format

Article 03PL: Wykorzystanie miar finansowych do oceny efektywności marketingu
EN: Using financial measures to assess the marketing effectiveness
35-43

ILONA BONDOS


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Marketingu

The evaluation of the effectiveness of marketing action is the great challenge for marketers. This article aims to present a new approach to this problem. As a result of market changes there was a need to use financial measures in assessing the effects of marketing. The author attempts to explain why the financial dimension is so important for a correct assessment of marketing effectiveness. The author does not indicate the ideal solution for a correct assessment of the marketing effectiveness, because it does not exist.
marketing effectiveness, marketing performance measurement, financial measures, marketing transparency
skuteczność marketingu, pomiar efektów marketingu, miary finansowe, przejrzystość marketingu
  1. Ambler T., Kokkinaki F., Puntoni S., Assessing marketing performance: reasons for metric selection, “Journal of Marketing Management” 2004, nr 20.
  2. Baran R., Koszty i efekty działań marketingowych, [w:] Marketing. Koncepcja skutecznych działań, L. Garbarski (red.), PWE, Warszawa 2011.
  3. Baran R., Pomiar efektów marketingu, „Marketing i Rynek” 2006, nr 8.
  4. Bohari A.M., Rainis R., Marimuthu M., Customer lifetime value model in perspective of firm and customer: practical issues and limitation on prospecting profitable customers of hypermarket business, “International Journal of Business & Management” 2011, vol. 6, no. 8.
  5. Chang W., Chang Ch., Li Q., Customer lifetime value: A review, “Social Behavior and Personality: An International Journal” 2012, vol. 40, no. 7.
  6. Cook V.A., Talluri V.S., How to pursuit of ROMI is changing marketing management, “Journal of Advertising Research” 2003, nr 3.
  7. Court D.C., Gordon J.W., Perrey J., Boosting returns on marketing investment, “McKinsey Quarterly” 2005, nr 2.
  8. Doyle P., Marketing wartości, Wydawnictwo Felberg SJA, Warszawa 2003.
  9. Lehmann D.R., Metrics for making marketing matter, “Journal of Marketing” 2004, nr 4.
  10. Lenskold J.D., Align marketing witch financial performance, “Marketing Management” 2007, nr 3.
  11. Lenskold J.D., Marketing ROI – Playing to win, “Marketing Management” 2002, nr 3.
  12. Lovett M.J., MacDonald J.B., How does financial performance affect marketing? Studying the marketing – financial relationship from a dynamic perspective, “Journal of the Academy of Marketing Science” 2005, nr 4.
  13. Petersen J.A. i in., Choosing the right metrics to maximize profitability and shareholder value, “Journal of Retailing” 2009, nr 85.
  14. Sampaio C.H. i in., Marketing metrics: insights from Brazilian managers, “Industrial Marketing Management” 2011, nr 40.
  15. Seggie S.H., Cavusgil E., Phelan S.E., Measurement of return on marketing investment: a conceptual framework and the future for marketing metrics, “Industrial Marketing Management” 2007, nr 36.
  16. Shugan S.M., Finance, operations and marketing conflicts in service firms, “Journal of Marketing” 2004, nr 1.
  17. Srivastava R.K., Reibstein D.J., Joshi Y.V., Linking marketing metrics to financial performance, http://www.zibs.com/techreports/Linking%20Marketing%20Metrics%20to%20Financial%20 Performance.pdf (dostęp: 14.12.2012).
- Full text in PDF format

Article 04PL: Analiza deficytu sektora finansów publicznych w Polsce w latach 2007–2012
EN: Analysis of public finance sector deficit in Poland in the years 2007–2012
45-53

TOMASZ M. BUDZYŃSKI


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Finansów Publicznych

The major problem of public finance system in Poland is the deficit of general government. Although budget imbalance is not a new case, the deficit has deepened, especially in 2009–2010. Poland has implemented partly successful fiscal consolidation, which is not aimed at promoting a growthfriendly approach to consolidation design. The fiscal consolidation is the spending based adjustment.
public finances, budget deficit
finanse publiczne, deficyt budżetowy
  1. Analiza wykonania budżetu państwa i założeń polityki pieniężnej w roku 2012, Najwyższa Izba Kontroli, Warszawa 2013.
  2. Carnot N., The composition of fiscal adjustment: some principles, ECFIN Economic Brief, 23/2013.
  3. Ciak J., Źródła finansowania deficytu budżetu państwa w Polsce, CeDeWu, Warszawa 2012.
  4. European Economic Forecast. Spring 2013, “European Economy” 2013, no. 2.
  5. Monitor konwergencji nominalnej, Ministerstwo Finansów, 2013, nr 9.
  6. Program konwergencji. Aktualizacja 2012, Rada Ministrów, Warszawa 2012.
  7. Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za rok 2012, Rada Ministrów, Warszawa 2013.
  8. Strategia zarządzania długiem publicznym w latach 2014–2017, Ministerstwo Finansów, Warszawa 2013.
  9. Uzasadnienie do ustawy budżetowej na rok 2014, Rada Ministrów, Warszawa 2013.
  10. Wernik A., Finanse publiczne. Cele, struktury, uwarunkowania, PWE, Warszawa 2011.
- Full text in PDF format

Article 05EN: Structure and meaning of the biggest public enterprises in Poland in the years 1996–2011
55-65

JOANNA CZAPLAK 1, ROBERT ŻYŚKO 2


1 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Teorii i Historii Ekonomii
2 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Wydział Ekonomiczny

The article presents results of multi-faceted analysis which was conducted on the set of biggest public enterprises in the years 1996–2011. The survey was based on the “500 List” and “2000 List” published by “Rzeczpospolita” daily.
In the introduction, there are methodology assumptions presented which were accepted for the needs of analysis. Next chapters focus on firms from public sector and consist of multi-faceted analysis. In the last part of this research authors presented conclusions based on the analysis.
enterprises in Poland, ranking of the biggest enterprises, public and private ownership
przedsiębiorstwa w Polsce, ranking największych przedsiębiorstw, własność państwowa i prywatna
  1. Bałtowski M. (2007), Rodowód własnościowy i udział kapitału zagranicznego a wyniki największych polskich przedsiębiorstw, [w:] Zmiany w polskich przedsiębiorstwach, B. Błaszczyk, P. Kozarzewski P. (red.), Raporty CASE, nr 70, Warszawa.
  2. Bałtowski M. (2012), Polskie „czempiony” – charakterystyka i analiza zbioru największych polskich przedsiębiorstw po 20 latach transformacji, [w:] Liberalizm ekonomiczny w dobie transformacji, integracji i globalizacji, ZN UE, Poznań 2012, nr 230.
  3. Bilansowe wyniki finansowe podmiotów gospodarczych za: 1996 r., 2000 r., 2004 r., 2009 r., 2011 r., GUS, Warszawa 1997–2012.
  4. Czaplak J., Żyśko R. (2012), Wieloaspektowa analiza największych przedsiębiorstw w Polsce w 2009 roku, „Annales UMCS” 2012, sec. H, vol. XLVI, 2.
  5. Lista 2000, „Rzeczpospolita”, edycja: 2004, 2009, 2011, październik 2005–2012.
  6. Lista 500, „Rzeczpospolita”, edycja 2000, kwiecień 1999.
  7. Lista 500 edycja 1996, „Nowe Życie Gospodarcze” 1997, nr 22.
- Full text in PDF format

Article 06PL: Edukacja jako determinanta innowacyjności gospodarki
EN: Education as a factor of economy’s innovativeness
67-77

JAKUB CZERNIAK


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

The scope of this article is to examine connections between different levels of education and the impact of education on people’s creativity and innovativeness of economies. It has been confirmed that high level of school education and a high level of scientific research, as well as strong creativity, promote innovations in the economy. Moreover, it has been confirmed that there is a linkage between high level of school education and creativity. However, the relationship between the level of education (dimensions: reading, mathematics, science), and the level of scientific research appeared to be statistically insignificant.
education, creativity, innovativeness
edukacja, kreatywność, innowacyjność
  1. Baumol W.J., Education for Innovation, Entrepreneurial Breakthroughs Versus Corporate Incremental Improvements, [w:] Innovation Policy and the Economy, vol. 5, A.B. Jaffe, J. Lerner, S. Stern (red.), The MIT Press, Cambridge, Massachusetts 2005.
  2. Hollanders H., van Cruysen A., Design, Creativity and Innovation: A Scoreboard Approach, [w:] Measuring Creativity, E. Villalba (red.), Publications Office of the European Union, Luxembourg 2009.
  3. http://www.weforum.org/issues/competitiveness-0/gci2012-data-platform.
  4. Innovation Union Scoreboard 2013, European Union 2013.
  5. PISA 2009 Results: What Students Know and Can Do – Student Performance in Reading, Mathematics and Science (Volume I), OECD 2010.
  6. Science Watch, http://archive.sciencewatch.com/dr/cou/2009/09decALL/.
  7. The Global Competitiveness Report 2013–2014, World Economic Forum, Geneva 2013.
  8. Top of the Class. High Performance in Science in Pisa 2006, OECD 2009.
- Full text in PDF format

Article 07PL: Wielkość bezrobocia w Polsce według spisu ludności… w porównaniu z pozostałymi danymi statystyki publicznej
EN: The size of unemployment in Poland according to population census compared with other official statistics
79-89

MARTA DOLECKA 1, DOROTA RACZKIEWICZ 2


1 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Teorii i Historii Ekonomii
2 Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Instytut Statystyki i Demografii

The article consists of four parts. A review of data sources on unemployment, briefly methodologies and definitions of the unemployed are discussed in the first part. The accuracy of the data on unemployment, determined by sampling and non-sampling errors, is presented in the second part. In the third part a comparison analysis of the number of unemployed and the unemployment rate according to the 2011 population census, the Labour Force Surveys and registration of the unemployed are included. The fourth part attempts to explain the causes of differences in the measurement of unemployment between three considered data sources.
unemployment, population census, labour force survey, registration of unemployed
bezrobocie, spis ludności, badania aktywności ekonomicznej ludności, rejestracja bezrobotnych
  1. Francik A., Pocztowski A., (1993), Wybrane problemy zatrudnienia i rynku pracy, Akademia Ekonomiczna w Krakowie, Kraków.
  2. GUS (2011), Aktywność ekonomiczna ludności Polski I kwartał 2011, Informacje i opracowania statystyczne, Warszawa.
  3. GUS (2012a), BAEL – dane za lata 2010, 2011 oraz I–II kw. 2012 r. po przeliczeniu z uwzględnieniem NSP 2011, Warszawa, http://www.stat.gov.pl/gus/5840_13729_PLK_ HTML.htm (dostęp: 10.09.2013).
  4. GUS (2012b), Bezrobocie rejestrowane I kwartał 2011, Informacje i opracowania statystyczne, Warszawa.
  5. GUS (2012c), Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań. Raport z wyników, Warszawa.
  6. Kasprzyk D., Duncun G., Kalton G., Singh M.P. (red.) (1989), Panel Surveys, John Wiley and Sons, New York.
  7. Kordos J. (1987), Dokładność danych w badaniach statystycznych, Biblioteka Wiadomości Statystycznych, t. 35, GUS, Warszawa.
  8. Raczkiewicz D. (2013), Metody badania jakości spisów ludności – aspekty teoretyczne i praktyczne, Raport badawczy, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa.
- Full text in PDF format

Article 08PL: Tożsamość spółdzielcza banku spółdzielczego na przykładzie Banku Spółdzielczego… w Kościanie
EN: The cooperative identity of cooperative bank in Kościan
91-100

MARIA MAGDALENA GOLEC


Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu, Katedra Bankowości i Rynku Finansowego

A cooperative bank as an institution of the cooperative sector operates in both economic and social dimension. A limited participation of the cooperative dimension of such institutions is due to legal regulations, however, only the bank can decide about taking into account the actual identity of the co-operative.
The purpose of the study became a co-operative identity analysis of Polish cooperative banks and to examine the perception of cooperative identity in cooperative banks based on a survey of headquarters staff of the selected bank. Based on a survey of employees there was found a good knowledge about the characteristics and limitation of activities resulting from the cooperative legal form.
cooperative banks, cooperative principles, activity restrictions of cooperative banks
banki spółdzielcze, zasady spółdzielcze, ograniczenia działalności banków spółdzielczych
  1. Ekstraklasa spółdzielcza, „Nowoczesny Bank Spółdzielczy” 2012, nr 5.
  2. Golec M.M., Lokalność działalności banków spółdzielczych w Polsce, [w:] Wybrane historyczne i współczesne aspekty rozwoju banków spółdzielczych w Polsce, M. Stefański (red.), Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna we Włocławku, Włocławek 2012.
  3. Golec M.M., Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe na rynku usług finansowych w Polsce, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu, Poznań 2004.
  4. Gospodarowicz A. (red.), Funkcjonowanie spółdzielczych grup bankowych w Polsce i wybranych krajach Unii Europejskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2008.
  5. Nasze kapitały prawie kapitalne, „Nowoczesny Bank Spółdzielczy” 2012, nr 7–8.
  6. Piechowski A., Wartości i zasady spółdzielcze a społeczeństwo obywatelskie i gospodarka społeczna, „Ekonomia Społeczna” 2013, nr 1 (6).
  7. Siudek T., Bankowość spółdzielcza w Polsce i wybranych krajach Unii Europejskiej – wymiar ekonomiczny, organizacyjny i społeczny, Warszawa 2011.
  8. Strumiński D., Twardowski D. (red.), Banki spółdzielcze w Polsce, Narodowy Bank Polski, Warszawa 2006.
  9. Szelągowska A., Polska bankowość spółdzielcza – wczoraj, dziś i jutro, [w:] Współczesna bankowość spółdzielcza, A. Szelągowska (red.), CeDeWu Sp. z o.o., Warszawa 2011.
  10. Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1982 r., Nr 30 poz. 210 z późn. zm.).
  11. Ustawa z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających (Dz. U. z 2000 r., Nr 119 poz. 1252 z późn. zm.).
- Full text in PDF format

Article 09PL: Zagraniczne inwestycje kapitałowe banków komercyjnych działających w polskim sektorze bankowym
EN: The foreign investments of commercial banks conducting activity in the Polish banking sector
101-110

ZBIGNIEW KORZEB


Politechnika Białostocka, Katedra Finansów i Rachunkowości

There is significant disproportion between the number of M&As in Polish commercial banking’ sector in 1989–2013 and such investments made abroad by banks operating in Poland. Due to the lack of experience of Polish banks in investment banking, they are not considered in the regional terms, what significantly makes expansion on foreign markets more difficult for commercial banks conducting activity in the Polish banking sector.
banks, mergers and acquisitions, cross-border
banki, fuzje i przejęcia, przedsięwzięcia transgraniczne
  1. Altunbaş Y., Marqués D., Mergers and Acquisitions and Bank Performance in Europe. The Role of Strategic Similarities, “Journal of Economics and Business” 2008, 60 (3), May–June.
  2. Beitel P., Schiereck D., Wahrenburg M., Explaining the M&A Success in European Banks, “European Financial Management” 2004, 10 (1).
  3. Brealey R.A., Myers S.C., Allen F., Principles of Corporate Finance, Ninth Edition, McGraw-Hill, New York 2008.
  4. Copeland T., Koller T., Murrin J., Wycena: mierzenie i kształtowanie wartości firm, WIG-Press, Warszawa 1997.
  5. Devos E., Kadapakkam P.-R., Krishnamurthy S., How Do Mergers Create Value? A Comparison of Taxes, Market Power, and Efficiency Improvements as Explanations of Synergies, “Review of
  6. Flejterski S., Scenariusze rozwoju bankowości w Polsce w perspektywie lat 2010–2030, [w:] Polski sektor bankowy w perspektywie roku 2030, J. Szambelańczyk (red.), Szkoła Główna Handlowa w Warszawie – Oficyna Wydawnicza, Warszawa 2010.
  7. Havrylchyk O., Jurzyk E., Profitability of Foreign Banks in Central and Eastern Europe: Does the entry mode matter?, “Economics of Transition” 2011, 19 (3), July.
  8. Korzeb Z., Teoria kreowania wartości dla akcjonariuszy w procesach fuzji i przejęć w polskim sektorze bankowym, Difin, Warszawa 2010.
  9. Machała R., Przejęcia i fuzje. Wpływ na wartość firm, Oficyna Wydawnicza Unimex, Wrocław 2006.
  10. Michalski M., Ocena ex post efektywności fuzji i przejęć, [w:] Fuzje i przejęcia, W. Frąckowiak (red.), Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2009.
  11. Poteraj J., Procesy konsolidacyjne. Raiders & Targets w polskich instytucjach finansowych, Wydawnictwo Wszechnicy Mazurskiej, Olecko 2004.
  12. Vander Vennet R., Cross-Border Mergers in European Banking and Bank Efficiency, Universiteit of Gent, Working Paper 152, September 2002.
- Full text in PDF format

Article 10PL: Procesy integracyjne europejskiego rynku funduszy inwestycyjnych z perspektywy rynków wschodzących
EN: Integration processes of the European market of investment funds from the perspective of emerging markets
111-120

ELŻBIETA KUBIŃSKA


Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Rynków Finansowych

The purpose of this article is to compare Polish investment funds market to other European countries, with particular reference to Central and Eastern Europe, in terms of market size, funds allocation. Investing in mutual funds is one of the reasons of globalization and integration of financial markets. The integration of financial markets of EU countries is supported by Financial Services Action Plan (FSAP) established by European Commission in 1999. The most important legislative initiatives taken under the FSAP are MiFID and UCITS directives, whose main objective is to raise the level of harmonization of financial services among the countries. UCITS IV directive was launched in Poland on 1 February 2013.
The analysis was based on annual reports published by the association EFEMA. The size of Polish investment funds market, as well as other CEE countries, is not comparable to the Western Europe countries. However, the gap is decreasing, we observe in CEE countries high growth rate and trends prevailing in the developed countries. Poland plays a leading role in this process. Poland has the biggest investment funds market among the analyzed group of New Member States, almost four times bigger than the average for the group.
investment funds, emerging markets, the law of financial markets (MiFID, UCITS)
fundusze inwestycyjne, rynki wschodzące, prawo rynków finansowych (MiFID, UCITS)
  1. Annual Report 2009, European Fund and Asset Management Association, http://www.efama.org/ Publications/Public/Annual%20Reports/Annual%20Report%202009.pdf (dostęp: 15.01.2013).
  2. Annual Report 2010, European Fund and Asset Management Association, http://www.efama.org/ Publications/Public/Annual%20Reports/Annual%20Report%202010.pdf (dostęp: 15.01.2013).
  3. Annual Report 2011, European Fund and Asset Management Association, http://www.efama.org/ Publications/Public/Annual%20Reports/Annual%20Report%202011.pdf (dostęp: 15.01.2013).
  4. Dębski W. (2005), Fundusze inwestycyjne w Polsce po wstąpieniu do Unii Europejskiej, „Bank i Kredyt”, nr 10, s. 27–38.
  5. EBF Report on Integration of European Financial Markets; European Financial Stability and Integration Report 2011, http://www.ecb.int/pub/pdf/other/financialintegrationineurope201204en. pdf (dostęp: 16.01.2013).
  6. Fund Fees in Europe 2011, Report of European Fund and Asset Management Association, http:// www.efama.org/Publications/Statistics/Other%20Reports/EFAMA_Fund%20Fees%20in%20 Europe%202011.pdf (dostęp: 16.01.2013).
  7. http://ec.europa.eu/internal_market/investment/ucits-directive/index_en.htm (dostęp: 16.01.2013).
  8. http://www.imf.org/external/pubs/ft/survey/so/2012/car071912a.htm (dostęp: 16.01.2013).
  9. Integracja europejskiego rynku finansowego – zmiana roli banków krajowych, Zeszyty BRE Bank – CASE nr 80, Warszawa, 2005.
  10. Iwanicz-Drozdowska M. (2009), Integracja rynków finansowych – jej rodzaje i znaczenie, [w:] Integracja rynków finansowych w Unii Europejskiej od A do Z, Narodowy Bank Polski, Warszawa 2009.
  11. Kowalak T. (2003), Znaczenie Financial Services Action Plan dla budowy wspólnego rynku finansowego w Unii Europejskiej, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny”, R. LXV, z. 3, s. 181–199.
  12. Mrzygłód U. (2011), Procesy integracyjne na rynkach kapitałowych Unii Europejskiej, Materiały i Studia NBP 2011, z. 257.
  13. Pilecka A. (2009), Plan działań w zakresie usług finansowych (FSAP) – założenia, realizacja i wpływ na rynki finansowe w Unii Europejskiej, [w:] Integracja rynków finansowych w Unii Europejskiej od A do Z, Narodowy Bank Polski, Warszawa.
  14. Żebrowska-Suchodolska D., Karpio A., (2010), Polski rynek otwartych funduszy inwestycyjnych na tle rynku europejskiego, Zeszyty Naukowe SGGW, Polityki Europejskie, Finanse i Marketing 2010, nr 4 (53), s. 322–331.
- Full text in PDF format

Article 11PL: Orientacje i koncepcje nadzoru ubezpieczeniowego a użyteczność informacji w ujęciu na osi czasu
EN: Insurance supervision orientations and concepts vs. information usefulness in time axis perspective
121-128

ROBERT KUREK


Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Finansów i Rachunkowości

The study provides characteristics of basic supervision orientations as well as analyses of information usefulness depending on the moment presented at time axis in which the supervisory authority can or should intervene.
Useful information facilitates verification of current and future operations performed by insurance institutions, detecting possible irregularities and also the assessment of economic and legal capacity for maintaining correct financial relations. Depending on the accepted supervision orientation the nature of useful information is changing and therefore it provides the reflection of actual reality to a different extent and also enables availability in time, not always offering the possibility to take up proper actions. However, information influences cognitive efficiency and facilitates undertaking decisions which support meeting adequate supervisory objectives.
usefulness of the information, supervisory authorities, supervisory orientations
użyteczność informacji, organy nadzoru, orientacje nadzorcze
  1. Davenport C., America’s Most Admired Corporations, “Fortune”, 30 stycznia 1989.
  2. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE z dnia 25 listopada 2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej – Solvency II.
  3. Farny D., Solvabilität und Solvabilitätspolitik der Versicherungsunternehmen, „Zeitschrift für die gesamte Versicherungswissenschaft“ 1984, nr 73.
  4. Hertel A., Über einige offene Fragen und “Ungereimtheiten” der Solvabilitätsvorschriften in der EG-Richtlinie zur Lebensversicherung, „Versicherungswirtschaft“ 1981, nr 36.
  5. IFRS, Conceptual Framework Phase A: Conceptual Framework for Financial Reporting: Objectives and qualitative characteristics of useful financial information, Issue 86, October 2010.
  6. Kortan J. (red.), Podstawy ekonomiki i zarządzania przedsiębiorstwem, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 1997.
  7. Monkiewicz J., Nadzór ubezpieczeniowy w Polsce w latach 1990–2005. Wybrane aspekty – część I, „Wiadomości Ubezpieczeniowe” 2007, nr 5–6.
- Full text in PDF format

Article 12PL: Państwo a kapitał społeczny
EN: The state and social capital
129-137

JÓZEF ŁOBOCKI


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Bankowości

The problems associated with social capital require, due to their relevance and short history, that this institution be compared with the environment in the broad sense. The state and law are without doubt institutions whose functioning is determined by social capital but the state can only indirectly influence the level of social capital through creating social infrastructure. When adopting a definition of social capital as the external beneficial results of social and economic interactions in the form of informal values and ethical norms, we do not take the state into account in this definition. The institution of civil society allows us to understand the relationship between social capital and the state (and law).
social capital, welfare state, law, civil society, values
kapitał społeczny, państwo dobrobytu, prawo, społeczeństwo obywatelskie, wartości
  1. Buchanan J.M., Musgrave R.A. (2005), Finanse publiczne a wybór publiczny. Dwie odmienne wizje państwa, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa.
  2. Dembinski P.H. (2011), Finanse po zawale. Od euforii finansowej do gospodarczego ładu, Wyd. Studio Emka, Warszawa.
  3. Durkheim E. (1933), The Division of Labor in Society, Macmillan, Nowy Jork.
  4. Etzioni A. (2011), Kupuj mniej, uwolnij się, „Gazeta Wyborcza” 24–26.12.
  5. Fukuyama, F. (1997), Zaufanie. Kapitał społeczny droga do dobrobytu, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa–Wrocław.
  6. Fukuyama F. (2000), Wielki wstrząs, Bertelsmann Media Politeja, Warszawa.
  7. Fukuyama F. (2002), Kapitał społeczny, [w:] Kultura ma znaczenie. Jak wartości wpływają na rozwój społeczeństw, Zysk i S-ka Wydawnictwo, Poznań.
  8. Gajowiak M. (2012), Kapitał społeczny. Przypadek polski, PWE, Warszawa.
  9. Gray J. (1993), Filozofia liberalizmu, Warszawa.
  10. Gray J. (1995), O rządzie ograniczonym, Centrum im. A. Smitha, Warszawa.
  11. Hayek A.F. (1996), Droga do zniewolenia, Arcana, Kraków.
  12. Hayek A.F. (2004), Zgubna pycha rozumu. O błędach socjalizmu, Arcana, Kraków.
  13. Hobbes T. (1954), Lewiatan, czyli materia, forma i władza państwa kościelnego i świeckiego, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.
  14. http://en.wikipedia.org/wiki/Hawala.
  15. Krueger A.O. (1974), The Political Economy of the Rent-Seeking Society, “The American Economic Review”, 64 (3).
  16. Łobocki J. (2012), Sektor finansowy a kapitał społeczny, [w:] Ekonomia, J. Sokołowski, M. Rękas, G. Węgrzyn (red.), Prace Naukowe Uniwersytetu Wrocławskiego, nr 245.
  17. Łobocki J. (2013), Kapitał społeczny jako korzystny efekt zewnętrzny interakcji społecznych i ekonomicznych, [w:] Współczesne problemy ekonomiczne. Globalizacja. Liberalizacja. Etyka, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, z. 7.
  18. Matysiak A. (1999), Źródła kapitału społecznego, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław.
  19. Osborne D., Gaebler T. (1992), Rządzić inaczej. Jak duch przedsiębiorczości przenika i przekształca administrację publiczną, Media Rodzina, Poznań.
  20. Putnam R. (2008), Samotna gra w kręgle. Upadek i odrodzenie wspólnot lokalnych w Stanach Zjednoczonych, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa.
  21. Sztaba S. (2002), Aktywne poszukiwanie renty. Teoria, przykłady historyczne. Przejawy w polskiej gospodarce lat dziewięćdziesiątych, Szkoła Główna Handlowa, Warszawa. The state
- Full text in PDF format

Article 13PL: Akcje kopalni złota jako instrument inwestowania kapitału
EN: Gold-mining stocks as an instrument of investing capital
139-149

KATARZYNA MAMCARZ


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Analiz Rynkowych

In the gold-mining stocks market there is a great number of companies, from explorers to gold mines. The stocks of these companies give investors ample opportunities to invest capital, but they are also associated with high risk. This stems from the specificity of mining industries and the relationship between prices of gold-mining stocks and gold prices in world markets. This relationship is expressed by the gold price leverage effect. On the basis of the analysis of empirical data it should be said that this effect occurred although this did not apply to the whole period investigated.
explorers, gold mines, gold-mining stocks, index of gold mining-stocks, investment risk, leverage of gold price
spółki eksploracyjne, kopalnie złota, akcje kopalni złota, indeks akcji kopalni złota, ryzyko inwestycyjne, dźwignia ceny złota
  1. Bandulet B., Das geheime Wissen der Goldanleger, Kopp Verlag, 3. Auflage, Rottenburg 2010.
  2. Coleman L., The price gold shareholders place on market risks, “Applied Financial Economics” 2010, vol. 20.
  3. Nauckhoff M., Strategische Metalle und seltene Erden, 2. Auflage, FinanzBuch Verlag, München 2011.
  4. Morgan D., Insiderwissen: Silber. Investieren Sie in die Zukunft, 1. Auflage, FinanzBuch Verlag, München 2007.
  5. Niezależny Portal Finansowy, http://independenttrader.pl/111,koszty%20wydobycia%20złota.html (dostęp: 23.04.2013)
  6. Schwarze N., Investieren in Gold, 1. Auflage, FinanzBuch Verlag, München 2010.
Strony internetowe
  1. UsaGold, http://www.usagold.com/reference/prices/history.html (dostęp: 15.09.2013).
  2. Yahoo! Finance, http://finance.yahoo.com/q/hp?s=%5EHUI+Historical+Prices (15.09.2013).
- Full text in PDF format

Article 14PL: Znaczenie i perspektywy euro w funkcji waluty rezerwowej
EN: The role and perspectives of the euro as a reserve currency
151-159

BOGUMIŁA MUCHA-LESZKO


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Katedra Ekonomii i Zarządzania

The subject of this study is an appraisal of the euro position as a reserve currency. The analysis includes: motives for reserve accumulation from a theoretical point of view, optimization criteria of the world currency reserves’ level and structure, perspectives of the euro as a reserve currency depending on three scenarios of changes in the international monetary system.
euro, reserve currency, reserve portfolio optimization, euro share
euro, waluta rezerwowa, optymalizacja portfela rezerw, udział euro
  1. Angeloni I. et al., Global Currencies for Tomorrow: a European Perspective, “Bruegel Blueprint Series” 2011, vol. XIII.
  2. Beck R., Weber S., Should Larger Reserve Holdings Be More Diversified?, “ECB Working Paper Series” May 2010, no. 1193.
  3. Ben-Bassat A., Gottlieb D., Optimal International Reserves and Sovereign Risk, “Journal of International Economics” November 1992, vol. 33, no. 3–4.
  4. Bilski J., Międzynarodowy system walutowy, PWE, Warszawa 2006.
  5. Borowiec J., Unia ekonomiczna i monetarna. Historia, podstawy teoretyczne, polityka, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław 2001.
  6. European Central Bank, The International Role of the Euro, July 2008.
  7. European Commission, EMU after five years, “European Economy. Special Report” 2004, no 1.
  8. Heller H.R., Optimal International Reserves, “The Economic Journal” 1966, vol. 76, no. 302.
  9. IMF, 2013, Currency Composition of Official Foreign Exchange Reserves (COFER), www.imf. org/external/np/sta/cofer/eng/cofer.pdf (dostęp: 02.10.2013).
  10. Jeanne O., Ranciere R., The Optimal Level of International Reserves for Emerging Market Countries: A New Formula and Some Applications, “The Economic Journal”, no. 121, September 2011.
  11. Kąkol M., Mucha-Leszko B., Znaczenie euro jako waluty światowej, [w:] Mucha-Leszko B. (red.), Współczesna gospodarka światowa, Wyd. UMCS, Lublin 2005.
  12. Krugman P.R., Obstfeld M., International Economics. Theory and Policy, Scott, Foresman and Company 1988.
  13. Małecki W., Sławiński A., Piasecki R., Żuławska U., Kryzysy walutowe, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2001.
  14. Morris S., Shin H.S., Unique Equilibrium in a Model of Self-fulfilling Currency Attacks, “The American Economic Review” 1998, vol. 88, no. 3.
  15. Mucha-Leszko B., Kąkol M., Perspektywy euro jako waluty międzynarodowej, „Studia Ekonomiczne”, UE Katowice 2013.
  16. Obstfeld M., Models of Currency Crisis with Self-fulfilling Features, “European Economic Review” April 1996, vol. 40, no. 3–5.
  17. Obstfeld M., Shambaugh J.C., Taylor A.M., Financial Stability, the Trilemma, and International Reserves, “NBER Working Paper” August 2008, no. 14217.
  18. Olivera J.H.G., A Note on the Optimal Rate of Growth of International Reserves, “The Journal of Political Economy” 1969, vol. 77, no. 2.
  19. World Gold Council, Central bank diversification strategies: Rebalancing from the dollar and euro, Thomson Reuters, London 2013.
- Full text in PDF format

Article 15PL: Wpływ polityki banków komercyjnych na stabilność rynków finansowych
EN: The impact of commercial banks policy on the financial markets stability
161-169

JOANNA STAWSKA


Uniwersytet Łódzki, Zakład Bankowości Centralnej i Pośrednictwa Finansowego

The aim of this article is to analyze the impact of commercial banks` policy on the financial markets stability in Poland. This analysis leads to the conclusion that, despite the well-being of the Polish banking sector, lending and deposit banks policy should be conducted with caution. This is mainly due to the economic downturn and the ensuing increase in non-performing loans in bank portfolios. Moreover, the high share of foreign currency loans significantly reduces the impact of monetary policy instruments NBP on price of money in the economy, which is also worrying in the context of financial stability. The deterioration of the economic outlook and the continuing debt crisis in several European countries, poses a threat to the stability of the financial system in Poland.
financial system stability, commercial banks
stabilność systemu finansowego, banki komercyjne
  1. Alińska A., Sieć bezpieczeństwa finansowego jako element stabilności funkcjonowania sektora bankowego, Kwartalnik Kolegium Ekonomiczno-Społecznego „Studia i Prace” SGH, Warszawa 2012.
  2. Crockett A., Why is Financial stability a goal of public policy, “Economic Review” 1997, no 4.
  3. Constancio V., Policies and institutions for global financial stability, Statement at the 8th International Financial and Economic Forum, Vienna, 14–15 November, 2002.
  4. Jurkowska-Zeidler A., Bezpieczeństwo rynku finansowego w świetle prawa Unii Europejskiej, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2008.
  5. Kolaśnik J., Bezpieczeństwo systemu bankowego. Teoria i praktyka, Difin, Warszawa 2011.
  6. Konopczak M., Sieradzki R., Wiernicki M., Kryzys na światowych rynkach finansowych – wpływ na rynek finansowy w Polsce oraz implikacje dla sektora realnego, „Bank i Kredyt” 2010, nr 41 (6), s. 45–70.
  7. Korenik D., Refleksja na temat społecznej odpowiedzialności banku komercyjnego, „Bezpieczny Bank” 2011, nr 3 (45), BFG, Warszawa s. 22–41.
  8. Padoa-Schioppa T., Central Banks and Financial Stability: Exploring a Land in Between, Second ECB Central Banking Conference Frankfurt am Main 24 and 25 October 2002, http://www.ecb.int.
  9. Polski rynek finansowy w obliczu kryzysu finansowego w latach 2008–2009, Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa maj 2010.
  10. Przygoda A., Stabilność systemu bankowego w Polsce a światowy kryzys finansowy, „Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów”, Zeszyt naukowy 93, SGH,Warszawa 2009, s. 150–166.
  11. Report on financial crisis management, “EFC Economic Paper” no. 156, European Commission Economic and Financial Committee, Brussels 2001.
  12. Raport o stabilności systemu finansowego. Grudzień 2012 r., Narodowy Bank Polski, Warszawa 2012.
  13. Raport o sytuacji banków w 2011 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2012.
  14. Raport o sytuacji banków w 2010 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2011.
  15. Raport o sytuacji banków w 2009 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2010.
  16. Raport o sytuacji banków w 2008 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2009.
  17. Rekomendacja S dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ekspozycjami kredytowymi finansującymi nieruchomości oraz zabezpieczonymi hipotecznie, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa styczeń 2011.
  18. Rekomendacja T dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ryzykiem detalicznych ekspozycji kredytowych, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa luty 2010.
  19. Solarz J.K., Międzynarodowy system finansowy, Biblioteka Menedżera i Bankowca, Warszawa 2001
- Full text in PDF format

Article 16PL: Proces kaskadowania strategii… na przykładzie Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie
EN: The process of cascading of the strategy for the Maria Curie-Skłodowska University in Lublin
171-181

JOANNA ŚWIERK


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

The paper presents the problem of using the Balanced Scorecard in the process of cascading the strategy of the University. Cascading of strategic objectives onto lower levels in the organizational structure can be performed in many ways. By creating scorecards at lower levels – such as departments or other units – the university ensures a link between the operational activities of all employees and the developed and implemented strategy. The advantage of the process of cascading of the strategy is to achieve strategic convergence of the entire university.
strategy, balanced scorecard, cascading
strategia, strategiczna karta wyników, kaskadowanie
  1. Babińska K., Metody kaskadowania Zrównoważonej Karty Wyników, „Controlling i Rachunkowość Zarządcza”, 2003a, nr 2.
  2. Babińska K., Metody kaskadowania Zrównoważonej Karty Wyników, „Controlling i Rachunkowość Zarządcza”, 2003b, nr 3.
  3. Babińska K., Metody kaskadowania Zrównoważonej Karty Wyników, „Controlling i Rachunkowość Zarządcza”, 2003c, nr 4.
  4. Ćwiklicki M., Obora H., Hoshin kanri. Japońska metoda strategicznego zarządzania jakością w Polsce, PWE, Warszawa 2011.
  5. Kaplan R.S., Norton D.P., Strategy maps: converting intangible assets into tangible outcomes, Harvard Business School Press, Boston, Massachusetts 2004.
  6. Kaplan R.S., Norton D.P., Wdrażanie strategii dla osiągnięcia przewagi konkurencyjnej, PWN, Warszawa 2010.
  7. Kaskadowanie strategii rozwoju Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie na wybrane jednostki, Ernst & Young, październik 2011.
  8. Karmańska A., , Difin, Warszawa 2006.
  9. Misja, wizja oraz cele strategiczne i operacyjne Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Ernst & Young, grudzień 2011.
- Full text in PDF format

Article 17PL: Analiza wybranych aspektów planowania wizerunkowych działań strategicznych i operacyjnych w kontekście polskich firm
EN: Analysis of selected aspects of planning strategic and operational image activities in the context of Polish companies
183-192

DARIUSZ TWORZYDŁO 1, NORBERT ŻYCZYŃSKI 2


1 Uniwersytet Wrocławski
1 Commit Polska Sp. z o.o.

This article focuses on the presentation of selected aspects of the planning of activities commonly called public relations. Activities designed to build relationships, the image and communication of truth, must be included in the plan to what extent the essence of business communication can be achieved. Subjects were aspects such as strategy development process and the resulting operational plans. The paper also presents the results of research conducted in 2012 on a sample of 200 companies from across Poland, employing more than 50 employees.
public relations, strategic planning, operational planning
public relations, planowanie strategiczne, planowanie operacyjne
  1. Domański J., Zarządzanie strategiczne organizacjami non profit w Polsce, Oficyna Wolters Kluwer Business, Warszawa 2010.
  2. Janusz K., Janisz W., Kozioł K., Szopik K., Zarządzanie strategiczne. Koncepcje, metody, strategie, Difin, Warszawa 2008.
  3. Mruk H. (red.), Strategie marketingowe, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2002.
  4. Olędzki J., Tworzydło D. (red.), Leksykon public relations, Wydawnictwo Newsline, Rzeszów 2009.
  5. Rozwadowska B., Public relations. Teoria, praktyka, perspektywy, Wydawnictwo Studio Emka, Warszawa 2002–2006.
  6. Seitel F.P., Public relations w praktyce, Wydawnictwo Felberg SJA, Warszawa 2003.
  7. Szymańska A., Public relations w systemie zintegrowanej komunikacji marketingowej, Oficyna Wydawnicza Unimex, Wrocław 2004.
  8. Wojcik K., Public relations. Wiarygodny dialog z otoczeniem, Wydawnictwo Placet, Warszawa 2005.
- Full text in PDF format

Article 18PL: Metropolie – czynnik integracji czy dezintegracji regionów?
EN: Metropolis – a factor of integration or disintegration of regions?
193-201

URSZULA WICH


Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Polityki Gospodarczej, Społecznej i Regionalnej

It is generally assumed that metropolises are a product of globalization and the bases of globalization were created by network economy. Networks connect metropolis one with another, as well as with remote areas, create the basis for their cooperation and competition. The benefits drawn from networks cause the weakening of connections linking a metropolis with the regional base. The article is focused on analyzing the causes of weakening cooperation between the metropolis and the regional surroundings, their manifestations, consequences in the sphere of regional development and preventing these unfavorable tendencies. Going over to the cooperation in a network is a necessary condition in contemporary economy. However, it cannot constitute a threat of disintegration of the region where the metropolis is situated. The regional base should still draw benefits from the neighborhood of a big city, which now functions as a metropolis on the principles adjusted to new conditions of economic development.
city, urbanization, metropolis, metropolization, regional surroundings
miasto, urbanizacja, metropolie, metropolizacja, otoczenie regionalne
  1. Castells M., The Rise of Network Society, Blackwell Publisher, Oxford 1996.
  2. Domański R., Ewolucyjna gospodarka przestrzenna, Wyd. Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2012.
  3. Domański R., Gospodarka przestrzenna. Podstawy teoretyczne, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2006.
  4. Domański R., Marciniak A., Sieciowe koncepcje gospodarki miast i regionów, „Studia KPZK PAN” t. 113, Warszawa 2003.
  5. Friedman T.L., Lexus i drzewo oliwne, Dom Wydawniczy Rebis, Poznań 2001.
  6. Gorzelak G., Smętowski M., Metropolia i jej region w gospodarce informacyjnej, Wyd. Naukowe Scholar–Euroreg, Warszawa 2005.
  7. Grosse T.G., Przegląd koncepcji teoretycznych rozwoju regionalnego, Uniwersytet Warszawski, „Studia Regionalne i Lokalne” 2002, nr 1.
  8. Konkurencyjność i potencjał rozwoju polskich metropolii – szanse i bariery, S. Kornik, K. Szołek (red.), „Biuletyn KPZK PAN” z. 214, 2004.
  9. Łuczyszyn A., Nowe kierunki rozwoju lokalnego ze szczególnym uwzględnieniem peryferyjnych ośrodków w metropoliach, Cedewu.pl, Warszawa 2013.
  10. Markowski T., Marszał T., Metropolie, obszary metropolitalne, metropolizacja. Problemy i pojęcia podstawowe, PAN, Komitet Przestrzennego Zagospodarowania Kraju, Warszawa 2006.
  11. Smętowski M., Nowe relacje między metropolią i regionem w gospodarce informacyjnej, Uniwersytet Warszawski, „Studia Regionalne i Lokalne” 2001, nr 4.
  12. Smętowski M., Gorzelak G., Kozak M., Olechnicka A., Płoszaj A., Wojnar K., Europejskie metropolie i ich regiony. Od krajobrazu gospodarczego do sieci metropolii, Wyd. Naukowe Scholar–Euroreg, Warszawa 2012.
  13. Smętowski M., Jałowiecki B., Gorzelak G., Obszary metropolitalne w Polsce – diagnoza i rekomendacje, Uniwersytet Warszawski, „Studia Regionalne i Lokalne” 2009, nr 1.
  14. Szymańska D., Urbanizacja na świecie, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2007.
  15. Wich U., Aglomeracja lubelska i czynniki kształtujące jej rozwój, Wyd. Lubelskie, Lublin 1984.
  16. Wich U., Przebieg procesów transformacji i zmian struktury przestrzennej aglomeracji Lublina, [w:] Aglomeracje miejskie w procesie transformacji, P. Korcelli (red.), „Zeszyty Instytutu Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania PAN” z. 41, 1996.
- Full text in PDF format

Article 19PL: Recenzje
EN: Reviews
203-207

Beata Zofia Filipiak, Jan Zalewa

  • Recenzja monografii dr. Adama Adamczyka pt. Efektywność fiskalna bodźców podatkowych wspierających działalność badawczo-rozwojową przedsiębiorstw (Wydawnictwo Zapol, Szczecin 2013, ss. 270)
  • Recenzja książki Michała Gabriela Woźniaka Gospodarka Polski 1990–2011, t. 1: Transformacja (Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012, ss. 354)
  • - Full text in PDF format

    PL: Spis treści
    EN: Table of contents
    -

    - Full text in PDF format

    Article 01PL: Analiza oddziaływania operacji odwrotnych splitów na notowania akcji na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie
    EN: Analysis of the influence of reverse stock splits on the shares quotations on the Warsaw Stock Exchange
    7-18

    ROMAN ASYNGIER


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

    Reverse stock split is the technical operation, which brings no additional value to the company or shareholders. In theory, its influence on the stock quotation should be indifferent. However, the few studies conducted in the world are showing the negative impact of the reverse split process on stock prices. The Polish market hasn’t been the subject of analysis in this respect so far.
    The goal of the article are the literature studies about the reverse split effect as well as the initiation of research about the influence of re-split on the courses and volume of shares on the Warsaw Stock Exchange. The analysis undertaken in this article will be continued at different levels in the future. The article is a part of more extensive research concerning the irregularities of the functioning of the Polish capital market.
    Warsaw Stock Exchange, capital market, reverse stock split, stock split
    Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie, rynek kapitałowy, scalenie akcji, podział akcji
    1. Asquith P., Healy P., Palepu K., Earnings and stock splits, “The Accounting Review” 1989, pp. 387–403.
    2. Asyngier R., Influence of reverse stock splits on share quotations on the Polish NewConnect market, “Science and Education, a New Dimension. Humanities and Social Science” 2013, vol. 12, no. 1 (2), pp. 84–89, http://www.seanewdim.com/published-issues.html.
    3. Baker H., Powell G.E., Further Evidence on Managerial Motives for Stock Splits, “Quarterly Journal of Business and Economics 1993, vol. 32, pp. 20–31.
    4. Burnie D.A., De Ridder A., Rasbrand J., Reverse Stock Splits: The Effect on Asset Prices and Changes in Domestic vs. Overseas Holdings, Mölle 2009, The 11th Annual SNEE European Integration Conference; http://www.snee.org/publikationer_show.asp?id=494.
    5. Conroy R.M., Harris R.S., Benet B.A., The Effects of Stock Splits on Bid-Ask Spreads, “Journal of Finance” 1990, vol. 45, pp. 1285–1295.
    6. Dravid A.R., A Note of the Behavior of Stock Returns around Ex-Dates of Stock Distributions, “The Journal of Finance” March 1987, vol. XLII, no. 1, pp. 163–168.
    7. Fama E.F., Fisher L., Jensen M.C., Roll R., The Adjustment of Stock Prices to New Information, “International Economic Review” 1969, vol. 10, pp. 1–21.
    8. Fiszeder P., Mstowska E., Analiza wpływu splitów akcji na stopy zwrotu spółek notowanych na GPW Warszawie. Modelowanie i prognozowanie gospodarki narodowej, Prace i Materiały Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego, Wydział Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego, nr 4/8, Sopot 2011, s. 203–210.
    9. Grinblatt M.S, Masulis R.W., Titman S., The valuation effect of stock splits and stock dividends, “Journal of Financial Economics” 1984, vol. 13, pp. 461–490.
    10. Gurgul H., Analiza zdarzeń na rynkach akcji. Wpływ informacji na ceny papierów wartościowych, Oficyna Wydawnicza, Kraków 2006.
    11. Han K.C., The effects of reverse splits on the liquidity of the stock, “Journal of Financial and Quantitative Analysis” 1995, vol. 30, no. 1, pp. 159–169.
    12. He Y., Wang J., Stock Split Decisions: A Synthesis of Theory and Evidence, City University of Hong Kong, Working Paper nr 2011014, http://www.cb.cityu.edu.hk/EF/research/research/ workingpapers?year=2011.
    13. Kopczewska K., Wpływ splitów na kursy akcji notowanych na Warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych, [w:] T. Bernat (red.), Rynek kapitałowy – mechanizm, funkcjonowanie, podmioty, Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Szczecin 2004, s. 155–158.
    14. Koski J.L., Does Volatility Decrease after Reverse Stock Splits?, “The Journal of Financial Research” Summer 2007, vol. 30, no. 2, pp. 217–235.
    15. Lakonishok J., Lev B., Stock splits and stock dividends: Why, who and when, “Journal of Finance” 1987, vol. 42, pp. 913–932.
    16. Lamoureux C.G., Poon P., The Market Reaction to Stock Splits, “The Journal of Finance” 1987, vol. XLII, no. 5, pp. 1347–1370.
    17. Marchman B., Reverse Stock Splits: Motivations, Effectiveness and Stock Price Reactions, Ph.D. Dissertation, The Florida State University, College of Business, Summer 2007.
    18. Martell T.F., Webb G.P., The performance of stocks that are reverse split, “Review of Quantitative Finance and Accounting” 2008, vol. 30, pp. 253–279.
    19. Masse I., Hanrahan J.R., Kushner J., The effect of Canadian stock splits, stock dividends, and reverse splits on the value of the firm, “Quarterly Journal of Business and Economics” Autumn 1997, vol. 36, no. 4, pp. 51–62.
    20. Mitchell M., Stafford E., Managerial Decisions and Long-Term Stock Price Performance, Working Paper, CRSP, University of Chicago 1999.
    21. Muscarella C.J., Vetsutpens M.R., Stock Splits: Signaling or Liquidity? The Case of ADR “Solo Splits”, “Journal of Financial Economics” 1996, vol. 42, pp. 3–42.
    22. Ohlson J., Penman S., Variance Increases Subsequent to Stock Splits: An Empirical Aberration, “Journal of Financial Economics” June 1985, vol. 14, pp. 251–266.
    23. Peterson D.R., Peterson P.P., A further understanding of stock distributions: the case of reverse stock splits, “Journal of Financial Research” 1992, vol. 15, pp. 189–205.
    24. Radcliffe R.C., Gillespie W., The Price Impact of Reverse Splits, “Financial Analysts Journal” February 1979, pp. 63–67.
    25. Woolridge J.R., Chambers D.R., Reverse splits and shareholder wealth, “Financial Management” Autumn 1983, pp. 5–15.
    - Full text in PDF format

    Article 02PL: Inwestycje a wzrost gospodarczy Chin w latach 1980–2012
    EN: Investment and China’s economic growth in the years 1980–2012
    19-29

    TOMASZ BIAŁOWĄS


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

    This paper investigates China’s economic growth with respect to the growth of investment in the years 1980–2012. It finds that investment contributed to around one-half of China’s GDP growth since 1980. China’s investment/GDP ratio is very high compared to other countries but capital stock per worker is still low. But since 2008 the efficiency of investment has deteriorated.
    China, economic growth, Harrod–Domar model, investment
    Chiny, wzrost gospodarczy, model Harroda–Domara, inwestycje
    1. Batson A., Zhang J., The great rebalancing (I) – does China invest too much?, “GK Dragonomics research note” 2011, September.
    2. Berndt E., Morrison J., Capacity Utilization Measures: Underlying Economic Theory and an Alternative Approach, “American Economic Review” 1981, vol. 71.
    3. Domar E.D., Capital Expansion, Rate of Growth, and Employment, “Econometrica” 1946, vol. 14.
    4. Eurostat, 2013, Current level of capacity utilization in manufacturing industry, http://epp.eurostat. ec.europa.eu.
    5. Federal Reserve, Statistical Release. Industrial Production and Capacity Utilization, December 16, 2013.
    6. Goldman Sachs Global Economics, China hasn’t invested too much (yet) but leverage is more of a constraint, “Asia Economics Analyst” 2012, 3 September.
    7. Harrod R., An Essay in Dynamic Theory, “Economic Journal” 1939, vol. 49.
    8. Hongbin Q., China Inside Out. What Over-investment?, “China Economics” 2012, 14 February.
    9. Hongbin Q., Neumann F., Asia’s Bitter Medicine, “Asian Economics” 2013, no. 3.
    10. IMF, 2013, World Economic Outlook Database, October 2013, http://www.imf.org/external/pubs/ ft/weo/2013/02/weodata/index.aspx.
    11. IMF, People’s Republic of China. 2012 Article IV Consultation, IMF Country Report, no. 12/195, July 2012.
    12. Kwan C.H., Improving Investment Efficiency in China through Privatization and Financial Reform, “Nomura Capital Market Review” 2006, vol. 9, no. 2.
    13. Naughton B., The Chinese Economy. Transition and Growth, The MIT Press, Cambridge and London 2007.
    14. Trading Economics, 2013, http://www.tradingeconomics.com/country-list/capacity-utilization.
    15. UNCTAD, 2013, UNCTADStat, http://unctadstat.unctad.org/.
    16. World Bank, 2013, World Development Indicators 2013, http://databank.worldbank.org/data/download/ WDI_excel.zip.
    - Full text in PDF format

    Article 03PL: Rola zagranicznej wartości dodanej w tworzeniu przewagi komparatywnej Polski w światowym eksporcie towarowym
    EN: The role of foreign value added in creating Poland’s comparative… advantage in world merchandise exports
    31-40

    TOMASZ BIAŁOWĄS, MONIKA WOJTAS


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

    Internacjonalizacja produkcji sprawiła, że tradycyjne metody mierzenia udziału kraju w światowym eksporcie oraz przewagi konkurencyjnej w mniejszym stopniu odzwierciedlają rzeczywistość. W związku z tym zaczęły rozwijać się alternatywne metody mierzenia strumieni handlu zagranicznego – na podstawie wartości dodanej. Celem opracowania jest ocena wpływu międzynarodowej fragmentaryzacji produkcji na kształtowanie się pozycji konkurencyjnej Polski. Szczegółowa analiza obejmuje udział zagranicznej wartości dodanej w eksporcie brutto Polski oraz kształtowanie się przewagi konkurencyjnej na bazie indeksu Balassy, obliczonego na podstawie metody tradycyjnej (eksport brutto), jak również alternatywnej (krajowa wartość dodana). Zastosowanie nowego podejścia do analizowania polskiego eksportu ujawniło duży wzrost znaczenia zagranicznej wartości dodanej w badanym okresie. Źródłem jej pochodzenia były w znacznym stopniu kraje Unii Europejskiej, zwłaszcza Niemcy, a sektory, w przypadku których FVA miała największe znaczenie, charakteryzowały się dużym stopniem wykorzystania technologii. Należały do nich środki transportu oraz maszyny i urządzenia. Inne wartości przyjmowały także indeksy ujawnionej przewagi konkurencyjnej obliczone przy uwzględnieniu zagranicznej wartości dodanej. Założenie jednak, że wysoki udział zagranicznej wartości dodanej w eksporcie brutto powoduje poprawę pozycji komparatywnej kraju w handlu międzynarodowym, jest zbyt daleko idącym uproszczeniem. Może mieć ona pozytywny wpływ, ale w niektórych sektorach okazał się on bardzo niewielki albo nawet wartości wskaźników były nieznacznie wyższe przy uwzględnieniu jedynie krajowej wartości dodanej.
    The paper deals with changing approach to measuring trade an competitiveness due to the widely spread process of international fragmentation of production process which makes it much more difficult to assess origin of products in international trade. Therefore a method was developed to use foreign and domestic value added in order to evaluate country’s role in world trade as well as its comparative advantage. Authors apply this methodology to Polish trade in goods in 1995–2009 and reveal that foreign components were an important part of its exports. Poland was highly dependent on foreign value added from European Union countries, especially Germany. Sectors with highest shares were: transport equipment, electrical and optical equipment, basic metals and fabricated metal products, chemicals and non-metallic mineral products. Foreign value added also affected Poland’s comparative advantage – its impact on various industries was adverse. In some cases it improved RCA indexes while in others using domestic value added for the calculations resulted in a larger comparative advantage.
    Poland, exports, comparative advantage, foreign and domestic value added
    Polska, eksport, przewaga komparatywna, zagraniczna i krajowa wartość dodana
    1. Balassa B. 1965. Trade Liberalization and Revealed Comparative Advantage, “Manchester School of Economic and Social Studies”, vol. 32.
    2. Hummels D., Ishii J., Yi K-M. 2001. The nature and growth of vertical specialization in world trade, “Journal of International Economics”, vol. 54, no. 1.
    3. Johnson R.C., Noguera G. 2012. Accounting for intermediates: Production sharing and trade in value added, “Journal of International Economics”, vol. 86.
    4. Jones R.W., Kierzkowski H. 1990. The Role of Services in Production and International Trade: A Theoretical Framework, [in:] Jones R.W., Krueger A.O. (eds.), The Political Economy of International Trade: Essays in Honour of Robert A. Mundell, MIT Press, Cambridge.
    5. Leontief W. 1936. Quantitative Input-Output Relations in the Economic System of the United States, “Review of Economics and Statistics”, vol. 18, no. 3.
    6. Mucha-Leszko B., Kąkol M. 2009. Will the financial economic crisis of 2008–2009 accelerate monetary integration in the EU?, “Eurolimes”, vol. 8.
    7. OECD, OECD–WTO Trade in Value Added (TIVA), http://stats.oecd.org/, (access: Sepember 2013)
    - Full text in PDF format

    Article 04PL: Czynniki determinujące szczęście w świetle indeksu lepszego życia OECD oraz indeksu dobrobytu (Legatum Prosperity Index)
    EN: Factors determining the happiness in the light of OECD Better Life Index and Legatum Prosperity Index
    41-48

    JAKUB CZERNIAK


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

    The scope of this article is to examine connections between different determinants of welfare and happiness. It can be concluded that the factors which are least associated with happiness are safety and education. This is confirmed by the results of research conducted using data from OECD Better Life Index and Legatum Prosperity Index. The most important determinants of happiness tend to be labor market and health (according to OECD data) and economy, social capital and governance (Legatum data). The level of income, contrary to assumptions, does not affect happiness stronger in the relatively poorer countries than it does in wealthier countries.
    w elfare, h appiness o f t he s ociety, O ECD B etter L ife I ndex, L egatum P rosperity I ndex, socially disadvantaged
    dobrobyt społeczny, poczucie szczęścia społeczeństwa, indeks lepszego życia OECD, indeks dobrobytu Legatum, społecznie wykluczeni
    1. Helliwell J., Layard R., Sachs J. (red.), World Happiness Report 2013, Sustainable Development Solutions Network, New York 2013.
    2. Legatum Institute, http://www.prosperity.com/#!/explore-data.
    3. OECD Better Life Index, http://www.oecdbetterlifeindex.org/.
    4. The Legatum Prosperity Index 2013, Legatum Institute, London, October 2013.
    - Full text in PDF format

    Article 05PL: Bezrobocie w Polsce w okresie międzywojennym w kontekście jakości danych… w spisach ludności
    EN: Unemployment in Poland in the interwar period due to data quality of population censuses
    49-58

    MARTA DOLECKA 1, DOROTA RACZKIEWICZ 2


    1 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Teorii i Historii Ekonomii
    2 Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Analiz Ekonomicznych, Instytut Statystyki i Demografii

    Unemployment in Poland in the interwar period was a mass phenomenon of cyclical and structural types. It constituted one of the important problems to solve and had both economic and psychosocial negative consequences. Location of the population unemployed and their families was very difficult. Public aid was given. Population censuses provide valuable and detailed data on population, including the unemployed. The quality of these data in the interwar period in Poland can be assessed positively in terms of relevance, coherence, comparability in time and space, accessibility and clarity, and worse in terms of timeliness and accuracy.
    unemployment, interwar period, data quality, population census
    bezrobocie, okres międzywojenny, jakość danych, spis ludności
    1. Andrzejewski A. (red.), Pamiętniki bezrobotnych, PWE, Warszawa 1967.
    2. Balsigerowa M., Społeczne skutki bezrobocia wśród fizycznych pracowników m. st. Warszawy w świetle ankiety roku 1931/32, Wydawnictwo Polskiego Towarzystwa Polityki Społecznej, Warszawa 1932.
    3. Dolecka M., Próby ograniczenia skutków bezrobocia w Drugiej Rzeczypospolitej, [w:] Idee gospodarcze Drugiej Rzeczypospolitej, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1996.
    4. Dolecka M., Przyczyny i charakter bezrobocia w Lublinie w okresie międzywojennym, „Annales UMCS” 2012, sec. F., vol. LXVII, nr 1.
    5. Drugi powszechny spis Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 9 grudnia 1931 roku. Mieszkania i gospodarstwa domowe, ludność, stosunki zawodowe. Polska (dane skrócone), GUS, Warszawa 1937.
    6. Duda J., Orłowski R., Gospodarka polska w dziejowym rozwoju Europy (do 1939 roku), Wydawnictwo UMCS, Lublin 1999.
    7. Eurostat (2009a), ESS Handbook for Quality Reports, Luxembourg.
    8. Eurostat (2009b), ESS Standard for Quality Reports, Luxembourg.
    9. Goszczyńska M., Poczucie jakości życia u bezrobotnych, „Polityka Społeczna” 1996, nr 1.
    10. Jońca J., Dzieje gospodarcze Polski do 1939 roku, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 1996.
    11. Krahelska H., Prus S., Życie bezrobotnych. Badania ankietowe, Instytut Spraw Społecznych, Warszawa 1933.
    12. Krzywicki L., Wartość wyników spisu jednodniowego, [w:] Spisy ludności Rzeczypospolitej Polskiej 1921–2002, red. Z. Strzelecki i T. Toczyński (red.), PTS i GUS, Warszawa 2002.
    13. Kubicek S., Głodowanie i beznadzieja, [w:] Pracy nam dajcie: Wspomnienia Wielkopolan z lat 1919–1939, E. Makowski (wybór i oprac.), Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1979.
    14. Kwiatkowski E., Bezrobocie. Podstawy teoretyczne, PWN, Warszawa 2002.
    15. Landau Z., Tomaszewski J., Trudna niepodległość. Rozważania o gospodarce Polski 1918–1939, Książka i Wiedza, Warszawa 1978.
    16. Mieszkowski J.T., Społeczne skutki bezrobocia, „Tygodnik Ilustrowany” 1936.
    17. Minkowska A., Rodzina bezrobotna. Na podstawie ankiety 1932, Instytut Gospodarstwa Społecznego, „Sprawy Robotnicze” nr 12, Warszawa 1935.
    18. Morawski M., Dzieje gospodarcze Polski, Difin, Warszawa 2010.
    19. Ossowski R., Psychologiczne i socjologiczne aspekty pracy bezrobocia w okresie przemian, [w:] Ewolucja tożsamości pedagogiki, H. Kwiatkowska (red.), IHNOiT, Warszawa 1994.
    20. Pierwszy powszechny spis Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 września 1921 roku. Mieszkania, ludność, stosunki zawodowe. Tablice państwowe, GUS, Warszawa 1927.
    21. Radziwiłł A., Roszkowski W., Historia 1871–1945, PWN, Warszawa 1993.
    22. Słabińska E., Łagodzenie skutków bezrobocia w województwie kieleckim w latach 1918–1939, Wydawnictwo Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego, Kielce 2008.
    23. UN (2006), Conference of European Statisticians, Recommendations for the 2010 Censuses of Population and Housing, in Cooperation with Eurostat, New York and Geneva.
    - Full text in PDF format

    Article 06PL: Równowaga rynkowa na rynku usług zdrowotnych – ujęcie teoretyczne
    EN: Market equilibrium in the health market – the theoretical background
    59-68

    MAGDALENA JAWORZYŃSKA


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

    The market for health care services consumption is essentially determined by supply and demand. Throughout the health care both demand and supply have unique personalized character. The problem we often encounter is to bring unlimited public health needs of the limitations of their implementation, mainly related to the ability of funding.
    The aim of this paper is to characterize the equilibrium in the health market and to present the characteristics of demand and supply of health services.
    supply, demand, the health care market
    popyt, podaż, rynek usług zdrowotnych
    1. Białynicki-Birula P., Zmiany w systemie finansowania ochrony zdrowia w Polsce. Perspektywa międzynarodowa, Monografie: Prace Doktorskie Nr 4, Akademia Ekonomiczna w Krakowie, Kraków 2006.
    2. Bukiel K., Misiński W., Racjonalny system opieki zdrowotnej, materiały dla prasy z Konferencji zorganizowanej przez Krajową Izbę Gospodarczą i Porozumienie Środowisk Medycznych, Warszawa 2003.
    3. Bukowska-Piestrzyńska A., Finansowanie marketingu w ochronie zdrowia, CeDeWu, Warszawa 2010.
    4. Buzowska B., „Urynkowiony” system usług medycznych – argumenty za i przeciw, „Zdrowie Publiczne” 2008, nr 118 (2).
    5. Getzen T., Health Care is an Individual Necessity and a National Luxury: Applying Multilevel Decision Models to the Analysis of Health Care Expenditure, “Journal of Health Economics” 2000, nr 19.
    6. Jacobzone S., Les politiques de santé face aux proprieties incitatives et redistibutives des systems d’assurance maladie, “Economie et statistique” 1996.
    7. Jeffers J.R., Bognanno M.F., Bartlett J.C., On the demand and versus need for medical services and the concept of shortage, “American Journal of Public Health” 1974, 64 (1).
    8. Kozierkiewicz A. (red.), Koło ratunkowe dla szpitali. Od doświadczeń do modelu restrukturyzacji, Termedia Wydawnictwa Medyczne, Poznań 2008.
    9. Phelps Ch.F., Newhouse J.P., Effect of coinsurance: A multivariate analysis, “Social Security Bulletin” 1972, 35 (6).
    10. Rój J., Sobiech J., Zarządzanie finansami szpitala, Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o., Warszawa 2006.
    11. Rudawska I., Opieka zdrowotna – aspekty rynkowe i marketingowe, PWN, Warszawa 2007.
    12. Rydlewska-Liszkowska I., Podstawy ekonomiki zdrowia – wybrane zagadnienia ekonomiczne ochrony zdrowia w miejscu pracy, Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera, Łódź 2006.
    13. Rydlewska-Liszkowska I., Jungo B., Dereń Z., Wybrane problemy ewaluacji ekonomicznej w opiece zdrowotnej, Instytut Medycyny Pracy, Łódź 1999.
    14. Williams A., Health Economics: The Cheerful Face of the Dismal Science?, [w:] A. Williams (red.), Health and Economics, Macmillan Press, London 1987.
    - Full text in PDF format

    Article 07PL: Richard Coudenhove-Kalergi jako autor koncepcji unii federalnej oraz inicjator procesów integracyjnych w Europie
    EN: Richard Coudenhove-Kalergi as the author of the federal union concept and European integration processes initiator
    69-78

    BOGUMIŁA MUCHA-LESZKO 1, ANETA JAROSZ-ANGOWSKA 2


    1 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej
    2 Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Katedra Ekonomii i Zarządzania

    The aim of this study is to evaluate the most influential doctrine of the interwar period: Pan- Europe, and its author as the main ideologist as well as the Pan-European movement creator. The basic outcomes from the analysis are as follows: 1) Pan-Europe contributed to development of the federal model of Europe unification. Its conceptual value was confirmed by politicians’ interest that resulted in project of founding a federal union presented by France in 1930. 2) The Pan-European movement was a significant school from which the federalists came. The final conclusion is that ideological and personal relationships between Pan-Europe and the European Union are of equal importance.
    Coudenhove-Kalergi, Pan-Europe, Pan-European movement, European Union
    Coudenhove-Kalergi, Paneuropa, ruch paneuropejski, Unia Europejska
    1. Baier S., (2006), The History of Paneurope, [in:] A.H. Perotti (ed), Paneuropa Union 2006, www. epaneurope.eu.
    2. Booker Ch., North R., (2003), The Great Deception. The Secret History of the European Union, Continuum, London–New York 2003.
    3. Chodorowski J., (1999), Richard Coudenhove-Kalergi i jego doktryna zjednoczenia Europy, „Wolna Polska” nr IV/154, Poznań, jesień 1999.
    4. Coudenhove-Kalergi R.N., (2005), Pan-Europa, Wyd. Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Raciborzu, Racibórz.
    5. Eilstrup-Sangiovanni M., (2006), Debates on European Integration, Palgrave Macmillan.
    6. Łuczak Cz., (1984), Dzieje gospodarcze Niemiec 1971–1945, Wyd. Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań.
    7. Łukaszewski J., (2002), Cel: Europa. Dziewięć esejów o budowniczych, Noir Sur Blanc, Warszawa.
    8. Marszałek A., (1996), Z historii europejskiej idei integracji międzynarodowej, Wyd. Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.
    9. Rosamond B., (2000), Theories of European Integration, Macmillan Press LTD.
    10. Sadowski J., (2005), Polscy federaliści i konfederaliści w czasie II wojny światowej (część 2), „Studia Europejskie” nr 4, Centrum Europejskie UW.
    11. Salmon T., Nicoll Sir W., (1997), Building European Union. A documentary, history and analysis, Manchester University Press, Manchester and New York.
    12. Urwin D.W., (1995), The Community of Europe: a history of Europe and integration since 1945, Longman, London–New York.
    - Full text in PDF format

    Article 08PL: Napływ zagranicznych inwestycji bezpośrednich oraz polityka… wobec nich w Korei Południowej w latach 1998–2012
    EN: Foreign direct investment inflows and policy towards FDI in the Republic of Korea in the years 1998–2012
    79-89

    PAWEŁ PASIERBIAK


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

    The author of the article focused on a FDI development in South Korea in the years 1998–2012. Analysis of statistical data shows that the value of investments has increased significantly, especially in the first years of the period under scrutiny. Then, in parallel with the general downturn of the global economy, investments in Korea decreased, and in the following years their value fluctuated at a relatively high level. Despite the increase in the FDI inflows, their importance for the Korean economy still remains small. This is in conflict with the intentions of governments that since 1998 have been pursuing an active policy of encouraging investors to involve in South Korea.
    foreign direct investment, transnational corporations, economic policy, Republic of Korea
    zagraniczne inwestycje bezpośrednie, korporacje transnarodowe, polityka gospodarcza, Korea Południowa
    1. Ahn Ch.Y., New Direction of Korea’s Foreign Direct Investment Policy in the Multi-Track FTA Era: Inducement and Aftercare Services, OECD VII Global Forum on International Investment, Paris, 27–28 March 2008, http://www.oecd.org/investment/globalforum/breakfastsessions.htm (dostęp: 21.11.2013).
    2. Chung Young-Iob, South Korea in the Fast Lane. Economic Development and Capital Formation, Oxford University Press, New York 2007.
    3. Kim June-Dong, Hwang Sang-In, The Role of Foreign Direct Investment in Korea’s Economic Development. Productivity Effects and Implications for the Currency Crisis, [w:] I. Takatoshi, A.O. Krueger [red.], The Role of Foreign Direct Investment in East Asian Economic Development, NBER-EASE, vol. 9, University of Chicago Press, Chicago 2000.
    4. Kim June-Dong, Inward Foreign Direct Investment Regime and Some Evidences of Spillover Effects in Korea, Korea Institute for International Economic Policy, Working Paper 99-09, Seoul 1999.
    5. Kim Kyu-Ryoon, South Korea’s Inward Foreign Direct Investment: Policy and Environment, [w:] D.W. Boose et al., Recalibrating the US-Republic of Korea Alliance, Strategic Studies Institute of the US Army War College, Carlisle 2003.
    6. Noland M., Avoiding the Apocalypse. The Future of the Two Koreas, Institute of International Economics, Washington D.C. 2000.
    7. Trade Policy Review. Republic of Korea, Report by the Secretariat, WT/TPR/S/73, World Trade Organization, Geneva 2000.
    8. Trade Policy Review. Republic of Korea, Report by the Secretariat, WT/TPR/S/137, World Trade Organization, Geneva 2004.
    9. Trade Policy Review. Republic of Korea, Report by the Secretariat, WT/TPR/S/268, World Trade Organization, Geneva 2012.
    10. UNCTADstat, baza danych UNCTAD, Inward and outward foreign direct investment flows, annual, 1970–2012, http://unctadstat.unctad.org (dostęp: 05.09.2013).
    11. World Investment Report 2011, Non-Equity Modes of International Production and Development, UNCTAD, New York and Geneva 2011.
    - Full text in PDF format

    Article 09PL: Inwestycje a wielkość przychodów sektora MSP w Polsce
    EN: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Statystyki i Ekonometrii
    91-100

    PIOTR PIWOWARSKI


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Statystyki i Ekonometrii

    In this study, attention is focused primarily on active companies in the SME sector. The purpose of this article is to find the relation between revenues and investments realized by the SME sector in Poland. In particular, the paper tries to answer the question whether the size of the investment of small and medium-sized enterprises have a significant impact on the growth of their revenues, and if the answer is positive, how strong that impact is.
    SME, investments, revenue, correlation
    MSP, inwestycje, przychody, korelacja
    1. Dominiak P., Sektor MSP we współczesnej gospodarce, Wydawnictwo PWN, Warszawa 2005.
    2. Pietras P., Głodek P., Finansowanie przedsięwzięć innowacyjnych w MSP, PARP, Łódź 2011.
    3. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2000–2001, PARP, Warszawa 2002 (dostęp: 27.12.2013).
    4. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2001–2002, PARP, Warszawa 2003 (dostęp: 27.12.2013).
    5. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2002–2003, PARP, Warszawa 2004 (dostęp: 27.12.2013).
    6. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2004–2005, PARP, Warszawa 2006 (dostęp: 27.12.2013).
    7. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2005–2006, PARP, Warszawa 2007 (dostęp: 27.12.2013).
    8. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2006–2007, PARP, Warszawa 2008 (dostęp: 27.12.2013).
    9. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2007–2008, PARP, Warszawa 2009 (dostęp: 27.12.2013).
    10. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2008–2009, PARP, Warszawa 2010 (dostęp: 27.12.2013).
    11. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce, PARP, Warszawa 2011, (dostęp: 27.12.2013).
    12. Raport o stanie sektora małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce w latach 2010–2011, PARP, Warszawa 2012 (dostęp: 27.12.2013).
    13. Sikorski J., Przychocka I., Finansowanie rozwoju MSP, Wydawnictwo Uniwersytetu Białostockiego, Białystok 2009.
    14. Sobczyk M., Statystyka. Aspekty praktyczne i teoretyczne, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2006.
    15. Starzyńska W. (red.), Podstawy statystyki, Difin, Warszawa 2009.
    16. Trocki M., Krajewski K. (red.), Przedsiębiorczość w Polsce w warunkach integracji z Unią Europejską, Instytut Przedsiębiorczości i Samorządności, Warszawa 2003.
    17. Żołnierski A., Potencjał innowacyjny polskich MSP, PARP, Warszawa 2005.
    Strony internetowe
    1. http://www.parp.gov.pl (strona Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, dostęp: 27.12.2013)
    2. http://www.stat.gov.pl (strona Głównego Urzędu Statystycznego, dostęp: 27.12.2013).
    - Full text in PDF format

    Article 10PL: Emisja obligacji jako źródło finansowania działalności… podmiotów gospodarczych
    EN: Bond issue as an external source of funding the business activity
    101-110

    BEATA SŁOWIK


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Zakład Analiz Rynkowych

    In the area of external sources of funding the most important is bank loan. Bonds are not so popular source of capital. The aim of bond issue is financing planned budget deficit or necessity of innovative operation. In some cases bonds have better opportunities than bank loan. Bonds are less risky compared to other source of gaining capital and also give higher interest rates compared to short-term investments. Moreover, bonds are much cheaper source of funding in comparison to bank loan. There are good prospects for future bonds market development because of its higher importance in the structure of external sources of funding.
    bond, funding, business activity
    obligacja, finansowanie, działalność gospodarcza
    1. Arendarski A., Dość naśladowania, pora na innowacje, „Dziennik Gazeta Prawna”, 15 września 2011, nr 179 (3065).
    2. Dębski W., Akcje, obligacje i ich wycena, Łódź 1997.
    3. Michalak A., Finansowanie inwestycji w teorii i praktyce, Warszawa 2007, s. 127.
    4. Molik P., Firmy zyskują na emisji obligacji, „Dziennik Gazeta Prawna” 2011, nr 176 (3062).
    5. Mayo H.B., Wstęp do inwestowania, Wyd. K.E. Liber, Warszawa 1997, s. 423.
    6. Panfil M., (red.), Finansowanie rozwoju przedsiębiorstwa. Studia przypadków, Warszawa 2008.
    7. Pietrzak E., Szymański K., Międzynarodowy rynek walutowy i finansowy, Wyd. Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 1991.
    8. Sobolewski L., Obligacje i inne papiery dłużne, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 1999.
    9. Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach.
    10. Weiss I., Zastosowanie obligacji w gospodarce, „Przegląd Ustawodawstwa Gospodarczego” 1992, nr 4.
    Strony internetowe
    1. http://www.bankier.pl/
    2. http://bossa.pl/
    3. http://gpwcatalyst.pl
    4. http://www.pwc.com/pl/
    - Full text in PDF format

    Article 11PL: Rola polityki walutowej w gospodarce Łotwy
    EN: The role of the exchange rate policy in the Latvian economy
    111-124

    KATARZYNA TWAROWSKA

    Celem opracowania jest ocena polityki walutowej Łotwy i jej wpływu na stabilność cen oraz wzrost gospodarczy. W opracowaniu została przedstawiona rola polityki walutowej w małej otwartej gospodarce, której przykład stanowi Łotwa. Wskazano również efekty stosowania różnych reżimów kursowych w Łotwie.
    W początkowym okresie transformacji Łotwa, z powodu braku wystarczających rezerw dewizowych, przyjęła system kursu płynnego. Jak pokazała analiza empiryczna, w okresie obowiązywania oficjalnego kursu płynnego nastąpiło ograniczenie tempa inflacji, ale w warunkach stabilizacji nominalnego kursu walutowego, osiągniętej dzięki interwencjom banku centralnego na rynku walutowym. W celu przyspieszenia procesu stabilizacji gospodarki oraz osiągnięcia większego zaufania rynków finansowych Łotwa przyjęła system kursu stałego, co umożliwiło import wiarygodności zewnętrznej. Wyniki gospodarcze, w szczególności w zakresie walki z inflacją, osiągnięte na Łotwie w kolejnych latach po zmianie systemu kursowego pozwalają twierdzić, że była to decyzja słuszna. Analiza empiryczna potwierdziła, że w początkowym okresie stosowania systemu kursu stałego udało się za jego pomocą prowadzić skuteczną walkę z inflacją. Jednak w późniejszym okresie, w warunkach coraz większego otwarcia, Łotwa doświadczyła problemu wzmożonego napływu kapitału zagranicznego i w konsekwencji aprecjacji waluty, co doprowadziło do proinflacyjnych decyzji dewaluacyjnych. Pozwala to na stwierdzenie, że wykorzystanie systemu kursu stałego jako kotwicy antyinflacyjnej jest skuteczne jedynie w ograniczonym czasie.
    The aim of the paper is to assess Latvia’s exchange rate policy and its impact on two main goals of monetary policy: price stability and economic growth. The paper presents the role of exchange rate policy in small open economy such as Latvia and the effects of applying different exchange rate regimes in Latvia.
    At the beginning of transformation Latvia adopted a floating exchange rate system due to lack of sufficient foreign exchange reserves. Empirical analysis showed that during the period of functioning floating exchange rate system formally in Latvia, inflation rate has been reduced, but in the stabilization of the nominal exchange rate that is achieved by central bank intervention on the currency market. In order to accelerate the process of stabilizing the economy and achieve greater credibility of the financial markets, Latvia has adopted a fixed exchange rate system, which enabled the import of external validity. Economic performance, particularly price stability, reached in Latvia in the years following the change in the exchange rate, allows to conclude that the decision was right. The empirical analysis confirmed that in the initial period of the fixed exchange rate system in Latvia, the fight against inflation has been effective. However, in subsequent years, in terms of growing openness, Latvia has experienced the problem of increasing foreign capital inflows and the appreciation of the currency, which led to the decision of currency devaluation that caused inflation. From this it follows that the use of fixed exchange rate as an anti-inflationary anchor is effective only for a limited time.
    1. Bank of Latvia, 2005. Annual Report 2004.
    2. Bank of Latvia, 2013. Exchange Rate Policy, http://www.bank.lv/en/monetary-policy/exchange- -rate-policy (02.01.2014)
    3. Bochańczyk-Kupka D. 2004. Łotwa, [in:] S. Swadźba (ed.), Systemy gospodarcze krajów byłego ZSRR, Katowice 2004.
    4. Breedon F., Pétursson T.G., Rose A.K. 2011. Exchange Rate Policy in Small Rich Economies, “Working Paper Series” Number 684, August 2011, Queen Mary, University of London. School of Economics and Finance. Available at SSRN: http://ssrn.com/abstract=2092877.
    5. Calvo G., Reinhart C. 2002. Fear of Floating, “Quarterly Journal of Economics”, vol. 117.
    6. European Central Bank, 2008. Convergence Report, May 2008.
    7. European Commission, 2013. Convergence Report on Latvia, “European Economy” 3/2013.
    8. Eurostat, 2013. Online statistical database, http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/ statistics (02.01.2014).
    9. Frankel J.A., Rose A.K. 1998. The endogeneity of the optimum currency area criterion, “Economic Journal”, vol. 108.
    10. Gerdesmeier D. 2011. Price stability: Why is it important for you?, European Central Bank, January 2011.
    11. Imam P. 2010. Exchange Rate Choices of Microstates, “IMF Working Paper” WP/10/12, 2010.
    12. International Monetary Fund, 2013a. Annual Report 2013, Appendix II Financial operations and transactions, http://www.imf.org/external/pubs/ft/ar/2013/eng/pdf/a2.pdf
    13. International Monetary Fund, 2013b. World Economic Outlook Database, October 2013 http:// www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2013/02/weodata/index.aspx (02.01.2014)
    14. Kazandzinska M. 2013. Macroeconomic policy regimes in emerging market candidates for a currency union: the case of Latvia, “Working Paper” No 21/2013, Institute for International Political Economy Berlin.
    15. Lainela S., Sutela P. 1994. The Baltic Economies in Transition, Bank of Finland.
    16. Lane P. 2001. The new open economy macroeconomics: a survey, “Journal of International Economics” No 54/2001.
    17. McKinnon R.I. 1963. Optimum currency areas, “American Economic Review”, vol. 53.
    18. Mucha-Leszko B. 2010. Kryzys finansowo-gospodarczy a przyspieszenie integracji walutowej, Expert opinion prepared for the European Commission Representation in Poland.
    19. Mucha-Leszko B., Kąkol M. 2009. Will the financial-economic crisis of 2008–2009 accelerate monetary integration in the EU?, [in:] L. Soproni, A. Santagostino, E. Molnar (ed.), Europe and its economic frontier, University of Oradea, University of Debrecen, Eurolimes, vol. 8.
    20. NBP, 2009. Analiza sytuacji gospodarczej w krajach Europy Środkowo-Wschodniej, Instytut Ekonomiczny NBP, maj 2009.
    21. Pentecost E.J. 2004. Exchange Rate Policy in the Transition to Accession: A Review of the Options, “Gospodarka i społeczeństwo”, Łódź 2004.
    22. Przybylska-Kapuścińska W. 2007. Polityka pieniężna nowych państw członkowskich Unii Europejskiej. Od transformacji, przez inflację do integracji, Wydawnictwo Wolter Kluwer Polska.
    23. Rose A.K. 2000. One market one money: the effects of common currencies on trade, “Economic Policy”, vol. 30.
    24. Schnabl G. 2007. Exchange rate volatility and growth in small open economies at the EMU periphery, “Working Paper Series” No 773, July 2007, ECB.
    25. Tymoczko I.D. 2013. Analiza porównawcza systemów kursu walutowego, „Materiały i Studia” Zeszyt nr 287, NBP, Warszawa.
    26. Weisbrot M., Ray R. 2010. Latvia’s Recession: The cost of Adjustment With An “Internal Devaluation”, CEPR, February 2010.
    27. Weisbrot M., Ray R. 2011. Latvia’s Internal Devaluation: A Success Story?, CEPR, December 2011.
    28. Żuchowska D. 2012. Polityka kursu walutowego a inflacja w krajach Europy Środkowo-Wschodniej, CeDeWu, Warszawa.
    - Full text in PDF format

    Article 12PL: Nieruchomości w modelach biznesowych przedsiębiorstw… branży handlu detalicznego artykułami szybko rotującymi (FMCG)
    EN: Corporate real estate as a resource in business model in fast moving consumer goods sector (FMCG)
    125-134

    ANNA WAWRYSZUK-MISZTAL, ELŻBIETA WROŃSKA-BUKALSKA


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

    The aim of this article is to analyse the role of chosen resources (corporate real estate) in designing business models of FMCG sector. The hypothesis states that companies (from one sector), trying to achieve high effectiveness and create customer value employ different business models based on different resources and their combination.
    To verify the hypothesis, the authors carried out the research on companies from retail sector listed during 2009–2012 on the Warsaw Stock Exchange. The research method was case study analysis. As a result of research it is possible to state that there is one business model referring to usage of real estate but there are two different ways of achieving it: emerging and planned one.
    business model, key resources, real estate, retail
    model biznesowy, kluczowe zasoby, nieruchomości, handel detaliczny
    1. Afuah A., Tucci C.L., Biznes internetowy. Strategie i modele, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2003.
    2. Boczkowski A., Bomi obiecuje zysk, choć leje się krew, „Puls Biznesu” z 19.11.2010 r., http://www. pb.pl/2278781,91570,bomi-obiecuje-zysk-choc-leje-sie-krew (dostęp: 03.01.2014).
    3. Boulton R.E.S., Libert B.D., Samek S.M., Odczytując kod wartości. Jak firmy tworzą wartość w nowej gospodarce, WIG-Press, Warszawa 2001.
    4. Gates B., Biznes szybki jak myśl, Prószyński i Spółka, Warszawa 1999.
    5. http://www.tvncnbc.pl/eurocash-upiera-sie-przy-swoim,224202.html (dostęp: 08.06.2013).
    6. Jednostkowe sprawozdanie finansowe BOMI SA w upadłości likwidacyjnej za 2012 r.
    7. Krajowy Standard Rachunkowości nr 5 „Leasing, najem i dzierżawa”.
    8. Międzynarodowy Standard Rachunkowości nr 17 „Leasing”.
    9. Model biznesu w zarządzaniu przedsiębiorstwem, M. Duczkowska-Piasecka (red.), SGH, Warszawa 2012.
    10. Osterwalder A., Pigneur Y., Tworzenie modeli biznesowych. Podręcznik wizjonera, Onepress, Gliwice 2012.
    11. Osterwalder A., Pigneur Y., Tucci C.L., Clarifying business models: origins, present, and future of the concept, „Communications of AIS” 2005, vol. 15, May.
    12. Pollert W.R., Glickman E.J., Optimizing Shareowner Value from Corporate Real Estate Assets, Strategic Finance, Spring 2001.
    13. Prospekt emisyjny z dnia 11.10.2010 r. – oferta akcji Eurocash serii K skierowana do akcjonariuszy Emperia Holding SA z siedzibą w Lublinie, http://eurocash.pl/relacje-inwestorskie/prospekty- -emisyjne.html (22.05.2013).
    14. Raporty bieżące Bomi SA nr 2/2012, 59/2012, 77/2012, 11/2013.
    15. Raporty bieżące Eko Holding SA nr 48/2012, 49/2012.
    16. Raporty bieżące Emperia SA nr 47/2012, 49/2012.
    17. Skonsolidowane raporty roczne Grupy Eurocash za lata 2009–2012.
    18. Skonsolidowane raporty roczne Grupy Handlowej Emperia za lata 2009–2012.
    19. Skonsolidowane raporty roczne Grupy Kapitałowej Alma Market SA za lata 2009–2012.
    20. Skonsolidowane raporty roczne Grupy Kapitałowej Bomi za lata 2010–2011.
    21. Skonsolidowane raporty roczne Grupy Kapitałowej Eko Holding za lata 2009–2011.
    22. Skonsolidowany raport Grupy Kapitałowej Eko Holding za IV kwartał 2012 roku.
    23. Świerżewski R., Nowa normalność w świecie biznesu, „Harvard Business Review Polska” 2012, lipiec–sierpień.
    24. Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity z 2013, Dz. U. Nr 0, poz. 330).
    25. Wawryszuk-Misztal A., Dezinwestycje przedsiębiorstw na przykładzie Grupy Handlowej Emperia, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia 2012, vol. XLVI, z. 4.
    26. Wrońska E.M., Wykorzystanie funduszy inwestycyjnych w zarządzaniu grupą kapitałową, Acta Universitatis Lodziensis Folia Oeconomica 278, J. Duraj (red.), Wyd. Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2013, s. 45–54.
    27. Wrońska-Bukalska E., Wykorzystanie spółki komandytowo-akcyjnej w zarządzaniu grupą kapitałową, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia 2013, vol. XLVII, z. 3.
    28. Załącznik do Uchwały Zarządu Giełdy Nr 187/2011 z dnia 11 lutego 2011 r., http://www.gpw. pl/uchwaly_zarzadu _gpw/?ph_tresc_glowna_start=show&ph_tresc_glowna_cmn_id=45208 (dostęp:15.01.2013).
    29. Zook Ch., Allen J., Powtarzalny model wzrostu: jak budować trwały biznes w czasie ciągłych zmian, ICAN Institute, Warszawa 2013.
    - Full text in PDF format

    Article 13PL: Udział w podatkach państwowych a problem stabilności fiskalnej jednostek samorządu terytorialnego w Polsce
    EN: Sub-central tax sharing and the problem of fiscal sustainability of local governments in Poland
    135-143

    KATARZYNA WÓJTOWICZ


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Finansów Publicznych

    The purpose of the article is an attempt to assess the legal structure and the significance of sub-central tax sharing as a source of revenue of local government in Poland from the point of view of ensuring fiscal sustainability. In particular, the author analyzed the evolution of the construction of tax sharing, as well as fulfilling the requirement of fiscal efficiency, countercyclicality stability and fiscal autonomy.
    fiscal sustainability, sub-central tax sharing
    stabilność fiskalna, udział w podatkach państwowych
    1. Borodo A., 2004, Samorząd terytorialny. System prawnofinansowy, Warszawa.
    2. Burnside C., 2005, Theoretical Prerequisites for Fiscal Sustainability Analysis, [w:] Fiscal Sustainability in Theory and Practice: A Handbook, The World Bank.
    3. Denek E., 2009, Funkcje dochodów budżetowych samorządu terytorialnego jako kryterium oceny systemu dochodów, [w:] Finanse 2009 – teoria i praktyka. Finanse publiczne II, B. Filipiak, B. Walczak (red.), Szczecin.
    4. Kornberger-Sokołowska E., 2013, Zasada adekwatności w systemie finansów samorządu terytorialnego, Wyd. LexisNexis, Warszawa.
    5. Swianiewicz P., Łukomska J., 2010, Spowolnienie gospodarcze a sytuacja finansowa samorządów terytorialnych, „Finanse Komunalne” nr 5.
    6. Ofiarski Z., 2010, Udziały we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych jako źródło dochodów samorządu terytorialnego w Polsce w latach 1990–2010, [w:] Księga jubileuszowa Wyższej Szkoły Administracji Publicznej w Szczecinie 1995–2010, Z. Ofiarski (red.), Wyd. WSAP w Szczecinie, Szczecin.
    - Full text in PDF format

    Article 01PL: Teoria procentu Knuta Wicksella
    EN: Theory of interest by Knut Wicksell
    9-17

    KATARZYNA APPELT


    Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Finansów Międzynarodowych

    The article concerns the theory of interest devised by the Swedish economist Knut Wicksell. Wicksell’s theory was original and not derived from classical conceptions. It had a significant impact on the contemporary theory of economics, in particular on the theory of money and credit.
    The main goal of the article is to characterize the Wicksell’s theory of interest. Even though a starting point of Wicksell’s theory is the quantitative theory of money, Wicksell gives up his intention to develop it. He introduces a new approach to the monetary conceptions incorporating the theory of interest into the theory of money. The knowledge and comprehension of Wicksell’s reconstruction in economic theory is the first step to revise the contemporary monetary policy both on internal and international level.
    quantitative theory of money, natural rate of interest, money rate of interest, K. Wicksell
    ilościowa teoria pieniądza, naturalna stopa procentowa, pieniężna stopa procentowa, K. Wicksell
    1. Böhm-Bawerk E., Kapitał i zysk z kapitału, cz. 1, Gebethner i Wolff Warszawa 1924.
    2. Böhm-Bawerk E., Kapitał i zysk z kapitału, cz. 2, Gebethner i Wolff Warszawa 1925.
    3. Böhm-Bawerk E., The Positive Theory of Capital, Cosimo, Inc New York 2006.
    4. Hayek F.A., Prices and Production, Routledge & Kegan Paul Ltd., London 1960.
    5. Hicks J.R., Perspektywy ekonomii. Szkice z teorii pieniądza i wzrostu, PWN, Warszawa 1988.
    6. Nowicki J., Szkoła szwedzka w ekonomii politycznej, PWN, Warszawa 1984.
    7. Skurski J, Teoria procentu Knuta Wicksella, praca doktorska, UAM, Poznań 1962.
    8. Taylor E., Historia rozwoju ekonomiki, cz. 1, PWN Poznań 1957.
    9. Taylor E., Historia rozwoju ekonomiki, cz. 2, PWN Poznań 1958.
    10. Wicksell K., Interest and Prices (Geldzins und G üterpreise), A Study of the Causes Regulating the Value of Money, Macmillan and Co., Limited, London 1936.
    - Full text in PDF format

    Article 02PL: Dylematy oceny zdolności kredytowej małych i średnich przedsiębiorstw
    EN: Rating of the creditworthiness of small and medium-sized enterprises and dilemmas connected with it
    19-25

    PAWEŁ BALTYN


    Spółdzielczy Bank Powiatowy w Piaskach

    In the article, there was an attempt to classity the problems connected with the issue of the creditworthiness of small and medium-sized enterprises in the Polish legal system. The considerations started from the definitions of small and medium-sized enterprises within the meaning in various legal acts in Poland. The main groups were indicated by dilemmas as they relate to the problems and their duration. Based on personal experience of the author, there was an attempt on classification of these problems.
    loans, small and medium-sized enterprises, risks, creditworthiness
    kredyty, małe i średnie przedsiębiorstwa, ryzyko, zdolność kredytowa
    1. Juszczyk S., Zdolność kredytowa w ocenie banku na przykładzie małych i średnich przedsiębiorstw, Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, 2008, s. 17, http://www.wne.sggw.pl/ czasopisma/pdf/EIOGZ_2008_nr66_s17.pdf.
    2. Maćkowiak E., Zarządzanie efektywnością finansową współczesnego przedsiębiorstwa a jego wartość, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego” 2011, nr 47, s. 113.
    3. Rozporządzenie Komisji (WE) z dnia 6 sierpnia 2008 r. nr 800/2008, załącznik I.
    4. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie prowadzenia ewidencji przychodów i wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, Dz. U. z dnia 18 grudnia 2002 r.
    5. Szyszka A., Behawioralne aspekty kryzysu finansowego, „Bank i Kredyt” 2009, nr 40, s. 6.
    6. Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, Dz. U. 2004, Nr 54 poz. 535.
    7. Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, Dz. U. 1994, Nr 121 poz. 591.
    8. Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, Dz. U. 2004, Nr 173 poz. 1807.
    9. Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, Dz. U. 1998 r, Nr 144 poz. 930.
    10. Załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. poz. 1475.
    - Full text in PDF format

    Article 03PL: Kierunki lokowania nadwyżek finansowych przez inwestorów indywidualnych… w Polsce w latach 2008–2012
    EN: Directions of financial surplus investments made by private investors in Poland in the years 2008–2012
    27-35

    AURELIA BIELAWSKA, DOMINIKA KORDELA


    Uniwersytet Szczeciński, Wydział Zarządzania i Ekonomiki Usług

    The article focuses on the theoretical aspects of household savings and investments of private investors. The main purpose is to attempt to discuss the direction of investment in condition of instability on financial market, declining GDP and an expansive monetary policy. The analysis of dynamic and structure proves that the value of deposits of private investors is growing, as well as share of deposits in all investment.
    savings, financial investments, private investors
    oszczędności, inwestycje finansowe, inwestorzy indywidualni
    1. Bodie Z., Merton C., Finanse, PWE, Warszawa 2003.
    2. Błaszczuk D.J., Łukaszewski M., Oszczędności gospodarstw domowych w bankach oraz w funduszach zbiorowego inwestowania jako źródło finansowania rozwoju gospodarki polskiej, [w:] Indywidualni inwestorzy na rynku finansowym, D. Dziawgo (red.), Wydawnictwo UMK, Toruń 2004.
    3. Dębski W., Inwestowanie za pośrednictwem inwestorów instytucjonalnych, [w:] Indywidualni inwestorzy na rynku finansowym, D. Dziawgo (red.), Wydawnictwo UMK, Toruń 2004.
    4. Dziawgo D. (red.), Indywidualni inwestorzy na rynku finansowym, Wydawnictwo UMK, Toruń 2004.
    5. Flejterski S., Lokowanie nadwyżek finansowych przez gospodarstwa domowe – homo oeconomicus czy „racjonalność selektywna”?, [w:] Indywidualni inwestorzy na rynku finansowym, D. Dziawgo (red.), Wydawnictwo UMK, Toruń 2004.
    6. Harasim J., Oszczędzanie i inwestowanie nadwyżek finansowych przez ludność, [w:] J. Harasim (red.), Oszczędzanie i inwestowanie w teorii i praktyce, PTE, Katowice 2010.
    7. Iwanicz-Drozdowska M., Bezpieczeństwo inwestorów indywidualnych na rynku finansowym, [w:] Indywidualni inwestorzy na rynku finansowym, D. Dziawgo (red.), Wydawnictwo UMK, Toruń 2004.
    8. Owsiak S., rec. [Inwestorzy indywidualni na rynku finansowym, D. Dziawgo (red.)], Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2004, „Bank i Kredyt” 2005, nr 2, s. 96.
    9. Rozwój systemu finansowego w Polsce w 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, www.nbp.pl.
    10. Rytelewska G., Gospodarstwa domowe, [w:] B. Pietrzak, Z. Polański, B. Woźniak (red.), System finansowy w Polsce, WN PWN, Warszawa 2006.
    11. Rytelewska G., Oszczędności gospodarstw domowych, [w:] Indywidualni inwestorzy na rynku finansowym, D. Dziawgo (red.), Wydawnictwo UMK, Toruń 2004.
    12. Szyszka A., Finanse behawioralne. Nowe podejście do inwestowania na rynku kapitałowym, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2009.
    13. Świecka B., Niewypłacalność gospodarstw domowych. Przyczyny – skutki – przeciwdziałanie, Difin, Warszawa 2009.<.li>
    - Full text in PDF format

    Article 04PL: Szanse i zagrożenia wynikające z zarządzania przedsiębiorstwem handlowym… w strefie euro – wyniki badań eksploracyjnych
    EN: Opportunities and threats of managing trading companies in the Eurozone – the results of exploratory research
    37-47

    WIOLETTA CZEMIEL-GRZYBOWSKA


    Politechnika Białostocka, Katedra Finansów i Rachunkowości

    Analyzing the environment of enterprises, it is difficult to imagine a greater change in their environment than to change the national currency in favor of a common European currency. Hence, without a doubt, the entrance to the Eurozone must be more conscious for the functioning of the economic entities in Poland. The hypothetical impact of the introduction of the euro zone in the function of enterprises should look to the potential impact of macroeconomic and refer to the micro-level, the enterprise.
    Most studies, the literature, and the scientific discussions about the Polish entry into the Eurozone concern the benefits and costs by Poland’s accession to the euro area, from the macroeconomic point of view. The main point of the article is the position of traders concerning accession to the monetary union, on the basis of the results of exploratory research.
    Therefore, the research question is: what concerns do commercial enterprises engaged in international trade perceive in the Polish accession to the euro area.
    Eurozone, firms, SME
    strefa euro, przedsiębiorca, MSP
    1. Albornoz F., Calvo Pardo H.F., Corcos G., Ornelas E., Sequential exporting, “Journal of International Economics” 2012, vol. 88.
    2. Brzoza-Brzezina M., Makarski K., Wesołowski G., Would it have paid to be in the Eurozone?, “National Bank of Poland Working Paper” 2012, nr 128.
    3. Benigno P., Optimal monetary policy in a currency area, “Journal of International Economics” 2004, vol. 63. s. 293–320.
    4. Benigno G., Benigno P., Designing targeting rules for international monetary policy cooperation, “Journal of Monetary Economics” 2006, vol. 53. s. 473–506.
    5. Borowiecki R., Kwieciński M., Wyzwania dla zarządzania współczesnym przedsiębiorstwem, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Kraków 2009.
    6. Chluska J., Koszty i przychody w polityce rachunkowości grupy kapitałowej, [w:] J. Chluska (red.), Kosztowe aspekty zarządzania, Politechnika Częstochowska, Częstochowa 2006, s. 73–79.
    7. Cîndea I.M., Cindea M., The euro effect on international trade, “Procedia – Social and Behavioral Sciences” 2012, vol. 58. s. 1267–1272.
    8. Czemiel-Grzybowska W., Zarządzanie przedsiębiorstwem społecznym w procesie konwergencji, Sedno, Warszawa 2012.
    9. Flaig G., Wollmershäuser T., Does the Euro-Zone Diverge? A Stress Indicator for Analyzing Trends and Cycles in Real GDP and Inflation, “CESifo Working Paper” 2007.
    10. Glick R., Rose A.K., Does a currency union affect trade? The time series evidence, “European Economic Review” 2002, no. 46. s. 1125–1151.
    11. Kłos B., Kokoszczyński R., Łyziak T., Przystupa J., Wróbel E., Modele strukturalne w prognozowaniu inflacji w Narodowym Banku Polskim, „Materiały i Studia”, Warszawa 2004.
    12. Kokoszczyński R., Współczesna polityka pieniężna w Polsce, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2004.
    13. Nitsch V., Honey, I Shrunk t he C urrency U nion E ffect o n Trade, “The World Economy” 2002, vol. 25, issue 4. s. 347–365.
    14. Redding S., Theories of heterogeneous firms and trade, “Annual Review of Economics” 2011, vol. 3.
    15. Rose A., Stanley T.D., A Meta-Analysis of the Effect of Common Currencies on International Trade, “Journal of Economic Surveys” 2005, s. 457–474.
    16. Ronkowski R., Nogalski B., Współczesne przedsiębiorstwo. Problemy funkcjonowania i zatrudniania, TNOiK Dom Organizatora, Toruń 2007.
    17. Walicka M., Life science business management – financial aspects, [in]: Knowledge – Economy – Society: Challenges of the contemporary management, A. Malina, R. Oczkowska, T. Rojek (ed.), Cracow 2013.
    18. Wojtyna A., Polityka pieniężna w strefie euro: dawne obawy, nowe wyzwania, „Gospodarka Narodowa” 2008.
    19. Adamiec J., Wprowadzenie euro w Polsce – za i przeciw, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2013.
    20. Wójcik-Mazur A., Zarządzanie ryzykiem płynności w bankach, Politechnika Częstochowska, Częstochowa 2012, s. 38.
    21. Zachorowska A., Ryzyko działalności inwestycyjnej przedsiębiorstw, PWE, Warszawa 2006, s. 43–48.
    - Full text in PDF format

    Article 05PL: Model ANOVA alternatywą dla badań nad podatkiem VAT
    EN: ANOVA Model – an alternative for VAT research
    49-56

    BOGUSŁAWA DOBROWOLSKA


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Statystyki Ekonomicznej i Społecznej

    The observations have led to a widespread opinion that the distribution of the VAT burden among particular types of households needs to be constantly monitored, not only for the purpose of controlling its social impacts, but also to gain very useful knowledge on how its rates can be respectively diversified or homogenised.
    The aim of the article is the use of ANOVA to define redistribution effects of taxing the consumption of Polish households with Value Added Tax in Poland. The research was carried out on the sample of the households analysed by GUS [Central Statistical Office] within the research of household budgets in 2011 year – according to deciles income groups.
    consumption of households, VAT, ANOVA
    konsumpcja gospodarstw domowych, VAT, ANOVA
    1. Aczel A.D., Statystyka w zarządzaniu, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000.
    2. Badania budżetów gospodarstw domowych, GUS, Warszawa, 2011.
    3. Balicki A., Makać W., Metody wnioskowania statystycznego, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2007.
    4. Blalock H.M., Statystyka dla socjologów, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1977.
    5. Dobrowolska B., Ekonomiczne konsekwencje opodatkowania konsumpcji indywidualnej w procesie integracji z Unią Europejską, rozprawa doktorska napisana w Katedrze Statystyki Ekonomicznej i Społecznej UŁ, Łódź 2008.
    6. Greń J., Modele i zadania statystyki matematycznej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1972.
    7. Malarska A., Statystyczna analiza danych wspomagana programem SPSS, SPSS Polska, Kraków 2005.
    8. Rabiej M., Statystyka z programem Statistica, Wydawnictwo Helion, Gliwice 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 06PL: Instrumentarium zarządzania płynnością finansową w jednostkach samorządu terytorialnego
    EN: Instruments of liquidity management in local government units
    57-66

    MAREK DYLEWSKI


    Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu, Instytut Finansów i Bankowości

    Problematyka zarządzania płynnością jest ważna nie tylko z punktu widzenia realizacji zadań przez jednostki samorządu terytorialnego, ale również stanu gospodarki polskiej. Przyjęło się, że oprócz przedsiębiorstw także jednostki samorządu terytorialnego (JST) są swoistym motorem napędzającym gospodarkę i stymulującym rozwój społeczno-gospodarczy w regionach. Od ich kondycji i wiarygodności finansowej zależy tak stan lokalnej i regionalnej gospodarki, jak i poziom świadczonych usług i dóbr dostarczanych na rzecz społeczeństwa. Problem płynności okazuje się kluczowy.
    W celu jej zachowania oraz realizacji zadań inwestycyjnych JST stają się uczestnikiem rynku finansowego. Istotny element w procesie zarządzania ich finansami stanowi umiejętność doboru i wykorzystywania zróżnicowanych narzędzi zarządzania płynnością finansową, a zwłaszcza instrumentów rynku finansowego. Podstawowym celem opracowania jest wskazanie narzędzi stosowanych w procesach zarządzania finansami, w tym płynnością finansową w JST, na bazie przeprowadzonych badań.
    The maintenance of liquidity, as the possibility of regulating their obligations is undoubtedly an expression of stability and reliability of power and authority. An important element in the process of management in local government is the ability to use selection and a wide range of instruments for managing liquidity and, in particular, the financial market instruments. The primary purpose of development is the risk of loss of liquidity, the presentation of the problems related to the maintenance of liquidity and, based on a survey, an indication of the different types of tools used in the process of financial management, including liquidity in local government. The article shows the conditions for liquidity management, selected and relevant problems in the management of local public debt and liquidity risk approach in the light of the use of financial market instruments.
    finance of local government units, liquidity, financial instruments
    finanse jednostek samorządu terytorialnego, płynność finansowa, instrumenty finansowe
    1. Bień W., Zarządzanie finansami przedsiębiorstwa, Difin, Warszawa 1999.
    2. Filipiak B., Badanie wiarygodności finansowej jednostek samorządu terytorialnego w świetle obowiązujących limitów zadłużenia, [w:] Finanse samorządu terytorialnego. Wybrane zagadnienia, L. Patrzałek (red.), Wydawnictwo Wyższej Szkoły Bankowej, Poznań–Wrocław 2005.
    3. Filipiak B., Podejście scenariuszowe do projekcji zadłużenia i struktury wykorzystania instrumentów dłużnych w jednostkach samorządu terytorialnego, [w:] Finanse wobec zmian w burzliwym otoczeniu, M. Dylewski (red.), Zeszyty Naukowe WSB w Poznaniu nr 47/2, Wydawnictwo WSB, Poznań 2013.
    4. Filipiak B., Strategie finansowe jednostek samorządu terytorialnego, PWE, Warszawa 2008.
    5. Hall R.E., Taylor J.B., Makroekonomia, Wyd. PWN, Warszawa 2000.
    6. Reilly F.K., Brown K.C., Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem, PWE, Warszawa 2001.
    7. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowego sposobu klasyfikacji tytułów dłużnych zaliczanych do państwowego długu publicznego (Dz.U. 2011, nr 298, poz. 1767).
    8. Sierpińska M., Jachna T., Ocena przedsiębiorstwa według standardów światowych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2004.
    9. Szacowanie poziomu zadłużenia jednostek samorządu terytorialnego w warunkach zwiększonego ryzyka utraty płynności finansowej, E. Denek, M. Dylewski (red.), Difin, Warszawa 2013.
    10. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. 2009 nr 157, poz. 1240 z późn. zm.).
    11. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz.U. 2009 nr 157, poz. 1241 z późn. zm.).
    12. Wędzki D., Strategie płynności finansowej przedsiębiorstwa, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2002.
    - Full text in PDF format

    Article 07PL: Analiza wpływu czasu wygaśnięcia na ryzyko korytarzowych… opcji kupna
    EN: Analysis of the influence of the time to maturity on the risk of the corridor call options
    67-76

    EWA DZIAWGO


    Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Katedra Ekonometrii i Statystyki

    Corridor option belongs to the class of innovative financial instruments. The article presents the issues connected with corridor call options: characteristics of instruments, the pay-off function, the pricing model, the influence of the time to maturity and the price of the underlying instrument on the delta, gamma, vega, theta and rho coefficients.
    The aim of the paper is to present the analysis of the influence of the time to maturity on the risk of corridor call options. The empirical illustration included in the article is concerned with the pricing simulations of the currency corridor options on EUR/PLN.
    derivatives, call option
    instrumenty pochodne, opcja kupna
    1. Anson M.J.P., Valuing Embedded Options in Interest Rate Caps, Floors and Collars, [in:] The handbook of fixed income options: strategies, pricing and applications, F.J. Fabozzi (ed.), Irwin Professional Publishing, Chicago 1999.
    2. Bhattacharya A.K., Interest-Rate Caps, Floors and Compound Options, [in:] The handbook of fixed income options: strategies, pricing and applications, F.J. Fabozzi (ed.), Irwin Professional Publishing, Chicago 1999.
    3. Briys E., Bellalah M., Mai H.M., Varenne F., Options, Futures and Exotic Derivatives, John Wiley & Sons, Chichester 1998.
    4. Dziawgo E., Modele kontraktów opcyjnych, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2003.
    5. Hull C.J., Options, Futures and other Derivatives, Prentice Hall International. Inc. 2002.
    6. Jajuga K., Zarządzanie ryzykiem, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.
    7. Joe G., Defining Financial Engineering, „Financial Engineering News” 1999, 9.
    8. Miller M.H., Financial Innovation: Achievements and Prospects, „Journal of Applied Corporate Finance” 1992, 4.
    9. Tarczyński W., Zwolankowski M., Inżynieria finansowa, Agencja Wydawnicza Placet, Warszawa 1999.
    10. Wilmott P., Derivatives. The Theory and Practice of Financial Engineering, John Wiley & Sons, Chichester 2000.
    - Full text in PDF format

    Article 08PL: Wykorzystanie instrumentów rynku finansowego przez jednostki samorządu terytorialnego w utrzymaniu płynności finansowej
    EN: The use of financial market instruments by local governments to maintain liquidity
    77-87

    BEATA ZOFIA FILIPIAK


    Uniwersytet Szczeciński, Katedra Finansów

    In recent years, growing interest of the local government units in the use of financial market instruments, testifies to the value of the growing public debt of local government. Local government units are increasingly seeking the opportunities to finance the tasks that are not covered in the budget. This article presents the problem of the use of financial market instruments and the rationale for making the choice of instruments in the financing of the tasks of local government units. The article addresses the issue of the legal possibility of using instruments of the financial market by government entities. It also presents empirical research about the decision-making process for choosing a debt instrument, the types of instruments used and the themes of their choice.
    local government units, liquidity, financial instruments
    jednostki samorządu terytorialnego, płynność, instrumenty finansowe
    1. Filipiak B., Strategie finansowe jednostek samorządu terytorialnego, PWE, Warszawa 2008.
    2. Milesi-Ferretti G.M., Fiscal rules and the budget process, Giornale degli Ekonomisti 110, June, 1997.
    3. Pismo Ministerstwa Finansów Dep. Długu Publicznego nr DP14/657/90/MKT/2009/3032.
    4. Poniatowicz M., Wpływ kryzysu gospodarczego na systemy finansowe jednostek samorządu terytorialnego na przykładzie największych miast w Polsce, CeDeWu, Warszawa 2014.
    5. Rossi S., Dafflon B., The Theory of Subnational Balanced Budget and Debt Control, [w:] B.Dafflon (red.), Local Public Finance in Europe: Balancing the Budget and Controlling Debt, “Studies In Fiscal Federalism and State-Local Finance”, vol. 34, no. 4, Edward Elgar, Cheltenham–Northampton, Politica 2002.
    6. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2010 r. w sprawie przypadków, w których nie stosuje się ograniczeń dotyczących zaciągania niektórych zobowiązań finansowych przez jednostki sektora finansów publicznych, z wyjątkiem Skarbu Państwa (Dz.U. 2010, nr 250, poz. 1678).
    7. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowego sposobu klasyfikacji tytułów dłużnych zaliczanych do państwowego długu publicznego (Dz.U. 2011, nr 298, poz. 1767).
    8. Szacowanie poziomu zadłużenia jednostek samorządu terytorialnego w warunkach zwiększonego ryzyka utraty płynności finansowej, E. Denek, M. Dylewski (red.), Difin, Warszawa, 2013.
    9. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. 2009 nr 157, poz. 1240 z późn. zm.).
    - Full text in PDF format

    Article 09PL: Tendencje w wynagrodzeniach kadr zarządzających w bankach wybranych krajów
    EN: Trends in compensations of managers in banks of selected countries
    89-97

    MATEUSZ FOLWARSKI


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Finansów

    The level and structure of remuneration of members of the management staff of financial institutions around the world, during the financial crisis, subject to particular criticism. Poorly designed compensation systems support implementation of short-term objectives in return for the care of longterm company growth and long-term objectives. The purpose of the article was to present the trends in the wages of managers of the largest financial institutions operating in selected countries. Based on the research explained that under the influence of the financial crisis managers’ pay fell, but already in the post-crisis period the wages rose to the level before the crisis. The highest level of remuneration in the company receive the governors, and the Polish financial sector. A significant impact on the level of their salaries very often has a high clearance.
    bank, managers, compensatio
    bank, kadra zarządzająca, wynagrodzenia
    1. Chartered Institute of Management Accountants, London, http://www.cimaglobal.com/Documents/ Thought_leadership_docs/CIMA%20Executive%20remuneration%20schemes%20and%20 sustainability.pdf.
    2. Mintzberg H., No More Executive Bonuses! The Wall Street Journal, 30 November 2009, http:// online.wsj.com/news/articles/SB10001424052970203922804578080670062571256.
    3. Sprawozdania finansowe banków.
    - Full text in PDF format

    Article 10PL: Edukacja finansowa wobec rozwoju rynku alternatywnych usług finansowych
    EN: Financial education in view of the alternative financial services market development
    99-107

    BOŻENA FRĄCZEK, KRYSTYNA MITRĘGA-NIESTRÓJ


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Continuous and dynamic changes in the functioning of the modern financial system cause an increase in the role of financial education. The importance of financial education for the development of alternative financial services requires, in the first place, the determination of the scope of that market. In world literature one can find numerous attempts to define the alternative financial services. Attention is drawn to the diverse nature of the providers of products and services and the various conditions for the development of the offer on the market. Aside from the undeniable advantages, the attention is drawn to the existence of many threats and risks posed by unregulated financial services, especially for consumers. This underlines the importance and sets the objectives of the financial education addressed to the market participants.
    alternative financial services, financial education, financial literacy
    alternatywne usługi finansowe, edukacja finansowa, alfabetyzacja finansowa
    1. Alternative Financial Services. Community Economic Development Toolkit, California Community Economic Development Association, 2011, http://www.managingmymoney.com/CED-toolkits/ alternative-financial-services.pdf (dostęp: 10.04.2014).
    2. Atkinson A., Messy F., Measuring Financial Literacy: Results of the OECD/International Network on Financial Education (INFE) Pilot Study, OECD Working Papers on Finance, Insurance and Private Pensions, No. 15, OECD Publishing, 2012, http://dx.doi.org/10.1787/5k9csfs90fr4-en (dostęp: 10.04.2014).
    3. Bąkiewicz Ł., Nieubankowieni, „Newsweek” 31.10–6.11.2011.
    4. Bradley Ch., Burhouse S., Gratton H., Miller, R.-A., Alternative Financial Services: A Primer, “FDIC Quarterly” 2009, vol. 3, no 1.
    5. Kisiel M., Co dalej z pożyczkami społecznościowymi w Polsce?, 2011, http://www.bankier.pl/wiadomosc/ Co-dalej-z-pozyczkami-spolecznosciowymi-w-Polsce-2346965.html (dostęp: 12.04.2014).
    6. Losa E., Microfinance: Peer Selection with Imperfect Information. Unpublished thesis, Università Commerciale Luigi Bocconi, Faculty of Economics, 2008, http://www.fondfranceschi.it/files/testi- -tesi/TS1182534.pdf (dostęp: 15.04.2014).
    7. Measuring Financial Literacy: Core Questionnaire in Measuring Financial Literacy: Questionnaire and Guidance Notes for conducting an Internationally Comparable Survey of Financial literacy, OECD, Paris 2011.
    8. Merritt C., Alternative Financial Services Grow, and So Do the Unbanked and Underbanked, Federal Reserve Bank of Atlanta, http://portalsandrails.frbatlanta.org/2012/09/alternative-financial-services- -grow-so-do-unbanked-underbanked.html (September 24, 2012) oraz US Alternative Financial Service Industry Statistics, http://www.thecreditexaminer.com/us-alternative-financial-industry/ (November 21, 2012), (dostęp: 12.04.2014).
    9. Przewodnik klienta usług finansowych, Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa, maj 2010.
    10. Temkin K., Sawyer N., Analysis of Alternative Financial Service Providers, Fannie Mae Foundation, The Urban Institute Washington, D.C, 2004, http://www.urban.org/UploadedPDF/410935_AltFin- ServProviders.pdf (dostęp: 15.04.2014). 11. The Alternative Financial Services Industry, AARP Public Policy Institute, IB Number 51, 2001.
    11. The little data book on financial inclusion, The World Bank, Washington, D.C. 2012.
    12. Zielona księga: równoległy system bankowy, Komisja Europejska, COM(2012) 102 final, Bruksela, dnia 19.3.2012 r.
    - Full text in PDF format

    Article 11PL: Szanse i zagrożenia rozwoju polskiego rolnictwa w nowej perspektywie finansowej UE na lata 2014–2020
    EN: Chances and threats of the Polish agriculture development in the new European Union financial perspective in for the years 2014–2020
    109-117

    MARIA MAGDALENA GRZELAK


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Statystyki Ekonomicznej i Społecznej

    The aim of this article is the attempt to answer the question whether the financial means given to Poland as part of the new EU budget perspective for the years 2014–2020 and changes in the Common Agriculture Policy will stimulate the development of the Polish agriculture. To answer this question the following steps were taken:
    1. presentation of the financial frames of the EU budget with special consideration of financial means for the agriculture and rural areas,
    2. indication of the consequences of changes in the CAP,
    3. analysis of the Rural Areas Development Programme in Poland for the years 2014–2020.
    Common Agriculture Policy, competitiveness of the Polish industry, the EU budget for the years 2014–2020
    Wspólna Polityka Rolna, konkurencyjność polskiego rolnictwa, budżet UE na lata 2014–2020
    1. Chechelski P., Ocena potencjału polskiego rolnictwa oraz wpływu nowych programów Wspólnej Polityki Rolnej w latach 2014–2020 na zwiększenie jego konkurencyjności w Unii Europejskiej i na świecie, [w:] A. Kowalski, M. Wigier, M. Dudek (red.), Nowa Wspólna Polityka Rolna – perspektywa ekonomiczna, IERiGŻ–PIB, Warszawa 2014.
    2. Czubak W., Pawlak K., Rozdysponowanie środków finansowych wynikających z mechanizmów Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej na rozwój modelu rolnictwa industrialnego i zrównoważonego w Polsce, [w:] Z badań nad rolnictwem społecznie zrównoważonym, Program Wieloletni 2005–2009, Raport nr 102, IERiGŻ–PIB, Warszawa 2008.
    3. Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej nr L 347 z 20 grudnia 2013 roku (rozporządzenia nr od 1305/2013 do 1308/2013).
    4. Kulawik J., WPR się obroni (chyba)?, „Nowe Życie Gospodarcze” 2012, nr 3.
    5. Polska ma otrzymać blisko 106 mld euro budżetu UE na lata 2014–2020 – perspektywa napływu funduszy unijnych a rozwój gospodarczy Polski – szanse i zagrożenia, Redakcja Ekonomiczna PAP.
    6. Rocznik Statystyczny Rolnictwa 2013, GUS, Warszawa 2013.
    7. Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003.
    8. Skonsolidowane projekty rozporządzeń Rady i Parlamentu Europejskiego (dokumenty Rady nr 13294/13 REV1 oraz 13349/1/13 REV1).
    9. Sprawozdanie na temat unijnego budżetu na lata 2014–2020 nr 120/2013, Kancelaria Senatu RP, Bruksela.
    10. Walkowski M., Wspólna Polityka Rolna Unii Europejskiej w perspektywie finansowej 2014–2020. Kontynuacja dotychczasowych założeń czy zmiana priorytetów rozwoju? – analiza stanowiska Polski, [w:] B. Toszek, A. Wojtaszek, Perspektywy rozwoju Wspólnej Polityki Rolnej po 2013 r., Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR Warszawa 2012.
    11. Wieliczko B., Propozycja instrumentów wsparcia w polskim PROW na lata 2014–2020, Roczniki Naukowe SERiA, t. 14, z. 2.
    12. www.minrol.gov.pl (dostęp: 25.04.2014).
    - Full text in PDF format

    Article 12PL: Skłonność Polaków do stosowania innowacyjnych instrumentów płatniczych
    EN: Polish consumers’ propensity to use innovative payment methods
    119-127

    JANINA HARASIM


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Despite the growing number of innovative payment instruments only few of them are successful on the market. The purpose of the article is to establish customers’ role in the payment innovations’ diffusion and to assess the propensity of Polish consumers to use them.
    The data has been collected in 2013 by face to face research interviews with 300 Polish responders. Outcomes confirmed that Polish consumers’ propensity to use innovative payment instruments is rather low. It results from high level of satisfaction concerning traditional payment methods which are thought to be cheaper, more safe and comfortable than innovatives ones. The study demonstrates also the presence of some economic and psychological switching costs.
    payment innovations, mobile payments, contactless cards, payment habits, switching costs
    i nnowacje p łatnicze, p łatności m obilne, k arty z bliżeniowe, z wyczaje p łatnicze, koszty przejścia
    1. Bagozzi R.P., Lee. K.-H., Consumers Resistance To, and Acceptance Of, Innovations, “Advances in Consumer Research” 1999, vol. 26.
    2. Cooper R.G., Winning at New Products: Accelerating the Process from Idea to Launch, Perseus Books, Reading, Massachusetts 1990.
    3. Cornescu V., Adam C.R., The Consumer Resistance Behavior towards Innovation, “Procedia Economics and Finance” 2013, no 6.
    4. Harasim J., Współczesny rynek płatności detalicznych – specyfika, regulacje, innowacje, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Katowice 2013.
    5. Innovations in Retail Payments, Report of the Working Group on Innovations in Retail Payments. Committee on Payment and Settlement Systems, Bank for International Settlements, May 2012.
    6. Kleijnen M., Lee N., Wetzels M., An Exploration of Consumer Resistance to innovation and its antecedents, “Journal of Economic Psychology” June 2009, vol. 30, issue 3.
    7. Klemperer P., Network Effects and Switching Costs: two short essays for the new New Palgrave, http://www.nuff.ox.ac.uk/users/klemperer/NewPalgrave.pdf (dostęp: 10.04.2014).
    8. Koźliński T., Zwyczaje płatnicze Polaków, Narodowy Bank Polski, Departament Systemu Płatniczego, Warszawa maj 2013.
    9. Leinonen H., Payment Habits and Trends in the Changing e-Landscape 2010+, Expository studies A:111.2008, Bank of Finland, Helsinki 2008.
    10. Maison D., Badanie postaw Polaków powyżej 60. roku życia wobec obrotu bezgotówkowego, Raport przygotowany dla NBP, Warszawa kwiecień 2012.
    11. Maison D., Postawy Polaków wobec obrotu bezgotówkowego, Raport przygotowany dla NBP, Warszawa, 15 marca 2010.
    12. Payment Systems Worldwide – a Snapshot. Outcomes of the Global Payment Systems Survey 2010, The World Bank 2011.
    13. Schmiedel H., Kostova G., Ruttenberg W., The Social and Private Costs of Retail Payment Instruments: a European Perspective, European Central Bank Occasional Paper Series No. 137, October 2012.
    14. World Payments Report 2012, Capgemini, RBS, EFMA.
    15. World Payments Report 2013, Capgemini, RBS.
    - Full text in PDF format

    Article 13PL: Czynniki polityki dywidendowej w warunkach polskich
    EN: Dividend policy factors in Poland
    129-135

    BOGNA KAŹMIERSKA-JÓŹWIAK


    Uniwersytet Łódzki, Wydział Zarządzania, Katedra Finansów i Strategii Przedsiębiorstwa

    Dividend policy has been a very important, but controversial issue in corporate finance since the pioneering works of Miller and Modigliani. The question, why do some firms pay dividends and the other do not, is still valid. The main goal of this paper is to examine whether the dividend policy in Poland has been influenced by factors similar to those in developed countries. In the study, panel data analysis has been applied to investigate the determinants of dividend policies in Poland.
    dividend, dividend policy, Warsaw Stock Exchange
    dywidenda, polityka dywidendowa, Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie
    1. Aivazian V., Booth L., Cleary S. (2003), Do emerging markets firms follow different dividend policies from U.S. firms?, “The Journal of Financial Research”, 26 (3).
    2. Benartzi S., Michaely R., Thaler R. (1997), Do Changes in Dividends Signal the Future or the Past?, “The Journal of Finance”, 52 (3).
    3. Black F. (1976), The Dividend Puzzle, “The Journal of Portfolio Management”.
    4. Chang R.P., Rhee S.G. (1990), The impact of personal taxes on corporate dividend policy and capital structure decisions, “Financial Management”, 19 (2).
    5. Gordon M.J. (1959), Dividends, Earnings and Stock Prices, “The Review of Economics and Statistics”, 41.
    6. Gordon M.J. (1963), Optimal Investment and Financing Policy, “The Journal of Finance”, 18 (92).
    7. Gruszczyński M. (red.) (2012), Mikroekonometria. Modele i metody analizy danych indywidualnych, Wolters Kluwer Polska, Warszawa.
    8. Ho H. (2003), Dividend policies in Australia and Japan, “International Advances in Economic Research”, 9 (2).
    9. Jensen M.C., Meckling W.H. (1976), Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure, “Journal of Financial Economics”, 3.
    10. Jensen G.R., Solberg D.P., Zorn T.S. (1992), Simultaneous Determination of Insider Ownership, Debt, and Dividend Policies, “The Journal of Financial and Quantitative Analysis”, 27 (2).
    11. Kowerski M. (2011), Ekonomiczne uwarunkowania decyzji o wypłatach dywidend przez spółki publiczne, Konsorcjum Akademickie, Kraków–Rzeszów–Zamość.
    12. Kufel T. (2013), Ekonometria. Rozwiązywanie problemów z wykorzystaniem programu GRETL, PWN, Warszawa.
    13. La Porta R., Lopez-de-Silanes F., Shleifer A., Vishny R. (2000), Agency Problems and Dividend Policies around the World, “The Journal of Finance”, 55.
    14. Lintner J. (1956), Distribution of Incomes of Corporations Among Dividends, Retained Earnings and Taxes, “The American Economic Review”, 46 (2).
    15. Lintner J. (1962), Dividends, Earnings, Leverage, Stock Prices and the Supply of Capital to Corporations, “The Review of Economics and Statistics”, 44.
    16. Miller M., Modigliani F. (1958), The Cost of Capital, Corporation Finance and the Theory of Investment, “The American Economic Review”, 48.
    17. Miller M., Modigliani F. (1961), Dividend Policy, Growth and the Valuation of Shares, “The Journal of Business”, 34.
    18. Miller M., Modigliani F. (1963), Corporate Income Taxes and the Cost of Capital: A Correction, “The American Economic Review”, 53.
    19. Myers S.C. (1984), The Capital Structure Puzzle, “The Journal of Finance”, 39 (3).
    20. Myers S.C., Majluf N.S. (1984), Corporate financing and investment decisions when firms have information that investors do not have, “Journal of Financial Economics”, 13.
    21. Myers S.C., Rajan R.G. (1998), The Paradox of Liquidity, “The Quarterly Journal of Economics”, 113 (3).
    22. Rajan R.G., Zingales L. (1995), What do we know about capital structure? Some evidence from international data, “The Journal of Finance”, 50.
    23. Rozeff M.S. (1982), Growth, Beta and Agency Costs as Determinants of Dividend Payout Ratios, “The Journal of Financial Research”, 5 (3).
    24. Witkowski B. (2012), Modele danych panelowych, [w:] M. Gruszczyński (red.), Mikroekonometria. Modele i metody analizy danych indywidualnych, Wolters Kluwer Polska, Warszawa.
    - Full text in PDF format

    Article 14PL: Rynek płatności mobilnych w Polsce – stan i perspektywy rozwoju
    EN: The mobile payment market in Poland – state and perspectives of development
    137-146

    MONIKA KLIMONTOWICZ


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Over the last few years the mobile payment market has changed remarkably and now it is one of the fastest developing banking markets in Poland. Polish consumers have eagerly adopted mobile devices which serve them as tools of communication, sources of entertainment, navigation tools and payment methods. The move towards mobile payments is a global tendency. Polish banks have noticed this tendency and have invested in new applications which give consumers the opportunity to use their mobile devices for payments.
    The paper presents the main changes observed on the Polish mobile payment market in the last few years, banks’ activities concerning mobile banking and Polish customers’ opinion on mobile payments. It attempts to assess the perspectives of further development of the Polish mobile market.
    mobile payments’ market, mobile payments, m-payments, NFC payments
    rynek płatności mobilnych, płatności mobilne, m-płatności, płatności zbliżeniowe
    1. Dahlberg T., Mallat N., Ondrus J., Zmijewska A., Mobile Payment Market and Research – Past, Present and Future, Sprouts. Working Paper on Information Systems 6 (48), 2006, www.sprouts. aisnet.org/6-48.
    2. Finanse w Internecie, Raport Interaktywnie.com, http://interaktywnie.com/index/index/?file=raport_ finanse_w_ internecie.pdf.
    3. Gawłowski S., Kretowicz L., PKO BP: Polski Standard Płatności mobilnych ruszy w II kw. 2014 r., „Puls Biznesu”, www.pb.pl/3524840,86154,pko-bp-polski-standard-platnosci-mobilnych-ruszy-w-ii- -kw.-2014-r. (dostęp: 14.04.2014).
    4. Górka J., Efektywność instrumentów płatniczych w Polsce, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2013.
    5. Jurczak T., Płatności mobilne: krajobraz przed bitwą. Czy IKO zmiecie NFC z polskiego rynku?, http://serwisy.gazetaprawna.pl/finanse-osobiste/artykuly/774654,platnosci-mobilne-krajobraz- -przed-bitwa-iko-vs-nfc.html (dostęp: 16.04.2014).
    6. Kaszubski R., Widawski P., Mobilne systemy pieniądza elektronicznego i inne instrumenty mobilnych płatności, http://www.zbp.pl/photo/ftb/mob_ systemy_pieniadza.pdf (dostęp: 10.04.2014).
    7. Klimontowicz M., Determinanty rozwoju płatności mobilnych w Polsce i na świecie, Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, Sectio H: Oeconomia, t. 47, z. 3, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2013.
    8. Kubiak P., Innowacje w modelu biznesowym, Harvard Business Review Polska, kwiecień 2014.
    9. Olękiewicz A., Mamy coraz więcej smartfonów i jesteśmy tego coraz bardziej świadomi, tnsglobal. pl (dostęp: 12.04.2014).
    10. Payment Methods: What International Consumers Want, Need and Expect, http://www.firstdata. com/downloads/thought -leadership/ConsumerGlobalPaymentWPINT.pdf (dostęp: 15.04.2014).
    11. tańczyk-Hugiet E., Koopetycja, czyli dokąd zmierza konkurencja, Przegląd Organizacji i Zarządzania, TNOiK, Warszawa 2011.
    12. World Payment Report 2013, Capgemini, RBS, EFMA.
    - Full text in PDF format

    Article 15PL: Zastosowanie metody Hellwiga do konstrukcji modelu ekonometrycznego… dla stóp zwrotu funduszy inwestycyjnych
    EN: The use of Hellwig’s method in the construction of an econometric model for the rate of return from investment funds
    147-156

    ADAM KOPIŃSKI, DARIUSZ PORĘBSKI


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Finansów Przedsiębiorstwa i Zarządzania Wartością

    This paper presents the research about the influence of efficiency measures for investment funds on their expected rate of return. The most effective measure for assessing the attractiveness of the financial instrument has been chosen. It was also suggested an econometric model that allows the prediction of an important variable which is the rate of return from investment funds. In both cases, the standard econometric methods are used in enriching them with Hellwig’s method also called the method of capacity information indicators. There have been attempts to verify the usefulness of this method against standard methods in the selection of specific variables to the econometric model. In the paper there are selected the results of measurement that describe the investment funds. The period of 2009–12 is deliberately selected as the period of the first wave of the global financial crisis, which has also had an impact on the financial market in Poland.
    efficiency of investment funds, econometric model, Hellwig’s method
    efektywność funduszy inwestycyjnych, model ekonometryczny, metoda Hellwiga
    1. Dawidowicz D., Fundusze inwestycyjne, rodzaje, metody oceny, analiza, CeDeWu, Wydawnictwo Fachowe, Warszawa 2012.
    2. Dobosiewicz Z., Fundusze Inwestycyjne. Prawo i Ekonomia, Twigger SA, Warszawa 2008.
    3. Ekonometria, metody i analiza problemów ekonomicznych, K. Jajuga (red.), Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław 1999.
    4. Ekonometria, metody, przykłady, zadania, J. Dziechciarz (red.), Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław 2003.
    5. Guzik B., Ekonometria, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2005.
    6. Hellwig Z., Taksonometria ekonomiczna, jej osiągnięcia, zadania i cele, [w:] Taksonomia – teoria i jej zastosowania, J. Pociecha (red.), Akademia Ekonomiczna w Krakowie, Kraków 1990.
    7. Mazur A., Witkowska D., Zastosowanie wybranych mierników taksonomicznych do oceny nieruchomości, Zeszyty Naukowe SGGW – Ekonomika i Org. Gosp. Żywnościowej 2006, nr 60, s. 251–258.
    8. Perez K., Fundusze inwestycyjne. Materiały dydaktyczne, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Poznań 2011.
    9. Pociecha J., Rozwój metod taksonomicznych i ich zastosowań w badaniach społeczno-ekonomicznych, Materiały konferencyjne GUS z 2008 roku.
    10. Welfe A., Ekonometria. Metody i ich zastosowanie, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2003.
    11. www.analizaportfelowa.pl (dostęp: 20.04.2014).
    - Full text in PDF format

    Article 16PL: Rola podatków bezpośrednich w zasilaniu budżetu państwa w wybranych krajach Europy Środkowo-Wschodniej
    EN: The role of direct taxes in providing the state budget in selected countries of Central and Eastern Europe
    157-165

    ANNA KOSIDŁOWSKA


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Rynków Finansowych

    The goal of the study was an attempt to characterize the structure of tax revenue sources of the state budget and to assess changes in their structure, with particular emphasis on the revenues derived from direct taxes. The study covered selected countries of Central and Eastern Europe: Czech Republic, Poland, Slovakia and Hungary. The scope of the analysis was 2000–2011. The statistical data used in the study come from publications of the European Statistical Office.
    state budget revenues, direct taxes, personal income tax, corporate income tax
    d ochody b udżetu p aństwa, p odatki b ezpośrednie, p odatek d ochodowy o d o sób f izycznych, podatek dochodowy od osób prawnych
    1. Dziemianowicz R.I., Polityka podatkowa jako jeden z elementów zarządzania finansami publicznymi, [w:] Nowe zarządzanie finansami publicznymi w warunkach kryzysu, S. Owsiak (red.), Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2011.
    2. Kosek-Wojnar M., Zasady podatkowe w teorii i praktyce, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2012.
    3. Krajewska A., Podatki w Unii Europejskiej. Długookresowe tendencje i reakcja na kryzys, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2012.
    4. Marczakowska-Proczka J., System budżetowy państwa, [w:] System finansowy w Polsce, B. Pietrzak, Z. Polański, B. Woźniak (red.), Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.
    5. Owsiak S., Finanse publiczne. Teoria i praktyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.
    6. Owsiak S., Stabilność systemu zasilania finansowego a nowatorskie zarządzanie podmiotami publicznymi w warunkach kryzysu, [w:] Nowe zarządzanie finansami publicznymi w warunkach kryzysu, S. Owsiak (red.), Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2011.
    7. Taxation trends in the European Union. Data for the EU Member States, Iceland and Norway. 2013 edition, www.epp.eurostat.ec.europa.eu, 2013 (dostęp: 12.04.2014).
    8. Żyżyński J., Budżet i polityka podatkowa. Wybrane zagadnienia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2009.
    - Full text in PDF format

    Article 17PL: Modele mikro-makro finansowych zmiennych jakościowych
    EN: Financial micro-macro qualitative response models
    166-178

    MIECZYSŁAW KOWERSKI 1, JAROSŁAW BIELAK 2, MARIUSZ PONINKIEWICZ 2


    1 Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie
    2 Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

    Most of financial decisions (choices, evaluation) of firms, households and consumers have the qualitative (discrete) character and are determined by microeconomic (idiosyncratic) and macroeconomic factors. So, the financial micro-macro qualitative response models are an excellent choice for financial decisions modelling. They give possibilities to analyse the decision taking into account probability distributions according to the values of micro- and macroeconomic variables as well. In the paper the different forms of such models (binominal and multinominal) were presented and some applications of financial micro-macro qualitative response models were shown.
    financial qualitative variable, micro-macro qualitative response model
    jakościowa zmienna finansowa, logitowy model mikro-makro
    1. Baekgaard H., Integrating Micro and Macro Models: Mutual Benefits, National Centre for Social and Economic Modelling, University of Canberra 2005.
    2. Cameron A.C., Trivedi P.K., Microeconometrics: Methods and Applications, Cambridge University Press, NY 2005.
    3. Damodaran A., Finanse korporacyjne. Teoria i praktyka, Helion, Gliwice 2007.
    4. Fama E.F., French K.R., Disappearing Dividends: Changing Firm Characteristics or Lower Propensity To Pay?, “Journal of Financial Economics” 2001, no 60(1), s. 3–43.
    5. Gruszczyński M., Modele i prognozy zmiennych jakościowych w finansach i bankowości, Oficyna Wyd. SGH, Warszawa 2002.
    6. Gruszczyński M. (red.), Mikroekonometria. Modele i metody analizy danych indywidualnych, Oficyna Wolters Kluwer business, Warszawa 2012a.
    7. Gruszczyński M., Empiryczne finanse przedsiębiorstw. Mikroekonometria finansowa, Difin, Warszawa 2012b.
    8. Jajuga K. Modele z dyskretną zmienną objaśnianą, [w:] S. Bartosiewicz (red.), Estymacja modeli ekonometrycznych, PWE, Warszawa 1990, s. 218–259.
    9. Jajuga K., Elementy nauki o finansach, PWE, Warszawa 2007.
    10. Kowerski M. Wartość informacyjna odpowiedzi „bez zmian” w badaniach nastrojów gospodarczych, „Barometr Regionalny. Analizy i Prognozy” 2008, nr 4(14), s. 47–62.
    11. Kowerski M., Ekonomiczne uwarunkowania decyzji o wypłatach dywidend przez spółki publiczne, Wyd. Konsorcjum Akademickie, Kraków–Rzeszów–Zamość 2011.
    12. Kowerski M., Bielak J., The Influence of Business Cycle on the Forecast of Household Financial Situation, „Barometr Regionalny. Analizy i Prognozy” 2013, nr 11(4), s. 91–99.
    13. Maddala G.S., Ekonometria, WN PWN, Warszawa 2006.
    - Full text in PDF format

    Article 18PL: Inwestowanie odpowiedzialne społecznie na europejskich rynkach wschodzących
    EN: Socially responsible investing in the European emerging markets
    179-187

    ELŻBIETA KUBIŃSKA


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Rynków Finansowych

    Socially responsible investments are one of the most dynamically growing segments of the investment and this market is very diverse. Most of the assets are invested at the European capital market but there is also a huge diversity within European markets. Socially responsible investments are dominated by the old member states of European Union, while the level of this investments is very low in the new member states. Among the new member states, Poland is a country with a leading role. The lack of uniform definitions of socially responsible investment, which is caused by the multiplicity of aspects related to these investments, can be a barrier for further development of this segment.
    socially responsible investing, emerging markets, investment efficiency
    inwestowanie odpowiedzialne społecznie, rynki wschodzące, efektywność inwestycji
    1. Czerwonka M. (2011a), Inwestowanie etyczne na GPW, „Akcjonariusz”, nr 4.
    2. Czerwonka M. (2011b), Inwestycje odpowiedzialne społecznie (SRI) – inwestowanie alternatywne, „Finanse, Czasopismo Komitetu o Finansach PAN”, nr 1 (4).
    3. Czerwonka M. (2012a), Perspektywy rozwoju rynku inwestycji społecznie odpowiedzialnych w Polsce, [w:] Ekonomia, finanse i zarządzanie w świetle wyzwań gospodarczych. Wyniki badań młodych naukowców Kolegium Zarządzania i Finansów SGH, Ł. Woźny (red.), Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2012.
    4. Czerwonka M. (2012b), Etyczne przesłanki inwestowania polskich inwestorów indywidualnych, „Psychologia Ekonomiczna”, nr 2.
    5. Czerwonka M. (2012c), The concept of socially responsible investing (SRI) in Poland, “Journal of Management and Financial Sciences, Collegium of Management and Finance”, vol. 5, issue 8.
    6. Czerwonka M. (2013), Inwestowanie społecznie odpowiedzialne, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2013.
    7. Czerwonka M., Staniszewska A. (2013), Miejsce daru i filantropii w ekonomii. Zarządzanie i finanse, “Journal of Management and Finance”, vol. 11, nr 2, cz. 4.
    8. Czerwonka M., Wolska M. (2013), Społecznie odpowiedzialne inwestowanie – analiza rentowności funduszy SRI w Polsce, „Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów”, nr 126.
    9. Decyzje inwestycyjne a społeczna odpowiedzialność firm. Raport z badania, Deloitte Polska oraz Giełda Papierów Wartościowych, 2011.
    10. European Responsible Investing Fund Survey 2013, KPMG.
    11. European SRI Study 2012, EUROSIF.
    12. Global Sustainable Investment Review 2012, Global Sustainable Investment Alliance.
    13. Hurst N.E. (2004), Corporate Ethics, Governance and Social Responsibility: Comparing European Business Practices to those in the United States, A Study Conducted for the Business and Organizational Ethics Partnership.
    14. Jedynak T. (2011), Kontrowersje wokół efektywności inwestycji społecznie odpowiedzialnych, „Zeszyty Naukowe PTE Oddział Kraków”, nr 11.
    15. Kaźmierkiewicz P. (2010), Analiza atrakcyjności inwestycji w spółki odpowiedzialne społecznie (SRI) na podstawie rankingu Global 100, „E-Finanse. Finansowy Kwartalnik Internetowy”, nr 6.
    16. Kempf A., Osthoff P. (2007), The Effect of Socially Responsible Investing on Portfolio Performance, “European Financial Management”, nr 13 (5)
    17. Kubińska E. (2014 w druku), Procesy integracyjne europejskiego rynku funduszy inwestycyjnych z perspektywy rynków wschodzących, „Annales UMCS Sectio H Oeconomia”.
    18. Marcinkowska M. (2010), Społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw a ich wyniki ekonomiczne – aspekty teoretyczne, „Przegląd Organizacji”, nr 10.
    19. Statman M. (2006), Socially Responsible Indexes, “The Journal of Portfolio Management”, nr 32 (3).
    20. Sun M., Nagata K., Onoda H. (2011), The investigation of the current status of socially responsible investment indices, “Journal of Economics and International Finance”, nr 3 (13).
    21. Urban D. (2011), Zarys koncepcji inwestowania społecznie odpowiedzialnego, „Acta Universitatis Lodziensis, Folia Oeconomica”, nr 261.
    - Full text in PDF format

    Article 19PL: Alternatywne waluty wirtualne
    EN: Alternative virtual currencies
    189-196

    ROBERT KUREK


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Finansów i Rachunkowości

    The article attempts at organizing the concepts related to virtual currencies functioning in an orderly manner using the method of available literature references analysis. The terms of “alternative virtual currencies”, “digital currencies” and “electronic money” were clarified. The review of cryptocurrency market was also provided, including the characteristics of those of them which present certain specific features. The comparison of bitcoin and the remaining virtual currencies functionality was presented in final remarks, as well as the discussion regarding their future in the perspective of the overlapping real and virtual economics.
    virtual currency, bitcoin
    waluty wirtualne, bitcoin
    1. Brandom R., This Princeton professor is building a Bitcoin-inspired prediction market, „The Verge”, 29.11.2013.
    2. Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/110/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje pieniądza elektronicznego oraz nadzoru ostrożnościowego nad ich działalnością, zmieniająca dyrektywy 2005/60/WE i 2006/48/WE oraz uchylająca dyrektywę 2000/46/WE.
    3. http://coinmarketcap.com/all.html (dostęp: 11.04.2014).
    4. http://namecoin.info/ (dostęp: 11.04.2014).
    5. http://peercoin.net/ (dostęp: 11.04.2014).
    6. http://plncoin.org/ (dostęp: 11.04.2014).
    7. http://polish-coin.org/ (dostęp: 11.04.2014).
    8. http://www.auroracoin.org/ (dostęp: 11.04.2014).
    9. http://www.deutsche-emark.org/ (dostęp: 11.04.2014).
    10. Articles of Agreement of the International Monetary Fund, International Monetary Fund, Washington, D.C., http://www.imf.org/External/Pubs/FT/AA/index.htm#art4 (dostęp: 11.04.2014).
    11. Kamiński M., Alternatywy dla Bitcoina, czyli przegląd wirtualnych walut, http://internet.gadzetomania. pl/2013/05/13/alternatywy-dla-bitcoin-czyli-przeglad-wirtualnych-walut (13.05.2013), (dostęp: 11.04.2014).
    12. Michalik Ł., Bitcoin – waluta wolnych ludzi czy pomysłowa piramida finansowa?, „Gadżetomania”, 18.12.2012.
    13. Pismo Ministerstwa Finansów do Marszałka Senatu z dnia 28 czerwca 2013 r. (FN/FN-7/0602/ WOS/4-3/2013/RD-64616/2013).
    14. Przyłuska J., W poszukiwaniu nowych rozwiązań dla systemu finansowego, SiPKZiF, ZN 128, OWSGH, Warszawa 2013.
    15. Przyłuska J., Wirtualny pieniądz, „Gazeta Bankowa” 2012, nr 5 (1133).
    16. Rusinowski J., Switchless – kolejny krok w rewolucji, „Bitcoinnet”, 13.02.2014.
    17. Ustawa o usługach płatniczych z dnia 19 sierpnia 2011 r. (Dz.U. 2011 nr 199 poz. 1175, nr 291 poz. 1707).
    18. Vaishampayan S., Fidelity now allows clients to put bitcoins in IRAs, “The Wall Street Journal” 13.12.2013.
    - Full text in PDF format

    Article 20PL: Koszt kapitału własnego w przedsiębiorstwie jako koszt podatkowy… – rozwiązania modelowe Interest on equity capital as an allowance for business income tax
    EN: Interest on equity capital as an allowance for business income tax – model approaches
    197-205

    ANNA LESZCZYŁOWSKA


    Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Finansów Przedsiębiorstw

    It is common for the majority of income tax systems all over the world that the cost of debt financing lowers the taxable income while financing with equity is not treated similarly. The question raised in the article is connected with the way the cost of equity financing can be calculated for tax purposes. The aim of the paper is to identify and to analyze some model approaches which allow to lower the taxable base with the cost of equity financing. Some practical experiences form several European countries are analyzed which enables to distinguish between classical model, incremental model and incremental model with a dual tax rate.
    corporate income tax, interest on equity, allowance for corporate equity, tax system
    podatek dochodowy od osób prawnych, koszt kapitału, koszty uzyskania przychodów, system podatkowy
    1. Bardazzi R., Parisi V., Pazienza M.G., Modelling direct and indirect taxes on firms: a policy simulation, “Austrian Journal of Statistics” 2004, vol. 33, no. 1–2.
    2. Boadway R., Bruce N., A General Proposition on the Design of a Neutral Business Tax, “Journal of Public Economics” 1984, no. 24.
    3. Bond S.R., Devereux M.P., On the design of a neutral business tax under uncertainty, “Journal of Public Economics” 1995, no. 58.
    4. Eigenkapitalzuwachsverzinsung nach §§ 11 und 37 Abs. 8 EStG sowie §§ 11 Abs. 2 und § 22 KStG (zu StRefG 2000), s. 1, http://www.finanzjournal.at/assets/files/eigenkapitalzuwachsverzinsung. doc (dostęp: 15.04.2014).
    5. European Commission, Taxation trends in the European Union, Brussels 2012.
    6. European Commission, Taxation trends in the European Union, Brussels 2013.
    7. Eurostat, Taxation trends in the European Union, 2012 edition.
    8. Gammie M. (red.), Equity for Companies: A Corporation Tax for the 1990s, Institute for Fiscal Studies, London 1991.
    9. Keen M., King J., The Croatian Profit Tax: An ACE in Practice, “Fiscal Studies” 2002, vol. 23, no. 3.
    10. Klemm A., Allowances for Corporate Equity in Practice, International Monetary Fund Working Paper 2006, no. 06/259.
    11. Leszczyłowska A., Współczesne koncepcje podatku dochodowego, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2014.
    12. Mintz J.M., Seade J., Cash Flow or Income? The Choice of Base for Company Taxation, “The World Bank Research Observer” 1991, vol. 6, no. 2.
    13. OECD, Fundamental Reform of Corporate Income Tax, OECD Tax Policy Studies 2007, no. 16.
    14. OECD Tax Database. Explanatory Annex. Part II Taxation of Corporate and Capital Income, Document updated May 2014.
    15. Oropallo F., Parisi V., Will Italy’s Tax Reform Reduce the Corporate Tax Burden? A Microsimulation Analysis, Societa Italiana di Economia Pubblica, Dipartimento di Economia Pubblica e Territoriale, Universita di Pavia 2005, Working Paper no. 403.
    16. Parisi V., A cross country simulation exercise using the DIECOFIS corporate tax model, European Commission 2003.
    17. Petersen H.-G., Rose M., Schmidt C., Reformvorschlag: Zinsbereinigte Gewinnsteuer (ZGS), Rheinisch-Westfälisches Institut für Wirtschaftsforschung 2006, Essen.
    18. Rose M., Konsumorientierung des Steuersystems – theoretische Konzepte im Lichte empirischer Erfahrungen, [w]: „Steuersysteme der Zukunft”, G. Krause-Junk (red.), Duncker & Humblot, Berlin 1998.
    19. Schinz P., Zinsbereinigte Gewinnsteuer unter Berücksichtigung von Maximierungskalkülen internationaler Unternehmungen, Verlag Dr. Kovac, Hamburg 2009.
    20. Schreiber S., Liechtenstein: Attraktiver Steuerstandort für deutsche und schweizerische Unternehmen, KPMG 2011, https://www.kpmg.com/CH/de/Library/KPMG-in-the-Media/Documents/ pa_20110904_ Liechtenstein-Attraktiver-Steuerstandort-fur-deutsche-und-schweizerische-Unternehmen_ DE.pdf (dostęp: 28.04.2014.).
    21. Siemers L.H.R., Zöller D., Das Übergangsmodell der Einfachsteuer: Eine Effiziente Unternehmensbesteuerung?, MPRA Paper no. 757, 2006.
    22. Staubli A., Küttel R., Notional interest deduction. Die Einführung einer zinsbereinigten Gewinnsteuer im Kontext der Unternehmenssteuerreform III, PWC 2013, http://www.pwc.ch/user_content/editor/ files/ articles13/pwc_20131107_schweizer_treuhaender_staubli_kuettel.pdf (dostęp: 02.05.2014.).
    23. Wenger E., Gleichmäβigkeit der Besteuerung von Arbeits- und Vermögenseinkünften, „Finanzarchiv” 1983, no. 41.
    24. Zodrow G.R., Should capital income be subject to consumption-based taxation?, Oxford University Working Paper 2007.
    - Full text in PDF format

    Article 21PL: Wpływ wyników sportowych MUFC na kursy akcji i kwotowania indeksów na giełdach w Nowym Jorku i Londynie
    EN: Influence of MUFC’s sport results on stock prices and indices on the stock exchanges in New York and London
    207-218

    SEBASTIAN MAJEWSKI


    Uniwersytet Szczeciński, Katedra Ubezpieczeń i Rynków Kapitałowych

    The main goal of the article is to prove that stock prices of Manchester United company depend on sport results of this football club. It will try to answer the question – does the rate of return on the shares of Manchester United (MU), listed on the stock exchange in New York, affect the results of sport events taking place with the participation of MUFC and its biggest competitor, Manchester City? In addition, a similar question is posed in relation to the FTSE100 index of the stock exchanges in London and the index DJFI.
    In order to verify the hypothesis, the sport performance of MUFC and its biggest rival in the Premiership – Manchester City betting odds for the matches these clubs played in the English league, English Cup and Champions League England in 2012–2014 will be tested. There will be also analyzed a very important event in the history of the club – the retirement of coach Sir Alex Ferguson. GARCH – type models (p, q) and some tools of statistics in the process of verifying the hypotheses will be used.
    stocks, GARCH modelling, football
    akcje, modelowanie GARCH, piłka nożna
    1. Antonowicz D., Szlendak T., Kossakowski R., Piłkarz jako marka i peryferyjny kibic jako aborygen. O wybranych społecznych konsekwencjach komercjalizacji sportu, „Kultura i Społeczeństwo”, Sport w kulturze, nr 3, Warszawa 2012.
    2. Barberis N., Shleifer A., Vishny R., A model of investor sentiment, “Journal of Financial Economics” 1998, 49.
    3. Berument M.H., Ceylan B., Ogut-Eker G., Soccer, stock returns and fanaticism: Evidence from Turkey, “The Social Science Journal” 2009, no 46.
    4. De Bondt W.F.M., Thaler R., Does the stock market overreact?, “Journal of Finance” 1985, 40.
    5. Deloitte, All to play for Football Money League, Sport Business Group, 2014.
    6. Fama E., Efficient Capital Markets: A Review of Theory and Empirical Work, “The Journal of Finance” 1970, 25 (2).
    7. Hong H., Stein J.C., A Unified Theory of Underreaction, Momentum Trading, and Overreaction in Asset Markets, “The Journal of Finance” 1999, 54, no 6.
    8. Majewski S., Wpływ czynników behawioralnych na rynkową wycenę akcji. Ujęcie ilościowe, WNUS, Szczecin 2012.
    9. Michie J., Oughton C., The corporate governance of professional football clubs in England, “Corporate Governance” 2005, vol. 13, no 4.
    10. Neale W.C., The peculiar economics of professional sports, “The Quarterly Journal of Economics” 1964, no 78 (1).
    11. Prabucki B., Gry sportowe jako element wzmacniający współczesne tożsamości etniczne. Analiza na przykładzie Basków, „Homo Ludens” 2012, nr 1 (4).
    12. Psychologia ekonomiczna, T. Tyszka (red.), Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004.
    13. Sznajder A., Charakterystyka rynku sportu profesjonalnego, „Gospodarka Narodowa” 2007, nr 10.
    14. Szymanski S., Smith R., The English Football Industry: profit, performance and industrial structure, “International Review of Applied Economics” 1997, 11:1.
    15. Taylor M., The association game. A history of British football, Routledge, Oxon–Nowy Jork 2013.
    - Full text in PDF format

    Article 22PL: Popyt na rynku złota
    EN: Market demand for gold
    219-229

    KATARZYNA MAMCARZ


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Analiz Rynkowych

    Market demand for gold is characterized by particular specificity, which is that there are several submarkets in this market, a significant position being occupied by demand markets for physical gold. The scale of demand in these markets is determined by a number of economic and emotional, psychological, and cultural factors. This stems from the role of gold, which can be a luxury object, industrial raw material, a guarantee of security, and an instrument of investment. A vital factor that determines the scale of market demand is the price. In the case of the demand for gold, the evident relationship between the two economic categories has not been clear-cut, however. This is an essential empirical proof of the special importance of gold, and other motives, apart from price, that govern investors when buying it.
    market demand for gold, jewellery demand, industrial demand, investment demand
    popyt na rynku złota, popyt na wyroby jubilerskie, popyt przemysłowy, popyt inwestycyjny
    1. Bandulet B., Das geheime Wissen der Goldanleger, Kopp Verlag, 3. Auflage, Rottenburg 2010.
    2. Bergold U., Eller R., Segmentierung der Assetklasse: Rohstoffe, [w:] U. Bergold, R. Eller, Investmentstrategien mit Rohstoffen, Wiley-VCH Verlag, Weinheim 2006.
    3. Bocker H., Liberty through Gold, 3rd Edition, Johannes Müller, Bern 2010.
    4. Borowski K., Rynek złota i monet, [w:] I. Pruchnicka-Grabias, Inwestycje alternatywne, CeDeWu, Warszawa 2008.
    5. Gold Survey, Thomson Reuters GFMS, London 2013.
    6. Green T., The world of gold, Rosendale Press, London 1993.
    7. Nauckhoff M., Strategische Metalle und Seltene Erden, 2. Auflage, FinanzBuch Verlag, München 2011.
    8. Ostrowska E., Portfel inwestycyjny klasyczny i alternatywny, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011.
    9. Schwarze N., Investieren in Gold, 1. Auflage, FinanzBuch Verlag, München 2010.
    10. Sieper H., Geldanlage professionell, Gabler Verlag, Wiesbaden 1991.
    11. Starr M., Tran K., Determinants of the Physical Demand for Gold: Evidence from Panel Data (July 1, 2007) “World Economy” 2008, vol. 31, no. 3.
    - Full text in PDF format

    Article 23PL: Podatkowe instrumenty antykryzysowe
    EN: Tax anti-crisis tools
    231-239

    PIOTR MASIUKIEWICZ 1, PAWEŁ DEC 2


    1 Szkoła Główna Handlowa, Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie
    2 Instytut Zarządzania Wartością, ** Instytut Finansów Korporacji i Inwestycji

    Both the European Union and other countries analysed and searched effective instruments against the crisis. Currently, it takes not only a European debate on tax or bank charges. They have also taken action. Indeed, the EU published a draft directive on EU tax on financial transactions, as well as the adopted solutions that reduce high bonuses in the banking sector. However, in the countries considered there are (or have once been introduced) special taxes for large corporations and taxes on high salaries. Bank taxes can be an effective anti-crisis tool that will probably come permanently to the tax system of the European Union. This cannot, however, be the sole anti-crisis instrument, so it is necessary to analyse and search for additional and complementary of tools against the crisis.
    crisis, anti-crisis taxes, fees, regulations
    kryzys, podatki antykryzysowe, opłaty, regulacje
    1. Banki w Wielkiej Brytanii zapłacą wyższy podatek, www.forbes.pl (dostęp: 08.02.2011).
    2. Council Directive no 2003/48/EC of 3 June 2003 on taxation of savings income in the form of interest payments, OJEU, no L 157/38, z dn. 26.06.2003.
    3. Dalton M., UE Plans Bank Levy to Support Crisis Funds, “The Wall Street Journal”, 27.05.2010.
    4. Dec P., Masiukiewicz P., Banking Tax in European Union, “Annals of Dunarea de Jos University of Galati, Fascicle I. Economics and Applied Informatics” 2011, no. 2.
    5. Dec P., Masiukiewicz P., Podatek bankowy, C.H. Beck, Warszawa 2013.
    6. Duże firmy już nie są odporne na kryzys, www.podatki.biz (dostęp: 29.08.2013).
    7. EU agrees to cap bankers’ bonuses, www.ft.com (dostęp: 28.02.2013).
    8. EU Bank Capital Requirements Regulation and Directive, www.europarl.europa.eu (dostęp: 16.04.2013).
    9. Financial Sector Taxation, Commission Staff Working Document, no. 1166, European Commission, Brussels 2010.
    10. France Plans to Tax Bankers’ Bonuses at 50%, www.wsj.com (dostęp: 17.12.2009).
    11. France’s Hollande Gets Court Approval for 75% Millionaire Tax, www.bloomberg.com, 29.12.2013.
    12. Francja: podatek od premii bankowców, www.rp.pl (dostęp 13.01.2010).
    13. Gadomski W., Jak Victor Orbán kupuje zaufanie Węgrów, „Gazeta Wyborcza”, 19.09.2013.
    14. Informacja dotycząca działań antykryzysowych podejmowanych w wybranych krajach świata, Ministerstwo Gospodarki, Warszawa, lipiec 2009, www.mg.gov.pl (dostęp: 15.09.2013).
    15. Keynes J.M., The General Theory of Employment, Interest and Money, Harcourt Brace & World, New York 1936.
    16. Masciandaro D., Passarelli F., The Financial Transaction Tax: a Political Economy View, “Intereconomics” 2012, no. 2.
    17. Masiukiewicz P., Ryzyko dużych banków – perspektywa Polski, CeDeWu.pl, Warszawa 2012.
    18. Masiukiewicz P., System motywacji top-menedżerów jako akcelerator kryzysu, „Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa” 2010, nr 10.
    19. Masiukiewicz P., Dec P., Special Taxes in Banking, “Perspectives of Business, Innovations, Economics Journal” 2012, no. 11.
    20. Millet D., Toussaint E., Kryzys zadłużenia i jak z niego wyjść, Instytut Wydawniczy „Książka i Prasa”, Warszawa 2012.
    21. Ostalecka A., Kryzysy bankowe i metody ich przezwyciężania, Difin, Warszawa 2009.
    22. Owsiak S., Finanse publiczne. Teoria i praktyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005.
    23. Płókarz R., Globalne rynki finansowe, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2013.
    24. Podatki na świecie: Belgia ma sposób na wielkie korporacje, www.podatki.biz (dostęp: 30.08.2013).
    25. Rząd Irlandii chce 90 proc. podatku od premii bankowców, www.pb.pl (dostęp: 10.12.2010).
    26. Schäfer D., Financial Transaction Tax Contributes to More Sustainability in Financial Markets, “Intereconomics” 2012, no. 2.
    27. Schaefer-Muñoz S., MacDonald A., Banks’ Bonuses Hit by 50% Levy in UK Budget, “The Wall Street Journal”, 10.12.2009.
    28. Schulmeister S., Schratzenstaller M., Picek O., A General Financial Transaction Tax – Motives, Revenues, Feasibility and Effects, Österreichisches Institut für Wirtschaftsforschung, “Working Paper”, Vienna 2009
    - Full text in PDF format

    Article 24PL: Efektywność funduszy akcyjnych w Polsce
    EN: The efficiency of equity funds in Poland
    241-250

    AGNIESZKA MOSKAL, DANUTA ZAWADZKA


    Koszalin University of Technology, Department of Finances

    Fundusze inwestycyjne pojawiły się na polskim rynku finansowym w 1992 r. Na przestrzeni lat możemy zaobserwować dynamiczny rozwój tej formy lokowania kapitału. Kluczową kwestię dla inwestora przy wyborze funduszu inwestycyjnego stanowi wybór najbardziej efektywnych funduszy oferowanych przez Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych (TFI). W niniejszym artykule skupiono się na analizie efektywności funduszy akcyjnych w latach 2005–2012, ze szczególnym uwzględnieniem okresu największych spadków na rynkach finansowych w latach 2008–2009. W badaniu wykorzystano następujące wskaźniki oraz miary ryzyka stosowane przy ocenie efektywności funduszy inwestycyjnych: stopa zwrotu, odchylenie standardowe, współczynnik determinacji. Posłużono się także takimi miarami skorygowanymi o ryzyko jak wskaźnik Sharpe’a, alfa Jensena, miara Modigliani&Modigliani. Postawiono tezę, że we wspomnianym okresie fundusze akcyjne odnotowały obniżenie swojej efektywności. W toku przeprowadzonych badań udowodniono powyższe stwierdzenie. Dokonana analiza, na podstawie wybranych miar efektywności funduszy inwestycyjnych, pozwoliła na wysnucie wniosku, iż wyniki polskich funduszy akcyjnych charakteryzują się około dwuletnim opóźnieniem w zakresie oddziaływania na nie kryzysu w światowej gospodarce.
    Investment funds appeared on the Polish financial market in 1992. Over the years, we can observe the dynamic development of this form of capital investment. The key question for investors when choosing an investment fund is the selection of the most effective funds offered by the Investment Funds Companies (TFI). This article focuses on the analysis of the effectiveness of equity funds in the period 2005–2012, with particular emphasis on the period of the largest declines in the financial markets in 2008–2009. When assessing the effectiveness of the funds the following indicators and risk measures were used: the return rate, standard deviation and coefficient of determination. The study also used the following risk-adjusted measures: Sharpe ratio, Jensen’s Alpha, the Modigliani-Modigliani measure. A thesis was postulated that during the mentioned period equity funds recorded a decrease in their effectiveness. In the course of the study, the above statement was proved correct. The analysis, based on selected measures of the efficiency of investment funds, allowed to draw a conclusion that the results of Polish equity funds are characterized by approximately two-year delay in the range of impacts on the global economic crisis.
    fundusze inwestycyjne, efektywność, kryzys finansowy, fundusze akcyjne
    investment funds, efficiency, financial crisis, equity funds
    1. Bernstein P.L., Damodaran A., Zarządzanie inwestycjami, K.E. Liber, Warsaw 1999.
    2. Dawidowicz D., Fundusze inwestycyjne. Rodzaje – metody oceny – analiza. Z uwzględnieniem światowego kryzysu finansowego, CeDeWu, Warsaw 2011. Dębski W., Rynek finansowy i jego mechanizmy. Podstawy teorii i praktyki, PWN, Warsaw 2007.
    3. Gabryelczyk K., Efekt przetrwania i wyniki inwestycyjne funduszy inwestycyjnych w Polsce, red. [in:] K. Jajuga, Inwestycje finansowe i ubezpieczenia – tendencje światowe a rynek polski, AE, Wrocław 2005.
    4. Gabryelczyk K., Truszkowski J., Portfel inwestycyjny, UE in Poznań, Poznań 2010.
    5. Grinblatt M.,Titman S., Mutual fund performance: an analysis of quarterly portfolio holdings, “The Journal of Business” 1989, vol. 62, no. 3.
    6. Haugen R.A., Teoria nowoczesnego inwestowania, WIG-Press, Warsaw 1996.
    7. Jensen M.C., The performance of mutual funds in the period 1945–1964, “The Journal of Finance” 1968, vol. 23, no. 2.
    8. Kon S.J., Jen F.C., The investment performance of mutual funds: an empirical investigation of timing, selectivity, and market efficiency, “The Journal of Business” 1979, vol. 52, no. 2.
    9. Lee C.F., Lee A.C., Encyclopedia of Finance, Springer, New York 2006.
    10. Maginn J.L., Tuttle D.L., Mc Leavey D.W., Pinto J.E., Managing investment portfolios. A dynamic process, John Wiley&Sons Inc., New Jersey 2007.
    11. Mikulec A., Zastosowanie wskaźników rentowności portfela inwestycji do oceny działalności funduszy inwestycyjnych akcji (cz. 1), „Nasz Rynek Kapitałowy” 2004, nr 6.
    12. Miziołek T., Ocena efektywności inwestowania w fundusze powiernicze, „Nasz Rynek Kapitałowy” 1997, nr 11.
    13. Modigliani F., Modigliani L., Risk-Adjusted Performane. How to Measure It and Why, „The Journal of Portfolio Management”, 1997, vol. 23, no. 2.
    14. Muralidhar A.S., Risk-Adjusted Performance: The Correlation Correction, „Financial Analysts Journal”, 2000, vol. 56, no. 5.
    15. Ostrowska E., Efektywność funduszy inwestycyjnych na polskim rynku finansowym – wskaźniki Sharpe’a, Treynora i Jensena, red. [in:] K. Jajuga, W. Ronka-Chmielowiec, Inwestycje finansowe i ubezpieczenia – tendencje światowe a polski rynek, Work study AE Wrocław, nr 990/2003, AE in Wrocław, Wrocław 2003.
    16. Ostrowska E., Merchel A., Fundusze inwestycyjne na rynku finansowym – stopy zwrotu i benchmarki, red. [in:] W. Tarczyński, Rynek kapitałowy. Skuteczne inwestowanie, Publisher of University of Szczecin, Szczecin 2002.
    17. Perez K., Efektywność funduszy inwestycyjnych. Podejście techniczne i fundamentalne, Difin, Warsaw 2012.
    18. Reilly F.K., Brown K.C., Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem, cz. 1, PWE, Warsaw 2001.
    19. Sharpe W.F., Alexander G.J., Bailey J.V., Investments, Prentice-Hall, Englewood Cliffs 1995.
    20. Sharpe W.F., Mutual fund performance, „The Journal of Business”, 1966, vol. 39, no. 1.
    21. Treynor J.L., How to rate management of investment of investment funds, „Harvard Business Review”, 1965, vol. 43.
    22. Zamojska A., Efektywność funduszy inwestycyjnych w Polsce. Studium teoretyczno-empiryczne, C.H. Beck, Warsaw 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 25PL: Społeczna odpowiedzialność biznesu w Polsce na przykładzie aktywności specjalnych stref ekonomicznych
    EN: Corporate social responsibility in Poland on the example of the Special Economic Zones
    251-262

    RADOSŁAW PASTUSIAK, MAGDALENA JASINIAK


    Uniwersytet Łódzki, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Zakład Finansów Korporacji

    The purpose of this article is to show CSR activities organized by SEZs in Poland. The hypothesis is that the resources and activities related to corporate social responsibility implemented by the SEZs in Poland are among the largest and most effectively used in CSR in the whole country. To achieve the objective, the survey was used, in which the managing SEZs emphasized by their achievements in the field of CSR and costs. The data collected indicate that the actions of management zones in Poland are among the most serious, concerted action in the field of CSR, implemented on many levels. Their impact on local communities is very large, and the value of the assistance reaches hundreds of thousands of zlotys per year.
    CSR, special economic zones
    CSR, specjalne strefy ekonomiczne
    1. Bernatt M., Społeczna odpowiedzialność biznesu. Wymiar konstytucyjny i międzynarodowy, Wydawnictwo Naukowe, Uniwersytet Warszawski, Warszawa 2009.
    2. Czerwińska K., Krzyżanowska K., Społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw, Oeconomia. Acta Scientiarum Polonorum, 9 (2) 2010, SGGW, Warszawa 2010.
    3. Green Paper. Promoting a European Framework for Corporate Social Responsibility, COM (2001) 366 final, Brussels, 18.7.2001, http://ec.europa.eu/green-papers/index_pl.htm#2001 (dostęp: 20.05.2014).
    4. http://www.mg.gov.pl/Wspieranie+przedsiebiorczosci/Zrownowazony+rozwoj/Spoleczna+Odpowi edzialnosc+Przedsiebiorstw+CSR/Inicjatywy+miedzynarodowe (dostęp: 20.05.2014).
    5. Jastrzębska E., CSR a kryzys, [w:] Z. Pisz, M. Rojek-Nowosielska (red.), Społeczna odpowiedzialność organizacji. Metodyka, narzędzia, ocena, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu nr 156, Wrocław 2011.
    6. Kulawczuk P., Bąk M., Bednarz P., Rataj R., Szcześniak A., Zając P., Analiza korzyści ekonomicznych ze stosowania zasad społecznej odpowiedzialności biznesu (CSR) w polskich przedsiębiorstwach, [w:] P. Kulawczuk, A. Poszewicki (red.), Wpływ społecznej odpowiedzialności biznesu i etyki biznesu na zarządzanie przedsiębiorstwami, IBnDiPP, EQUAL, Warszawa 2007.
    7. Odnowiona strategia UE na lata 2011–2014 dotycząca społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw, COM (2011) 681, Bruksela, 25.10.2011.
    8. Raport CSR Rudzkiego Inkubatora Przedsiębiorczości, społeczna odpowiedzialność biznesu – CSR w małym i średnim przedsiębiorstwie – obecna pozycja i przyszłe trendy, Ruda Śląska 2008.
    9. Valiente J.M.A., Ayerbe C.G., Figueras M.S., Social responsibility practices and evaluation of corporate social performance, “Journal of Cleaner Production” 2012, 35.
    - Full text in PDF format

    Article 26PL: Ocena efektywności inwestycji gospodarstw domowych na przykładzie funduszy inwestycyjnych
    EN: Household investment performance evaluation on the example of mutual funds
    263-274

    RADOSŁAW PIETRZYK


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Inwestycji Finansowych i Zarządzania Ryzykiem

    The main purpose of this article is a theoretical discussion about the performance evaluation from the point of view of households, because the presented method takes risk aversion into account. Households, characterized by an increasing and concave utility function, expect a non-linear increase of the expected rate of return in exchange for the extra risk taken. It is important to find a performance measure that takes into account household indifference curves. For example, it might be the Generalized Sharpe Ratio or a measure modifying the traditional beta of CAPM so that it incorporates investor’s utility function. This paper presents possibilities of its applications by the example of Polish mutual funds.
    mutual fund performance, household investments, portfolio management
    o cena e fektywności i nwestycji, i nwestycje g ospodarstw d omowych, z arządzanie portfelem
    1. Cogneau P., Hubner G., 2009, The (more than) 100 Ways to Measure Portfolio Performance. Part 1: Standardized Risk-Adjusted Measures, “The Journal of Performance Measurement”, vol. 13, no. 4, 56–71.
    2. Cogneau, P., Hubner, G., 2009, The (more than) 100 Ways to Measure Portfolio Performance. Part 2: Special Measures and Comparison, “The Journal of Performance Measurement”, vol. 14, no. 1, 56–69.
    3. Feldman, L., Pietrzyk, R., Rokita, P., 2014, A Practical Method of Determining Longevity and Premature-Death Risk Aversion in Households and Some Proposals of Its Application, [in:] Data Analysis, Machine Learning and Knowledge Discovery, Springer International Publishing, 255–264.
    4. Henriksson R.D., Merton R.C., 1981, On Market Timing and Investment Performance. II. Statistical Procedures for Evaluating Forecasting Skills, “The Journal of Business”, 54, 513–533.
    5. Hodges, S., 1998, A Generalization of the Sharpe Ratio and its Applications to Valuation Bounds and Risk Measures, Financial Operations Research Center, 98/88, University of Warwick.
    6. Kaplan P.D., 2005, A Unified Approach to Risk-Adjusted Performance, Working Paper, Morningstar Inc.
    7. Leland H.E., 1999, Beyond Mean-Variance: Performance Measurement in a Nonsymmetrical World, “Financial Analysts Journal”, vol. 55, no. 1, 27–36.
    8. NBP, 2013, Rozwój systemu finansowego w Polsce w 2012 r., P. Sobolewski, D. Tymoczko (red.), Warszawa.
    9. Pézier J.P., 2008, Maximum Certain Equivalent Excess Returns and Equivalent Preference Criteria, Working Paper.
    10. Pietrzyk R., 2012, Ocena efektywności inwestycji funduszy inwestycyjnych z tytułu doboru papierów wartościowych i umiejętności wykorzystania trendów rynkowych, [w:] Taksonomia 19, Klasyfikacja i analiza danych – teoria i praktyka, K. Jajuga, M. Walesiak (red.), Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu nr 242, 291–305.
    11. Sharpe W.F., 1966, Mutual Fund Performance, “The Journal of Business”, vol. 39, no. 1, part 2, 119–138.
    12. Sharpe, W.F., 1994, The Sharpe Ratio, “The Journal of Portfolio Management” 21, 49–59.
    13. Stutzer M., 2000, A Portfolio Performance Index, “Financial Analysts Journal”, vol. 56, no. 3, 52–61.
    14. Treynor J.L., 1965, How to Rate Management of Investment Funds, “Harvard Business Review”, vol. 44, no. 1, 63–75.
    15. Treynor J.L., Mazuy K., 1966, Can Mutual Funds Outguess the Market?, “Harvard Business Review” 44, 131–136.
    - Full text in PDF format

    Article 27PL: Bitcoin a definicja i funkcje pieniądza
    EN: Bitcoin and the definition and functions of money
    275-283

    ANNA PIOTROWSKA


    Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

    The appearance of bitcoin is the beginning of a new era in which advanced technological capabilities have changed the perspective on the financial system’s functioning rules and have expanded the understanding of the category of money. Bitcoin is used in commercial transactions, transfers and as an investment asset. The establishment of bitcoin is a part of the movement away from cash transactions and the general acceptance of non-material form of money observed around the world. The aim of the study is to analyse the bitcoin cryptocurrency in the scope of the fulfilment of the definition criteria and functions of money formulated in an economic theory, and to present the current legal situation in selected countries relating with its functioning.
    bitcoin, cryptocurrency, digital currency
    bitcoin, kryptowaluta, waluta cyfrowa
    1. Bradbury D., The problem with Bitcoin, “Computer Fraud & Security” 2013, no 11.
    2. Duwendag D., Ketterer K.H., Kösters W., Pohl R., Simmert D.B, Teoria pieniądza i polityka pieniężna, Poltext, Warszawa 1995.
    3. Forrester D., Solomon M., Bitcoin exposed. Today’s complete guide to tomorrow’s currency, Grassroots Books, 2013.
    4. Friedman M., Monetary Economics, Cambridge Mass, 1990, [za:] W. Piaszczyński, Anatomia pieniądza, Script, Warszawa 2004.
    5. Friedman M., wywiad telewizyjny udzielony National Taxpayers Union Foundation, 1999, http:// www.youtube.com/watch?v=mlwxdyLnMXM&feature=youtu.be (dostęp: 25.04.2014).
    6. Gruszecki T., Teoria p ieniądza i polityka p ieniężna. R ys h istoryczny i praktyka g ospodarcza, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2004.
    7. http://blockchain.info/pl/charts/marketprice?timespan=all&showDataPoints=true&daysAverageS tring=1&show_header=true&scale=0&address= (dostęp: 30.04.2014).
    8. http://blockchain.info/pl/charts/n-transactions?timespan=2year&showDataPoints=true&daysAver age String=7&show_header=true&scale=0&address= (dostęp: 02.05.2014).
    9. http://coinmap.org/ (dostęp: 30.04.2014).
    10. http://sourceforge.net/projects/bitcoin/files/stats/map?dates=2008-11-09+to+2014-05-02 (dostęp: 2.05.2014).
    11. https://pl.bitstamp.net/ (dostęp: 30.04.2014).
    12. Keynes J.M., Ogólna teoria zatrudnienia, procentu i pieniądza, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1956.
    13. Ministerstwo Finansów, http://sip.mf.gov.pl/sip/index.php (dostęp: 25.04.2014).
    14. Mishkin F.S., Ekonomika pieniądza, bankowości i rynków finansowych, PWN, Warszawa 2002.
    15. Nakamoto S., Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System, 2008, https://bitcoin.org/bitcoin. pdf (dostęp: 15.03.2014).
    16. Piaszczyński W., Anatomia pieniądza, Script, Warszawa 2004.
    17. Polański Z., Pieniądz i system finansowy w Polsce. Lata 1982–1993. Przemiana ustrojowa, PWN, Warszawa 1995.
    18. Polasik M., Piotrowska A., Kotkowski R., Waluta wirtualna Bitcoin z perspektywy oferentów internetowych – analiza wstępna, Nauki o Finansach. Prace naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, w druku.
    19. Schurman K., Bitcoin: free money or fraud?, Hyperink, 2012.
    20. Sobolewski P., Nie wierzę w bitcoina, to bańka spekulacyjna, „Parkiet” 2014, nr 15.
    21. Tavan D., A brave, new Bitcoin world?, “The Banker” August 2013.
    22. Tax treatment of activities involving Bitcoin and other similar cryptocurrencies, HMRC, Revenue & Customs Brief 09/14, http://www.hmrc.gov.uk/briefs/vat/brief0914.htm (dostęp: 15.04.2014).
    23. Woźniak S., Ministerstwo Finansów, wypowiedź podczas Seminarium Bitcoin Club SGH „Polska potęgą bitcoin – szanse i zagrożenia”, Warszawa, 18.12.2013.
    24. Virtual Currency Schemes, Europejski Bank Centralny, Frankfurt am Main 2012.
    25. Zadora H., Droga do pieniądza współczesnego, [w:] H. Zadora, T. Zieliński, Pieniądz współczesny a kryzysy finansowe, Difin, Warszawa 2012.
    26. Żakowski J., Zróbmy jedną światową walutę!, „Polityka” 2009, nr 12.
    - Full text in PDF format

    Article 28PL: Obszary integracji giełdowych rynków akcji w krajach muzułmańskich
    EN: Areas of stock markets integration in Islamic countries
    285-294

    DARIUSZ PIOTROWSKI


    Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Katedra Zarządzania Finansami

    Islamic capital market is an integral component of the global Islamic financial system. Malaysia and GCC region are centers of financial activities which are in compliance with the Shari’ah principles. There is a need for a more intensive international co-ordination of regulatory approaches and consolidation of the Islamic finance industry to achieve well-functioning and efficient capital market. Such organizations as IFSB, AAOIFI provide guidance to OIC capital market regulators, but there are problems with its implementation.
    stock exchange, integration, Islamic countries
    giełda akcji, integracja, kraje muzułmańskie
    1. Abdul-Rahman Y., The Art of Islamic Banking and Finance. Tools and Techniques for Community- -Based Banking, John Wiley & Sons Inc, Hoboken 2010.
    2. Alpay S. (red.), OIC Economic Outlook 2013, Organization of Islamic Cooperation & Statistical Economic and Social Research and Training Centre for Islamic Countries, Ankara 2013.
    3. Analysis of the Application of IOSCO’s Objectives and Principles of Securities Regulations for Islamic Securities Products, IOSCO, September 2008.
    4. Ayub H., Kawish B.S., Design and Use of Innovative Islamic Capital Market Products: Experience of Pakistan and Malaysia, [w:] S.S. Ali (red.), Islamic Capital Markets. Products, Regulation & Development, Islamic Research and Training Institute, Jeddah 2008.
    5. Ayub M., Understanding Islamic Finance, John Wiley & Sons Ltd, West Sussex 2007.
    6. Developments in Financial Regulation and Supervision in OIC Member Countries. A Comparative Look at the Course of Global Financial Crisis, SESRIC, December 2013.
    7. Development of Capital Market Infrastructures, COMCEC CMRF, September 2013.
    8. DiVanna J., Hancock M., Islamic finance enters new phase, “The Banker”, Special Report: Top Islamic Financial Institutions 2013, November.
    9. Enhancing Capital Markets Cooperation among IDB Member Countries, IDB, Jeddah 2008.
    10. Enhancing Infrastructure for Islamic Capital Market, SC, Kuala Lumpur 2013.
    11. Hasan M., Dridi J., The Effects of the Global Crisis on Islamic and Conventional Banks: A Comparative Study, Working Paper WP/10/201, IMF, Washington DC, September 2010.
    12. Kassim S.H., Global Financial Crisis and Integration of Islamic Stock Markets in Developed and Developing Countries, Japan External Trade Organization, V.R.F Series No. 461, December 2010.
    13. Islamic Finance in OIC Member Countries, SESRIC, May 2012.
    14. Islamic Finance Outlook 2014, KFH Research Ltd, Kuala Lumpur 2014.
    15. Islamic financial services industry development. Ten-year framework and strategies, Islamic Research and Training Institute, Jeddah 2006.
    16. Maslakovic M., UK, the leading western centre for Islamic finance, TheCityUK, October 2013.
    17. Shikoh R., State of the global Islamic economy 2013 report, Thomson Reuters 2013.
    18. Stability Report 2010, Islamic Financial Services Board, Kuala Lumpur 2010.
    19. Stability Report 2013, Islamic Financial Services Board, Kuala Lumpur 2013.
    20. Strategic Performance Plan 2013–2015, Islamic Financial Services Board, Kuala Lumpur 2013.
    21. Sturm M., Siegfried N., Regional monetary integration in the member states of the Gulf Cooperation Council, ECB Occasional Paper Series No. 31, Frankfurt am Main 2005.
    22. The Role of MENA Stock Exchanges in Corporate Governance, OECD, Paris 2012.
    23. World Bank Financial Development and Structure Dataset (dostęp: 30.04.2014).
    24. World Bank Global Financial Development Database (dostęp: 30.04.2014).
    25. World Islamic Banking Competitiveness Report 2013–2014, Ernst & Young 2013.
    26. www.indexmundi.com (30.04.2014).
    - Full text in PDF format

    Article 29PL: Publiczny rynek gazu w Polsce
    EN: Gas exchange in Poland
    295-306

    PIOTR PREWYSZ-KWINTO 1, GRAŻYNA VOSS 2


    1 Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Katedra Finansów i Bankowości
    2 Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Katedra Rachunkowości

    The changes on the gas market in the world have forced the creation of some institutions dealing with the gas trading and gas exchange. In Europe, gas trading takes place on Energy Exchanges. The biggest are: the Scandinavian Nord Pool, where gas market was launched in March 2008, the German EEX (European Energy) or the French Powernext. In Poland, gas trading takes place on the Polish Power Echange (PPE) and it was launched in December 2012.
    The aim of this paper is to present the rules of functioning of the Polish gas exchange. There will be presented in detail: market, available products, systems of quotations, indices and basic statistics concerning this market.
    energy exchange, gas market, derivatives, quotations
    giełda energii, rynek gazu, kontrakty terminowe, notowania giełdowe
    1. Regulamin obrotu Rynku Towarów Giełdowych Towarowej Giełdy Energii S.A. ogłoszony przez Zarząd Towarowej Giełdy Energii S.A. w dniu 18 października 2013 roku Uchwałą nr 302/58/13.
    2. Szczegółowe zasady obrotu i rozliczeń dla gazu na Rynku Dnia Następnego gazu zatwierdzone Uchwałą Zarządu Towarowej Giełdy Energii S.A. nr 248/63/12 z dnia 6 grudnia 2012 roku.
    3. Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne, z późniejszymi zmianami, Dz. U. 1997, nr 54, poz. 348.5.
    4. Warunki obrotu dla programu miesięcznych instrumentów terminowych na gaz zatwierdzone Uchwałą Zarządu nr 69/18/14 z dnia 21 marca 2014 roku.
    5. www.tge.pl.
    - Full text in PDF format

    Article 30PL: Sukuk – źródło pozyskiwania kapitału na islamskim rynku długu
    EN: Sukuk – the source of raising capital for the Islamic debt market
    307-317

    BLANDYNA PUSZER


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Sukuk, an Islamic equivalent of bond, has established itself as one profitable product that holds great potential in the Islamic finance market. Its lucrative returns resulted in the robust growth in demand and supply of different varieties in the capital market. Sukuk are securities that comply with the Islamic law and its investment principles, which prohibits the charging, or paying of interest. All Sukuk returns and cash flows are linked to assets purchased or those generated from an asset. Over the years, the sukuk market has grown from 10 to 15% annually to reach approximately USD 140 billion and contributed to approximately 10% of the global Islamic finance assets in 2012. While sukuk are structured in a similar way to conventional asset-backed securities (ABS) or covered bonds, they can have significantly different underlying structures. Especially, when sukuk have the real asset-backed structure (as opposed to the asset-based structure) they can indeed protect investors once a default event is triggered. Governments remain the most active issuers across the history of the global sukuk market, with Malaysia’s government leading. Sovereigns have issued a total of USD 280 milion since 2013. In the last three years, 82% of global sukuk issuance came from governments and quasi government bodies while only 18% were issued by corporates.
    sukuk, Islamic finance
    sukuk, finanse islamskie
    1. 2013 Annual Global Sukuk Report, Rasameel Structured Finance, January 2014.
    2. Afshar T.A., Compare and Contrast Sukuk (Islamic Bonds) with Conventional Bonds, Are they Compatible?, “The Journal of Global Business Management” February 2013, vol. 9.
    3. Ayub M., Understanding Islamic Finance, John Wiley & Sons, 2007.
    4. Karwowski J., Sukuk – islamskie certyfikaty inwestycyjne, [w:] Finanse – nowe wyzwania teorii i praktyki. Rynki finansowe, K. Jajuga (red.), Wyd. Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2011.
    5. Mannan M., Islamic Capital Market, [w:] Islamic Finance: A Guide for International Business and Investment, H. Anwar (red.), GMB Publishing, London 2008.
    6. Maroun Y., Liquidity management and trade financing, [w:] Islamic Finance: Innovation and Growth, S. Archer, Rifaat Ahmed Abdel Karim (red.), Euromoney Books, London 2002.
    7. Muhammad al-Bashir Muhammad al-Amine, The Islamic Bonds Market: Possibilities and Challenges, “International Journal of Islamic Financial Services” 2001, vol. 4, no. 4.
    8. Nowak P., Sukuk – alternatywne źródło pozyskiwania kapitału, “Master of Business Administration” 2010, nr 5, Akademia Leona Koźmińskiego w Warszawie.
    9. Nursilah Ahmad and Syazwani Abd Rahim, Sukuk Ijarah vs. Sukuk Musyarakah: Investigating Post-Crisis Stock Market Reactions, “International Journal of Humanities and Management Sciences (IJHMS)” 2013, vol. 1, issue 1.
    10. Piotrowski D., Sukuk – instrument finansowy na islamskim rynku długu, [w:] Rola informatyki w naukach ekonomicznych i społecznych, K. Grysa (red.), Świętokrzyskie Centrum Edukacji na Odległość, Kielce 2007.
    11. Sukuk Perceptions and Forecast Study 2014, Thomson Reuters Zawya 2014.
    12. Sukuks: the way forward, [w:] The 2006 guide to opportunities and trends in Islamic finance, Euromoney, January 2006.
    13. Tariq A.A., Managing financial risk of sukuk structures, www.sbr.org.pk.
    14. Zawya Collaborative Sukuk Report 2010, www.zawya.com.
    - Full text in PDF format

    Article 31PL: Zróżnicowanie składek na europejskim rynku ubezpieczeń komunikacyjnych OC
    EN: The diversity of premiums on the European market of the motor third party liability insurance
    319-332

    ANNA SZYMAŃSKA


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Metod Statystycznych

    Compulsory insurance is an obligation, regulated by law to enter into an insurance contract. One such insurance is compulsory motor third party liability insurance of vehicle owners. Compulsory insurance often makes products offered by insurance companies standard. The aim of the study is to assess the standardization of offered motor third party liability insurance based on selected European Union countries, by analyzing the premiums and tariff variables and bonus-malus systems used in the process of calculation of the insurance premium.
    motor third party liability insurance, insurance premium, a priori ratemaking variables
    ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, składka ubezpieczeniowa, zmienne taryfikacji a priori, system bonus-malus
    1. „Biuletyn Kwartalny. Rynek Ubezpieczeń” 2012, nr 3, UKNF, http://www.knf.gov.pl (dostęp: 11.04.2014).
    2. Bogusz J., Co oznacza bonus-malus?, „Miesięcznik Ubezpieczeniowy” 2012, nr 4.
    3. Domański Cz., Testy statystyczne, PWE, Warszawa 1990.
    4. Europejski Rynek Ubezpieczeń Komunikacyjnych, PIU, Warszawa 2010, http://www.piu.org.pl (dostęp: 20.04.2014).
    5. Kawiński M., Ubezpieczenia w rozwoju społeczno-gospodarczym Polski, „Wiadomości Ubezpieczeniowe” 2013, nr 2.
    6. Lemaire J., Bonus-Malus Systems in Automobile Insurance, Kluwer, Boston 1995.
    7. Lemaire J., Zi H., A Comparative Analysis of 30 Bonus-Malus Systems, “ASTIN Bulletin” 1994, 24 (2), s. 287–310.
    8. Mahmoudvand R., Edalati A., Shokoohi F., Bonus-malus system in Iran: An empirical evaluation, “Journal of Data Science” 11 (1), 29–41.
    9. Mahmoudvand R., Hassani H., Generalized Bonus-Malus Systems with a Frequency and a Severity Component on an Individual Basis in Automobile Insurance, “ASTIN Bulletin” 2009, 39 (1), s. 307–315.
    10. Meyer U., Final Report for the Project: Car Insurance Tariffs. Part III. Motor Liability Insurance in Europe. Comparative Study of the Economic-Statistical Situation, 2005, http://www.unibamberg. de/fileadmin/uni/fakultaeten/sowi_professuren/vwl_sozialpolitik/Meyer_Seiten/literatur/ Meyer-2005-Motor-Liability-Insurance-Comparative-Study.pdf (dostęp: 17.04.2014).
    11. Ostasiewicz W. (red.), Modele aktuarialne, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. O. Langego we Wrocławiu, Wrocław 2000.
    12. Raport CEA „Europejski Rynek Ubezpieczeń Komunikacyjnych”, PIU, Warszawa 2010.
    - Full text in PDF format

    Article 32PL: Elektroniczne procedury w zamówieniach publicznych jako narzędzie poprawy efektywności sektora publicznego
    EN: Electronic procedures in public procurement as a tool of improvement of the public sector efficiency
    333-347

    JAROSŁAW SZYMAŃSKI


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Statystyki Ekonomicznej i Społecznej

    public procurement, electronic auction, public finance
    zamówienia publiczne, aukcja elektroniczna, finanse publiczne
    1. Bausa O., Liljemo K., Loozen N., Kourtidis S., Rodrigues J., Snaprud M., e-Procurement Golden Book of Good Practice, PWC, 2012, http://ec.europa.eu/internal_market/publicprocurement/e-procurement/ golden-book/docs/e-procurement_golden_book_of_good_practice.pdf (dostęp: 12–15.04.2014).
    2. Cattaneo G., Lifonti R., Aguzzi S., Bardellini M., Sadee C., D2 e-Procurement State of Play Report, European Commission, 2013, http://ec.europa.eu/internal_market/publicprocurement/docs/eprocurement/ studies/130601_e-procurement-state-of-play_en.pdf (dostęp: 12–15.04.2014).
    3. Cattaneo G., Lifonti R., Aguzzi S., Bardellini M., Sadee C., Study on e-Procurement Measurment and Benchmarking MARKT 2011/097/C, European Commission, Brussels 2013, http://ec.europa. eu/internal_market/publicprocurement/docs/eprocurement/studies/130601_e-procurement-stateof- play_en.pdf (dostęp: 12–15.04.2014).
    4. Europe in figures. Eurostat yearbook 2012, Publications Office of the European Union, Luxembourg 2012.
    5. Evaluation Report. Impact and Effectiveness of EU Public Procurement Legislation, European Commission, Brussels 2011.
    6. Owsiak S., Finanse publiczne. Teoria i praktyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.
    7. Polski dług publiczny spadł o 9 proc. PKB, Forbes 2014, http://www.forbes.pl/polski-dlug-publiczny- -spadl-o-9-proc-pkb-dzieki-ofe,artykuly,170723,1,1.html (dostęp: 12–15.04.2014).
    8. Public procurement indicators 2011, European Commission, Brussels 2012, http://ec.europa.eu/internal_ market/publicprocurement/docs/modernising_rules/public-procurement-indicators-2011_en.pdf (dostęp: 12–15.04.2014).
    9. Sprawozdanie Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych o funkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w 2012 roku, UZP, Warszawa 2013.
    10. Szumski O., E-procurement. Systemy elektronicznych zamówień publicznych, Difin, Warszawa 2007.
    11. Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz.U.2013.907).
    12. Ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. O działalności leczniczej (Dz.U.2013.217).
    13. Zioło Z., Wpływ światowego kryzysu na tempo wzrostu gospodarki i światowych korporacji, Prace Komisji Geografii Przemysłu nr 17, Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie, Warszawa–Kraków 2011.
    - Full text in PDF format

    Article 33PL: Indeksy towarowe III generacji a efektywność inwestycji… finansowych na rynkach towarowych
    349-359

    JACEK TOMASZEWSKI


    Szkoła Główna Handlowa, Katedra Rynków Kapitałowych

    Financial products based on commodity indices have become a favourite tool for gaining exposure to commodities markets by financial investors.
    During the early years of the century these indices evolved to better represent real market investment strategies. The most significant development is the introduction of the 21st so-called third generation commodity indices. Their main new feature is the inclusion of an active element of portfolio construction. Empirical analysis has shown that during the period of 2008–2012 third generation indices have managed to generate superior investment performance in terms of returns and risk characteristics as compared to traditional commodity indices or stock indices. It has to be noted, however, that these new indices represent a significant departure from the traditional passive approach to commodity investing and are in fact actively managed investment portfolios, whose performance rely to a large extent on the quality of investment prowess of the institution responsible for index calculation.
    The main driving force, behind the evolution of commodity indices construction, were the needs of portfolio financial investors which might be interpreted as another sign of commodity markets financialization. However, it has to be noted that these new indices do not replace the traditional first generation indices but they are being published simultaneously. Shifting activities of portfolio investors into these new indices may eventually help traditional indices better serve their primary role as commodity market price indicators.
    commodity market, commodity price index, portfolio investments
    rynek towarowy, indeks rynku towarowego, inwestycje portfelowe
    1. Dunsby A., Nelson K., A Brief History of Commodities Indexes, “Journal of Indexes” May/June 2010.
    2. Fuertes A.M., Miffre J., Rallis G., Speculative Commodity Indexes, “Hedge Funds Review” June 2011.
    3. Fuertes A.M., Miffre J., Rallis G., Strategic and Tactical Roles of Enhanced Commodity Indices, EDHEC Business School, July 2013.
    4. Irwin S.H., Sanders D.R., Index Funds, Financialization, and Commodity Futures Markets, “Applied Economic Perspectives and Policy” 2011, vol. 33, issue 1.
    5. Kaplan P.D., Beyond Beta – Passive Alternatives to Active Commodities Strategies, “Journal of Indexes” July/August 2012.
    6. Koutsoftas N., Ross B., Fila G., Investing in Commodities: The Case for Active Management, GE Asset Management Research Paper, March 2011.
    7. Miffre J., Comparing First, Second and Third Generation Commodity Indices, EDHEC Business School, November 2012.
    8. Stoll H.R., Whaley R.E., Commodity Index Investing and Commodity Futures Prices, “Journal of Applied Finance” 2010, 20 (1).
    9. The Commodity Refiner: From an age of shortage to an era of enough?, Barclays Commodities Research, April 2013.
    10. Tomaszewski J., Instrumenty towarowe jako forma inwestycji alternatywnych w portfelach inwestorów finansowych, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2013.
    11. Tomaszewski J., Inwestycje w indeksy rynków towarowych a poziom cen i ryzyka na rynkach towarowych, Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, Sectio H: Oeconomia, vol. XLVI, 1, Lublin 2012.
    12. Tsui P., Dash S., Dynamic Roll of Commodities Futures: An Extended Framework, S&P Indices Working Paper, February 2011.
    - Full text in PDF format

    Article 34PL: Ocena kondycji finansowej oraz strategii finansowania powszechnych towarzystw emerytalnych w latach 2008–2012
    EN: Assessment of the financial condition and financing strategies of Common Pension Companies in the years 2008–2012
    361-369

    PAWEŁ TRIPPNER


    Społeczna Akademia Nauk w Łodzi, Wydział Zarządzania, Katedra Finansów

    Since 1999 Common Pension Companies (CPC) are operating in Poland. Their goal is to support mandatory pension pillar capital, through investing funds entrusted to them by future pensioners in the form of paid premiums. In the second pillar, CPC conduct the activities and manage Open Pension Funds. They are commercial entities, which are oriented towards gaining profits.
    The purpose of the submitted article is to present the evolution of the current pension system in Poland, the tasks given to CPC, the characteristics of the methods used in the evaluation of their financial condition and the strategies of financing and carrying out an analysis of the level of profitability and the degree of CPC market debt in the years 2008–2012.
    The research hypothesis was formulated, according to which as a result of decreasing the amount of CPC revenue the level of profitability is regularly decreasing, and in terms of financing strategies, all CPC apply a conservative strategy.
    Common Pension Company, net profit, profitability, financing strategies
    powszechne towarzystwa emerytalne, zysk netto, rentowność, strategie finansowania
    1. Brigham E.F., Houston J.F., Fundamentals of Financial Management, Harcourt College Publishers, 2000.
    2. Dudycz T., Finansowe narzędzia zarządzania wartością przedsiębiorstwa, Wydawnictwo AE we Wrocławiu, Wrocław 2002.
    3. Helfert E.A., Techniki analizy finansowej, PWE, Warszawa 2004.
    4. Kołosowska B. (red.), Strategie finansowania działalności przedsiębiorstw, Wolters Kluwer, Warszawa 2014.
    5. Marcinkowska M., Ocena działalności instytucji finansowych, Difin, Warszawa 2007.
    6. Olszewski J., Fundusze emerytalne filar II i III, INFOR, Warszawa 1999.
    7. Sas Kulczycka K. (red), Instytucje wspólnego inwestowania w Polsce. Fundusze inwestycyjne i emerytalne, WIG-Press, Warszawa 1999.
    8. Sierpińska M., Jachna T., Ocena przedsiębiorstwa według standardów światowych, PWN, Warszawa 2006.
    9. Ustawa z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz.U. 1997 nr 139 poz. 934).
    10. Ustawa z dnia 6 grudnia 2013 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z określeniem zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych (Dz.U. 2013 poz. 1717).
    11. Ustawa z dnia 25 marca 2011 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem systemu ubezpieczeń społecznych (Dz.U. 2011 nr 75 poz. 398).
    12. Wilimowska Z., Wilimowski M., Sztuka zarządzania finansami, Oficyna Wydawnicza Ośrodka Postępu Organizacyjnego, Bydgoszcz 2001.
    13. www.knf.gov.pl.
    14. Wypych M. (red.), Finanse przedsiębiorstwa z elementami zarządzania i analizy, Absolwent, Łódź, 2007.
    - Full text in PDF format

    Article 35PL: Ocena propozycji biznesowych firm technologicznych przez inwestorów venture capital – przykład sektora ochrony zdrowia
    EN: Evaluation of technology-based business proposals by venture capital investors – example of healthcare sector
    371-382

    MONIKA WALICKA


    Bialystok University of Technology, Faculty of Finance and Accounting

    Inwestorzy venture capital ( VC) s ą s kłonni d o f inansowania p rzedsiębiorstw o partych n a t echnologiach, ale często mają trudności z identyfikacją atrakcyjnych i korzystnych propozycji. W celu lepszego zrozumienia, jak inwestycje VC ułatwiają rozpowszechnianie wiedzy technologicznej na rynku, w niniejszym artykule zbadano kryteria oceny technologicznych propozycji biznesowych przez spółki podwyższonego ryzyka.
    Analizowano relacje propozycji biznesowych w kontekście selekcji dokonywanej przez inwestorów wysokiego ryzyka. Wyniki pokazują, że najważniejszymi kryteriami wyboru były potencjalny zwrot z inwestycji, cechy osobowości przedsiębiorcy oraz charakterystyka zespołu.
    Venture capitalists (VCs) are willing to fund technology-based firms, but they have difficulty in identifying attractive and beneficial proposals. To understand well how VC can help to diffuse technological knowledge to the market place, it was explored in this paper how venture capital companies evaluate technological business proposals. The relations of these business proposals were examined in the selection process adopted by venture capitalists. The results show that the potential return on investment, personality characteristics, such as the ability of the entrepreneura and the characteristics of a team were the most important selection criteria.
    venture capital, technologie, innowacje, biotechnologie, ochrona zdrowia
    venture capital, technology, innovation, biotechnology, healthcare
    1. Allen W. D., Hall T. W., Entrepreneurs, investors, and equity financing: a resource-economic analysis, „Review of Business” 2011, 31/2.
    2. Baeyens K., Vanacker T. and Manigart S., Venture capitalists’ selection process: the case of biotechnology proposals, „International Journal of Technology Management” 2006, 34.
    3. Baum J.A.C., Silverman B.S., Picking winners or building them? Alliance, intellectual, and human capital as selection criteria in venture financing and performance of biotechnology startups, „Journal of Business Venturing” 2004, 19/3.
    4. Ben-Ari G., Vonortas N. S., Risk financing for knowledge-based enterprises: mechanisms and policy options, „Science i Public Policy” 2007, 34/7.
    5. Bertoni F., Colombo M. G., Grilli L., Venture capital financing and the growth of high-tech start- -ups: Disentangling treatment from selection effects, „Research Policy” 2011, 40/7.
    6. Bertoni F., Croce A., D’Adda D., Venture capital investments and patenting activity of high-tech start-ups: a micro-econometric firm-level analysis, „Venture Capital” 2010, 12/4.
    7. Boehm T., The Investment Decision – The Venture Capitalists’ Dilemma, „TVM Capital” 2003.
    8. Chen X., Yao X., Kotha S., Entrepreneur passion and preparedness in business plan presentations: a persuasion analysis of venture capitalists’ funding decisions, „Academy Of Management Journal” 2009, 52/1.
    9. Colombo M. G., Grilli L., The creation of a middle-management level by entrepreneurial ventures: Testing economic theories of organizational design, „Journal of Economics and Management Strategy” 2013, 22/2.
    10. Czemiel-Grzybowska W., Barriers to financing small and medium business enterprises in Poland, „Business and Economic Horizons” 2013, 9/4.
    11. del-Palacio I., Zhang X., Sole F., The capital gap for small technology companies: public venture capital to the rescue?, „Small Business Economics” 2012, 38/3.
    12. Dimov D., Gedajlovic E., A property rights perspective on venture capital investment decisions, „Journal Of Management Studies” 2010, 47/7.
    13. Dimov D., Murray G., Determinants of the incidence and scale of seed capital investments by venture capital firms, „Small Business Economics” 2008, 30/2.
    14. Druilhe C., Garnsey E., Do academic spin-outs differ and does it matter?, „The Journal of Technology Transfer” 2004, 29.
    15. EVCA, Central and Eastern Europe Statistics (2007–2012), 2013.
    16. Frigo M. L., Sweeney J. P., A holistic approach to venture capital investment decisions, „Strategic Finance” 2005, 86/8.
    17. Geronikolaou G., Papachristou G., Venture Capital and Innovation in Europe, „Modern Economy” 2012, 3/4.
    18. Heirman A., Clarysse B., The imprinting effect of initial resources and market strategy on the early growth path of start-ups, „Academy of Management Proceedings” 2005.
    19. Knockaert M., Claryssse B., Wright M., The extent and nature of heterogeneity of venture capital selection behaviour in new technology-based firms, „R&D Management” 2010, 4/2010.
    20. Korzeb Z., Implications of cross-border mergers and acquisitions in the Polish banking sector in the context of the global financial crisis, Annals of the University of Petrosani, Economics 2010, 10/4.
    21. Narayansamy C., Hashemoghli A., Rashid M.R., Venture capital pre-investment decision making process: an exploratory study in Malaysia, „Global Journal Of Business Research” 2012, 6/5.
    22. Pelly R., Krämer-Eis H., Creating a Better Business Environment for Financing Business. Innovation and Green Growth, „OECD Journal: Financial Market Trends” 2011, 1.
    23. Petkova A. P., Wadhwa A., Yao X., Jain S., Reputation and decision making under ambiguity: a study of U.S. venture capital firms’ investments in the emerging clean energy sector, „Academy Of Management Journal” 2014, 57/2.
    24. Serrano-Cinca C., Gutiérrez-Nieto B., A decision support system for financial and social investment, „Applied Economics” 2013, 45/28.
    25. Walicka M., Life science business management – financial aspects, in: Knowledge-Economy- -Society: Challenges of the contemporary management, ed. by A. Malina, R. Oczkowska, T. Rojek, Cracow 2013.
    26. Waluszewski A., Baraldi E., Shih T., Linne A., Resource interfaces telling other stories about the commercial use of new technology: the embedding of biotech solutions in US, China and Taiwan, „The International Management Process Journal” 2009, 3.
    27. Wright M., Lockett A., Clarysse B. and Binks M., University spin-out companies and venture capital, „Research Policy” 2006, 35/4.
    - Full text in PDF format

    Article 36PL: Wpływ nowych zasad rachunkowości i sprawozdawczości na wynik finansowy Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego
    EN: Influence of the new accounting principles and the reporting on the financial result of the Insurance Guaratee Fund
    383-391

    ELŻBIETA WANAT-POŁEĆ 1, GRAŻYNA SORDYL 2


    1 Prezes Zarządu Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego
    2 Akademia Leona Koźmińskiego, Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny

    In the paper the analysis of the new accounting principles adopted in the Insurance Guarantee Fund was performed with a special reference to their impact on the financial result of the IGF. The new accounting principles of the IGF assume transition from a mixed accounting i. e. memorial cash to a memorial accounting. Implementation of those principles ensures a transparent presentation and an assessment of the IGF financial position as well as a possibility of international comparisons. Adopting of the new accounting principles resulted in 2013 in recording of higher by PLN 83 million statutory income and higher by PLN 73 million statutory costs. In consequence, the financial result of the IGF increased by ca PLN 10 million.
    Insurance Guarantee Fund, accounting, accounting principles of the IGF, financial result, insurance
    Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, rachunkowość, wymogi rachunkowości UFG, wynik finansowy, ubezpieczenia
    1. Gabrusewicz W., Sprawozdawczość i analiza finansowa przedsiębiorstwa, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Handlu i Rachunkowości, Poznań 2009.
    2. Hendriksen E.A., van Breda R.F., Teoria rachunkowości, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002.
    3. Materiały wewnętrzne niepublikowane UFG.
    4. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 listopada 2001 roku w sprawie szczególnych zasad rachunkowości dla niektórych jednostek niebędących spółkami handlowymi, nieprowadzących działalności gospodarczej, Dz. U. nr 137 poz. 1539.
    5. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 13 grudnia 2012 roku w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz sprawozdań z działalności Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, Dz. U. z dn. 20.12.2012 poz. 1442.
    6. Ustawa z dnia 28 lipca 1990 roku o działalności ubezpieczeniowej, Dz. U. 1990 nr 59 poz. 344.
    7. Ustawa z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości, Dz. U. 1994 nr 121 poz. 591 (tekst jednolity z 2013 roku, Dz. U. 2013 nr 0 poz. 330).
    8. Ustawa z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, Dz. U. nr 124, poz. 1152 z późn. zm.
    9. Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 roku o zmianie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2011 r. nr 205, poz. 1210, nr 291, poz. 1707.
    - Full text in PDF format

    Article 37PL: Zróżnicowanie branżowe poziomu i struktury kapitału własnego
    EN: Does industry nature shape the level and structure of equity?
    393-402

    ELŻBIETA WROŃSKA-BUKALSKA


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

    In Polish companies the equity is prevailing over the liabilities. The average leverage ratio (D/E) is less than 83%. However, it might be presumed that this leverage ratio varies from industry to industry. Since every industry involves a different technology application, operates on different product markets, and is exposed to different type of risk. The differences also exist in the level of fixed assets and operating costs.
    The aim of this article is to analyze the importance of equity as well as its sector differentiation. On the basis of the above findings it might be concluded that each particular industry follows the same behaviour patterns and trends, yet industry nature affects the level and structure of the equity at the same time.
    equity, share capital, supplementary capital, industries
    kapitał własny, kapitał podstawowy, kapitał zapasowy, branże
    1. Almazan A., Molina C.A., Intra-Industry Capital Structure Dispersion, November 2002, http:// papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=292699 (dostęp: kwiecień 2014).
    2. Błach J. Strategie podwyższania kapitału własnego w spółkach akcyjnych, Katowice, 2007, rozprawa doktorska. Chojnacka E., Struktura kapitału spółek akcyjnych w Polsce w świetle teorii hierarchii źródeł finansowania, CeDeWu, Warszawa 2012.
    3. Duliniec A., Finansowanie przedsiębiorstwa. Strategie i instrumenty, PWE, Warszawa 2011.
    4. Grabowska M., Analiza strategii gospodarowania kapitałem zasobowym przedsiębiorstwa, Łódź 2007, rozprawa doktorska.
    5. Ickiewicz J., Pozyskiwanie i struktura kapitału a długookresowe cele przedsiębiorstwa, SGH, Warszawa 2011.
    6. Jerzemowska M., Analiza teorii kształtowania struktury kapitału w spółkach akcyjnych, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 1996.
    7. Leary M.T., Roberts M.R., Do Peer Firms Affect Corporate Financial Policy, July 2010, http:// papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=1623379 (dostęp: kwiecień 2014).
    8. Love R., Wickramanayake J., Industry Effects on the Capital Structure Decisions of Australian Companies, 1996, http://arrow.monash.edu.au (dostęp: grudzień 2013).
    9. MacKay P., Phillips G.M., How Does Industry Affect Firm Financial Structure?, June 2002, http:// www.nber.org/papers/w9032 (dostęp: kwiecień 2014).
    10. MacKay P., Phillips G.M., Is There an Optimal Industry Financial Structure?, 2002, http://www. rsmith.umd.edu (dostęp: grudzień 2013).
    11. Markiewicz D., Kapitał własny w teorii i praktyce gospodarczej, Wrocław 2004, rozprawa doktorska.
    12. Miao J., Optimal Capital Structure and Industry Dynamics, “The Journal of Finance” December 2005, vol. 60, no. 6.
    13. Rocznik Statystyczny 2013, GUS, Warszawa 2013, część Finanse przedsiębiorstw.
    14. Skowronek-Mielczarek A., Małe i średnie przedsiębiorstwa. Źródła finansowania, C.H. Beck, Warszawa 2003.
    15. Soczówka H., Bilans jako statyczny rachunek majątku i kapitału, [w:] B. Micherda (red.), Podstawy rachunkowości. Aspekty teoretyczne i praktyczne, PWN, Warszawa 2005.
    16. Szudejko M., Analiza zależności pomiędzy branżą a strukturą kapitału przedsiębiorstwa na podstawie wyników finansowych polskich spółek giełdowych, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia Nr 62, Wydawnictwo Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2013.
    17. Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity z 30 stycznia 2013 r. Dz. U. poz 330).
    18. Waśniewski T., Analiza finansowa w przedsiębiorstwie, FRRwP, Warszawa 1997.
    19. Wrońska E.M., Struktura kapitału, [w:] P. Karpuś (red.), Zarządzanie finansami przedsiębiorstw, UMCS, Lublin 2006.
    - Full text in PDF format

    Article 38PL: Dlaczego pieniądz elektroniczny pozostaje martwą koncepcją?
    EN: Why does electronic money remain only a dead concept?
    403-415

    TOMASZ ZIELIŃSKI


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    The term electronic money operates in two meanings. The first meaning refers to all types of payment innovations, at least partly based on information infrastructure. 14 years ago, narrowly trimmed definition of electronic money was established. Based on legal documents it refers to specific type of payment innovations, transferring money values directly between electronic money instruments, possessed by the sides of the payment.
    Narrowly established concept of electronic money seemed to start a new period in the contemporary history of money. Its effect would be the substitution of traditional, paper-based cash, with its electronic equivalent. Unfortunately, the experience of the past several years did not confirm those expectations. The concept of electronic money has failed in practice.
    Many aspects of that state could be taken into account (social, legal, technical, business). It seems however, that crucial factors come from monetary sphere. These are just monetary aspects which seem to stop central banks from strong support of a new idea of electronic cash.
    money, bank, electronic money, monetary policy
    pieniądz, bank, pieniądz elektroniczny, polityka monetarna
    1. Berentsen A., Digital Money, Liquidity, and Monetary Policy, (originally published in July 1997) “First Monday”, December 2005, http://firstmonday.org/ojs/index.php/fm/article/view/1512/1427 (dostęp: 22.04.2014).
    2. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/46/WE z dnia 18 września 2000 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje pieniądza elektronicznego oraz nadzoru ostrożnościowego nad ich działalnością, Dz.U. L 275 z 27.10.2000.
    3. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2007/64/WE z dnia 13 listopada 2007 r. w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego zmieniająca dyrektywy 97/7/WE, 2002/65/WE, 2005/60/WE i 2006/48/WE i uchylająca dyrektywę 97/5/WE, Dz.U. L 319 z 5.12.2007.
    4. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/110/WE z dnia 16 września 2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje pieniądza elektronicznego oraz nadzoru ostrożnościowego nad ich działalnością, zmieniająca dyrektywy 2005/60/WE i 2006/48/WE oraz uchylająca dyrektywę 2000/46/WE (tekst mający znaczenie dla EOG) Dz.U. L 267 z 10.10.2009.
    5. Implications For Central Banks of the Development of Electronic Money, Bank for International Settlements, Basle, October 1996.
    6. Innovations in retail payments. Report of the Working Group on Innovations in Retail Payments, Bank for International Settlements, May 2012.
    7. Jaworski W., Krzyżkiewicz Z., Kosiński B., Banki – rynek, operacje, polityka, Poltex, Warszawa 1995.
    8. Kaszubski R.W., Widawski P., Możliwości stworzenia w Polsce centralnej instytucji pieniądza elektronicznego, analiza rynku, koszty, korzyści, ZBP, opracowanie wewnętrzne, http://zbp.pl/public/ repozytorium/dla_bankow/rady_i_komitety/technologie_bankowe/publikacje/centr_inst_pe.pdf.
    9. Kimball M., How Subordinating Paper Currency to Electronic Money Can End Recessions and End Inflation, Confessions of a Supply-Side Liberal, March 2013 http://blog.supplysideliberal.com/ post/46244331402/quartz-5-how-subordinating-paper-currency-to (dostęp: 12.03.2014).
    10. Ramasastry A., Bitcoin: If You Can’t Ban It, Should You Regulate It? The Merits of Legalization, Verdict – Legal Analysis and Commentary from Justia, http://verdict.justia.com/2014/02/25/bitcoincant- ban-regulate (dostęp: 28.02.2014).
    11. Statistics on payment, clearing and settlement systems in the CPSS countries. Figures for 2008, 2009, 2010, 2011, 2012, 2013, Committee on Payment and Settlement Systems, Bank for International Settlements.
    12. Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o elektronicznych instrumentach płatniczych, Dz.U. 2002 nr 169 poz. 1385.
    13. Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych, Dz.U. 2011 nr 199 poz. 1175.
    14. Ustawa z dnia 12 lipca 2013 r. o zmianie ustawy o usługach płatniczych oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. 2013 nr 0 poz. 1036.
    15. www.cnbc.com/id/100923551 (dostęp: 28.03.2014).
    16. www.zerohedge.com/node/477785 (dostęp: 30.03.2014).
    17. Yap J., Cash use in Singapore drops as e-transactions climb, ZDNet, August 2010, http://www. zdnet.com/cash-use-in-singapore-drops-as-e-transactions-climb-2062202409 (dostęp: 20.04.2014).
    18. Zadora H., Zieliński T., Pieniądz współczesny a kryzysy finansowe, Difin, Warszawa 2012.
    19. Zieliński T., Modele funkcjonowania gotówki elektronicznej, [w:] Zastosowania rozwiązań informatycznych w instytucjach finansowych, Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej im. Oskara Langego we Wrocławiu, A. Gospodarowicz (red.), Wrocław 2004.
    20. Zieliński T., Monetarne dylematy emisji pieniądza, „Bank” 2003, nr 2.
    - Full text in PDF format

    PL: Spis treści
    EN: Table of contents
    -

    - Full text in PDF format

    Article 01PL: Integracja rynku pracy Ukrainy z terytorialnym systemem migracji: aspekt europejski
    EN: The integration of the labor market of Ukraine into territorial migration systems: Euro spatial aspect
    9-17

    MARIANA BIL


    Narodowa Akademia Nauk Ukrainy we Lwowie, Instytut Studiów Regionalnych

    W artykule przedstawione są perspektywy integracji rynku pracy Ukrainy z systemem migracji UE. Przeanalizowano geograficzną orientację procesów migracyjnych na Ukrainie na bazie oficjalnych statystyk. Określono także działania priorytetowe, które należy podjąć, aby odwrócić negatywne skutki migracji. Nacisk kładzie się na zwalczanie nadmiernych strat migracyjnych poprzez utworzenie atrakcyjnego wewnętrznego rynku pracy i stworzenie dobrych warunków życia, zwiększenie bezpieczeństwa społeczno-ekonomicznego migrantów–obywateli Ukrainy pracujących za granicą; stworzenie warunków do powrotu migrantów na Ukrainę oraz ich reintegracji.
    Badania procesów integracyjnych w sferze relacji społeczno-pracowniczych wymagają systematycznego podejścia. W związku z tym odpowiednie wydaje się traktowanie regionalnych systemów migracji jako konkretnych jednostek przestrzennych. Są one tworzone i funkcjonują w ramach systematycznego, intensywnego ruchu między państwami – przede wszystkim ludzi, ale także środków finansowych i innych [Bil, 2013, s. 46]. Takie ruchy, dzięki stosownym umowom, w zamyśle mają umożliwiać oficjalną, legalną migrację.
    Wybór przez Ukrainę integracji z UE spotyka się z wieloma krytycznymi politycznymi komentarzami. Jednak wielu ukraińskich naukowców wskazuje na korzyści z integracji europejskiej, wśród nich O. Bilous, A. Halchynskiy, V. Geets, M. Dolisznij, D. Lukyanenko, N. Mikuła, I. Petrova, A. Revenko, V. Sikora. Bardzo często dyskurs na temat integracji Ukrainy z Europą dotyczy wpływu na rynek pracy, także w wyniku intensyfikacji procesów migracyjnych. Nie jest tajemnicą, że obywatele Ukrainy, zwłaszcza w regionach przygranicznych, tradycyjnie charakteryzują się dużą mobilnością. Dlatego przystąpienie Ukrainy do UE może w tych regionach doprowadzić do znacznych strat demograficznych, zwłaszcza wysoko wykwalifikowanych pracowników i młodzieży.
    Celem niniejszej publikacji są teoretyczne i praktyczne badania negatywnych skutków integracji ukraińskiego rynku pracy z migracyjnym systemem UE w świetle analizy oficjalnych statystyk i ocen socjologicznych.
    The prospects of the labor market integration of Ukraine into the EU migration system are discussed in this article. The geographical orientation of migration processes in Ukraine according to the official statistics is analyzed.
    Priorities in transforming negative effects of migration from Ukraine into positive ones are defined.
    The means of combating the formation of excessive migration losses through the formation of an attractive internal labor market and living environment, enhancing social and economic security of Ukrainian migrant citizens and creating conditions for the returning and reintegration of migrants to Ukraine, are considered.
    territorial migration system, migrant workers, social and economic security, European integration
    erytorialny s ystem m igracji, p racownik m igrujący, b ezpieczeństwo s połeczno- -ekonomiczne, integracja europejska
    1. Bilʹ M.M., Metodychni pidkhody doslidzhennya formuvannya y rozvytku terytorialʹnykh mihratsiynykh system / M. M. Bilʹ // Innovatsiyna ekonomika. Vseukr. nauk.-vyrobn. zhurnal [hol. red.: Stelʹmashchuk A. M.]. 2013. № 6 (44). 397 s., s. 46–48.
    2. Myhratsyya, Osnovnye obzory y doklady OON v ékonomycheskoy y sotsyalʹnoy oblastyakh, http:// www.un.org/ru/development/surveys/migration.shtml.
    3. Mihratsiynyy profilʹ. Ukrayina / Derzhavna mihratsiyna sluzhba Ukrayiny. Kyyiv, 2013. 100 s.
    4. Osnovni pokaznyky rynku pratsi (richni dani): Statystychna informatsiya, Derzhavna sluzhba statystyky Ukrayiny, http://www.ukrstat.gov.ua/.
    5. Problemy formuvannya ta realizatsiyi derzhavnoyi polityky u sferi rehulyuvannya trudovoyi mihratsiyi: naukova dopovidʹ / N AN U krayiny. I nstytut r ehionalʹnykh d oslidzhenʹ; n auk. r ed. Sadova U. YA. Lʹviv, 2014. 38 s.
    6. Problemy orhanizatsiyi zhyttya ta pratsi ukrayinsʹkykh mihrantiv (Zakhidnyy vektor) / Za materialamy anketnoho opytuvannya; vidp. red. U. YA. Sadova. Lʹviv, Instytut rehionalʹnykh doslidzhenʹ NAN Ukrayiny, 2014. 32 s.
    - Full text in PDF format

    Article 02PL: Ewolucja franczyzy bankowej w Polsce
    EN: The evolution of banking franchise in Poland
    19-28

    JANUSZ CICHY


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Rynek bankowy w Polsce cechuje duża konkurencja, banki zaś, aby jej sprostać, muszą zapewniać swoim klientom nie tylko coraz to nowsze produkty, ale także dogodne sposoby ich dystrybucji. Wszystkie banki komercyjne oferują dwa podstawowe kanały: własne placówki oraz kanały elektroniczne, ale jeszcze w pierwszej dekadzie XXI wieku niektóre z nich jako strategię rozwoju sieci placówek bankowych szeroko wykorzystywały franczyzę bankową. Okazało się to opłacalne w małych miejscowościach, w których otwieranie klasycznych oddziałów było nierentowne. Obecnie rozwój franczyzy bankowej został zahamowany, od 2010 r. liczba funkcjonujących bankowych placówek franczyzowych niezmiennie spada, a wpływ na taką tendencję mają dynamiczny rozwój bankowości elektronicznej, coraz silniejsze nasycenie placówkami bankowymi, większe wymagania dotyczące standardów czy wreszcie zgłaszana przez franczyzobiorców coraz niższa efektywność współpracy z bankiem.
    Mając na uwadze niekorzystną tendencję rozwoju franczyzy bankowej w Polsce, za cel referatu przyjęto dokonanie analizy jej rozwoju w ostatnich kilku latach oraz wskazanie uwarunkowań mikro- i makroekonomicznych zaistniałej sytuacji.
    In the first decade of the twenty-first century banking franchise was widely used strategy of the development of the banking branches. To reach a wide range of customers, banks developed cooperation with private entrepreneurs. This strategy has proven to be cost effective in small towns, where the opening of the classic branches was unprofitable. However, the current development of the banking franchise has been hampered, since 2010 the number of functioning banking franchise branches invariably falls, and the rapid development of electronic banking, increasing saturation of bank branches, higher requirements for standards and finally, as franchisees reported, the lower effectiveness of cooperation with the bank have an impact on this tendency.
    Given the unfavorable trend in banking franchise in Poland, the aim of the study is to analyze its variable development over the last few years and indicate micro- and macro-economic conditions of this situation.
    banking franchise, branch of bank, banking product
    franczyza bankowa, oddział banku, produkt bankowy
    1. http://eff-franchise.com (dostęp: 30.05.2014) European Franchise Federation.
    2. http://egospodarka.pl. (dostęp: 31.05.2014) Franczyza bankowa 2012–2013.
    3. http://franchising.pl (dostęp: 31.05.2014).
    4. http://franczyzabanku.pl (dostęp: 31.05.2014).
    5. http://franczyzawpolsce.pl (dostęp: 31.05.2014).
    6. Kaleta M., Oddział we franczyzie, „Bank” 2009, nr 5.
    7. Korzeniowska A., Franczyza bankowa jako forma stosowania outsourcingu, [w:] A. Janc (red.) Bankowość a kryzys na rynkach finansowych, Zeszyty Naukowe nr 140, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2010.
    8. Kotowska B., Uziębło A., Franczyza jako alternatywna forma prowadzenia działalności gospodarczej, [w:] M. Kalinowski (red.), Rynki finansowe w warunkach kryzysu, Cedewu.pl, Warszawa 2009.
    9. Mękwiński W., Okiem bankowca o zmianach w sieciach oddziałów bankowych, „Gazeta Bankowa” 2013, nr 6.
    10. Raport o sytuacji banków w 2011 r., UKNF, Warszawa 2012.
    11. Raport o sytuacji banków w 2013 r., UKNF, Warszawa 2014.
    12. Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z 8 lipca 2002 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych, Dz. U. Nr 115, poz. 998, zmienione Rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z 14 czerwca 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych, Dz. U. Nr 109, poz. 911.
    13. Rozwój systemu finansowego w Polsce w 2009 r., NBP, Warszawa listopad 2011.
    14. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, Dz. U. Nr 16, poz. 93. z późn. zm.
    15. Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych, Dz. U. z 2013 r. poz. 1030.
    16. Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331 z późn. zm.
    17. Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo własności przemysłowej, Dz. U. Nr 136, poz. 958.
    18. Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 z późn. zm.
    19. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, Dz. U. 2002, Nr 72, poz. 665. z późn. zm.
    20. Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze, Dz. U. z 2012 r., poz. 1112 z późn. zm.
    21. Węcławski J., Franchising w strategiach banków komercyjnych, [w:] Finanse 2009 – Teoria i praktyka. Bankowość, Zeszyty Naukowe nr 58, Wydawnictwo Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2009.
    22. Ziółkowska M.J., Franczyza. Nowoczesny model rozwoju biznesu, Cedewu.pl, Warszawa 2010.
    - Full text in PDF format

    Article 03PL: Uwarunkowania kulturowe a aktywność funduszy venture capital
    EN: National culture and venture capital activity
    27-37

    JAKUB CZERNIAK

    W 2012 roku opublikowany został artykuł, którego celem było zwrócenie uwagi na rolę uwarunkowań kulturowych w rozwoju rynku funduszy venture capital (Czerniak, 2012, s. 31–42]. Do opisu kultury poszczególnych krajów zastosowano wówczas wymiary kultury zaproponowane przez Geerta Hofstedego. Rezultaty przeprowadzonych we wspomnianym artykule analiz statystycznych wskazują na korzystny wpływ na rozwój rynku funduszy venture capital niskiego poziomu unikania niepewności i niskiego dystansu władzy oraz wysokiego poziomu indywidualizmu. Nie została natomiast potwierdzona hipoteza o korzystnym wpływie kultury „męskiej” na dostępność funduszy venture capital. Także w przypadku orientacji długookresowej/ krótkookresowej nie stwierdzono wyraźnej statystycznej zależności1.
    Niniejszy artykuł ma za zadanie uzupełnić powyższe badania o dołączony w 2010 roku szósty wymiar kultury według Geerta Hofstedego – przyzwolenie– restrykcyjność. Głównym jednak celem artykułu jest sprawdzenie, czy cechy kultury wyróżnione przez innych autorów również wpływają na rozwój rynku funduszy venture capital. W szczególności w pracy zostaną przyjęte typologie zaproponowane przez E.T. Halla, R.R. Gestelanda oraz F. Trompenaarsa i Ch. Hampdena-Turnera.
    There were found some statistically significant relationships between many dimensions of national culture and the availability of venture capital funds in a 2012 article. In this 2014 article some other dimensions of national cultures were verified if they affect the chance of getting venture capital financing. Among the analyzed culture dimensions only high level of indulgence and a monochronic attitude towards time have a positive effect on the availability of venture capital funds. However, in both cases, the effect is weak. Unfortunately, no statistical relationship was proved between the availability of venture capital funds and such culture dimensions as internal locus of control, pro-transactional attitude and low-context communication.
    venture capital, national culture
    venture capital, uwarunkowania kulturowe
    1. Czerniak J., Wpływ uwarunkowań kulturowych na rozwój rynku funduszy venture capital, Annales UMCS, t. 46, z. 1, Sectio H, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2012.
    2. Gesteland R.R., Różnice kulturowe a zachowania w biznesie, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000.
    3. Hofstede G., Hofstede G.J., Minkov M., Cultures and Organizations. Software of the Mind, McGraw-Hill 2010.
    4. http://www.weforum.org/issues/competitiveness-0/gci2012-data-platform (dostęp: 4.05.2014).
    5. Simpson D., Modele analizowania różnorodności kulturowej w biznesie międzynarodowym, „Wyzwania Gospodarki Globalnej. Prace i Materiały Instytutu Handlu Zagranicznego Uniwersytetu Gdańskiego” 2012, nr 31.
    6. The Hofstede Center, http://geert-hofstede.com/national-culture.html (dostęp: 4.05.2014).
    7. The Global Competitiveness Report 2013–2014, World Economic Forum, Geneva 2013.
    8. Trompenaars F., Hampden-Turner Ch., Riding the Waves of Culture, Understanding Cultural Diversity in Business, Nicholas Brealey Publishing, London 1998.
    9. van Everdingen Y.M., Waarts E., The Effect of National Culture on the Adoption of Innovations, „Marketing Letters” 2003, 14:3.
    - Full text in PDF format

    Article 04PL: Przestrzenny paradygmat jako podstawa metodologiczna dla badania rozwoju regionalnego
    EN: Spatial paradigm as a methodological basis for the study… of regional development
    39-48

    MYKHAILO GEDZ


    The University of Banking of the National Bank of Ukraine, Kyiv, Cherkasy Institute of Banking

    W artykule zbadano ewolucję pojęcia przestrzeni, które rozwija się cyklicznie na każdym etapie informacyjnego programu rozwoju. Paradygmat przestrzenny określono jako metodologię, która analizuje przebieg i wynik rozwoju gospodarczego i przestrzennego opartego na zasadach samorozwoju. Wskazuje różnicę między pojęciami przestrzeni i regionu w koncepcji ekonomicznej samorozwoju. W artykule przybliżono pojęcia ekonomicznej przestrzeni i zidentyfikowano dwa jej rodzaje. Pierwszy charakteryzuje silna struktura wewnętrzna i słaba łączność ze światem. Typ drugi – transnarodowych przestrzeni – jest kształtowany przez migrację i prowadzi do takich sprzeczności jak „globalizacja v. regionalizacja”. W artykule podkreślono też fakt, że w paradygmacie przestrzennym nie stawia się zadania polegającego na budowaniu kompleksowych interpretacji koncepcji i pomysłów, ale podejmuje się próbę identyfikacji nowych formacji przestrzennych, warstw i środowisk, których nieharmonijny rozwój prowokuje powstawanie globalnych problemów, wywołując wrażenie niestabilności.
    The article researches the evolution of the concept of “space” that is evolving and self-developing cyclically at each point where there is an informational program of development. The article defines spatial paradigm as a methodology that examines the process and result of the economic and spatial development based on principles of self-development. The article proves the difference between the space and the region in the economic concept of these terms. The article determines concept of economic space, and identifies its two types: the first is characterized by a strong internal structure and weak interconnectivity with the world, the second type – the transnational spaces – is shaped by migration and leads to contradictions such as “globalization vs. regionalization”. Also the article determines that the spatial paradigm does not put before itself the task of building a “comprehensive” interpretation of concepts and ideas, but realizes an attempt to identify new spatial formations, layers and environments, disharmonious development of which provokes the emergence of global problems, inducing expression of instability.
    space, space paradigm, economic space, spatial creations, region, globalization
    miejsce, paradygmat przestrzeni, przestrzeń gospodarcza, kreacje przestrzenne, region, globalizacja
    1. Animitsa, E.H., Ivanitskijj, V. P., Peshina, Eh. V. (2005) V poiskakh novojj paradihmy rehional’noho razvitija [In Search of a New Paradigm of Regional Development]. Ros. Akad. Nauk, Ural. otd-nie, In-t filosofii i prava, Tsentr problem federalizma. Ekaterinburh: UrO RAN.
    2. Boudeville, J.R. (1961) Les espaces economiques. Paris: P.U.F.
    3. Danylyshyn, B.M. (Ed.) Ekonomichnyi prostir i dynamika rozvytku produktyvnykh syl Ukrainy: teoretyko-metodolohichni osnovy doslidzhennia [ Economic S pace a nd D ynamics o f U krainian Productive Forces Development: Theoretical and Methodological Research Foundations]. K.: RVPS Ukrainy, NAN Ukrainy.
    4. Derhachjov, V.A., Vardomskijj, L.B. (2011) Rehionovedenie [Regions Study]. M.: JuNITI-DANA.
    5. Hrodzynskyi, M.D. (2005) Piznannia landshaftu: mistse i prostir [Knowledge of Landscape: Place and Space]. K.: VPTs “Kyivskyi Universytet”.
    6. Kruhman, P. (2005) Prostranstvo: poslednijj rubezh [Space: the Final Frontier]. Prostranstvennaja ehkonomika, Vols. 3, 121–136.
    7. Nekrasov, N.N. (1978) Rehional’naja ehkonomika [Regional Economy]. M.: Ehkonomika.
    8. Sonko, S.P. (2003) Prostorovyi rosvytok sotsio-pryrodnykh system: shliakh do novoi paradyhmy [The Spatial Development of Social and Natural Systems: Way to a New Paradigm]. K.: “Nika-Tsentr”.
    9. Surnina, N.M. (2003) Prostranstvennaja ehkonomika: problemy teorii, metodolohii i praktiki [The Spatial Economy: Problems of Theory, Methodology and Practice]. E. H. Animitsa. Ekaterinburh: Izd-vo Ural. hos. un-ta.
    10. Tobler W., Zitan Chen A. Quadtree for Global Information Storage. Geographical Analysis. 1986. 18. Vol. 4, pp. 360–371.
    11. Vasilenko, V.N. (2006) Arkhitektura rehional’noho ehkonomicheskoho prostranstva [The Architecture of Regional Economic Space]. Donetsk: OOO “Juho-Vostok, Ltd”.
    - Full text in PDF format

    Article 05PL: Dostępność instrumentów alternatywnych na polskim rynku kapitałowym
    EN: Accessibility of alternative investments in the Polish capital market
    49-60

    URSZULA GIERAŁTOWSKA


    Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Ubezpieczeń i Rynków Kapitałowych

    Wraz z rozwojem rynku finansowego coraz większa rzesza inwestorów zgłasza zapotrzebowanie na bardziej rozbudowane strategie inwestycyjne, które z jednej strony dzięki dopasowaniu do profilu inwestora mogą wpływać na wzrost rentowności portfeli inwestycyjnych, a z drugiej zabezpieczają przed pułapkami rynków finansowych, zwłaszcza w okresie dekoniunktury. Rynek finansowy oferuje inwestorom coraz szerszy wachlarz instrumentów inwestycyjnych. Do wyboru oprócz instrumentów klasycznych takich jak lokaty bankowe, obligacje, akcje czy tradycyjne fundusze inwestycyjne do dyspozycji inwestorów są również nowoczesne instrumenty rynku alternatywnego, jak np. nieruchomości, surowce, fundusze hedgingowe, fundusze private equity, dzieła sztuki, kamienie szlachetne czy przedmioty kolekcjonerskie. Inwestycje alternatywne podlegają nieustannym zmianom. Niestety nie każdy instrument alternatywny jest dostępny dla inwestora indywidualnego z uwagi na [Jajuga, Jajuga, 2008, s. 392–393]: skalę inwestycji, dostępność, zaawansowanie, warunki wejścia czy specjalistyczną wiedzę, jaka jest potrzebna w procesie inwestowania. Długoterminowy portfel inwestycyjny powinien zawierać różnorodne instrumenty, a w zależności od indywidualnych preferencji inwestora, jego skłonności do podejmowania ryzyka czy założonego celu inwestycyjnego składniki te powinny występować w różnych proporcjach.
    Podstawowym celem artykułu jest krótki przegląd instrumentów alternatywnych dostępnych dla polskiego inwestora. W pracy zostanie również podjęta próba weryfikacji hipotezy, zgodnie z którą instrumenty alternatywne są słabo, a często ujemnie skorelowane z tradycyjnymi klasami aktywów, przez co mogą stanowić doskonały dywersyfikator portfela inwestycyjnego. Wszystkie prezentowane w artykule analizy przeprowadzono na podstawie danych za okres styczeń 2009–maj 2014 r.
    The paper presents the accessibility of alternative investments in the Polish capital market and relations between financial assets market and alternative assets market. The aim of the paper is to show that diversification of investment risk based on alternative assets is necessary, because they are weakly correlated with traditional assets and another alternative assets (gold, silver). The research in the Polish capital market was carried in the period January 2009 – May 2014.
    parallel diversification, alternative instruments, correlation, risk
    dywersyfikacja równoległa, instrumenty alternatywne, korelacja, ryzyko
    1. Antkiewicz A., Kalinowski M. (red.), Innowacje finansowe, CeDeWu sp z o.o., Warszawa 2008.
    2. Gierałtowska U., Dywersyfikacja równoległa oparta na rynku złota w Polsce, [w:] Wybrane problemy finansów, J. Iwin-Garzyńska (red.), Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 632, Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia nr 33, Szczecin 2011.
    3. Gierałtowska U., Inwestycje w fundusz hedgingowy jako przykład instrumentu alternatywnego, Zeszyty Naukowe nr 768, Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia nr 63, Szczecin 2013.
    4. Jajuga K., Jajuga T., Inwestycje, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.
    5. Kucharska-Stasiak E., Nieruchomość w gospodarce rynkowej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.
    6. Pruchnicka-Grabias I. (red), Inwestycje alternatywne, CeDeWu Sp. z o.o., Warszawa 2008.
    7. www.izfa.pl (dostęp: maj 2014).
    8. www.premiercru.com (dostęp: maj 2014).
    - Full text in PDF format

    Article 06PL: Czy banki nadal są instytucjami zaufania publicznego?
    EN: Are banks still institutions of public trust?
    61-69

    WITOLD GRADOŃ


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Banki od wieków są postrzegane jako instytucje zaufania publicznego. Już w średniowieczu bankierom powierzano oszczędności celem ich pomnażania, jak również zabezpieczenia przez oszustwami czy spadkiem ich realnej wartości. Banki jako pośrednicy finansowi, zaspokajając potrzeby pożyczkowe jednostek gospodarczych oraz zapewniając ochronę realnej wartości oszczędności, przyczyniają się do rozwoju gospodarczego. Można więc przyjąć, że solidny i dobrze funkcjonujący sektor bankowy odgrywa ważną rolę w kształtowaniu równowagi makroekonomicznej. Nie byłoby to możliwe bez zaufania, jakim banki obdarzają ich klienci – stanowi ono fundament ich działalności.
    Działania banków w ostatnich latach dostarczają jednak argumentów, które podważają ogólne przekonanie o tym, że są to instytucje zaufania publicznego. Warto zaznaczyć, że brak zaufania do banków w zgodnej opinii różnych środowisk jest jedną z głównych barier rozwoju rynku usług bankowych.
    Celem niniejszego opracowania jest zatem próba uzyskania odpowiedzi na pytanie o to, czy banki w dalszym ciągu zasługują na miano instytucji zaufania publicznego w świetle podejmowanych przez nie działań.
    In the general opinion banks are seen as institutions of public trust. This trust was put to the test during the financial crisis in 2008. Moreover, banks often provided additional arguments to treat them as the lack of trust institutions, examples of which are shown in this article. However this was not confirmed by the results of studies over the level of trust that the Polish customers have in such institutions. Without a clear answer remains the question of whether banks deserve or do not deserve to be called public trust institutions.
    bank, banking products, public confidence
    bank, produkty bankowe, zaufanie publiczne
    1. Andrzejwski M., Anatomia i mechanizm działania wirusa wywołującego kryzys finansowy w Polsce, czyli rzecz o asymetrycznych, złożonych instrumentach pochodnych w ujęciu mikroi makroekonomicznym – wyniki badań naukowych, nowa.uek.krakow.pl/files/common/wydzialfinansow/ inne/opcje.
    2. Gradoń W., Zaufanie jako czynnik kształtowania stabilności rynku miedzybankowego, [w]: Finanse w niestabilnym otoczeniu: dylematy i wyzwania: Bankowość, I. Pyka, J. Cichorska (red.), Studia Ekonomiczne Nr 105 (2012), Wyd. UE w Katowicach, Katowice 2012.
    3. Radziszewski E., Bank jako instytucja zaufania publicznego. Gwarancje prawne i instytucjonalne, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa 2013.
    4. Słownik języka polskiego PWN, www.sjp.pwn (dostęp: 15.03.2014).
    5. Śmiłowski E., W kryzysie zaufania, http://pentor-arch.tnsglobal.pl (dostęp: 15.06.2014).
    6. Uchwała Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z 30 kwietnia 1999 r., III CZP 61/98. OSNC 1999, nr 12, poz. 201.
    7. Ustawa z 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 711 z późn. zm.).
    8. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 1376, z późn. zm.).
    9. Wizerunek polskiego sektora bankowego. Edycja 2014, TNS Polska, 2014.
    - Full text in PDF format

    Article 07PL: Grupy kapitałowe w przemyśle mięsnym notowane na Giełdzie Papierów… Wartościowych w Warszawie
    EN: Holding companies in meat industry on the Warsaw Stock Exchange
    71-82

    TERESA KONDRAKIEWICZ


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

    Jedną z charakterystycznych cech współczesnej gospodarki jest nasilanie się procesów integracji kapitałowej i organizacyjnej przedsiębiorstw, w których efekcie powstały liczne grupy kapitałowe. Stanowią one jedną z form współdziałania gospodarczego przedsiębiorstw, które w poszczególnych grupach może mieć różny zakres i charakter. Funkcjonowanie w ramach grupy kapitałowej ułatwia zdynamizowanie rozwoju i umacnianie pozycji rynkowej.
    Celem artykułu jest identyfikacja charakteru i kierunków rozwoju grup kapitałowych funkcjonujących w przemyśle mięsnym oraz dokonanie ich analizy porównawczej z punktu widzenia skuteczności wybranej drogi rozwoju i budowy pozycji konkurencyjnej. Analizie poddano grupy notowane na GPW w Warszawie. Dane liczbowe dotyczące analizowanych podmiotów i rynku mięsa oraz jego przetworów pochodzą ze skonsolidowanych sprawozdań finansowych spółek giełdowych oraz z bazy danych EMIS.
    The main topic of this article is the development of holding companies, which are functioning mainly in the meat industry and were introduced on the Warsaw Stock Exchange. Nowadays there are three of them: PKM Duda, Indykpol and Tarczyński. They are different, especially as far as size is concerned, but some common characteristics across them can be found. All of them are good examples of dynamic development due to the consolidation of capital and building strong holding structures. The process of their development was realized through mergers and acquisitions as well as through the internal development. Although the market conditions are difficult, all of the described companies are in quite good financial situation, create competitive superiority and strengthen their market position.
    holding companies, meat industry, mergers and acquisitions, strategy of development
    grupa kapitałowa, przemysł mięsny, fuzje i przejęcia, strategia rozwoju
    1. Frąckowiak W. (red.), Fuzje i przejęcia, PWE, Warszawa 2009.
    2. Jagoda H., Haus B., Holding. Organizacja i funkcjonowanie, PWE, Warszawa 1995.
    3. Janiuk I., Rozwój Polskiego Koncernu Mięsnego Duda SA jako przykład tworzenia grupy kapitałowej w przetwórstwie mięsnym, „Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów”, z. 116, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa 2012.
    4. Kondrakiewicz T., Drogi tworzenia i rozwoju grup kapitałowych, [w:] R. Borowiecki, A. Jaki (red.), Restrukturyzacja w obliczu nowych wyzwań gospodarczych, zarządzanie – strategia – analiza, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Kraków 2010.
    5. Nogalski B., Ronkowski R., Zarządzanie holdingiem, Wydawnictwo Orgmasz, Warszawa 1996.
    6. Przetwarzanie i konserwowanie mięsa oraz produkcja wyrobów z mięsa, Raport ISI Emerging Market, Econ Trends Sektor Analyses, EMIS, 2013.
    7. Romanowska M. (red.), Grupy kapitałowe w Polsce. Strategie i struktury, PWE, Warszawa 2011.
    8. Rynek mięsa. Stan i perspektywy, IERiGŻ, ARR, MRiRW, nr 45, październik 2013.
    9. Trocki M., Grupy kapitałowe. Tworzenie i funkcjonowanie, PWN, Warszawa 2004.
    10. Wawrzyniak B. (red.), Polskie grupy kapitałowe. Perspektywa europejska, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźmińskiego, Warszawa 2002.
    11. www.indykpol.com.pl.
    12. www.pkmduda.pl.
    13. www.site,securities.com/php/emiscom.
    14. www.tarczynski.pl.
    - Full text in PDF format

    Article 08PL: Świadomość finansowa osób w wieku 50+ a korzystanie z produktów bankowych
    EN: Financial awareness of people aged 50 + and using of banking products
    83-92

    IWA KUCHCIAK


    Uniwersytet Łódzki, Insytut Finansów, Zakład Bankowości

    Kształtowanie świadomości finansowej społeczeństwa stanowi aktualnie kluczowy warunek rozwoju rynku finansowego. Edukacja finansowa wiąże się z włączeniem w system bankowy i ochroną konsumentów korzystających z rynku finansowego. Jest uzupełnieniem środków legislacyjnych służących zapewnieniu konsumentom właściwych informacji i doradztwa, a także odpowiedniej ich ochrony, gdyż jedynie mający wiedzę finansową konsumenci są w stanie świadomie i odpowiedzialnie korzystać z innowacji i możliwości, jakie oferuje współczesny rynek usług bankowych. Celem opracowania jest ocena poziomu wiedzy finansowej mieszkańców województwa łódzkiego oraz wskazanie kluczowych determinant różnicujących świadomość finansową, bowiem odpowiedni jej poziom postrzegany jest z jednej strony jako warunek włączenia w system bankowy, zaś z drugiej jako czynnik sprzyjający zwiększeniu stabilności sektora finansowego. Ze względu na prognozy demograficzne uwaga zostanie skoncentrowana na osobach w wieku 50+. Aby osiągnąć cel, wykorzystano analizę krytyczną źródeł literaturowych oraz wyniki badania kwestionariuszowego przeprowadzonego na grupie respondentów będących mieszkańcami województwa łódzkiego w wieku 50+.
    The aim of the article is to assess the level of financial knowledge, the inhabitants of Łódź province and an indication of the key determinants of financial awareness. Financial knowledge is seen, on the one hand, as a condition of inclusion in the banking system, and on the other, as a factor increasing the stability of the financial sector. According to population projections, attention will be focused on people aged 50+. Scientific metod used in the article: critical analysis of literature sources and analysis of the questionnaire responses.
    financial knowledge, financial awareness, banking inclusion
    wiedza finansowa, świadomość finansowa, włączenie bankowe
    1. Bernheim B.D., Financial illiteracy, education, and retirement saving, [w:] O. Mitchell, S. Schieber (ed.), Living with Defined Contribution Pensions, University of Pennsylvania Press, Philadelphia, PA, 1998.
    2. Czapiński J., Panek T. (red.), Diagnoza społeczna 2013, Rada Monitoringu Społecznego, Warszawa 2013.
    3. Diagnoza strategiczna Łodzi. Synteza, Biuro Strategii, Partnerstwa i Funduszy Oddział Strategii Rozwoju Miasta Urzędu Miasta Łodzi, Łódź 2011.
    4. EPFSF, Briefing Financial Education and Financial Capability, European Parliamentary Financial Services, 14 March 2008.
    5. European Commission, Financial Services Provision and Prevention of Financial Exclusion, VC/2006/0183, March 2008.
    6. GUS, Stan i struktura ludności oraz ruch naturalny w przekroju terytorialnym. Stan w dniu 30 XII 2013 r., Warszawa 2014.
    7. Iwanicz-Drozdowska M., Działania na rzecz poprawy poziomu edukacji finansowej w Unii Europejskiej podczas globalnego kryzysu finansowego, „Zarządzanie i Finanse, Journal of Management and Finance” 2013, nr 1 (2).
    8. Komisja Wspólnot Europejskich, Komunikat Komisji. Edukacja finansowa, Bruksela, KOM(2007) 808, 2007.
    9. Kuchciak I., Kreowanie świadomości finansowej wyzwaniem konkurencyjności w niesprzyjającym otoczeniu, „Zarządzanie i Finanse” 2013, t. 11, nr 4, cz. 4, 11.
    10. Lusardi A., Tufano P., Debt Literacy, Financial Experience and Overindebtedness, Working Paper NBER, 2008.
    11. Maison D., Polak w świecie finansów, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2013.
    12. Maison D., Postawy i zachowania finansowe osób powyżej 55 roku życia z uwzględnieniem płatności bezgotówkowych, NBP, Warszawa 2012.
    13. Marcinkowska M., Kapitał relacyjny banku. Relacje banku z kluczowymi interesariuszami, t. 2, Wydawnictwo UŁ, Łódź 2013.
    14. Moore D., Survey of Financial Literacy in Washington State: Knowledge, Behavior, Attitudes, and Experiences, Pullman, Washington State University SESR, Technical Report, Washington 2003.
    15. Obi T., Auffret J.-P., Iwasaki N., Aging Society and ICT: Global Silver Innovation, IOS Press, Amsterdam 2013.
    16. OECD, Recommendation on Principles and Good Practices for Financial Education and Awareness, Recommendation of the Council, 2005.
    17. OECD/INFE, Measuring Financial Literacy: Questionnaire and Guidance Notes for Conducting an Internationally Comparable Survey of Financial Literacy, 2011.
    18. Perry V.G., Morris M.D., Who Is in Control? The Role of Self-Perception, Knowledge, and Income in Explaining Consumer Financial Behavior, “Journal of Consumer Affairs” 2005, vol. 39, no. 2.
    19. Senior w świecie finansów, http://pl.kruk.eu/aktualnosci/art124,senior-w-swiecie-finansow.html (dostęp: 27.05.2014).
    20. Urząd Statystyczny w Łodzi, Stan i ruch naturalny ludności w województwie łódzkim, Łódź 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 09PL: Determinanty nabywania ubezpieczeń przez samorządy gminne w Polsce
    EN: Determinants of the buying of insurance by the local governments in Poland
    93-105

    JACEK LISOWSKI, MARCIN WOJTKOWIAK


    Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Ubezpieczeń

    Na świecie przeprowadzono wiele badań dotyczących czynników (determinant) popytu na ubezpieczenia. Czynniki te podzielono na cztery grupy: ekonomiczne, demograficzne, społeczno-kulturowe oraz strukturalne [Bednarczyk, 2012, s. 94–103]. W niniejszym artykule zaproponowano autorski podział determinant nabywania ubezpieczeń przez samorządy gminne w Polsce obejmujący pięć grup (rodzajów) tych czynników: ekonomiczne, prawne, historyczne, organizacyjno-kulturowe, społeczne.
    The article categorizes the determinants of the buying of insurance by the local governments in Poland. Division presented in article includes objective and subjective factors. Authors divide determinants into five groups: economic, legal, historical, cultural-organizational, and social. It is worth noting that some of the determinants have specific nature as it results from the public nature of the activities carried out by local government units.
    The impact of presented factors may vary in the different local governments. Comprehensive identification of possible determinants of the buying of insurance coverage by the local governments makes it easy to identify the determinants of the buying of insurance by a particular government.
    determinants, insurance, insurance coverage, local government
    determinanty, ubezpieczenie, ochrona ubezpieczeniowa, samorząd gminny
    1. Banasiński A., Teoria ubezpieczeń w socjalizmie, Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 1989.
    2. Bednarczyk T.H., Wpływ działalności sektora ubezpieczeniowego na wzrost gospodarczy, Wydawnictwo Uniwersytetu Marcii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2012.
    3. Borodo A., Samorząd terytorialny. System prawnofinansowy, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008.
    4. Dolnicki B., Samorząd terytorialny, Kantor Wydawniczy Zakamycze, Kraków 2006.
    5. „Dziennik Gazeta Prawna”, Poszkodowane przez powódź samorządy, zanim dostaną pieniądze, muszą oszacować straty, 14.07.2010 r.
    6. GUS, Bank Danych Lokalnych.
    7. Handschke J., Pojęcie, treść i zasady polityki ubezpieczeniowej – rozważania nie tylko metodologiczne, [w:] T. Sangowski (red.), Studia ubezpieczeniowe, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 1998.
    8. Jastrzębska M., Apetyt na ryzyko jednostki samorządu terytorialnego, [w:] J. Gliniecka, E. Juchniewicz, T. Sowiński, M. Wróblewska (red.), Prawo finansowe wobec wyzwań XXI wieku, Wydawnictwo CeDeWu, Warszawa 2013.
    9. Jastrzębska M., Łyskawa K., Janowicz-Lomott M., Zarządzanie ryzykiem w kontroli zarządczej jednostek samorządu terytorialnego, [w:] W. Sułkowska (red.), Ubezpieczenia gospodarcze i społeczne. Wybrane zagadnienia ekonomiczne, Oficyna Wydawnicza Wolters Kluwer, Warszawa 2011.
    10. Jędrzejczyk I., Inwestycje ochronne w ograniczaniu skutków ryzyka powodzi – rola prewencji, „Wiadomości Ubezpieczeniowe” 2010, nr 2.
    11. Jędrzejewski L., Gospodarka finansowa samorządu terytorialnego w Polsce. Wybrane zagadnienia, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz–Gdańsk 2007.
    12. Korenik D., Korenik S., Stosunki samorządowo-bankowe a rozwój społeczno-ekonomiczny w przestrzeni, Wydawnictwo CeDeWu, Warszawa 2007.
    13. Kowalewski E., Mogilski W.W., Fuchs D., Serwach M., Prawo ubezpieczeń gospodarczych, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz–Toruń 2006.
    14. Kuciński K., Istota nauk ekonomicznych, [w:] Metodologia nauk ekonomicznych. Dylematy i wyzwania, K. Kuciński (red.), Wydawnictwo Difin, Warszawa 2010.
    15. Łyskawa K., W poszukiwaniu optymalnego pojęcia ryzyka w standardzie zarządzania ryzykiem, Zarządzanie i Finanse, nr 2 cz. 5, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2013.
    16. Manikowski P., Wybrane cechy morfologiczne cykli ubezpieczeniowych w Polsce w latach 2001–2012, „Wiadomości Ubezpieczeniowe” 2012, nr 3.
    17. Michalak J., Ryzyko społeczne a ochrona ubezpieczeniowa – kilka propozycji nieortodoksyjnych, [w:] J. Handschke (red.), Studia ubezpieczeniowe, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2009.
    18. Michalski T., Ryzyko w działalności człowieka, [w:] J. Monkiewicz (red.), Podstawy ubezpieczeń, t. 1: Mechanizmy i funkcje, Wydawnictwo Poltext, Warszawa 2002.
    19. Mogilski W.W., Ubezpieczenia obowiązkowe w polskim systemie prawnym, „Prawo Asekuracyjne” 1997, nr 1 (10).
    20. Niewiadomski Z., Istota samorządu terytorialnego, [w:] Z. Niewiadomski (red.), Samorząd terytorialny. Ustrój i gospodarka, Oficyna Wydawnicza Branta, Bydgoszcz–Warszawa 2001.
    21. Różycki P., Jednostki samorządu terytorialnego wobec finansowania skutków powodzi, [w:] M. Adamowicz (red.), Ubezpieczenia gospodarcze – wieś i rolnictwo, Wydawnictwo SGGW, Warszawa 2002.
    22. Sangowski T. (red.), Ubezpieczenia gospodarcze, Wydawnictwo Poltext, Warszawa 2001.
    23. Szumlicz T., Atrybuty świadomości i przezorności ubezpieczeniowej, „Rozprawy Ubezpieczeniowe” 2006, nr 1.
    24. Uniwersytet Gdański, Badanie „Zarządzanie ryzykiem w działalności jednostek samorządu terytorialnego ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka katastroficznego” (NN113360740), 2013.
    25. Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 594.
    26. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1409.
    27. Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tekst jednolity Dz.U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651.
    28. Ustawa z dnia 24 czerwca 2010 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi z maja i czerwca 2010 r., Dz. U. Nr 123, poz. 835.
    29. Wieteska S., Instytucja obowiązku w ubezpieczeniach odpowiedzialności cywilnej majątkowo- -osobowych, [w:] S. Wieteska (red.), Ubezpieczenia, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie- -Skłodowskiej, Lublin 2006.
    30. Williams Jr. C.A., Smith M.L., Young P.C., Zarządzanie ryzykiem a ubezpieczenia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002.
    - Full text in PDF format

    Article 10PL: Ryzyko braku zgodności w banku
    EN: Compliance in a bank
    107-116

    EWA ŁOSIEWICZ-DNIESTRZAŃSKA


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Bankowości

    Problematyka ryzyka braku zgodności z regulacjami (z ang. compliance) nie jest niczym nowym we współczesnych bankach, ale w obliczu zmieniających się regulacji nadzorczych unijnych, a w rezultacie również krajowych, nabiera większego znaczenia. Nowe regulacje, wynikające z unii bankowej i Bazylei III, wymuszają na bankach posiadanie skutecznych i efektywnych systemów zarządzania ryzykiem braku zgodności. Menedżerowie w bankach dokonują reorganizacji, szukając nowego umiejscowienia jednostek ds. zapewnienia zgodności i przenosząc je z działów prawnych bliżej ryzyka, szczególnie operacyjnego. Od jednostek zapewnienia zgodności z regulacjami w banku oczekuje się wysokich możliwości kontrolnych, dzięki czemu banki będą skuteczniej unikać kar za naruszenia przepisów prawnych. Klienci banków też powinni skorzystać na takim podejściu do ryzyka braku zgodności: skuteczniejszy system wykrywania nie tylko błędów, ale i zagrożeń służy również im. Temat ryzyka zgodności z regulacjami stał się na tyle ważny i popularny, że opracowano również projekt normy ISO, której nadano nazwę ISO/DIS 19600 Compliance management systems – CMS [Włodarczyk, 2014].
    The author presents the main problems of compliance in a bank. The scope of compliance evolved last years to a much broader area. The effective organizational unit of compliance in a bank needs a special metrics for monitoring compliance risk. A good approach to that can be integration operational and compliance risk.
    compliance, regulations, compliance area, compliance metrics, compliance monitoring, integration of compliance and operational risk
    ryzyko braku zgodności, regulacje, obszar zapewnienia zgodności, miary zgodności, monitoring zgodności, integracja ryzyka braku zgodności
    1. Abiola J.O., Ojo S.O., Compliance with Regulatory Financial Reporting and Corporate Governance Practices in Selected Primary Mortgage Institutions in Nigeria, “International Journal of Business and Social Science” August 2012, vol. 3, no. 15.
    2. Are companies using the right metrics to measure compliance risk?, Risk & Compliance Journal. From the Wall Street Journal. September 4, 2013, http://deloitte.wsj.com/riskandcompliance/2013/09/04/ are-companies-using-the-right-metrics-to-measure-compliance-risk/ (dostęp: kwiecień 2014).
    3. Dyrektywa Komisji 2006/73/WE z dnia 10 sierpnia 2006 r. wprowadzająca środki wykonawcze do dyrektywy 2004/39/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do wymogów organizacyjnych i warunków prowadzenia działalności przez przedsiębiorstwa inwestycyjne oraz pojęć zdefiniowanych na potrzeby tejże dyrektywy (Dz. Urz. UE L 241/26).
    4. http://raportcsr.bankmillennium.pl/pl/odpowiedzialne-zarzadzanie/bezpieczenstwo-powierzonych- -srodkow/zapewnienie-bezpieczenstwa-powierzo-0 (dostęp: czerwiec 2014).
    5. http://www.knf.gov.pl/o_nas/Kary_nalozone_przez_KNF/index.html (dostęp: czerwiec 2014).
    6. http://www.mbank.pl/o-nas/o-mbanku/compliance.html (dostęp: czerwiec 2014).
    7. http://www.uokik.gov.pl/decyzje_prezesa_uokik3.php (dostęp: czerwiec 2014).
    8. https://www.db.com/cr/en/concrete-compliance.htm (dostęp: czerwiec 2014).
    9. Kilanowska D., Metodyka tworzenia i infrastruktura compliance, wewnętrzne materiały szkoleniowe Certified Global Education, 2014.
    10. Kroll K., Measuring the Effectiveness of Compliance, Complianceweek, April 2012, http://www. pwc.com/en_US/us/risk-assurance-services/assets/pwc-cw-measuring-effectiveness-of-compliancekipp. pdf (dostęp: czerwiec 2014).
    11. Lagzdins A., Sloka B., Compliance program in Latvia’s banking sector: the results of a survey, “European Integration Studies” 2012, no 6.
    12. Let’s make a difference: Managing compliance and operational risk in the new environment, PWC FS Viewpoint, August 2013, s. 6, www.pwc.com/fsi (dostęp: czerwiec 2014).
    13. Łosiewicz-Dniestrzańska E., Pomiar jakości procesu realizacji usługi bankowej, Prace Naukowe UE we Wrocławiu nr 265, 2012.
    14. Marcinkowska M., Corporate governance w bankach. Teoria i praktyka, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2014.
    15. Materiały szkoleniowe „Compliance w Polsce”, Stowarzyszenie Compliance Polska, www.compliancepolska. pl (dostęp: czerwiec 2014).
    16. Rekomendacja H dotycząca systemu kontroli wewnętrznej w bankach, KNF, Warszawa 2011.
    17. Rekomendacja M dotycząca zarządzania ryzykiem operacyjnym w bankach, KNF, Warszawa styczeń 2013.
    18. Uchwała nr 258/2011 Komisji Nadzoru Bankowego z dnia 4 października 2011 r. w sprawie szczegółowych zasad funkcjonowania systemu zarządzania ryzykiem i systemu kontroli wewnętrznej oraz szczegółowych warunków szacowania przez banki kapitału wewnętrznego i dokonywania przeglądów procesu szacowania i utrzymywania kapitału wewnętrznego oraz zasad ustalania polityki zmiennych składników wynagrodzeń osób zajmujących stanowiska kierownicze w banku (Dz. Urz. KNF nr 11, poz. 42).
    19. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz. U. t.j. 2014, poz. 586).
    20. Włodarczyk G., Norma ISO 19600 – próba standaryzacji zarządzania ryzykiem braku zgodności (compliance) – zagadnienia wstępne, Warszawa, 11 czerwca 2014 r., http://compliancemifid.wordpress. com/ (dostęp: czerwiec 2014).
    21. Zgodność i funkcja zapewnienia zgodności w bankach, Komitet Bazylejski ds. Nadzoru Bankowego, Bank Rozrachunków Międzynarodowych, kwiecień 2005.
    - Full text in PDF format

    Article 11PL: Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej samorządu gminnego w Polsce
    EN: General liability insurance of local government in Poland
    117-130

    KRZYSZTOF ŁYSKAWA, MARCIN WOJTKOWIAK


    Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Ubezpieczeń

    Niniejszy artykuł ma na celu przybliżenie podstawowych obszarów aktywności samorządu gminnego oraz możliwości i faktycznie realizowanego zakresu ubezpieczenia ryzyka odpowiedzialności cywilnej (OC) związanej z jego funkcjonowaniem. Badanie zakresu ubezpieczenia OC zostało przeprowadzone na próbie 45 gmin wielkopolskich mających ochronę ubezpieczeniową na 30 listopada 2013 r. Gminy te nabyły ochronę ubezpieczeniową w procedurze zamówienia publicznego. Ubezpieczenie obejmowało urząd gminy oraz jednostki organizacyjne funkcjonujące w strukturze samorządu gminnego (w szczególności placówki oświatowe, zakłady komunalne, instytucje kultury, ośrodki pomocy społecznej).
    Effective protection of insurance interest of local government in the field of civil liability requires consideration of the two areas of functioning: dominium and imperium. The main attribute of local government is exercising of public authority. Insurance of this area of activity requires the inclusion of pure economic loss into contract.
    A study conducted on 45 municipalities showed that the main areas of activity are covered by general liability insurance in most of the municipalities. In 2/3 of the examined municipalities pure economic loss resulting from official authority is covered by insurance. The insurance in most cases is based on act committed trigger, which is the best solution both from the point of view of the insured as well as the potential victim.
    civil liability, insurance, insurance coverage, local government
    odpowiedzialność cywilna, ubezpieczenie, ochrona ubezpieczeniowa, samorząd gminny
    1. Czech-Śmiałkowski C., O odpowiedzialności za produkt, „Radca Prawny” 2002, nr 1.
    2. Jastrzębski B., Bezpiecznie na placu zabaw, „Forum Samorządowe” 2008, nr 7 (20).
    3. Jaworski L., Samorząd ponosi odpowiedzialność cywilną za bezprawne działania własnych organów, „Dziennik Gazeta Prawna”, 23.06.2010.
    4. Krajewski M., Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej według kodeksu cywilnego, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2011.
    5. Masowe zatrucie w Toruniu. Zachorować mogło kilkaset osób, http://wiadomosci.onet.pl/kujawsko- -pomorskie/masowe-zatrucie-w-toruniu-zachorowac-moglo-kilkaset-osob/bq4mc (dostęp: 3.10.2013).
    6. OWU Bezpieczna Gmina z dnia 9.10.2007 r.
    7. OWU Concordia Profit.
    8. OWU odpowiedzialności cywilnej z dnia 09.10.2012 r.
    9. OWU odpowiedzialności cywilnej z tytułu prowadzenia działalności i posiadania mienia z dnia 06.08.2009 r.
    10. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 21 stycznia 1997 r. w sprawie warunków, jakie muszą spełniać organizatorzy wypoczynku dla dzieci i młodzieży szkolnej, a także zasad jego organizowania i nadzorowania, Dz. U. Nr 12, poz. 67.
    11. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, Dz. U. Nr 61 poz. 417.
    12. Rzetecka-Gil A., Kodeks cywilny. Komentarz. Zobowiązania – część ogólna, Lex, 2011.
    13. Safjan M., Matuszyk K.J., Odpowiedzialność odszkodowawcza władzy publicznej, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2009.
    14. Serwach M., [w:] A. Brodecka-Chamera, Z. Brodecki, D. Fuchs, M. Glicz, B. Janyga, B. Kęszycka, K. Malinowska, J. Nawracała, M. Serwach, E. Sodolska, P. Sukiennik, E. Wieczorek, Prawo ubezpieczeń gospodarczych. Komentarz, t. 2, Wydawnictwo Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2010.
    15. Skoczylas J.J., Odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez władzę public21. zną, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2005.
    16. Strachowska R., Ustawa o drogach publicznych. Komentarz, Wydawnictwo ABC, 2012.
    17. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, Dz. U. nr 16, poz. 93.
    18. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 101.
    19. Ustawa z dnia 20 marca 2009 r. o bezpieczeństwie imprez masowych, Dz. U. z 2013 r., poz. 611.
    20. Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 260.
    21. Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 518.
    22. Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 150.
    23. Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 647.
    24. Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, Dz. U. z 2013 r., poz. 594.
    25. Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 256, poz. 2572.
    26. Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 687.
    27. Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1399.
    28. Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 123.
    29. Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, Dz. U. z 2012 r., poz. 145.
    30. Warkałło W., Ubezpieczenia majątkowe jako instytucja prawna, [w:] W. Warkałło (red.), Ubezpieczenia majątkowe, Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 1971.
    31. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 września 1973 r., sygn. I CR 504/73.
    32. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 2003 r., sygn. II CKN 1373/00.
    33. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2003 r., sygn. IV CK 8/02.
    34. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 czerwca 2005 r., sygn. II CK 719/04.
    35. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. III CK 317/05.
    36. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2012 r., sygn. II CSK 343/11.
    37. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2005 r., sygn. IV SA 3935/2003.
    - Full text in PDF format

    Article 12PL: Ustalanie ceny wykonania w programach opcji menedżerskich – praktyka spółek notowanych na GPW w Warszawie
    EN: Determining the exercise price in employee stock options – the practice of companies listed on the Warsaw Stock Exchange
    131-140

    AGNIESZKA MAJEWSKA


    Uniwersytet Szczeciński, Katedra Ubezpieczeń i Rynków Kapitałowych

    Pierwsze programy opcji menedżerskich pojawiły się w Stanach Zjednoczonych na początku lat 70. ubiegłego stulecia, a powszechnie przedsiębiorstwa amerykańskie zaczęły je wykorzystywać w latach 90. Według National Center for Employee Ownership (NCEO) od końca 1980 roku liczba pracowników mających opcje na akcje wzrosła dziewięciokrotnie. Organizacja szacuje, że od 2012 roku dziewięć milionów pracowników otrzymało opcje na akcje, a dodatkowo kilkaset tysięcy osób korzystało z wynagrodzenia opartego na partycypacji kapitałowo-własnościowej.
    W Polsce, podobnie jak w innych krajach europejskich, opcje menedżerskie stały się bardziej popularne na początku obecnego stulecia, często w wyniku reformy podatków lub prawa spółek [Employee Stock Options…, 2003, s. 7]. Jako pierwsza program motywacyjny oparty na udziale we własności przedsiębiorstwa wprowadziła w 1994 roku spółka ComputerLand, ale znaczący wzrost liczby uchwalonych programów nastąpił po 2003 roku. Stanowiło to między innymi wynik uregulowania w Kodeksie spółek handlowych z 2000 roku (art. 362, § 1) możliwości zakupu emitowanych przez siebie akcji, które mają zostać zaoferowane do nabycia pracownikom lub osobom, które były zatrudnione w spółce lub spółce z nią powiązanej przez okres co najmniej trzech lat. Rosnąca liczba programów przyczynia się do poprawy ich konstrukcji, jednak w dalszym ciągu pozostają elementy dyskusyjne. Jednym z nich jest cena wykonania, po jakiej pracownicy, przy spełnieniu określonych kryteriów, mogą nabyć akcje swojego przedsiębiorstwa.
    Celem artykułu jest przedstawienie i ocena sposobów ustalania cen wykonania występujących w programach opcji menedżerskich wprowadzonych przez spółki akcyjne notowane na GPW w Warszawie do 2012 roku. W odniesieniu do praktyki stosowanej przez analizowane spółki zostanie podjęta próba zaprezentowania własnej propozycji ustalania ceny wykonania.
    Dane o programach motywacyjnych zebrano na postawie raportów rocznych, raportów bieżących, uchwał rad nadzorczych oraz komunikatów prasowych.
    Employee stock options have become more popular in Poland since the beginning of this century. The paper shows, how companies listed on the Warsaw Stock Exchange determine the exercise price in employee stock options. The purpose of the article is critical reference to methods by using analysed companies. The author proposes the method which can be used to determine the exercise price. The formula shows the grant price as not a constant value. It depends on changes in the market and stocks volatility.
    employee stock options, exercise price, incentive programs
    opcje menedżerskie, cena wykonania, programy motywacyjne
    1. Akresh M.S., Hassan K.P. (1997), Stock Compensation Accounting under FAS 123: What We’ve Learned, “Journal of Corporate Accounting and Finance”, 8 (Summer), s. 73–83.
    2. Bettis J.C., Bizjak J.M., Lemmon M.L. (2005), Exercise Behavior, Valuation, and the Incentive Effects of Employee Stock Options, “Journal of Financial Economics”, 76 (May), s. 445–470.
    3. Employee Stock Options. The legal and administrative environment for Employee Stock Options in the EU (2003), Final Report of the Expert Group, European Commission, June.
    4. Hall B.J., Murphy K.J. (2000), Optimal Exercise Prices for Executive Stock Options, “The American Economic Review”, vol. 90, no. 2, Papers and Proceedings of the One Hundred Twelfth Annual Meeting of the American Economic Association (May), s. 209–214.
    5. Kodeks spółek handlowych, Ustawa z dnia 15 września 2000 r., Dz. U. 2000 Nr 94 poz. 1037.
    6. Majewska A. (2013), Instrumenty pochodne jako narzędzia wspomagające zarządzanie ryzykiem w przedsiębiorstwie, Wydawnictwo Volumina.pl, Szczecin.
    7. Mun J. (2004), Valuing Employee Stock Options, John Wiley & Sons.
    8. Rappaport A. (1999), New Thinking on How to Link Executive Pay with Performance, Harvard Business Review, March/April.
    9. Rynek opcji menedżerskich w Polsce (2010), Trio Management.
    10. Zalecenie Komisji z dnia 30 kwietnia 2009 r. uzupełniające zalecenia 2004/913/WE i 2005/162/WE w sprawie systemu wynagrodzeń dyrektorów spółek notowanych na rynku regulowanym (2009), Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej.
    - Full text in PDF format

    Article 13PL: Wpływ procesu delewarowania na sektor bankowy w krajach Europy Środkowo-Wschodniej
    EN: The impact of deleveraging on Central and East European banking sector
    141-151

    KATARZYNA MIKOŁAJCZYK


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Finansów

    Cechą wyróżniającą sektor bankowy w krajach Europy Środkowo-Wschodniej (ESW) jest bardzo wysoki udział kapitału zagranicznego w jego strukturze własnościowej, będący efektem przemian ustrojowych, jakie miały miejsce w tym rejonie Europy po 1989 roku. Większość lokalnych banków jest kontrolowanych przez zachodnioeuropejskie grupy bankowe, stanowiąc ich spółki córki lub, rzadziej, oddziały. Wsparcie kapitału zagranicznego miało istotne znaczenie na etapie odbudowywania systemu bankowego po długoletnim okresie braku prawidłowo funkcjonującego rynku finansowego, jednak zbyt silne uzależnienie od właścicieli zagranicznych rodzi także zagrożenie podatności rodzimych banków na negatywne zjawiska zachodzące w macierzystych krajach właścicieli [Ongena et al., 2013]. Ostatni kryzys finansowy ujawnił słabość zachodnioeuropejskich grup bankowych polegającą na utrzymywaniu zbyt niskich kapitałów własnych w stosunku do skali i charakteru prowadzonej działalności, w wyniku czego organy nadzoru zaostrzyły wymogi kapitałowe, doprowadzając do rozpoczęcia procesu określanego mianem delewarowania (ang. deleveraging).
    Celem niniejszego artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie, w jakim stopniu region Europy Środkowo-Wschodniej odczuł problemy zachodnioeuropejskich banków związane z procesem delewarowania w okresie pokryzysowym. W tym celu przeanalizowano dane dotyczące skali i metod delewarowania w okresie 2008–2013. Szczególną uwagę poświęcono sześciu dużym zachodnioeuropejskim grupom bankowym, najsilniej zaangażowanym w regionie ESW pod względem wartości inwestycji i dywersyfikacji geograficznej.
    Artykuł składa się z trzech rozdziałów. W pierwszym z nich opisano proces delewarowania banków, w drugim skoncentrowano się na wynikających z niego zagrożeniach dla krajów ESW, a w trzecim przeanalizowano jednostkowe dane banków z ESW należących do sześciu zachodnioeuropejskich grup bankowych. Wnioski podsumowujące sformułowano w zakończeniu.
    The financial crisis of 2007–2009 substantially weakened Western-European banking groups. As large EU banks experienced market and regulatory pressure to improve their balance sheets and strengthen their capital position, this triggered a process of deleveraging. The aim of this paper is to analyze the impact of the latter on the banking sector in CEE, a region which since 2009 has been shown to be particularly vulnerable to this process owing to the strong dependence of local banks there on their Western European parents. The principal research question is whether large CEE market players did in fact revise the approach they previously had towards their subsidiaries and in so doing reduce their involvement in the region. To answer this question, the geographical distribution of their asset reduction underwent an empirical analysis, conducted over the 2008–2013 period for six WE banking groups and their CEE subsidiaries. This confirmed a modest reduction in cross-border exposures in CEE, although much smaller than in developed countries. The scale of funding reductions was also found to vary significantly across CEE countries.
    Central and Eastern Europe, banking sector, loans, deleveraging
    Europa Środkowo-Wschodnia, sektor bankowy, kredyt, delewarowanie
    1. Barba Navaretti G., Calzolari G., Pozzolo A.F., Levi M., Multinational banking in Europe – financial stability and regulatory implications: lessons from the financial crisis, Economic Policy, October, 2010.
    2. de Haas R., Korniyenko Y., Loukoianova E., Pivovarsky A., Foreign banks and the Vienna Initiative: Turning sinners into saints?, MoFiR Working Paper, no. 62, 2012.
    3. ECB, Financial Stability Review, 2012, June.
    4. ECB, Financial Stability Review, 2013, May.
    5. Erste Group, Fact Sheet, March 2014 (www.erstegroup.com).
    6. IMF, Global Financial Stability Report: Moving from liquidity to growth-driven markets, 2014, April.
    7. IMF, Global Financial Stability Report: The quest for lasting stability, 2012, April.
    8. Kok C., Schepens G., Bank reactions after capital shortfalls, ECB Working Paper, no. 1611, 2013.
    9. Ongena S., Peydro J.-L., van Horen N., Shocks Abroad, Pain at Home? Bank-Firm Level Evidence on the International Transmission of Financial Shocks, DNB Working Paper, no. 385, 2013.
    10. Raiffeisen Research, CEE Banking Sector Report, 2011 (www.raiffeisenresearch.at).
    11. Raiffeisen Research, CEE Banking Sector Report, 2013 (www.raiffeisenresearch.at).
    12. Top 1000 World Banks, „The Banker” 2011, July.
    13. Tressel T., Financial Contagion through Bank Deleveraging: Stylized Facts and Simulations Applied to the Financial Crisis, IMF Working Paper WP/10/236, 2010.
    14. Unicredit Group, CEE Banking Outlook, 2009, November (www.unicreditgroup.eu).
    15. Vienna Initiative, CESEE Deleveraging and Credit Monitor, 2014, 27 May.
    - Full text in PDF format

    Article 14PL: Finansowanie bankowości spółdzielczej w drodze emisji obligacji… na rynku Catalyst
    EN: Financing of cooperative banking through the issuance of bonds on the Catalyst market
    153-163

    MAGDALENA MOSIONEK-SCHWEDA 1, PRZEMYSŁAW PANFIL 2


    1 Uniwersytet Gdański, Wydział Ekonomiczny, Instytut Handlu Zagranicznego, Zakład Międzynarodowych Rynków Finansowych
    2 Uniwersytet Gdański, Wydział Prawa i Administracji, Katedra Prawa Finansowego

    Catalyst jest systemem obrotu i autoryzacji dłużnych papierów wartościowych złożonym z rynków regulowanych oraz nieregulowanych alternatywnych platform obrotu. Został uruchomiony 30 września 2009 roku jako wspólne przedsięwzięcie Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie SA (GPW SA) oraz jej spółki zależnej – BondSpot SA. Architektura Catalyst oraz zasady jego funkcjonowania opracowano w taki sposób, by stał się on źródłem pozyskiwania kapitału przez szerokie grono emitentów, również przez podmioty, dla których rynek kapitałowy, a przede wszystkim parkiet warszawskiej GPW SA był dotychczas niedostępny, tj. przez spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, jednostki samorządu terytorialnego, a także banki spółdzielcze.
    Celem niniejszego opracowania jest analiza i ocena emisji obligacji banków spółdzielczych notowanych na Catalyst w okresie od 28 lipca 2010 roku (tj. od dnia, kiedy zadebiutowały na tym rynku pierwsze banki spółdzielcze) do końca maja 2014 roku. Badaniem objęto wszystkie dłużne instrumenty finansowe wprowadzone w tym czasie przez banki spółdzielcze do obrotu na każdym z subrynków Catalyst. Materiał badawczy stanowiły parametry poszczególnych emisji obligacji pozyskane z biuletynów statystycznych Catalyst oraz dokumentów publikowanych przez emitentów w portalu poświęconym temu rynkowi. Charakterystyki niektórych emisji zaczerpnięto również z portalu Cbonds.pl.
    Catalyst is a system of trading and authorization of debt securities consisting of regulated markets and alternative trading platforms. It was launched on 30 September, 2009 as a joint venture of the Warsaw Stock Exchange and BondSpot. The Catalyst architecture was designed purposefully to allow the inflow of capital to a wide range of issuers, including entities denied access to the stock market, i.e. limited liability companies, local government units as well as cooperative banks.
    The purpose of this paper is to analyze the issue of bonds of cooperative banks listed on Catalyst from 28 July, 2010 (the day of the first IPOs of cooperative banks) to the end of May 2014. The study includes all debt instruments introduced to the market at that time by cooperative banks in each of the Catalyst submarkets. The material consists of parameters for each issue of bonds derived from the Catalyst statistical bulletins and information documents published by issuers. The characteristics of some issues were also acquired at Cbonds.pl.
    cooperative banks, capital market, stock exchange
    banki spółdzielcze, rynek kapitałowy, giełda papierów wartościowych
    1. GPW SA, Biuletyn Statystyczny Catalyst, lipiec 2010.
    2. GPW SA, Biuletyn Statystyczny Catalyst, grudzień 2010.
    3. GPW SA, Biuletyn Statystyczny Catalyst, 2011.
    4. GPW SA, Biuletyn Statystyczny Catalyst, 2012.
    5. GPW SA, Biuletyn Statystyczny Catalyst, maj 2014.
    6. Kruczalak K., Prawo handlowe, Wydawnictwo Prawnicze PWN, Warszawa 1996.
    7. Mosionek-Schweda M., Panfil P., Catalyst jako źródło finansowania działalności jednostek samorządu terytorialnego, [w:] Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 802, „Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” nr 65, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2014.
    8. Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 roku o obligacjach (t.j. Dz. U. z 2001 r., nr 120, poz. 1300 z późn. zm.).
    9. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o obrocie instrumentami finansowymi (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 94).
    10. Ustawa z dnia 7 grudnia 2000 roku o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających (Dz. U. nr 119, poz. 1252 z późn. zm.).
    11. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1382).
    12. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1376 z późn. zm.).
    13. Ustawa z dnia 16 września 1982 roku Prawo spółdzielcze (t.j. Dz. U. z 2003 r., nr 188, poz. 1848 z późn. zm.).
    14. Zasady działania Catalyst przyjęte uchwałą Zarządu Giełdy z dnia 27 stycznia 2010 roku (według stanu na dzień 1 października 2012 roku).
    - Full text in PDF format

    Article 15PL: Rola projektowania w tworzeniu usług finansowych
    EN: The role of design in the financial services creation
    165-175

    ADAM NOSOWSKI


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Bankowości

    Czy w dynamicznych czasach wielokierunkowego przepływu informacji, zmian zachowań i oczekiwań klientów można świadczyć usługi finansowe dające satysfakcję ich odbiorcom i szanse na pokonanie konkurencji? Oczywiście tak, szczególnie jeśli potraktuje się proces ich tworzenia w sposób systemowy, wykorzystując mechanizmy projektowania. Podejście projektowe stosowane w przemyśle ma długoletnią historię, odnoszącą się zarówno do wzornictwa przemysłowego, jak i konstruowania prototypów. W ostatnich kilkunastu latach również w obszarze usług zaczęto wypracowywać rozwiązania z zakresu projektowania uwzględniające ich specyfikę. Niniejszy artykuł odnosi się do koncepcji projektowania usług (service design) i jej aplikacji w dziedzinie usług finansowych, ze szczególnym uwzględnieniem sektora bankowego oraz jego specyfiki. Jako punkt wyjścia dyskusji o zasadności stosowania podejścia projektowego w usługach finansowych przyjęto doświadczenie klienta, uznając je za kluczowy czynnik stymulujący rozwój tej dziedziny.
    Design approach used in the industry has a long history, relating to both industrial design and prototypes construction. In the past several years, also in the services area the solutions in the field of design, taking into account the specificities of the sector, were worked out. The present article refers to the service design concept and its application in the financial services domain, with particular emphasis on the banking sector and its specificity. As a starting point for discussion about the legitimacy of the project approach in financial services design, the customer experience was indicated, considering it to be a key factor that stimulates the development of this field. The design perspective recognizing point of view, feelings, and experience of customer, supported by proper methodology support gives a chance for the actual realization of the customer orientation idea.
    customer experience, service design, design thinking in banking
    doświadczenie klienta, projektowanie usług, myślenie projektowe w bankowości
    1. Banking on customer centricity, EMEA Banking Practice, McKinsey & Company, April 2012.
    2. Fisk R.P., Teixeira J., Patrıcio L., Nunes N.J., Nobrega L., Customer experience modeling: from customer experience to service design, “Journal of Service Management” 2012, vol. 23, no. 3, s. 362–376.
    3. Heckl D., Moormann J., How to design customer-centric business processes in the banking industry, “Journal of Financial Transformation” 2007, vol. 21, s. 67–76.
    4. Isaacson B., Using Customer Journey Maps to Improve Your Customer Experience, MMR Strategy Group, May 2012.
    5. Lacki T., Customer Experience in Retail Banking. Understanding the Drivers of Growth, Efma and Peppers & Rogers Group, 2010.
    6. Meroni A., Sangiorgi D., Design for Services, Gower Publishing Limited, Farnham 2011.
    7. Moeller S., Characteristics of services – a new approach uncovers their value, “Journal of Services Marketing” 2010, 24/5, s. 359–368.
    8. Nosowski A., Kreowanie wartości dla klienta w innowacjach bankowych, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska”, Sectio H, Oeconomia, t. 47 (2013), nr 3, s. 455–463.
    9. Nosowski A., Zarządzanie procesami biznesowymi w instytucjach finansowych, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2010.
    10. Serafiński B., Design thinking – myśl rozwiązaniami, „Thinktank Magazine” 2009, nr 2.
    11. Zwicky J., Simplicity in Banking Is Anything but Simple, http://thefinancialbrand.com/36434/banksimplicity- design-customer-experience-zwicky.
    12. designit.com (dostęp: lipiec 2014).
    13. www.creainternational.com (dostęp: lipiec 2014).
    14. www.ideo.com (dostęp: lipiec 2014).
    15. www.k2.pl (lipiec 2014).
    16. www.nau.coop (lipiec 2014).
    17. www.service-design-network.org/intro (dostęp: lipiec 2014).
    18. www.touch-ideas.com (dostęp: lipiec 2014).
    - Full text in PDF format

    Article 16PL: Nabywanie skarbowych papierów wartościowych przez NBP
    EN: Purchases treasury securities by NBP
    177-184

    PRZEMYSŁAW PANFIL


    Uniwersytet Gdański, Wydział Prawa i Administracji, Katedra Prawa Finansowego

    17 czerwca 2014 roku Rada Ministrów przyjęła założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o Narodowym Banku Polskim (NBP). Dopuszczają one między innymi możliwość nabywania przez bank centralny skarbowych papierów wartościowych (SPW) na rynku wtórnym poza operacjami otwartego rynku. Celem takich zakupów ma być realizacja ustawowych zadań tego podmiotu. Treść założeń projektu nowelizacji Ustawy o NBP rodzi pytanie o ich zgodność z zakazem monetarnego finansowania deficytu budżetowego, który wynika zarówno z polskich regulacji konstytucyjnych, jak i prawodawstwa unijnego. Zakaz ten ma chronić niezależność NBP oraz ułatwiać prowadzenie stabilnej, zrozumiałej i akceptowalnej polityki pieniężnej. Jednocześnie zapobiega ekonomicznie nieuzasadnionemu zwiększaniu zasobów pieniężnych w gospodarce, co – w ogólnym założeniu – jest sprzeczne z podstawowym zadaniem banku centralnego, czyli dbałością o wartość pieniądza.
    Celem artykułu jest ocena założeń projektu nowelizacji Ustawy o NBP dotyczących aktywności banku centralnego na rynku wtórnym SPW, a w szczególności ich zgodności z zakazem monetarnego finansowania deficytu budżetowego. Aby osiągnąć ten cel, posłużono się analizą prawnodogmatyczną oraz dynamiczną, czyli metodami badawczymi powszechnie stosowanymi w naukach prawnych.
    W pierwszej kolejności w artykule przeanalizowano rozwiązania legislacyjne wprowadzające zakaz monetarnego finansowania deficytu budżetowego oraz dotychczasowe formy uczestnictwa banku centralnego w rynku rządowych instrumentów dłużnych. Następnie przedstawiono przyjęte w ostatnich latach programy Europejskiego Banku Centralnego (EBC), zakładające skup SPW państw strefy euro. Ich przyjęcie oznacza bowiem swoistą legitymizację określonych działań banku centralnego na rynku wtórnym rządowych instrumentów dłużnych.
    On the 17 June, 2014 the Council of Ministers has adopted the assumptions of the act amending the Law on National Bank of Poland. These proposals allow the central bank, inter alia, to purchase treasury securities in the secondary market outside of open market operations. The purpose of this article is to analyze the compatibility of these assumptions with the constitutional prohibition of monetary financing of the budget deficit by the central bank.
    central bank, budget deficit, treasury securities
    bank centralny, deficyt budżetowy, skarbowe papiery wartościowe
    1. Aneks do raportu rocznego za rok 2003 – Dług publiczny, Ministerstwo Finansów, Warszawa 2004.
    2. Eser F., Schwaab B., Assessing Asset Purchases Within the ECB’s Securities Markets Programme, Working Paper Series no 1587, European Central Bank, Frankfurt am Main 2013.
    3. Kaźmierczak A., Polityka pieniężna w gospodarce otwartej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.
    4. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. 1997, nr 78, poz. 483 z późn. zm.).
    5. Narodowy Bank Polski, Raport roczny 2009, Warszawa 2010.
    6. Panfil P., Prawne i finansowe uwarunkowania długu Skarbu Państwa, WoltersKluwer, Warszawa 2011.
    7. Polityka pieniężna, A. Sławiński (red.), Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011.
    8. Poterba J.M., Do Budget Rules Work?, Working Paper nr 5500, National Bureau of Economic Research, Cambridge 1996.
    9. Rozporządzenie Rady (WE) nr 3603/93 z dnia 13 grudnia 1993 r. określające definicje w celu zastosowania zakazów określonych w art. 104 i 104b ust. 1 Traktatu (Dz. Urz. L 332 z 31 grudnia 1993 r., s. 1–3).
    10. Skarbowe papiery wartościowe – raport roczny 1999, Ministerstwo Finansów, Warszawa 2000.
    11. Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 83 z 30 marca 2010 r., s. 47).
    12. Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską (Dz. Urz. C 224 z 31 sierpnia 1992 r., s. 6–79).
    13. Uchwała nr 20/2008 Rady Polityki Pieniężnej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie zasad prowadzenia operacji otwartego rynku (Dz. Urz. NBP 2008 rok, nr 25, poz. 32).
    14. Uchwała nr 7/2010 Zarządu NBP z dnia 4 marca 2010 r. w sprawie wprowadzenia „Regulaminu refinansowania banków kredytem lombardowym oraz kredytem w ciągu dnia operacyjnego przez Narodowy Bank Polski” (Dz. Urz. NBP z 2010 r. nr 4, poz. 4 z późn. zm.).
    15. Ustawa z dnia 31 stycznia 1989 r. o Narodowym Banku Polskim (t.j. Dz. U. 1992 rok, nr 72, poz. 360 z późn. zm.).
    - Full text in PDF format

    Article 17PL: Pomoc publiczna w formie kapitału podwyższonego ryzyka udzielana przedsiębiorstwom sektora MŚP w krajach Unii Europejskiej
    EN: The state aid in the form of risk capital granted to small and medium-sized enterprises in the European Union
    185-196

    PIOTR PODSIADŁO


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Finansów Samorządowych

    Kapitał podwyższonego ryzyka można zdefiniować jako zapewniane przedsiębiorstwom na początkowych etapach rozwoju (faza zalążkowa, rozruchu i ekspansji) finansowanie kapitałowe lub quasi-kapitałowe, które obejmuje nieformalne inwestycje aniołów biznesu (business angels), kapitał podwyższonego ryzyka typu venture i alternatywne rynki papierów wartościowych specjalizujące się w przedsiębiorstwach sektora MŚP i spółkach charakteryzujących się dużą dynamiką wzrostu1. Pomoc państwa ukierunkowana na dostarczanie i promocję kapitału podwyższonego ryzyka zachęca do zmiany kierunków finansowania z myślą o udzieleniu wsparcia przedsiębiorstwom nowo powstającym i tym już istniejącym z sektora wysokich technologii. Zaangażowanie Komisji Europejskiej w tym obszarze wynika z zagrożeń związanych z nadmiernym uzależnianiem się firm unijnych od finansowania wierzycielskiego [Komisja Europejska, 1999]. Komisja zajmuje stanowisko, że dla pewnych rodzajów przedsiębiorstw lub tych znajdujących się na określonym etapie rozwoju korzystniejsze jest wykorzystanie kapitału akcyjnego niż tylko środków kredytowych, zwłaszcza w kontekście kosztów obsługi zadłużenia i niechęci wielu kredytodawców do ponoszenia ryzyka [Mehta, 2009, s. 254–256]. Innymi słowy, oferowane przez rynek instrumenty finansowe nie do końca odpowiadają specyfice i możliwościom małych i średnich przedsiębiorstw. Dotyczy to przede wszystkim tych o dużym potencjale rozwoju, innowacyjnych, operujących w niszach rynkowych lub budujących marki dla swoich produktów; firm, które koncentrują się na nowatorskich, lecz ryzykownych projektach. W przypadku takich przedsiębiorstw najbardziej odpowiednim finansowaniem jest zwiększenie ich kapitałów własnych poprzez inwestycje aniołów biznesu oraz wejścia kapitałowe funduszy typu private equity/venture capitals (PE/VE). Przewagą takiej formy finansowania nad tradycyjnymi instrumentami dłużnymi jest brak konieczności przedstawiania zabezpieczeń w postaci np. zastawu czy hipoteki, jak to ma miejsce w przypadku pozyskiwania kredytu bankowego, gdyż zabezpieczeniem jest udział we własności2. Inwestor staje się nie tylko współwłaścicielem, ale i partnerem w biznesie, który aktywnie wspiera przedsiębiorstwo na ścieżce jego rozwoju, wprowadzając nowoczesne metody zarządzania oraz wykorzystując swoją wiedzę i kontakty biznesowe. Gdy przedsięwzięcie kończy się niepowodzeniem, fundusz odpowiednio uczestniczy w stratach. Korzystanie przez przedsiębiorstwo z finansowania kapitałem podwyższonego ryzyka powoduje, że zmniejsza się stosunek zadłużenia do kapitałów własnych, a tym samym rośnie zdolność kredytowa przedsiębiorstwa. Przy finansowaniu kredytem bankowym zadłużenie utrudnia pozyskanie dalszych środków na rozwój firmy. Tym samym kapitał podwyższonego ryzyka stanowi ważny instrument finansowania małych i średnich przedsiębiorstw. Funkcjonujące na rynku fundusze PE/VE nie są jednak zainteresowane inwestycjami o niewielkiej wartości, ponieważ koszty przygotowania i monitorowania małych projektów inwestycyjnych, nieprzekraczających równowartości 1 mln euro, są porównywalne z kosztami ponoszonymi przy dużych inwestycjach. W rezultacie pojawia się luka kapitałowa, która wynika z tego, że inwestowanie w projekty poniżej 1 mln euro jest nieopłacalne dla komercyjnych funduszy kapitałowych. Celem artykułu jest przedstawienie ram unijnej polityki pomocy publicznej przeznaczonej na zapewnienie kapitału podwyższonego ryzyka z perspektywy realizowanej do 2010 r. strategii lizbońskiej oraz obecnie wdrażanej strategii „Europa 2020”.
    The aim of this article is to present the conditions of admissibility of state aid in the European Union, with particular emphasis on horizontal aid granted in the form of risk capital. Encouraging the development and expansion of new businesses, especially innovative and high-growth businesses, can have a great potential to create jobs. Therefore, an efficient risk finance market for SMEs is crucial for entrepreneurial companies to be able to access the necessary funding at each stage of their development. The existence of a financing gap affecting SMEs, small mid-caps and innovative mid-caps may justify public support measures including through the grant of State aid in certain specific circumstances. If properly targeted, State aid to support the provision of risk finance to those companies can be an effective means to alleviate the identified market failures and to leverage private capital.
    state aid, risk capital, small and medium-sized enterprises (SMEs), European Union
    pomoc publiczna, kapitał podwyższonego ryzyka, małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), Unia Europejska
    1. Dyrektywa 2011/61/UE z dnia 8 czerwca 2011 r. w sprawie zarządzających alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi i zmiany dyrektyw 2003/41/WE i 2009/65/WE oraz rozporządzeń (WE) nr 1060/2009 i (UE) nr 1095/2010, Dz. Urz. UE L 174/1 z 1.7.2011.
    2. Komisja Europejska (1999), Economic reform: report on the functioning of Community product and capital markets, Brussels, COM(1999) 10 final.
    3. Komisja Europejska (2000), Raport z realizacji planu działania na rzecz kapitału wspólnego ryzyka, COM(2000) 658 wersja ostateczna.
    4. Komisja Europejska (2008), Najpierw myśl na małą skalę – Program Small Business Act dla Europy, COM(2008) 394 wersja ostateczna z 25.6.2008.
    5. Komisja Europejska (2010a), Europa 2020 – Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu, COM(2010) 2020 wersja ostateczna z 3.3.2010.
    6. Komisja Europejska (2010b), Projekt przewodni strategii Europa 2020 – Unia innowacji, COM(2010) 546 wersja ostateczna z 6.10.2010.
    7. Komisja Europejska (2010c), Zintegrowana polityka przemysłowa w erze globalizacji, COM(2010) 614 z 28.10.2010.
    8. Komisja Europejska (2011a), Plan działania na rzecz zasobooszczędnej Europy, COM(2011) 571 wersja ostateczna z 20.9.2011.
    9. Komisja Europejska (2011b), Akt o jednolitym rynku – Dwanaście dźwigni na rzecz pobudzenia wzrostu gospodarczego i wzmocnienia zaufania – Wspólnie na rzecz nowego wzrostu gospodarczego, COM(2011) 206 wersja ostateczna z 13.1.2011.
    10. Komisja Europejska (2011c), Plan działania na rzecz ułatwienia dostępu do finansowania dla MŚP, COM(2011) 870 wersja ostateczna z 7.12.2011.
    11. Komisja Europejska (2013), Zielona księga: długoterminowe finansowanie gospodarki europejskiej, COM(2013) 150 final z 25.3.2013.
    12. Komunikat Komisji WE dotyczący pomocy państwa a kapitału podwyższonego ryzyka, Dz. Urz. WE C 235/5 z 21.08.2001.
    13. Komunikat Komisji zmieniający wytyczne wspólnotowe w sprawie pomocy państwa na wspieranie inwestycji kapitału podwyższonego ryzyka w małych i średnich przedsiębiorstwach, Dz. Urz. UE C 329/4 z 7.12.2010.
    14. Mehta C. (2009), Risk capital, [w:] K. Bacon, European Community Law of State Aid, Oxford University Press, Oxford–New York.
    15. Piechucka K. (2010), Państwo ryzykant? Pomoc państwa na rzecz wspierania inwestycji kapitału podwyższonego ryzyka w małych i średnich przedsiębiorstwach, [w:] B. Kurcz (red.), Prawo i ekonomia konkurencji. Wybrane zagadnienia, Wolters Kluwer Polska, Warszawa.
    16. Risk capital: a key to job creation in the European Union, Brussels 31.03.1998, SEC(1998) 552 final.
    17. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 345/2013 z dnia 17 kwietnia 2013 r. w sprawie europejskich funduszy venture capital, Dz. Urz. UE L 115/1 z 25.4.2013.
    18. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1287/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiające program na rzecz konkurencyjności przedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (COSME) (2014–2020) i uchylające decyzję nr 1639/2006/WE, Dz. Urz. UE L 347/33 z 20.12.2013
    19. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1291/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiające „Horyzont 2020” – program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji (2014–2020) oraz uchylające decyzję nr 1982/2006/WE, Dz. Urz. UE L 347/104 z 20.12.2013.
    20. Traktat o Unii Europejskiej i Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, wersje skonsolidowane – Dz. Urz. UE C 83 z 30.03.2010.
    21. Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie europejskich długoterminowych funduszy inwestycyjnych, COM(2013) 462 final, 2013/0214 (COD).
    22. Wytyczne wspólnotowe w sprawie pomocy państwa na wspieranie inwestycji kapitału podwyższonego ryzyka w małych i średnich przedsiębiorstwach, Dz. Urz. UE C 194/10 z 18.08.2006.
    23. Wytyczne Unii w sprawie pomocy państwa na rzecz promowania inwestycji w zakresie finansowania ryzyka, Dz. Urz. UE C 19/4 z 22.1.2014.
    - Full text in PDF format

    Article 18PL: Perspektywy rozwoju mobilnych płatności NFC na rynku polskim
    EN: The perspectives of development of NFC mobile payments in Poland
    197-207

    MICHAŁ POLASIK


    Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Zarządzania Finansami

    NFC jest skrótem od pojęcia Near Field Communication, które oznacza technologię komunikacji bliskiego zasięgu. Pozwala ona na wymianę danych za pomocą fal radiowych na odległość do 20 cm, czyli w bezpośredniej bliskości urządzenia. Technologia ta stanowi efekt rozwoju rodziny technologii zbliżeniowych, wywodzących się z technologii identyfikacji radiowej RFID (Radio Frequency Identification), wcześniej stosowanej głównie w logistyce i transporcie [Hancke, 2008]. Po raz pierwszy na świecie uniwersalne bankowe karty płatnicze wyposażone w technologię zbliżeniową wprowadzono w 2002 r. w Stanach Zjednoczonych, a w Polsce w 2007 r. [Polasik, Wiśniewski, Lightfoot, 2012]. Uznanie tej technologii przez międzynarodowe organizacje płatnicze MasterCard i Visa za docelowy standard dla elektronicznej wymiany danych dla kart płatniczych, jako trzeciej po pasku magnetycznym i mikroprocesorze EMV, otworzyło szerokie zastosowania także dla NFC. Ponieważ NFC stanowi rozszerzenie standardu stworzonego dla kart zbliżeniowych, urządzenia NFC komunikują się zarówno z innymi urządzeniami NFC, jak i z kartami oraz urządzeniami je obsługującymi. Urządzenia mobilne NFC mogą zatem korzystać z tej samej, rozwijanej od wielu lat sieci zbliżeniowych terminali EFT–POS. Najbardziej obiecującymi wielofunkcyjnymi urządzeniami NFC są obecnie smartfony, czyli zaawansowane telefony komórkowe.
    Celem niniejszej pracy jest ocena perspektyw rozwoju płatności mobilnych wykorzystujących technologię NFC na rynku detalicznych transakcji w fizycznych punktach sprzedaży w Polsce. Ograniczenie analizy przeprowadzonej w artykule do tego typu transakcji wynika z faktu, że codzienne płatności konsumentów w tzw. POS (od ang. Point-Of-Sale) stanowią około ¾ wszystkich płatności dokonywanych przez klientów indywidualnych w Polsce [Polasik, 2013]. Zatem segment ten jest kluczowy dla zbudowania znaczącej pozycji na rynku usług płatniczych przez nowy instrument, w tym przez płatności mobilne. Przyjęto założenie, że ze względu na swoje cechy techniczne to właśnie technologia NFC stanowi główne rozwiązane przeznaczone do transakcji w POS.
    The purpose of the paper is to assess the perspectives of the NFC mobile payments development in the retail transactions performed in the physical POS. The article presents the classification of mobile payment and determines the role of the NFC technology. The state of the NFC mobile payments development and the contactless acceptance network in Poland has been presented. The author assessed the prospects of NFC mobile payments, based on the results of survey study covering card issuers, acquirers and telecoms. The problem of the business model for NFC mobile wallets and barriers to the development of this technology for the Polish market were analysed.
    Near Field Communication, mobile payments, contactless payments
    Near Field Communication, płatności mobilne, płatności zbliżeniowe
    1. Cheng E. (2014), Mobile payments tech starts to go mainstream, CNBC, 18 June, http://www.cnbc. com (dostęp: 25.05.2014).
    2. Church J., Gandal N., Krause D. (2008) Indirect Network Effects and Adoption Externalities, “Review of Network Economics”, 7(3), s. 337–338.
    3. Dahlberg T., Mallat N., Ondrus J., Żmijewska A. (2008), Past, present and future of mobile payments research: A literature review, “Electronic Commerce Research and Applications”, 7, s. 165–181.
    4. Hancke G., RFID and Contactless Technology (2008), [w:] K.E. Mayes, K. Markantonakis, Smart Cards, Tokens, and Security Applications, New York: Springer.
    5. Kisiel M. (2013), Modele systemów płatności mobilnych a źródła pieniądza oraz mechanizmy rozrachunku transakcji, “Copernican Journal of Finance & Accounting”, 2 (2), s. 61–73.
    6. MasterCard (2014), Secure elements, https://mobile.mastercard.com (dostęp: 06.06.2014).
    7. NBP (2014), Informacja o kartach płatniczych IV kwartał 2013 r., Warszawa.
    8. NFC Forum (2014), NFC Forum Statement Regarding Host Card Emulation (HCE), March 20, http://nfc-forum.org (dostęp: 30.05.2014).
    9. Polasik M. (2013), Innowacje płatnicze stosowane w fizycznych punktach sprzedaży – szansa dla obrotu bezgotówkowego w Polsce, [w:] H. Żukowska, M. Żukowski (red.), Obrót bezgotówkowy w Polsce, Wydawnictwo KUL, Lublin, s. 79–102.
    10. Polasik M., Górka J., Wilczewski G., Kunkowski J., Przenajkowska K., Tetkowska N. (2013), Time Efficiency of Point-Of-Sale Payment Methods: Empirical Results for Cash, Cards, and Mobile Payments, “Lecture Notes in Business Information Processing”, 141, Springer-Verlag Berlin Heidelberg, s. 306–320.
    11. Polasik M., Wisniewski T.P., Lightfoot G. (2012), Modelling customers’ intentions to use contactless cards, “International Journal Banking, Accounting and Finance”, 4(3), s. 203–231.
    12. PSP (2014), Polski Standard Płatności, http://www.polskistandardplatnosci.pl/historia/ (dostęp: 02.06.2014).
    - Full text in PDF format

    Article 19PL: Ocena jakości życia osób pracujących na Ukrainie w aspekcie odpowiedzialności biznesu
    EN: Evaluating working life quality in Ukraine in terms of business responsibility
    209-221

    ULYANA Y. SADOVA 1, OLHA S. HRYNKEVYCH 2, STANISLAVA R. PASYEKA 3


    1 Institute of Regional Studies of the National Academy of Sciences of Ukraine, Lviv
    2 Ivan Franko Lviv National University, Lviv
    3 Cherkassy National University, Cherkassy

    W pracy zastosowano metodologiczne podejście do statystycznej oceny jakości życia osób pracujących (WLQ). Zidentyfikowano szereg wskaźników zgodnie z zasadami koncepcji godnej pracy (ILO) oraz społecznej odpowiedzialności biznesu, które mogą służyć jako podstawa do porównań sytuacji regionów Ukrainy, a także oceny poziomu ich działalności gospodarczej. Złożoną metodologię ewaluacji WLQ dostosowano do warunków Ukrainy. Przeanalizowano zależność relacji integralnej oceny WLQ z wieloma ważnymi wskaźnikami rozwoju społecznego i poziomem działalności gospodarczej regionów Ukrainy.
    The methodological approaches to the statistical evaluation of working life quality (WLQ) are summarized. The complex of indicators are identified, which are harmonized in accordance with the provisions of decent work concepts (ILO) and business social responsibility and can serve as an informational basis for the comparison of the situation by Ukraine’s regions as well as by economic activities. The approbation of complex evaluation methodology of WLQ in Ukraine is made. The correlation analysis of the relationship of WLQ integral evaluation with a number of important social indicators of the development of Ukraine’s regions and economic activities is carried out.
    working life quality, decent work, integral evaluation, standardization, weight ratio, region, type of economic activities
    jakość życia pracujących, godna praca, integralna ocena, standaryzacja, wskaźnik masy ciała, region, rodzaj działalności gospodarczej
    1. Allan, P. (2003). No-lay off policies and corporate financial performance, [in:] P. Allan, P. Loseby, S.A.M. Advanced Management J., Vol. 58, No. 1, pp. 44–80. 17.
    2. Decent work: Concepts, models and indicators. Discussion paper (2002). [Elektronnyy resurs], International Institute for Labour Studies, Geneva: ILO, 48 r. Rezhym dostupu do dokum.: http:// www.desigualdade.inf.br/biblioteca/Decent_work_concepts_models_and_indicators.pdf.
    3. Decent Work Indicators. Concepts and definitions. (2012). ILO Manual. First version [Elektronnyy resurs], International Labour Office. First edition. Geneva: ILO, 174 r. Rezhym dostupu do dokum.: http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/dgreports/stat/documents/publication/.
    4. Drozdova, L. (2012). Paradyhma yakosti trudovoho zhyttya v suchasniy sotsialʹniy politytsi, [in:] Ukrayina: aspekty pratsi, No. 5, c. 11–16.
    5. Ehorshyn, A.P. (2003). Motyvatsyya trudovoy deyatelʹnosty: ucheb. posobye. N. Novhorod: NYMB, 320 s.
    6. Fyshbern, P. (1981). Teoryya poleznosty, V kn. Yssledovanye operatsyy. Metodolohycheskye osnovy y matematycheskye metody, t. 1, M.: Myr, s. 448–480.
    7. Hrishnova, O.A. (2007). Ekonomika pratsi ta sotsialʹno-trudovi vidnosyny: Pidruchnyk. 3-tye vydannya. K.: Znannya, 559 s.
    8. Kolot, A. M. (2005). Sotsialʹno-trudovi vidnosyny: teoriya i praktyka rehulyuvannya, K.: KNEU, 230 s.
    9. Melʹnyk, S.V. (2007). Otsinka yakosti trudovoho zhyttya na vyrobnychomu rivni: metodychni pidkhody, [in:] S. Melʹnyk, P. Koropetsʹ, Ukrayina: aspekty pratsi, № 5, c. 3–10.
    10. Pratsya Ukrayiny. Statystychnyy zbirnyk za 2011 rik. [Elektronnyy resurs] (2012). Derzhstat Ukrayiny; vidpovid. za vypusk. I. V.Senyk, Kyyiv, 323 s. Rezhym dostupu do zbirn.: http://www. ukrstat.gov.ua.
    11. Profilʹ hidnoyi pratsi v Ukrayini [ Elektronnyy r esurs] ( 2001). M izhnarodne b yuro p ratsi; p id redaktsiyeyu Ivankevycha V.V., Zheneva, 98 s. Rezhym dostupu do dokum.: www.ilo.org/publns.
    12. Rehiony Ukrayiny. Statystychnyy zbirnyk za 2011 rik. (2012). Chastyna I [Elektronnyy resurs], Derzhstat Ukrayiny; za red. O. H. Osaulenka, Kyyiv, 310 s. Rezhym dostupu do zbirn.: http:// www.ukr.stat.gov.ua.
    13. Rynok pratsi u 2011 rotsi. Dopovidʹ DerzhstatuUkrayinyyk za 2011 rik. [Elektronnyy resurs] (2012). Derzhstat Ukrayiny, 20.04.2012 r, № 09/2-26/129, Kyyiv, 34 s. Rezhym dostupu do dokum.: http:// www.ukrstat.gov.ua.
    14. Shaulʹsʹka, L.V. (2005). Stratehiya rozvytku trudovoho potentsialu Ukrayiny: Monohrafiya, NAN Ukrayiny. In-t ekonomiky promsti, Donetsʹk, 502 s.
    15. Skovoroda, H. Bayka „Bdzhola ta Shershen” [Elektronnyy resurs], [in:] Zhyttya ta tvor-chistʹ Hryhoriya Savycha Skovorody. Rezhym dostupu: http://scovoroda.info/stories.php?page=27.
    16. Tretʹyak, S. (2005). Kachestvo trudovoy zhyzny: kak eho yzmerytʹ y obespechytʹ v sfere usluh?, [in:] Byznes-konsaltynh, № 3, c. 39–43.
    17. Tsyhankova, Y.V. (2008). Sovremennye vz·hlyady na problemu kachestva trudovoy zhyzny, [in:] Vestnyk Chelyabynskoho hosudarstvennoho unyversyteta, № 19, c. 134–141.
    18. Yerina, A. M. (2001). Statystychne modelyuvannya ta prohnozuvannya: Navch. Posibnyk, K.: KNEU.
    - Full text in PDF format

    Article 20PL: Struktura kapitałowa przedsiębiorstw a współpraca ze sferą nauki w zakresie działalności innowacyjnej w świetle badań empirycznych
    EN: Capital structure of companies and its impact on cooperation in the field of innovation with the science – the survey results
    223-233

    DOROTA STARZYŃSKA


    Uniwersytet Łódzki, Wydział Zarządzania, Katedra Finansów i Strategii Przedsiębiorstwa

    Jeden z głównych czynników rozwoju gospodarczego stanowi tworzenie warunków do zacieśniania wzajemnej współpracy przedstawicieli nauki i świata biznesu. W dobie współczesnej gospodarki uwypuklenie społecznego wymiaru nauki jest szczególnie istotne, ponieważ zasoby wiedzy i postęp technologiczny osiągnęły nieznane dotąd stadium zaawansowania. Z badań m.in. Komisji Europejskiej, T. Kodamy oraz F. Khalozadehi i inych wynika, że współpraca ludzi nauki i przedsiębiorócw stanowi siłę napędową innowacji oraz nowoczesnej konkurencji [Good…, 1995; Kodama, 2008; Khalozadeh, Kazemi, Movahedi, Jandaghi, 2011]. W krajach wysoko rozwiniętych wzrost efektywności i produktywności gospodarki napędzają innowacje oparte na badaniach i rozwoju, wiedzy i edukacji. Działalność innowacyjna podejmowana przez biznes przyczynia się do poprawy ich zdolności konkurencyjnej, umożliwiających rozwój i tworzenie nowych miejsc pracy. Doświadczenia innych krajów pokazują, że jedynie budowanie przewagi konkurencyjnej opartej na wiedzy oraz innowacjach pozwala umocnić na rynku pozycję gospodarki kraju, regionu czy przedsiębiorstwa.
    Celem artykułu jest analiza i ocena współpracy firm krajowych i tych z udziałem kapitału zagranicznego ze sferą nauki w obszarze innowacji w świetle badania ankietowego zrealizowanego wiosną 2012 roku na losowo wybranych 379 przedsiębiorstwach regionu łódzkiego.
    Innovation activities of enterprises as a process of cooperation with R&D entities may lead to improvement of economy competitiveness. The aim of the paper is to analyse and assess an impact of capital structure of enterprises on their ability to cooperate with the science sector in the Lódź region. Results of survey conducted among randomly selected 379 companies prove that enterprises with foreign capital share are more willing to innovate and cooperate with the science, especially by introducing, into their businesses, product and process innovations. Additionally, the foreign companies, more often, conduct their own R&D activity.
    Polish company, foreign company, business-science cooperation, innovation activity, Łódz region
    przedsiębiorstwa polskie, przedsiębiorstwa z udziałem kapitału zagranicznego, współpraca ze sferą nauki, działalność innowacyjna, region łódzki
    1. Good Practice in the Transfer of University Technology to Industry, Case studies by a consortium led by inno GmbH, “European Innovation Monitoring System (EIMS) Publication” 1995, nr 26, http://cordis.europa.eu/eims/src/stud-6.htm (dostęp: 30.05.2014).
    2. Khalozadeh F., Kazemi S.A., Movahedi M., Jandaghi G., Reengineering University–Industry Interactions: Knowledge-Based Technology Transfer Model, “European Journal of Economics, Finance and Administrative Sciences” 2011, issue 40.
    3. Kodama T., The role of intermediation and absorptive capacity in facilitating University–industry linkages an empirical study of TAMA in Japan, “Research Policy” 2008, 37.
    4. Kuzel M., Rola bezpośrednich inwestycji zagranicznych w dyfuzji wiedzy i umiejętności. Na przykładzie gospodarki Polski, Wyd. Dom Organizatora, Toruń 2007.
    5. World Investment Report 2001. Promoting Linkages, United Nations, Ney York–Geneva 2001.
    6. Współpraca podmiotów jako czynnik podnoszenia innowacyjności małych przedsiębiorstw w Polsce, IBRKK, Warszawa 2008 s. 4.
    7. Zorska A., Korporacje transnarodowe. Przemiany, oddziaływania, wyzwania, PWE Warszawa 2007, s. 295.
    - Full text in PDF format

    Article 21PL: Leasing w systemie zamówień publicznych w Polsce – uwarunkowania i ocena
    EN: Leasing in public procurement system in Poland – development and assessment
    235-244

    WOJCIECH STARZYŃSKI


    Uniwersytet Łódzki, Zakład Finansów Korporacji

    Umowa leasingu należy do umów specyficznych, ponieważ ma pewne cechy umowy najmu oraz kredytu. W praktyce gospodarczej wyróżnia się dwie formy leasingu: finansowy i operacyjny. Przedsiębiorstwa, wybierając którąś z nich, biorą najczęściej pod uwagę czas trwania umowy, wysokość opłat leasingowych i charakter obciążeń stron. Leasing operacyjny polega, najogólniej mówiąc, na przekazaniu w użytkowanie przedmiotu leasingu na pewien określony w umowie czas, przy czym okres ten powinien być krótszy niż czas amortyzacji przedmiotu leasingu [por. Banaś, 2003, s. 54]. Leasing operacyjny, zwany też bieżącym, eksploatacyjnym, stosuje się w umowach o charakterze krótkookresowym, rzadziej średniookresowym. Inaczej przedstawia się okres trwania umowy w leasingu finansowym – nie występują prawne ograniczenia w tym zakresie. Czas trwania umowy może być dowolny, jednak w praktyce jest zazwyczaj zbliżony do okresu amortyzacji [www. leasing.org.pl]. Najczęściej wykorzystuje się leasing pośredni, w którym uczestniczą co najmniej trzy podmioty: producent, pośrednik i nabywca (użytkownik). O ile sektor leasingowy i jego rozwój zostały dobrze rozpoznane w literaturze przedmiotu, o tyle usługi leasingu funkcjonujące w systemie zamówień publicznych rzadko są przedmiotem badań o charakterze ekonomiczno-finansowym.
    Celem niniejszego artykułu jest analiza zamówień publicznych na dostawy określonych dóbr na podstawie umowy leasingu. Zgodnie z hipotezą badawczą o ile rynek zamówień publicznych na dostawy ogółem charakteryzuje się znaczną konkurencyjnością, o tyle w sektorze zamówień publicznych na dostawy w formie leasingu konkurencyjność ta jest znacznie niższa. Zapewne stanowi to wynik bardziej skomplikowanej natury samego przedmiotu i nie zawsze odpowiadających danemu przedmiotowi warunków jego finansowania. Wydaje się, że towarzystwa leasingowe są znacznie mniej zainteresowane uczestniczeniem w postępowaniach, w których ze względu na skomplikowany na ogół przedmiot zamówienia warunkiem ich uczestnictwa w procedurze przetargowej jest przejęcie przez nie odpowiedzialności za wybór dostawcy przedmiotu leasingu.
    W badaniu wykorzystano indywidualne dane o zamówieniach publicznych na dostawy w formie leasingu ogłaszane przez polskich zamawiających w Biuletynie Zamówień Publicznych i w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (baza TED), informacje z badań GUS na temat działalności przedsiębiorstw leasingowych oraz roczne sprawozdania prezesa Urzędu Zamówień Publicznych.
    In Poland public procurement market for leasing supplies is estimated only at 1% of total leasing services market. Such a small percentage is determined by specific demand of public entities which are mostly operating in municipal and owellings sectors, public transportation, water-line, severage systems, and energy sector.
    The aim of the paper is an analysis and assessment of public procurement for supplies whose goals are the purchase of goods by the means of leasing, especially operating leasing contracts.
    The paper investigates competiveness in the analysed market in comparison with public procurement market for total supplies, stressing that the average number of offers is less beneficial for leasing.
    The analysis is conducted by using own data coming from individual announcements of the tenders published in the Public Procurement Bulletin and the Official Journal of the EU (in TED system) in the years 2012–2013 taking into account 137 contracts. The results prove that an average number of leasing companies participating in the Polish market of public procurement per one leasing contract is significantly lower than the same indificator for the total public contracts for supplies carried out by the Polish award entities both in terms of public procurement with value below and above the EU thresholds.
    leasing, supplies in the form of leasing, competitiveness of public procurement market
    leasing, dostawy w formie leasingu, konkurencyjność na rynku zamówień publicznych
    1. Banaś P., Leasing w zamówieniach publicznych, „Zamówienia Publiczne. Doradca” 2003 nr 4 (72).
    2. Działalność przedsiębiorstw leasingowych w 2012 roku, GUS, Warszawa 2013.
    3. Działalność przedsiębiorstw leasingowych w 2011 roku, GUS, Warszawa 2012.
    4. Działalność przedsiębiorstw leasingowych w 2010 roku, GUS, Warszawa 2011.
    5. Działalność przedsiębiorstw leasingowych w 2009 roku, GUS, Warszawa 2010.
    6. Grzywacz J., Burżacka -Majcher M., Leasing w przedsiębiorstwie, SGH w Warszawie, Warszawa 2007.
    7. http:/Europa.eu?index_pl.htm (dostęp: 16.01.2014).
    8. Prawo zamówień publicznych, tekst ujednolicony po nowelizacji z dnia 12.10.2012 r., Urząd Zamówień Publicznych, Warszawa 2012.
    9. Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 23.12.2013 r., Dz. U. 2013 r., poz. 1735.
    10. Sprawozdanie prezesa UZP o funkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w 2012 r., UZP, Warszawa 2013.
    11. Trybała P., Poradnik przedsiębiorcy, PARP, Warszawa 2004.
    12. www.leasing.org.pl (dostęp: 12.05.2014).
    13. www.stat.gov.pl (dostęp: 16.06.2014).
    14. www.uzp.gov.pl (dostęp: 15.06.2014).
    - Full text in PDF format

    Article 22PL: Analiza procesu restrukturyzacji w PKP Intercity SA
    EN: The analysis of restructuring process of PKP (Polish State Railways) Intercity SA
    245-254

    JOANNA ŚWIERK 1, SEBASTIAN BAJON 2


    1 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych
    2 Student kierunku Finanse i Rachunkowość

    Permanentne zmiany w gospodarce globalnej stawiają przed przedsiębiorstwami coraz to nowsze i trudniejsze wyzwania, związane głównie z rosnącą konkurencją, nie tylko krajową, ale coraz częściej także na szczeblu międzynarodowym. Niestabilność otoczenia i ciągłe przekształcenia, jakim podlegają podmioty gospodarcze uczestniczące w budowie rynku światowego, sprawiają, że konieczne jest ich dostosowywanie się do tendencji, jakie w danym momencie panują w gospodarce.
    W niniejszym artykule odniesiono się do restrukturyzacji przedsiębiorstwa, często będącej jedynym wyjściem z kryzysu w danej firmie. Cel pracy stanowi szczegółowa analiza programu naprawczego wdrożonego przez spółkę PKP Intercity. Zaprezentowano przesłanki podjęcia przez spółkę działań restrukturyzacyjnych, cele, jakie sformułowano w trakcie tworzenia planu naprawczego, oraz rezultaty i ocenę wdrożonych działań.
    Changes of the environment in which companies operate are forcing them to take actions to adapt to the economic conditions, which make them more competitive. Essential in the process of responding to changes in the environment are restructuring mechanisms, whose efficiency provides undisturbed development of the company. Results of this study clearly show that the implementation of the restructuring program in the PKP Intercity company was a necessary condition to reduce the risk of liquidation. Great importance of restructuring should be considered primarily in terms of the radical drop in the level of the financial loss of this unit in 2011 in relation to 2010.
    restructuring, financial and organizational crisis, organization effectiveness
    restrukturyzacja, kryzys finansowo-organizacyjny, efektywność
    1. Balcerek A., Potencjał restrukturyzacyjny w poszczególnych fazach rozwoju przedsiębiorstwa, [w:] R. Borowiecki, A. Jaki, Potencjał restrukturyzacji w warunkach globalizacji i nowej gospodarki, Fundacja Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Kraków 2007.
    2. Bitkowska A., Wójcik G., Restrukturyzacja przedsiębiorstw jako ciągły proces dostosowawczy, [w:] A. Bitkowska, Procesy restrukturyzacji warunkiem poprawy konkurencyjności przedsiębiorstwa, Difin, Warszawa, 2010.
    3. Borowiecki R., Nalepka A., Restrukturyzacja w procesie funkcjonowania i rozwoju przedsiębiorstw, [w:] R. Borowiecki, Zarządzanie restrukturyzacją procesów gospodarczych. Aspekt teoretyczno- -praktyczny, Difin, Warszawa 2010.
    4. Dowżycki A., Tłuchowski W., Sobolewski H., Restrukturyzacja, prywatyzacja i wycena przedsiębiorstwa, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2004.
    5. Karpiński A., Restrukturyzacja gospodarki w Polsce i na świecie, PWE, Warszawa 1986.
    6. Mozalewski M., Rodzaje i metody restrukturyzacji przedsiębiorstw, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2010, R. LXXII, z. 2, https://repozytorium.amu.edu.pl/jspui/bitstream/10593 /869/1/15.%20MAREK%20MOZALEWSKI%20RPEiS%202-2010.pdf (dostęp: 15.02.2014).
    7. Pełka B., Polityka przemysłowa, strategia i restrukturyzacja przedsiębiorstwa, IOPM, Warszawa 1992.
    8. Program restrukturyzacji PKP Intercity SA – podstawowe kierunki i obszary naprawcze, http:// www.zzksl.pl/dok/program%20restrukturyzacji%20PKP%20IC.pdf (dostęp: 10.02.2014).
    9. Raport roczny Grupy PKP za rok 2011.
    10. Raporty finansowe spółki PKP Intercity SA za lata 2008–2011.
    11. Sprawozdanie z realizacji norm jakości usług za rok 2011 – PKP Intercity.
    12. Suszyński C., Restrukturyzacja przedsiębiorstw: proces zarządzania zmianami, PWE, Warszawa 1999.
    - Full text in PDF format

    Article 23PL: Rejestracja i rozliczanie transakcji instrumentami pochodnymi OTC w Polsce
    EN: Reporting and clearing of OTC derivatives in Poland
    255-264

    EWA WIDZ


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

    Wprowadzane obecnie zmiany w organizacji rynku transakcji instrumentami pochodnymi pozagiełdowymi (over-the-counter – OTC) wynikają z nowych regulacji Unii Europejskiej. Ich celem jest zwiększenie bezpieczeństwa i stabilności rynku finansowego, co w efekcie ma zmniejszać ryzyko wystąpienia kolejnego kryzysu finansowego. Jedną z podstawowych zmian determinujących kształt infrastruktury instytucjonalnej rynku jest obowiązek rozliczania transakcji tymi instrumentami przez centralnych kontrpartnerów (central counterparty – CCP) i raportowania ich do repozytoriów transakcji (trade repository – TR). Licencjonowani centralni kontrpartnerzy ograniczają ryzyko rozliczeniowe i ryzyko niewypłacalności pierwotnych stron transakcji, gdyż zabezpieczają rozliczenie jako druga strona każdej transakcji. Wysoki poziom zabezpieczeń wynika z dużych kapitałów własnych CCP i rozbudowanego systemu gwarantowania płynności rozliczeń, który obejmuje depozyty zabezpieczające i fundusz rozliczeniowy. Działalność centralnych kontrpartnerów służy nie tylko wzmocnieniu stabilności rynków finansowych, ale przyczynia się również do poprawy ich efektywności. Z kolei zgłaszanie transakcji instrumentami pochodnymi OTC do repozytoriów transakcji zwiększa przejrzystość rynku i ułatwia określanie poziomu ryzyka systemowego.
    Niniejsza praca stanowi analizę nowych rozwiązań w zakresie funkcjonowania rynku pozagiełdowych instrumentów pochodnych w Polsce, w szczególności dotyczących rejestracji transakcji tymi instrumentami oraz ich rozliczania. Przedstawia obecny stan infrastruktury instytucjonalnej w tym obszarze (instytucji kwalifikowanego centralnego kontrpartnera i repozytorium transakcji) w Polsce na tle innych krajów Europy oraz zakres realizowanych zadań, jakie wynikają z regulacji rynku derywatów OTC.
    This paper is an analysis of the new principles of functioning of the OTC derivatives market in Poland. The main purpose of new regulation of the OTC derivatives market in Europe is to reduce risks and improve the transparency of derivative contracts. The main obligations are: central clearing for certain classes of OTC derivatives and reporting to trade repositories. CCP clearing houses clear OTC derivatives in order to mitigate the risk of counterparty default. This is crucial for the stability of the financial system.
    derivatives, clearing
    instrumenty pochodne, rozliczanie
    1. http://www.esma.europa.eu/content/List-registered-Trade-Repositories (dostęp: 1.06.2014).
    2. http://www.esma.europa.eu/news/ESMA-adds-CCG-and-LCHClearnet-SA-list-authorised-CCPs- -under-EMIR?t=579&o=page%2FOTC-derivatives-and-clearing-obligation (dostęp: 24.05.2014).
    3. Informacja Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego z dnia 29 kwietnia 2014 w sprawie terminu wejścia w życie obowiązku zgłaszania do repozytoriów transakcji danych odnośnie [do] wyceny oraz zabezpieczeń kontraktów, a także w sprawie obowiązku zgłaszania kontraktów wstecz (backloading) w przypadku likwidacji podmiotu obowiązanego.
    4. Kluczowe aspekty procedury działania w sytuacji niewypłacalności uczestnika rozliczającego KDPW_CCP, Warszawa 29.01.2014.
    5. Mechanizm rozliczeń i rozrachunków instrumentów OTC rozliczanych w PLN, KDPW_CCP 24.09.2014.
    6. Regulamin rozliczeń transakcji dla obrotu niezorganizowanego, KDPW_CCP, 20.01.2014.
    7. Rozliczanie derywatów OTC w KDPW_CCP, KDPW_CCP.
    8. Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 149/2013 z dnia 19 grudnia 2012 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 w odniesieniu do regulacyjnych standardów technicznych dotyczących pośrednich uzgodnień rozliczeniowych, obowiązku rozliczania, rejestru publicznego, dostępu do systemu obrotu, kontrahentów niefinansowych, technik ograniczania ryzyka związanego z kontraktami pochodnymi będącymi przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym, które nie są rozliczane przez kontrahenta centralnego (Dziennik Urzędowy UE L 52/11 z 23.02.2013).
    9. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie instrumentów pochodnych będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym, kontrahentów centralnych i repozytoriów transakcji (Dziennik Urzędowy UE L 201 z 27.07.2012).
    10. Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 1247/2012 z dnia 19 grudnia 2012 r. ustanawiające wykonawcze standardy techniczne w odniesieniu do formatu i częstotliwości dokonywania zgłoszeń dotyczących transakcji do repozytoriów transakcji (Dziennik Urzędowy UE L 352/20 z 21.12.2012).
    11. Sroka I., Dobra infrastruktura wzmacnia polski rynek finansowy, Obserwatorfinansowy.pl (dostęp: 5.05.2014).
    12. Sroka I., Panasiuk S., Nowe usługi KDPW i KDPW_CCP dla rynku międzybankowego, Warszawa 20.12.2012.
    13. Strategia Krajowego Depozytu na lata 2010–2013.
    14. Systemy rozrachunku papierów wartościowych w Polsce i w Unii Europejskiej, NBP, KDPW, GPW, Warszawa 2009.
    15. Szczegółowe Zasady Systemu Rozliczeń OTC, KDPW_CCP, 20.01.2014.
    16. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (tekst jednolity Dz. U. 2014 poz. 94).
    17. Ustawa z dnia 28 czerwca 2012 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz ustawy o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych
    - Full text in PDF format

    Article 24PL: Obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej rzeczoznawców… majątkowych w Polsce
    EN: Compulsory civil liability insurance of values
    265-274

    STANISŁAW WIETESKA


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Ubezpieczeń

    W warunkach gospodarki rynkowej ważne miejsce zajmują nieruchomości, które zdefiniowano w art. 4 pkt 1, 2, 3, 3a Ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powszechnie wiadomo, że w gospodarce występuje obrót (kupno–sprzedaż) nieruchomościami oraz przekształcenia prawne, które wymagają wyceny według określonych standardów. Na mocy wspomnianego aktu prawnego powołani są do tego rzeczoznawcy majątkowi. W art. 175 p. 4 ustawodawca przewidział obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej rzeczoznawców majątkowych.
    Celem pracy jest ocena funkcjonowania obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej rzeczoznawcy majątkowego w świetle przepisów obowiązujących w Polsce.
    Przy pisaniu niniejszego artykułu konieczne było sięgnięcie do literatury fachowej. Przeanalizowano również Ustawę o gospodarce nieruchomościami z 21 sierpnia 1997 r. [tekst jednolity z 30 listopada 2004 r., Dz. U. 2004 poz. 2603 z późn. zm.).
    Autor artykułu z racji tego, że zajmuje się ubezpieczeniami majątkowymi, pragnie zwrócić uwagę na ten mało rozpoznany obszar ryzyka ubezpieczeniowego.
    In the free-market economy an important role play real estate, selling, buying and pricing. The complexity of the issues related to the condition of the real estate, transaction prices, consumption and economic consumption contributed to the appointment of values. In this paper we describe the role of appraisers in the valuation of various types of real estate in Poland. In order to protect the professional group, it was introduced by regulation of the Minister of Finance the compulsory civil liability insurance of values. In this paper we assess the risk of work of values. We critically evaluate the content of the Regulation of its vagueness guarantee sum and responsibilities.
    appraisers, property values, civil liability insurance
    rzeczoznawcy, wartość nieruchomości, ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej
    1. Adamiczka J., Rzeczoznawstwo jako zawód zaufania publicznego a wycena na potrzeby sektora bankowego, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2004, październik–grudzień.
    2. Baranowski W., Polskie rzeczoznawstwo majątkowe w zjednoczonej Europie – wyzwania – problemy – pilne zadania, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2002, lipiec–wrzesień.
    3. Jędruszuk Ł., Odpowiedzialność organizacji zawodowych rzeczoznawców majątkowych za szkodę wyrządzoną oceną prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2011, lipiec–wrzesień.
    4. Kodeks etyki zawodowej rzeczoznawców majątkowych, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2004, październik– grudzień.
    5. Kosmulska S., Specyfika pracy rzeczoznawcy w postępowaniu komorniczym, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2006, lipiec–wrzesień.
    6. Krupa-Dąbrowska R., Jakie warunki trzeba spełnić, aby zostać rzeczoznawcą majątkowym, „Rzeczpospolita”, 24.03.2014.
    7. Lechnowicz K., Materiały na posiedzenie KAPFRSM, Rynia k/Warszawy, maj 2003, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2003, październik–grudzień.
    8. Mościcka A., Odpowiedzialność odszkodowawcza komornika i biegłego za nieprawidłowe oszacowanie rzeczy przy licytacji ruchomości, „Nowa Currenda” 2013, nr 4.
    9. Pałgan Z., Tajemnica zawodowa rzeczoznawcy majątkowego, cz. 1, „Nieruchomości” 2012, nr 11.
    10. Pawłowska J., Zamówienia publiczne na usługi rzeczoznawców majątkowych w latach 2000–2007, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2008, styczeń–marzec.
    11. Przystupa M., Przedsiębiorstwo jako przedmiot wyceny, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2008, październik– grudzień.
    12. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 17 lutego 2005 r. w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych pośredników w obrocie nieruchomościami i zarządców nieruchomości (Dz. U. Nr 35/2005 poz. 314).
    13. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2005 r. w sprawie postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami oraz zarządców nieruchomości (Dz. U. 18/2005 poz. 136 wraz z późniejszymi zmianami).
    14. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 17 kwietnia 2008 r. w sprawie stałego doskonalenia zawodowego przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami oraz zarządców nieruchomości (Dz. U. 80/2008 poz. 475 wraz z późniejszymi zmianami).
    15. Runkiewicz L., Rola rzeczoznawców i ekspertów budowlanych w przygotowaniu remontów i modernizacji budynków mieszkalnych i biurowych, „Przegląd Budowlany” 1997, nr 4.
    16. Strona internetowa Departamentu Gospodarki Nieruchomościami Ministerstwa Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej (dostęp: 31.12.2012).
    17. Teliga T., Samorząd zawodowy rzeczoznawców majątkowych – instytucja niezbędna dla ochrony interesu publicznego, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2003, wrzesień.
    18. Urbańczyk K., Blaski i cienie zawodu rzeczoznawcy majątkowego, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2011, kwiecień–czerwiec.
    19. Zasady ogólne Polskiego Systemu Uznania Zawodowego, „Rzeczoznawca Majątkowy” 2003, styczeń–marzec.
    20. Zasady stosowania kodeksu etyki zawodowej rzeczoznawców majątkowych przyjęte przez Krajową Radę w dniu 3.12.2008 r., „Rzeczoznawca Majątkowy” 2008, październik–grudzień.
    - Full text in PDF format

    Article 25PL: Dylematy zmian instytucjonalnych w polskim sektorze banków spółdzielczych w świetle nowych europejskich regulacji nadzorczych oraz wyników ekonomicznych sektora
    EN: Dilemma of institutional transformation of Polish cooperative bank sector in face of new prudential regulations for banks in Europe and economic results of cooperative banks in Poland
    275-290

    MARIUSZ ZYGIEREWICZ


    Związek Banków Polskich

    Sektor banków spółdzielczych w Polsce staje obecnie przed jednym z największych wyzwań dotyczących sposobu prowadzenia działalności w najbliższym okresie. Uchwalenie w Unii Europejskiej pakietu nowych regulacji ostrożnościowych oraz wyraźne pogorszenie wyników finansowych sektora banków spółdzielczych w 2013 r. spowodowały, że podmioty te muszą podjąć zasadniczą decyzję dotyczącą sposobu prowadzenia biznesu bankowego w przyszłości. Nie ulega bowiem wątpliwości, że uwarunkowania prawne nie pozwalają na kontynuowanie działalności tego sektora w dotychczasowej formie zrzeszeń banków spółdzielczych, a sytuacja ekonomiczna banków powinna dodatkowo motywować je do podejmowania odważnych kroków, z uwzględnieniem ich długotrwałych skutków finansowych. Skala faktycznych zmian instytucjonalnych będzie jednak w dużym stopniu wynikać także z gotowości samych banków do rozpoczęcia wspólnych działań na rzecz umocnienia pozycji sektora bankowości spółdzielczej na rynku usług finansowych w Polsce. Demokratyczny ustrój kraju pozwala bowiem na funkcjonowanie dwóch modeli, które będą możliwe do zaakceptowania przez banki spółdzielcze.
    Artykuł został podzielony na trzy zasadnicze części. W pierwszej z nich skoncentrowano uwagę na bezpośrednich uwarunkowaniach regulacyjnych, które wymuszają wprowadzenie zmian instytucjonalnych. W drugiej przedstawiono generalną ocenę wyników ekonomicznych banków w ostatnich latach ze wskazaniem najważniejszych wpływających na nie czynników. W części trzeciej zaprezentowano główne formy zmian instytucjonalnych w bankowości spółdzielczej możliwe do zrealizowania w istniejących uwarunkowaniach prawnych oraz dokonano analizy szans i wyzwań, jakie zdaniem autora wiążą się z wyborem każdego z tych wariantów. Na tej podstawie w zakończeniu została podjęta próba wskazania optymalnego rozwiązania systemowego dla polskich banków spółdzielczych.
    New prudential regulations established for banks in Europe (directive 2013/36/UE – known also as CRD IV and regulation 575/2013 – CRR) do not take into account the specific legal situation of cooperative bank sectors in different countries in sufficient way. This situation is particularly uncomfortable for sectors in those countries where associated cooperative banks are independent bodies with limited impact of associating bank on activity of associated banks. New prudential regulations oblige banks to change their internal structure and relationship. Additionally, the weaker economic results of cooperative banks in Poland in 2013 should be also an important driver of change. The main topic of the article is the presentation of different forms of possible institutional transformation in the Polish sector of cooperative banks and the analysis of advantages and disadvantages of each form of cooperation. The main solution can be an integrated model with weaker forms of cooperation or setting up the Institutional Protection Scheme model. Each of them generates important consequences for cooperative banks and for the associating bank. The biggest cooperative banks have also the third possibility – to act as fully independent institution, outside association with any bank. It is difficult to indicate one best solution for all banks, because the economic situation of banks is different and all national regulation concerning cooperative banks is not yet adopted.
    banks, associated banks, prudential regulation
    banki, banki spółdzielcze, regulacje ostrożnościowe
    1. Analiza sytuacji bankowego sektora spółdzielczego, w tym funduszy własnych, w 2012 r. oraz informacja o przebiegu prac nad możliwymi modelami działania zrzeszeń w kontekście Dyrektywy CRD IV oraz Rozporządzenia CRR, Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa, czerwiec 2013.
    2. Docelowy model bankowości spółdzielczej, „Zeszyty BRE Bank – CASE” 1998, nr 38.
    3. Informacja o sytuacji banków spółdzielczych i zrzeszających w 2013 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa, kwiecień 2014.
    4. Mironczuk T., Szansa dla spółdzielców w Polsce, „Rzeczpospolita”, 27.05. 2014.
    5. Projekt ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach spółdzielczych oraz ustawy – Prawo bankowe, http://legislacja.rcl.gov.pl (dostęp: 25.05.2014).
    6. Pruski J., Model biznesowy banków spółdzielczych na tle nowych wymogów regulacyjnych, prezentacja na VI Forum Liderów Banków Spółdzielczych, 10.09.2013.
    7. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 575/2013 w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniające rozporządzenie nr 648/2012 (Dz. Urz. UE L 176, poz. 1).
    8. Swacha Cz., Wyzwania bankowości spółdzielczej wynikające z nowych regulacji nadzorczych i wdrażania IPS, Warszawa 2014, http://alterum.pl (dostęp: 02.06.2014).
    9. Współczesna bankowość spółdzielcza, A. Szelągowska (red.), CeDeWu, Warszawa 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 26PL: Recenzje
    EN: Reviews
    291-293

    Jerzy Węcławski

    1. Recenzja podręcznika pod redakcją Ireny Pyki Bankowość komercyjna (Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, Katowice 2013, ss. 386)
    - Full text in PDF format

    PL: Lista recenzentów czasopisma w 2014 roku
    -

    - Full text in PDF format

    Volume 47 - 2013

    PL: Spis treści
    EN: Table of contents
    3-8

    - Full text in SWF DJVU PDF format

    PL: Słowo wstępne
    EN: Preface
    9-10

    Jerzy Węcławski

    - Full text in SWF DJVU PDF format

    PL: Wspomnienia jubileuszowe
    EN: Jubilee Memoirs
    11-24

    Urszula Wich

    - Full text in SWF DJVU PDF format

    PL: Wykaz publikacji naukowych Prof. dr hab. Urszuli Wich
    EN: List of Publications Prof. dr hab. Urszula Wich
    25-28

    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 01PL: Ewolucja polityki gospodarczej a procesy globalizacyjne
    EN: The evolution of economic policy and globalization processes
    29-38

    Maciej Bałtowski

    Celem artykułu jest przedstawienie i analiza generalnych zmian modelu polityki gospodarczej realizowanego w większości krajów o rozwiniętej gospodarce rynkowej po II wojnie światowej, ich przyczyn oraz ich konsekwencji. Autor stawia tezę, że polityka gospodarcza w tradycyjnym ujęciu, prowadzona na szczeblu państw narodowych,staje się współcześnie coraz bardziej nieskuteczna, nieefektywna i nieadekwatna do wyzwań tworzonych przez gospodarkę globalną. Główną tego przyczyną jest fakt, iż naturalne zawodności rynków (przede wszystkim tendencje monopolistyczne oraz negatywne efekty zewnętrzne) przejawiają się w coraz silniejszym stopniu w skali globalnej, pozostając poza oddziaływaniem regulacyjnym państw narodowych.
    The purpose of this article is to present and analyze general changes of the economic policy models implemented in most countries with developed market economy after the Second World War, their causes and consequences. These changes are considered to be a result of globalization.
    According to the author, economic policy in its traditional sense, implemented at the level of nation states, is becoming today increasingly ineffective, inefficient and inadequate to challenges created by the global economy. The main reason is that natural market failures (mostly monopolistic tendencies and negative externalities) manifest themselves to an even greater extent on a global scale, while remaining outside the regulatory impact of nation states. The author expresses the view that the execution of the basic functions of economic policy on a global scale would be possible only after the creation of one global economic regulator with appropriate enforcement powers.
    economic policy, globalization, transformation of civilization
    polityka gospodarcza, globalizacja, zmiany cywilizacyjne
    1. Braithwaite J., Regulatory Capitalism: How It Works, Ideas for Making It Work Better, Cheltenham, Edward Elgar, 2008.
    2. Bremmer I., The End of the Free Market: Who Wins the War Between Corporations and States, Portfolio, Penguin Group Inc., New York 2011.
    3. Goban -Klas T., Społeczeństwo medialne, WSiP, Warszawa 2005.
    4. Gruszecki T., Świat na długu, KUL, Lublin 2012.
    5. Morawski W., Zarys powszechnej historii pieniądza i bankowości, Trio, Warszawa 2002.
    6. Ratajczak M., Finansyzacja gospodarki, „Ekonomista” 2012, nr 3.
    7. Rifkin J., Wiek dostępu, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2003.
    8. Sadowski Z., Ekonomia w objęciach liberalizmu, „Ekonomista” 2011, nr 3.
    9. Stigler J., The Theory of Economic Regulation, “Bell Journal of Economics and Management Science” 1971, 2 (spring).
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 02PL: Sieci innowacji jako źródło wiedzy dla przedsiębiorstw innowacyjnych
    EN: Innovation networks as a source of knowledge for innovative companies
    39-47

    Małgorzata Dolińska


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Analiz Rynkowych

    This paper focuses on knowledge exchange and development by companies and their partners (suppliers, consumers, competitors) which cooperate between themselves during innovation processes execution within network. Summary results of questionnaire research on innovation networks as a source of knowledge for innovative companies are described in this work.
    innovation networks, innovative company, knowledge transfer and development
    sieci innowacji, przedsiębiorstwo innowacyjne, transfer i rozwój wiedzy
    1. Anussornnitisarn P., Sanpanich S., Phusavat K., Sustaining organizational innovation and learning through external knowledge, “International Journal of Innovation and Learning” 2010, vol. 7, no. 1.
    2. Dilk Ch., Gleich R., Wald A., Motwani J., State and development of innovation networks, “Management Decision” 2008, vol. 46.
    3. Dolińska M., Innowacje w gospodarce opartej na wiedzy, PWE, Warszawa 2010.
    4. Dolińska M., Kapitał intelektualny i innowacje, „Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstwa” 2006, nr 8 (679), s. 44.
    5. Maraques D.P., Simon F.J.G., Caranana C.D., The Effect of Innovation on Intellectual Capital: an Empirical Evaluation in the Biotechnology and Telecommunications Industries, “International Journal of Innovation Management” 2006, vol. 10, no. 1.
    6. Matusiak K.B., Rozwój systemów wsparcia przedsiębiorczości – przesłanki, polityka i instytucje, Instytut Technologii Eksploatacji – PIB, Radom–Łódź 2006.
    7. Kess P., Phusavat K., Takala J., Managing external knowledge: framework for organizational life- -cycle, “International Journal of Innovation and Learning” 2008, vol. 5, no. 3.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 03PL: Teorie rozwoju regionalnego wobec zróżnicowań międzyregionalnych
    EN: Theories of the regional development in view of interregional disparities
    49-59

    Katarzyna Dyjach


    Uniwersytet Marii Curie -Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Polityki Gospodarczej, Społecznej i Regionalnej

    Theories of regional development primarily deal with the disparities of the development of the regions. In each of them it is possible to find items related to the mechanisms of interregional differences formation. However, individual theories indicate different reasons of the disparities and formulate other prognostic applications, therefore they supply different suggestions for regional policy. This article attempts to regularize the theory of regional development in accordance with the position they occupy in relation to the problem of interregional disparities.
    regional development, theories of regional development, interregional disparities
    rozwój regionalny, teorie rozwoju regionalnego, zróżnicowania międzyregionalne
    1. Chądzyński J., Nowakowska A., Przygocki Z., Region i jego rozwój w warunkach globalizacji, CeDeWu, Warszawa 2007.
    2. Ekonomiczno -organizacyjne uwarunkowania rozwoju regionu – teoria i praktyka, red. D. Stawasz, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2004.
    3. Gawlikowska -Hueckel K., Polityka regionalna – rozwój, finansowanie i przyszłość, [w:] Regiony, red. Z. Brodecki, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005.
    4. Gospodarka regionalna i lokalna, red. Z. Strzelecki, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.
    5. Gospodarka regionalna i lokalna w Polsce. Czynniki i bariery rozwojowe, red. Z. Strzelecki, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2011.
    6. Gorzelak G., Rozwój regionalny Polski w warunkach kryzysu i reformy, „Rozwój Regionalny. Rozwój Lokalny. Samorząd Terytorialny” (Warszawa) 1989, nr 14, IGP UW.
    7. Grosse T.G., Przegląd koncepcji teoretycznych rozwoju regionalnego, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych UW, „Studia Regionalne i Lokalne” 2002, nr 1.
    8. Kłysik -Uryszek A., Bezpośrednie inwestycje zagraniczne w gospodarce regionu. Teoria i praktyka, CeDeWu, Warszawa 2010.
    9. Korenik S., Region ekonomiczny w nowych realiach społeczno -gospodarczych, CeDeWu, Warszawa 2011.
    10. Kowalski M., Polityka regionalna w UE, w Irlandii i Wielkiej Brytanii w latach 1989–2006, „Monografie i Opracowania” 550, SGH, Warszawa 2008.
    11. von Stackelberg K., Hahne U., Teorie rozwoju regionalnego, [w:] Rozwój ekonomiczny regionów. Rynek pracy. Procesy migracyjne. Polska, Czechy, Węgry, red. S. Golinowska, Raport IPiSS, z. 16. Warszawa 1998.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 04PL: Model biznesowy przedsiębiorstwa
    EN: Corporate business model
    62-72

    Piotr Karpuś


    Uniwersytet Marii Curie -Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

    Corporate strategy is heavily dependent on an adopted business model which decides the future successes of a company. The purpose of the article is to present various concepts of business models and to delineate a model closely conected with the strategy of a company. The following models were discussed briefly in the present article:
    • a dynamic value model
    • a business model consisting of chosen elements
    • a business model consisting of managerial options and their consequences, and
    • a model establishing a domain, criteria for success, responsibility, the consituents of success and also the rules of the game.
    business model, corporate strategy
    model biznesowy, strategia przedsiębiorstwa
    1. Boulton R., Libert B., Samek S., Odczytując kod wartości, WIG -Press, Warszawa 2001.
    2. Casadesus -Masanell R., Ricart J.E., Jak skonstruować zwycięski model biznesowy, „Harvard Business Review Polska” wrzesień 2011.
    3. Ekonomia od A do Z. Encyklopedia podręczna, Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2007.
    4. Johnson M.W., Christensen C.M., Kagermann H., Jak fundamentalnie zmienić model biznesowy firmy, [w:] O strategii, „Harvard Business Review Polska”, ICAN Institute, Warszawa 2012.
    5. Kelly K., Nowe reguły nowej gospodarki, WIG -Press, Warszawa 2001.
    6. Martin R., Era kapitalizmu zdominowanego przez klientów, „Harvard Business Review Polska” lipiec–sierpień 2012.
    7. Osterwalder A., Pigneur Y., Tworzenie modeli biznesowych. Podręcznik wizjonera, Wydawnictwo Helion, Gliwice 2012.
    8. Porter M.E., Czym jest strategia?, [w:] O strategii, „Harvard Business Review Polska”, ICAN Institute, Warszawa 2012.
    9. Świerżewski R., „Nowa normalność” w świecie biznesu, „Harvard Business Review Polska”, lipiec–sierpień 2012.
    10. Zook Ch., Allen J., Wspaniały, powtarzalny model biznesowy, „Harvard Business Review Polska” lipiec–sierpień 2012.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 05PL: Sytuacja sektora przedsiębiorstw a popyt na pracę w województwie lubelskim
    EN: The situation in corporate sector and labor demand in the Lublin Voivodeship
    73-83

    Piotr Maleszyk


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Polityki Gospodarczej, Społecznej i Regionalnej

    The aim of the article is to present selected aspects of the performance of business sector in Lublin Voivodeship, which influence labor demand. The results of the analysis indicate that the situation in business sector has a negative impact on the level and quality of labor demand. In particular, this is the result of a small number of firms in comparison to the rest of the country, especially the relatively small number of medium and large companies, as well as lagging behind in the share of highly productive, innovative startups. Firms’ poor investment and export performance also contribute negatively. On the other hand, business sector seems to be resistant to the impact of global financial crisis.
    labor demand, corporate sector, regional labor markets
    popyt na pracę, sektor przedsiębiorstw, regionalne rynki pracy
    1. Borkowska S. (red.), Polski rynek pracy wobec integracji europejskiej, Wydawnictwo IPiSS, Warszawa 2003.
    2. Bukowski M. (red), Zatrudnienie w Polsce 2009. Przedsiębiorczość dla pracy, Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich, Warszawa 2010.
    3. Bukowski M. (red), Zatrudnienie w Polsce 2010. Integracja i globalizacja, Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich, Warszawa 2011.
    4. Domański R., Zasady geografii społeczno-ekonomicznej, Wydawnictwo PWN, Warszawa 1995.
    5. Ehrenberg R.G., Smith R.S., Modern Labor Economics: Theory and Public Policy, 11th Edition, Prentice Hall, 2009.
    6. Godlewska H., Lokalizacja działalności gospodarczej, Wydawnictwo WSHiFM, Warszawa 2001.
    7. Guzik B., Inwestycje a stopa bezrobocia w województwach Polski, „Ekonomista” 2009, nr 6.
    8. Haltiwanger J., Jarmin R., Miranda J., Who creates jobs? Small vs. large vs. young, “NBER Working Paper Series” no. 16300, 2010.
    9. Hatzichronoglou T., Revision of the High-Technology Sector and Product Classification, OECD Science, Technology and Industry Working Papers, OECD Publishing 1997.
    10. Informacja o kondycji przedsiębiorstw ze szczególnym uwzględnieniem stanu koniunktury w IV kwartale 2011 oraz prognoz na I kwartał 2012, NBP 2012.
    11. Kabaj M., Ekonomia tworzenia i likwidacji miejsc pracy. Dezaktywizacja Polski?, Wydawnictwo IPiSS, Warszawa 2005.
    12. Kieroń K., Pogorzelski K., Kierunki rozwoju przedsiębiorstw w województwie lubelskim, Instytut Badań Strukturalnych, Warszawa 2011.
    13. Kwiatkowski E., Bezrobocie. Podstawy teoretyczne, Wydawnictwo PWN, Warszawa 2002.
    14. Layard R., How to Beat Unemployment, Oxford University Press, 1986.
    15. „Lubelski Barometr Gospodarczy. Raporty”, nr 8, Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu, Zamość 2011.
    16. Małe przedsiębiorstwa tworzą 85 proc. nowych miejsc pracy, Komisja Europejska, Komunikat prasowy, http://europa.eu/rapid/pressReleasesAction.do?reference=IP/12/20&format=HTML& aged=1&language=PL&guiLanguage=en.
    17. Organiściak-Krzykowska A., Rola bezpośrednich inwestycji zagranicznych w kształtowaniu sytuacji na regionalnym rynku pracy, „Acta Universitatis Lodziensis”, Folia Oeconomica 268, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2012.
    18. Raport o stanie małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce, PARP, Warszawa 2011.
    19. Rogut A., Determinanty popytu na pracę w Polsce w okresie transformacji, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2008.
    20. Rynek pracy w województwie lubelskim w latach 2007–2010, GUS, Lublin
    21. Zmiany strukturalne grup podmiotów gospodarki narodowej wpisanych do rejestru REGON, 2011 r., GUS, Warszawa 2012.
    22. www.stat.gov.pl/.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 06PL: Obligacje zamienne – hybrydowy instrument inwestowania kapitału
    EN: Convertible bonds – a hybrid instrument of capital investment
    85-95

    Henryk Mamcarz


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

    Hybrid bonds are financial instruments that occupy the space between equity capital and debt capital. Out of these bonds the most representative instrument are convertible bonds. They have characteristics resembling both shares and straight bonds. The complex structure of convertible bonds causes their market price to be determined in terms of three components: straight bond value, share value, and conversion option value. An important decision of the investor in the case of these bonds is their conversion into shares. It is particularly difficult with callable convertible bonds because the interests of both parties to the transaction, i.e. the investor and the issuer, come then into consideration. Convertible bonds are an important instrument of investment and a component of investment portfolios.
    hybrid bond, convertible bond, investment value, conversion value, conversion option, callable convertible bond, investment portfolio
    obligacja hybrydowa, obligacja zamienna na akcje, wartość inwestycyjna, wartość konwersji, opcja zamiany, obligacja zamienna z opcją wypowiedzenia, portfel inwestycyjny
    1. Beilner T., Weber C., „Ein Fall für Zwei”, „Die Bank“ 2008, nr 9.
    2. Hull J., Kontrakty terminowe i opcje, WIG -Press, Warszawa 1997.
    3. Nelles M., Menz K., Modelle und Verfahren zur Bewertung von hybriden Industrieanleihen – Ein kritischer Überblick, „Finanz Betrieb” 2007, nr 6.
    4. Rüβmann P., Vögte M., Hybride Anleihen, „Corporate Finance” 2010, nr 4.
    5. Siddiqui S., Ein finanzmathematisches Modell zur Bewertung von Wandelanleihen, „Finanz Betrieb” 1999, nr 12.
    6. Wiedemann A., Financial Engineering, Bankakademie -Verlag, Frankfurt am Main 2007.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 07PL: Regionalne zróżnicowanie rozmieszczenia kapitału ludzkiego w Polsce
    EN: Regional disparities in distribution of human capital in Poland
    97-106

    Anna Matras-Bolibok


    Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Katedra Ekonomii i Zarządzania

    human capital, region, regional disparities, regional development
    kapitał ludzki, region, zróżnicowanie międzyregionalne, rozwój regionalny
    1. Badinger H., Tondl G., Trade, Human Capital and Innovation: The Engines of European Regional Growth in the 1990’s, IEF Working Paper nr 42, Research Institute for European Affairs, University of Economics and Business Administration, Vienna 2002.
    2. Barro R.J., Economic Growth in a Cross Section of Countries, “Quarterly Journal of Economics” 1991, vol. 106, no. 2.
    3. Bassanini A., Scarpetta S., Does human capital matter for growth in OECD countries? A pooled mean -group approach, “Economics Letters” 2002, vol. 74, issue 3.
    4. Benhabib J., Spiegel M.M., The role of human capital in economic development. Evidence from aggregate cross -country data, “Journal of Monetary Economics” 1994, vol. 34.
    5. de la Fuente A., On the sources of convergence: A close look at the Spanish regions, “European Economic Review” 2002, vol. 46.
    6. Florida R., Mellander C., Stolarick K., Inside the Black Box of Regional Development. Human Capital, the Creative Class and Tolerance, “Journal of Economic Geography” 2008, vol. 8, issue 5.
    7. Herbst M. (red.), Kapitał ludzki, dochód i wzrost gospodarczy, [w:] Kapitał ludzki i kapitał społeczny a rozwój regionalny, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2007.
    8. http://epp.eurostat.ec.europa.eu.
    9. http://www.stat.gov.pl.
    10. Mankiw N.G., Romer D., Weil D.N., A Contribution to the Empirics of Economic Growth, “The Quarterly Journal of Economics” 1992, vol. 107, no. 2.
    11. McDonald S., Roberts J., Growth and multiple forms of human capital in an augmented Solow model: a panel data investigation, “Economics Letters” 2002, vol. 74, issue 2.
    12. Nelson R.R., Phelps E.S., Investment in humans, technological diffusion, and economic growth, “The American Economic Review” 1966, vol. 56, no. 1/2.
    13. Petrakis P.E., Stamatakis D., Growth and educational levels: a comparative analysis, „Economics of Education Review” 2002, vol. 21, issue 5.
    14. Ram R., IQ and economic growth: Further augmentation of Mankiw–Romer–Weil model, “Economics Letters” 2007, vol. 94, issue 1.
    15. Romer P.M., Endogenous Technological Change, “The Journal of Political Economy” 1990, vol. 98, no. 5, part 2, s. S71–S102.
    16. The Well -Being of Nations. The Role of Human and Social Capital, OECD, Paris 2001.
    17. Węziak -Białowolska D., Kotowska I.E., Kapitał ludzki, [w:] red. J. Czapiński, T. Panek, Diagnoza społeczna 2011. Warunki i jakość życia Polaków – raport, “Contemporary Economics” 2011, vol. 5, issue 3.
    18. Wich U., Rola informacji we współczesnych procesach rozwoju regionalnego, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia, vol. XLII, 2008.
    19. Wich U., Spójność terytorialna w polskim układzie regionalnym, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia, vol. XL, 2006.
    20. Zeliaś A. (red.), Taksonomiczna analiza przestrzennego zróżnicowania poziomu życia w Polsce w ujęciu dynamicznym, Wydawnictwo AE w Krakowie, Kraków 2000.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 08PL: Hiszpania w unii walutowej – czynniki rozwoju, przyczyny problemów gospodarczych i procesy dostosowawcze
    EN: Spain in the monetary union – development factors, causes of economic problems and adjustment processes
    107-120

    Bogumiła Mucha-Leszko


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Katedra Ekonomii i Zarządzania

    On the basis of the analysis conducted the author states that the long -term economic growth in Spain was a result of many factors, the most important being: 1) an increase in investments, 2) the rising number of population in productive age and growing employment. Further proliferation of economic activity came after the introduction of the euro as a result of the credit boom and high investment and consumption demand. The greatest risks connected with adopting the common currency by the catching -up countries are: 1) a surge in domestic demand, 2) increased prices and wages, 3) the real effective exchange rate appreciation, 4) reduced export competitiveness, 5) imports and the current account deficit on the rise. Spain is the classic case of a country with stimulated domestic demand, developing inflation and growing unit labour costs as well as lowered competitiveness. However, the crisis has contributed to the deepening of macroeconomic imbalances.
    Spain, economic growth, productivity, credit boom and crisis outcomes
    Hiszpania, wzrost gospodarczy, produktywność, skutki boomu kredytowego i kryzysu
    1. AMECO, 2011, http://ec.europa.eu/economy_finance/ameco/user/serie/ResultSerie.cfm.
    2. ECB, 2008, Monitoring labour cost developments across euro area countries, “Monthly Bulletin”, November.
    3. EEAG, 2002, Report on the European Economy 2002, European Economic Advisory Group at CESifo, Munich.
    4. EEAG, 2010, Report on the European Economy 2010, European Economic Advisory Group at CESifo, Munich.
    5. EEAG, 2011, Report on the European Economy 2011, European Economic Advisory Group at CESifo, Munich.
    6. European Commission, 2011, Statistical Annex to European Economy – Spring 2011.
    7. European Commission, 2012a, Alert Mechanism Report 2012.
    8. European Commission, 2012b, European Economic Forecast, Autumn 2012, “European Economy” no. 7.
    9. European Commission, 2012c, Macroeconomic Imbalances -Spain, “European Economy. Occasional Papers” no. 103, July.
    10. Eurostat, 2012, http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page/portal/statistics/search_database.
    11. Gomez -Salvador R., Musso A., Stocker M., Turunen J., 2006, Labour Productivity Development in the Euro Area, “ECB Occasional Paper Series”, no. 53.
    12. McKinsey & Company, Fedea, 2010, A Growth Agenda for Spain.
    13. Mucha -Leszko B., Strefa euro. Wprowadzanie, funkcjonowanie, międzynarodowa rola euro, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2007.
    14. OECD, 2010, Economic Surveys. Spain, vol. 2010/20.
    15. OECD, 2013, OECD. Stat – Labour Force Statistics, http://stats.oecd.org/.
    16. Sanguinetti M., Fuentes J.S. and A., 2012, An Analysis of Productivity Performance in Spain before and During the Crisis, OECD “Working Papers” no 973.
    17. Veld in ’t J., Pagano A., Raciborski R., Ratto M. and Roeger W., 2012, Imbalances and rebalancing scenarios in an estimated structural model for Spain, “European Economy. Economic Papers” no. 458, June.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 09PL: Konieczność redukcji wydatków publicznych w Polsce a bariery. jej realizacji w praktyce (wybrane problemy)
    EN: Necessity for the reduction of public expenditures in Poland versus barriers to its realisation in practice (chosen aspects)
    121-132

    Alicja Pomorska


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Finansów Publicznych

    The main subject of the study are analysis and evalution of actual possiblities of limiting public expeditures in Poland, in paricular welfare expeditures. Accomplishment of this aim, necessary in conditions of the deepening country’s budget deficit and the national debt, comes not only across essential barriers of legal nature but especially of economic and social nature. The attention of the author is focused on the analysis of these barriers.
    reduction of public expenditures in Poland, cardinal economic, legal, and social barriers to realisation of expenditures reduction
    niezbędne redukcje wydatków publicznych w Polsce, główne bariery ekonomiczne, prawne i finansowe realizacji oszczędności w wydatkach
    1. Dębowska-Romanowska T., Charakter i klasyfikacja tzw. wydatków sztywnych, [w:] Uwarunkowania i bariery w procesie naprawy finansów publicznych, red. J. Głuchowski, A. Pomorska, J. Szołno-Koguc, Wydawnictwo Naukowe, Lublin 2007.
    2. Góra M., KRUS dzieli społeczeństwo, „Rzeczpospolita z 5 I 2010.
    3. Hrynkiewicz J., KRUS jest dobry, a nie zły, „Gazeta Wyborcza” z 10 II 2010.
    4. Markiewicz M., Siwińska J., Wydatki sztywne budżetu państwa, Studia i Analizy, Wydawnictwo CASE, Warszawa 2003.
    5. Serafin W., Tysiące straciły prawo do emerytur z KRUS, „Rzeczpospolita” z 23–24 I 2010.
    6. Skrzydło W., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Zakamycze, Kraków 1998.
    7. Wilkin J., KRUS posiadaczy ziemskich, „Gazeta Wyborcza” z 16 III 2010.
    Akty prawne
    1. Konstytucja RP z dnia 2 kwietnia 1997 r., Dz. U. nr 78, poz. 483.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 10PL: Wynik finansowy w rachunkowości
    EN: Financial outcome in accounting
    133-140

    Henryk Ronek


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rachunkowości

    Financial outcome is calculated in the accounting system of enterprises and institutions. We can say the need for achieving and division of financial outcome was the reason for establishing accounting. The whole accounting and financial outcome play different roles in a capitalist economy as well as in the central planning.
    profit, loss, costs, accounting system, capitalism, central planning
    zysk, strata, koszt, system rachunkowości, kapitalizm, centralne planowanie
    1. Boyd E., Ancient Systems of Accounting, [w:] R. Brawn, A History of Accounting and Accountants, Edinburgh 1905.
    2. Cassel G., Theoretische Sozialekonomie, Leipzig 1927 za: C. Strzeszewski, Problem czasu w ekonomice, Lublin 1959.
    3. de Roover R., The Development of Accounting Prior to Luca Paciolo According to the Accountsbooks of Medieval Merchants, [w:] A.C. Littleton, B.S. Yamey, Studies in the History of Accounting, Sweet and Maxwell, London 1956.
    4. de Ste. Croix G., [w:] A.C. Littleton, B.S. Yamey, Studies in the History of Accounting, Sweet and Maxwell, London 1956.
    5. Littleton A.C., Accounting Evolution to 1900, New York 1933.
    6. Masi V., La Ragioneria nella Preistoria e nell’Atichita, Bologna 1964.
    7. Melis F., Storia della Ragioneria, Bologna 1950.
    8. Peche T., Podstawy współczesnej ewidencji gospodarczej, PWN, Warszawa 1976.
    9. Peche T., Teoretyczne podstawy rachunkowości, SGPiS, Warszawa 1974.
    10. Peloubet M.E., The Historical Background of Accounting, [w:] Modern Accounting Theory, ed. M. Backer, New Yersey 1966.
    11. Ronek H., Pragmatyczna metodologia rachunkowości, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1995.
    12. Schmalenbach E., [w:] Grunlagen dynamischer Bilanslehre, Leipzig 1925.
    13. Struik D.J., Krótki zarys matematyki do końca XIX wieku, tłum. P. Szeptycki, PWE, Warszawa 1963.
    14. Szulc S., Metody statystyczne, wyd. 5, PWE, Warszawa 1968.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 11PL: Kompetencje menedżerskie w kontekście innowacyjności przedsiębiorstw
    EN: Managerial competences in the context of innovative companies
    141-148

    Agnieszka Sitko-Lutek

    The aim of the publication is to analyze the managerial competences focusing especially on the proinnovative ones. The presentation of the innovation role in the context of new management paradigm has been conducted. The competency components have been analyzed in relation to innovation management of enterprises. The recommendations concerning managers development have been identified.
    managerial competences, innovativeness, pro -innovative competences
    kompetencje menedżerskie, innowacyjność, proinnowacyjne kompetencje
    1. Antonakis, J., Cianciolo, A.T., Sternberg R.J., 2004, The Nature of Leadership, CA, Sage, Thousand Oaks, s. 1–16.
    2. Boyatzis R., 1982, Competent Manager, New York, John Wiley & Sons. Fiedler F.E., Chemers M.M., 1974, Leadership and Effective Management, Glenview, Scott Foresman. Isaksen S., Tidd J., 2006, Meeting the Innovation Change: Leadership for Transformation and Growth, Chichester, John Wiley & Sons. Jaruzelski B., Dehoff K., Booz A.H., 2008, Annual Innovation Survey, „Strategy and Business”, nr 49. Kuc B.R., 2010, Trudna droga do przywództwa nowej generacji, referat na konferencji, Raport o zarządzaniu. Lekcja z kryzysu, Akademia Leona Koźmińskiego, Warszawa, 24–25 XI 2010. Lockwood N.R., 2006, Leadership Development: Optimizing Human Capital for Business Success, Alexandria, Society for Human Resources Management. McCauley C.D., 2001, Leader Training and Development, [in:] Zaccaro S.J., Klimoski R.J. (eds.), The Nature of Organizational Leadership, San Francisco, Jossey–Bass. Polski menedżer 2010 – raport, 2011, „Personel”, 1 (38). Rakowska A., 2007, Kompetencje menedżerskie kadry kierowniczej we współczesnych organizacjach”, Lublin, Wydawnictwo UMCS. Rakowska A., Sitko -Lutek A., 2000, Doskonalenie kompetencji menedżerskich, Warszawa, PWN. Smith J., Raymont J., 2010, Globally fit leadership: four steps forward, „Journal of Global Responsibility”, vol. 1, no.1. Tidd J., 2006, From Knowledge Management to Strategic Competence, London, Imperial College Press. Tidd J., Bessant J., 2011, Zarządzanie innowacjami, Warszawa, Oficyna Wydawnicza Wolters Kluwer Business. Thomson R.J., 2009, The leadership lessons of crucible experiences, „Journal of Business Strategy”, vol. 30, no. 1. Torbet, W., 2004, Action Inquiry the Secret of Timely and Transformational Leadership, San Francisco, CA Berrett–Koehler. Yukl G., 2006, Leadership in Organizations, Upper Saddle River, Pearson Education.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 12PL: Wybrane problemy sytuacji finansowej sektora przedsiębiorstw na tle uwarunkowań makroekonomicznych
    EN: Selected aspects of the corporate sector financial standing in terms of the macroeconomic conditions
    149-166

    Czesław Skowronek

    Variable trends were shown in the financial standing of Polish non-financial corporate sector in 2008–2012. They resulted from significant fluctuations of the dynamics of economic processes. The negative impact of both global financial and economic crisis also affected the activity of the Polish corporate sector. The slowdo wn in the rate of growth, export and import dynamics, the absolute decline in investment (in 2009), the volatility of the zloty against the U.S. dollar and euro adversely affected the financial performance of companies. Despite these negative phenomena in the financial standings of enterprises it should be noted the required liquidity level positive financial results of capital structure improvement have been maintained in the majority of enterprises.
    The year 2012 brought the deepening of the crisis in a number of countries. Polish enterprise sector recorded again a worsening financial situation. Outlooks for the future do not indicate that the 2013 is going to be exceptional. Further situation worsening must be taken into consideration. The corporate sector will continue to make profits, maintain financial liquidity in the majority of enterprises, and capital structure will have positive effect on the general situation of the financial sector.
    corporate sector, financial situation, liquidity, profitability, resources productivity, capital structure, exports, investments, income, assets, expenses, revenues
    sektor przedsiębiorstw, sytuacje finansowe, płynność, rentowność, produktywność zasobów, struktura kapitałowa, eksport, inwestycje, zysk, aktywa, koszty, przychody
    1. „Biuletyn Statystyczny” GUS 2011, nr 7.
    2. „Biuletyn Statystyczny” GUS 2012, nr 7.
    3. „Biuletyn Statystyczny” GUS 2012, nr 11.
    4. Bolkowska Z., Skowronek Cz., Z dala od światowego kryzysu?, „Przedsiębiorstwo Przyszłości. Kwartalnik Wyższej Szkoły Zarządzania i Prawa” 2012, nr 3 (12).
    5. Rocznik Statystyczny GUS, 2011.
    6. Rocznik Statystyczny GUS, 2012.
    7. Skowronek Cz., Sektor przedsiębiorstw w procesie transformacji polskiej gospodarki, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia, vol. XLIV, Lublin 2010.
    8. Skowronek Cz., Sytuacja finansowa sektora polskich przedsiębiorstw na tle zjawisk kryzysowych w gospodarce, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia, vol. XLIII, Lublin 2009.
    9. Szacunek wstępny, GUS, Warszawa 2012.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 13PL: Uwarunkowania efektywności organizacyjnej w nowej ekonomii
    EN: Organisational effectiveness in the new economy
    167-178

    Elżbieta Skrzypek


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Zarządzania Jakością i Wiedzą

    In turbulent world economy, in order to stay on the market and thrive, enterprises need to understand, react to and control their closer and distant business environment. New economy remains in close relation with knowledge economy. Under uncertainty and risk, there is even greater need of organisations being effectively managed. Hence the necessity of seeking means which would lead to improved overall efficiency. Improving quality, efficiency and business value all lead to a sharper competitive edge for organizations and economies.
    effectiveness, new economy, knowledge economy, creative destruction
    efektywność, nowa gospodarka, gospodarka wiedzy, twórcza destrukcja
    1. Baran R., Siła przetargowa przedsiębiorstwa a efektywność jego działalności marketingowej, Monografie i Opracowania, nr 562, SGH, Warszawa 2009.
    2. Bielski M., Organizacja, struktury, procesy, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 1996.
    3. Borowiecki R. (red.), Pomiar i ocena procesów kierowania wartości w budowaniu efektywności, UE, Kraków 2009.
    4. Davenport T.H., Prusak L., Working Knowledge – How Organizations Manage What They Know, Harvard Business School Press, 1998.
    5. Drucker P., Menedżer skuteczny, Wydawnictwo Nowoczesność AE, Kraków 1994.
    6. Dudycz T., Osbert -Pociecha G. (red.), Efektywność – rozważania nad istotą i pomiarem, Prace Naukowe UE, nr 144, Wrocław 2010.
    7. Dyduch W., Pomiar przedsiębiorczości organizacyjnej jako przesłanka podwyższania efektywności, „Organizacja i Zarządzanie”, Kwartalnik Naukowy Politechniki Śląskiej 2008, nr 4.
    8. Dyduch W., Pomiędzy administracyjnym a przedsiębiorczym stylem zarządzania w polskich organizacjach, „Zarządzanie Zasobami Ludzkimi” 2005, nr 1.
    9. Emerson H., The twelve principles of efficiency, „The Engineering Magazine Co.” 1924.
    10. Foster R., Kaplan S., Twórcza destrukcja, Wydawnictwo Galaktyka, Łódź 2003.
    11. Frankowska M., Jedliński M., Efektywność systemu dystrybucji, PWE, Warszawa 2011.
    12. Gierżatowicz K., Metodyka pomiaru efektywności przedsiębiorstwa, [w:] Efektywność systemów zarządzania, Materiały z konferencji naukowej, Zakład Ekonomiki Jakości i Zarządzania Wiedzą UMCS, Lublin 2000.
    13. Glinkowska B., Kompetencje pracownika a efektywność organizacji, UE, Wrocław 2012.
    14. Gryffin R.W., Podstawy zarządzania organizacjami, PWN, Warszawa 2001.
    15. Grzybowski W., Ryzyka, innowacje i decyzje gospodarcze, UMCS, Lublin 1984.
    16. Hamel G., Valikangas L., W poszukiwaniu zdolności strategicznej regeneracji, „Harvard Business Review Polska” 2003, XI.
    17. Jedynak P., Szydło P., Zarządzanie ryzykiem, ZNiO, Wrocław 1997.
    18. Kay J., Podstawy sukcesu firmy, PWE, Warszawa 1996.
    19. Koronacka D., Społeczno -strategiczny wymiar sukcesu przedsiębiorstwa, [w:] S. Marek (red.), Elementy nauki o przedsiębiorstwie, Fundacja na rzecz Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 1999.
    20. Kotarbiński T., Traktat o dobrej robocie, Ossolineum, Wrocław 1975.
    21. Lisiecka K., Kreowanie jakości: uwarunkowania – strategie – techniki, Wydawnictwo AE w Katowicach, Katowice 2002.
    22. Lisiecki M., Metody oceny współczesnych organizacji, „Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstw” 2003, nr 6.
    23. Lock D., Podręcznik zarządzania jakością, PWN, Warszawa 2002.
    24. Machaczka J., Sprawność operacyjna a sprawność strategiczna, „Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstw” 2003, nr 1.
    25. Mikuła B., Organizacje oparte na wiedzy, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej, Kraków 2006.
    26. Penc J., Leksykon biznesu, Agencja Wydawnicza Placet, Warszawa 1997.
    27. Piekarz P., Efekt organizacyjny jako kryterium oceny systemu wytwórczego, Zeszyty Naukowe AE w Krakowie, nr 102, Kraków 1991.
    28. Schumpeter J.A., Business Cycles. A Theoretical Historical and Statistical Analysis of the Capitalist Process, Mc Graw -Hill Book Company, New York–London 1939.
    29. Sienkiewicz P., Teoria efektywności systemów, Wydawnictwo PAN, Warszawa 1987.
    30. Skrzypek E,, Efektywność ekonomiczna jako ważny czynnik sukcesu organizacji, UE, Wrocław 2012, http:// ufiles/File/Skrzypek_Elzbieta pdf.
    31. Skrzypek E. (red.), Kapitał intelektualny w organizacji, UMCS, Lublin 2009.
    32. Skrzypek E., Nowa gospodarka i jej wyznaczniki, [w:] J. Kotowicz -Jawor (red.), GOW – wyzwanie dla Polski, PTE, Warszawa 2009.
    33. Skrzypek E., Jakość i efektywność, UMCS, Lublin 2002.
    34. Skrzypek E., Sokół A. (red.), Zarządzanie kapitałem ludzkim w gospodarce opartej na wiedzy, Instytut Wiedzy i Innowacji, Warszawa 2009.
    35. Stankiewicz M.J. (red.), Zarządzanie wiedzą jako kluczowy czynnik międzynarodowej konkurencyjności przedsiębiorstwa, TNOIK, Toruń 2006.
    36. Stoner J., Freeman R., Gilbert D., Kierowanie, PWE, Warszawa 1997.
    37. Starbuck W., Performance Measures: Prevalet and Important but Methologically Challenging, “Journal of Management Inquiry” 2005, vol. 14.
    38. Szulce H., Żyminkowski T., Znaczenie efektywności działań marketingowych w kształtowaniu wartości przedsiębiorstwa, UE, Poznań 2010.
    39. Tapscot D., Gospodarka cyfrowa. Nadzieje i niepokoje Ery Świadomości Systemowej, Wydawnictwo Business Press, Warszawa 1998.
    40. Wrzosek W., Efektywność marketingu, PWE, Warszawa 2005.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 14PL: Wpływ dekoniunktury gospodarczej na konsumpcję gospodarstw domowych w regionie lubelskim (w świetle badań ankietowych)
    EN: Impact of economic downturn on consumption of households in the Lublin region – based on a survey
    179-188

    Genowefa Sobczyk


    Uniwersytet Marii Curie -Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Marketingu

    The focus of the author’s article is the impact of the crisis in the economy (since 2008) for household consumption. This paper presents an assessment of material situation of households surveyed in Lublin province and their adaptation to the conditions of crisis. The author drew attention to the relationship between changes in consumer buying behavior and the characteristics of the households.
    consumption, crisis, household survey, changes in consumer behavior
    konsumpcja, kryzys, badania gospodarstw domowych, zmiany zachowań konsumpcyjnych
    1. Bywalec C., Ekonomika i finanse gospodarstw domowych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012.
    2. Bywalec C., Konsumpcja a rozwój gospodarczy i społeczny, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2010.
    3. Koniunktura gospodarcza świata i Polski w latach 2010–2013, Instytut Badań Rynku, Konsumpcji i Koniunktur, Warszawa 2012.
    4. Konsument i jego zachowania na rynku europejskim, red. E. Kieżel, PWE, Warszawa 2010.
    5. Konsument i konsumpcja we współczesnej gospodarce, red. M. Janoś -Kresło, B. Mróz, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa 2006.
    6. Kramer J., Zachowania podmiotów rynkowych, PWE, Warszawa 1999.
    7. Kusińska A., Tendencje i zróżnicowania zachowań konsumentów na rynku, „Handel Wewnętrzny” 2012, wrzesień–październik.
    8. Pohorille M., Mechanizmy i kierunki zmian w konsumpcji społeczeństwa polskiego, [w:] Systemy wartości a wzory konsumpcji społeczeństwa polskiego, red. J. Lewandowski, J.J. Wiatr, Uniwersytet Warszawski, Warszawa 1980.
    9. Rudnicki L., Zachowanie konsumentów na rynku, PWE, Warszawa 2000.
    10. Rynek i konsumpcja w transformowanej gospodarce, red. F. Misiąg, Instytut Rynku Wewnętrznego i Konsumpcji, Warszawa 2000.
    11. Zachowania konsumentów – determinanty, racjonalność, red. E. Kieżel, Akademia Ekonomiczna, Katowice 2003.
    12. Zachowania polskich konsumentów w warunkach kryzysu gospodarczego, red. E. Kieżel, S. Smyczek, Placet, Warszawa 2011.
    13. Zalega T., Konsumpcja. Determinanty, teorie, modele, PWE, Warszawa 2012.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 15PL: Kierunki i zakres stosowania partnerstwa publiczno -prywatnego w Polsce
    EN: The direction and scope of the public -private partnership in Poland
    189-199

    Joanna Szafran


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Polityki Gospodarczej, Społecznej i Regionalnej

    This article gives a description of the significance of public -private partnership (PPP) in Poland both across sectors and partners involved in this type of projects. In this context, Author is also interested in the evolution of PPP in Poland, in particular from 2009 (after coming into force of the new regulations) and during recent financial crisis. PPP market in Poland is relatively young and conditioned by changes in the legal, economic, and political scene. Between 2009 and 2011 most PPP contracts were announced by the authorities of cities and municipalities. They concerned sport and recreation sector, urban infrastructure and health sector, while there are needs for transport investments, municipal construction, revitalization, waste management, education or energetics. PPP can present a number of advantages (provide additional capital, management and skills, improve efficiency and quality of services, share of risks), therefore the European Commission promotes combining PPP with EU funds in new financial perspective to diversify sources of financing for development.
    public -private partnership, procurement, concession, infrastructure investments, public services, projects co -financed from EU
    partnerstwo publiczno -prywatne, zamówienia publiczne, koncesja inwestycje infrastrukturalne, usługi publiczne, projekty współfinansowane z UE
    1. Brzozowska K., Partnerstwo publiczno -prywatne. Przesłanki, możliwości, bariery, CeDeWu.pl Wydawnictwa Fachowe, Warszawa 2008.
    2. Guidebook on promoting good governance in public -private partnership, United Nations Economic Commission for Europe, New York–Geneva 2007.
    3. Herbst I., PPP w praktyce, „Biuletyn Partnerstwa Publiczno -Prywatnego” 2012, nr 2, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Warszawa 2012.
    4. Kappeler A., Nemoz M., Public -Private Partnership in Europe – before and during the recent financial crisis, “Economic and Financial Report” 2010/4, European Investment Bank, July 2010.
    5. Kostrowicka I., Landau Z., Tomaszewski J., Historia gospodarcza Polski XIX i XX wieku, Książka i Wiedza, Warszawa 1984.
    6. Moszoro M., Partnerstwo publiczno -prywatne w sferze użyteczności publicznej, Oficyna Wolters Kluwer Business, Warszawa 2010.
    7. Partnerstwo publiczno -prywatne. Poradnik, Urząd Zamówień Publicznych, Warszawa 2010.
    8. Partnerstwo publiczno -prywatne w praktyce. Przemyśl, przygotuj, przeprowadź, praca zbiorowa, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2009.
    9. Rynek PPP w Polsce 2011, raport Investment Support na temat rynku partnerstwa publiczno- -prywatnego i koncesji w 2011 r., Warszawa 2012.
    10. Walker C., Smith A., Privatized infrastructure: the build opera transfer approach, Thomas Telford Publ., London 1995.
    11. Zychowicz E., Własne i pożyczone, „Rzeczpospolita” nr 178 z dnia 1.08.2000 r.
    12. Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno- -Społecznego i Komitetu Regionów – wspieranie inwestycji publiczno -prywatnych krokiem w kierunku naprawy gospodarki i długoterminowej zmiany strukturalnej: zwiększenie znaczenia partnerstw publiczno -prywatnych, KOM/ 2009/615 – wersja ostateczna, Bruksela dnia 19.11.2009.
    13. Komunikat wyjaśniający Komisji w sprawie stosowania prawa wspólnotowego dotyczącego zamówień publicznych i koncesji w odniesieniu do zinstytucjonalizowanego PPP (ZPPP), COM (2007) 6661, Bruksela 2008.
    14. Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno -Społecznego w sprawie roli EBI w partnerstwie publiczno -prywatnym (PPP) i wpływu PPP na wzrost, Dz. Urz. UE C 234, 22/09/2005.
    15. Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej, Dz. U. 2011, nr 45, poz. 236.
    16. Ustawa z 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, Dz. U. 2010, nr 113, poz. 759.
    17. Ustawa z dnia 17 listopada 2004 r. o autostradach płatnych i Krajowym Funduszu Drogowym, Dz. U. 2004, nr 256, poz. 2571.
    18. Ustawa z 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno -prywatnym, Dz. U. 2010, nr 106, poz. 675.
    19. Ustawa z 9 stycznia 2009 r. o koncesji na roboty budowlane lub usługi, Dz. U. nr 19, poz. 101.
    20. Wytyczne Komisji Europejskiej dotyczące udanego partnerstwa publiczno -prywatnego, Bruksela 2003.
    21. Zielona księga w sprawie partnerstwa publiczno -prywatnego i prawa wspólnotowego w zakresie zamówień publicznych i koncesji, COM (2004) 327, Bruksela 2004.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 16PL: Przyczyny oraz możliwości zadłużania się jednostki samorządu terytorialnego
    EN: Reasons and capabilities to run up to a local and regional government debt
    201-208

    Jolanta Szołno-Koguc


    Uniwersytet Marii Curie -Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Finansów Publicznych

    An increasing range of tasks carried out by the local government, in conjunction with insufficient own revenue, limited access to transfer sources increases the demand for funds from non-budgetary sources, including loans and credits. Their attractiveness, especially in the context of the multiannual financing of investment projects, creates opportunities to improve local infrastructure, to accelerate local development, but at the same time generates a risk of deterioration of the financial situation, and as a result, the socio-economic situation in the event of exceeding the limits of a local finance debt. The purpose of this article is to identify the essential rationale of the indebtedness of local government units, but also economic, organizational, and, most importantly, legal restrictions.
    local and regional finance, local and regional debt
    finanse lokalne i regionalne, zadłużenie jednostek samorządu terytorialnego
    1. Determinanty wyboru źródeł finansowania inwestycji przez jednostki samorządu terytorialnego, http://www.samorzad.lex.pl/czytaj/ -/artykul/.
    2. Filipiak B., Strategie finansowe jednostek samorządu terytorialnego, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2008.
    3. Gonet W., Kredyty, pożyczki, obligacje w gospodarce samorządu terytorialnego, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2006.
    4. Gonet W., Zakres swobody zawierania umów przez jednostki samorządu terytorialnego, Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa 2011.
    5. Jastrzębska M., Zarządzanie długiem jednostek samorządu terytorialnego, Oficyna a Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2009.
    6. Kopańska A., Zewnętrzne źródła finansowania inwestycji jednostek samorząd terytorialnego, Difin, Warszawa 2003.
    7. Patrzałek L., Stan i kierunki rozwoju finansów samorządu terytorialnego, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Bankowej, Poznań–Wrocław 2007.
    8. Ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. 2005, nr 249, poz. 2104 ze zm.).
    9. Ustawa z dnia 29 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. 2009, nr 157, poz. 1240 ze zm.).
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 17PL: Rola zagranicznego wsparcia finansowego dla organizacji pozarządowych. w Polsce
    EN: The role of international funds for non-governmental organizations in Poland
    209-218

    Marek Tkaczuk


    Uniwersytet Marii Curie -Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Polityki Gospodarczej, Społecznej i Regionalnej

    The importance of international funding among potential sources of financing third sector in Poland is rapidly growing. Particularly, EU funds have an important role to play. After the initial period of omissions, more and more NGOs are applying for this kind of support. For some of them, especially for those whose statutory objectives are consistent with the priorities of the European Union, EU funding has become the main source of income.
    NGO, funding, EU funds
    organizacje pozarządowe, finansowanie, fundusze unijne
    1. Atlas dobrych praktyk finansowych ekonomii społecznej, Bank DnB Nord Polska SA 2008, http:// www.ekonomiaspoleczna.pl/files/ekonomiaspoleczna.pl/public/Biblioteka/2008.18.pdf.
    2. Evaluation of EEA and Norway Grants. Main Report, Lubljana 2010, http://www.eeagrants.org/ asset/2811/1/2811_1.pdf.
    3. Gumkowska M., Herbst J., Dostęp organizacji pozarządowych do Funduszy Strukturalnych – stan obecny i perspektywy, Stowarzyszenie na rzecz Forum Inicjatyw Pozarządowych, Warszawa 2007.
    4. Herbst J., Przewłocka J., Podstawowe fakty o organizacjach pozarządowych. Raport z badania 2010, Stowarzyszenie Klon/Jawor, Warszawa 2011.
    5. Kietlińska K., Rola trzeciego sektora w społeczeństwie obywatelskim, Difin, Warszawa 2010.
    6. Kolankiewicz E., Komorowska Z., Wasilewska M., Organizacje pozarządowe a fundusze strukturalne, Stowarzyszenie na rzecz Forum Inicjatyw Pozarządowych, Warszawa 2008.
    7. Łukasiak P., Stafiej -Bartosik A., Metoda K3 a planowanie strategii pozyskiwania funduszy, www. filantropia.org.pl/wiedza/teoria/m4/pawel_lukasiak_agata_stafiej_bartosik_metoda_k3_a_planowanie_ strategii_pozyskiwania_funduszy.pdf.
    8. Miazga A., Na co sektor III wydaje środki z UE, www.ngo.pl.
    9. Open Forum for CSO Development Effectiveness, http://www.cso -effectiveness.org/ -home,091 -. html?lang=en.
    10. Orzeszyna K., Społeczeństwo obywatelskie w Unii Europejskiej, Teka Kom. Praw. – OL PAN, Warszawa 2009.
    11. Społeczeństwo obywatelskie w Unii Europejskiej, http://www.mpips.gov.pl/spoleczenstwo- -obywatelskie/spoleczenstwo -obywatelskie -w -unii -europejskiej/.
    12. Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. 2010, nr 234, poz. 1536).
    13. Wasilewska M., Fundusze unijne dla organizacji pozarządowych w latach 2007–2013. Przewodnik, Federacja Organizacji Pozarządowych. Centrum Szpitalna, Warszawa 2009.
    14. Wybrane metody i techniki pozyskiwania funduszy, www.filantropia.org.pl/wiedza/teoria/m4/ wybrane_metody_i_techniki_pozyskiwania_funduszy.pdf.
    15. Zagrodzka T., Zarządzanie finansami w organizacjach pozarządowych. Ekonomia społeczna. Teksty 2006, http://www.wortales.rops.krakow.pl/files/pdf/Publikacje/Zagrodzka_Zarzadzanie_finansami. pdf.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 18PL: Wielkie banki i ich rola w kryzysie finansowym
    EN: Large banks and their role in the financial crisis
    219-228

    Jerzy Węcławski


    Uniwersytet Marii Curie -Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Bankowości

    financial crisis, large banks, bank supervision
    kryzys finansowy, wielkie banki, nadzór bankowy
    1. Bastion N., Heilmann D., Hess D., Die Superbank entsteht, „Handelsblatt” nr 211 z 31 października 2012.
    2. Gostomski E., Dokąd zmierzają banki, „Gazeta Bankowa” 2010, nr 5/1109.
    3. Kiehling H., Nach dem Cash ist vor dem Cash?, „Die Bank“ 2011, nr 2.
    4. Kołodko G.W., Neoliberalizm i światowy kryzys gospodarczy, „Ekonomista” 2010, nr 1.
    5. Lubowski A., Przemeblowanie banków, „Gazeta Wyborcza” z 22 sierpnia 2010.
    6. Mitraszewska A., Moralne bankructwo banków, „Gazeta Wyborcza” z 2 lutego 2009.
    7. Rosati D., Rynek finansowy nowej epoki, „Rzeczpospolita” z 4 grudnia 2008.
    8. Teske B., Neue Rangordnung in der Bankenwelt, „Die Bank“ 2011, nr 9.
    9. Top 1000 World Banks „The Banker” 24 June 2011.
    10. Towards a banking union, European Commission. Memo/12/656, Brussels, 10 September 2012.
    11. World Economic Outlook. Sustaining the Recovery, International Monetary Fund, Washington, October 2009.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    Article 19PL: Dylematy polityki energetycznej
    EN: Dilemmas of energy policy
    231-241

    Jan Zalewa


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Gospodarki Żywnościowej

    In the article the autor presented some problems concerning the prospects of supplying electric and heat energy from domestic sources. Special attention was drawn to the hopes for the exploration and extraction of shale gas deposits in Poland. The author also discussed the prospects of commercial exploitation of renewable sources of energy (water, wind, biomass) and the use of biofluids in motor fuels.
    energy secururity, renewable energy, biofuels
    bezpieczeństwo energetyczne, energia odnawialna, biopaliwa
    1. Dokąd zmierza świat, wywiad z A. Zielińskim przeprowadzony przez L. Żulińskiego, „Kwartalnik Towarzystwa Uniwersytetów Ludowych”, Warszawa 1999.
    2. Dyngus M., Rynek biopaliw płynnych w Polsce – perspektywy rozwoju do 2010 roku, „Biuletyn Informacyjny” Agencji Rynku Rolnego 2006, nr 11.
    3. Frusewicz I., Łotwa inwestuje w łupki, „Rzeczpospolita” z 4 września 2012.
    4. Furman T., Gazu z łupków dużo mniej, ale na 35–65 lat wystarczy, „Rzeczpospolita” z 22 marca 2012, Ekonomia i Rynek.
    5. Gierek A. „Klimatyczny” zamach na polską gospodarkę, „Przegląd” 2012, nr 20.
    6. Grzeszczak A., Świeczki nie gaście, „Polityka” 2011, nr 42.
    7. Informacja w „Nowym Życiu Gospodarczym” 2012, nr 2.
    8. Jasiulewicz M., Rozwój bioenergetyki w rolnictwie polskim. Materiały z XVIII Kongresu SERiA, „Biuletyn Informacyjny” SERiA, nr 17, Poznań 2011.
    9. Jendroszczyk P., Czy bez atomu da się żyć?, „Rzeczpospolita” z 30 maja 2012.
    10. Kublik A., Gaz nam się nieco ulotnił, „Gazeta Wyborcza” z 22 marca 2012.
    11. Kublik A., Łupkowy Armagedon dla Gazpromu, „Gazeta Wyborcza” z 22 maja 2012.
    12. Kublik A., Pieniądze na łupki czekają, „Gazeta Wyborcza” z 25 września 2012.
    13. Łakoma A., Droga energia z atomu, „Rzeczpospolita” z 6 lipca 2009.
    14. Łucki Z., Frączek P., Modernizacja sektora energii, [w:] Gospodarka Polski
    15. Michna W. Prognozy rozwoju światowej produkcji rolnej i jej konsumpcji oraz zużycia na cele nieżywnościowe w latach 2011–2020, „Zagadnienia Ekonomiki Rolnej” 2012, nr 3.
    16. Miłek M., Efekt cieplarniany – CO2, „Biuletyn Urzędu Regulacji Energetyki” 2008, nr 4.
    17. Pańczyszyn T., Biopaliwa – zmarnowana szansa?, „Nowe Życie Gospodarcze” czerwiec 2010.
    18. Rabenda M., Wieje z zachodu, „Gazeta Wyborcza” z 15 czerwca 2011.
    19. Rozner A., Nadmiar ziemi i ludzi, „Nowe Życie Gospodarcze”, dodatek do nr 19 z 2001 r. „Polska wieś 2001– szanse i zagrożenia”.
    20. Smith R., Tani gaz ziemny blokuje w USA odrodzenie siłowni jądrowych, „Rzeczpospolita” z 19 marca 2012.
    21. Tu trzeba nowej energii, wywiad J. Żakowskiego z amerykańskim politologiem J. Rifkinem zamieszczony w „Polityce” 2011, nr 51.
    22. Wojcicki Z., Jak wykorzystać słońce, wodę i wiatr?, „Nowoczesne Rolnictwo” 1998, nr 10.
    23. Zbierska J., Zbierska A., Klimat w świetle czwartego raportu IPCC, „Czysta Energia” 2008, nr 10.
    - Full text in SWF DJVU PDF format

    PL: Spis treści
    EN: Table of contents
    5-10

    - Full text in PDF format

    Article 01PL: Wprowadzanie akcji do obrotu na rynku NewConnect na tle głównych alternatywnych systemów obrotu w Europie
    EN: Floating shares onto the NewConnect market in comparison with leading multilateral trading facilities in Europe
    7-16

    Roman Asyngier


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

    The article presents an analysis of statistical data which shows the position of the NewConnect market in comparison with other multilateral trading facilities in Europe. The goal of the article is to compare conditions which must be met by issuers who float shares in selected European multilateral trading facilities (MTFs). On the basis of experiences of those markets solutions have been indicated which could be implied by the NewConnect market organizer in order to eliminate its functioning problems which inhibit its further development. The article is continuation of studies whose aim is to emphasize imperfections in the functioning of the Polish capital market, particularly the NewConnect market.
    NewConnect, capital market, multilateral trading facilities, admission fees
    NewConnect, rynek kapitałowy, Alternatywny System Obrotu, opłaty wstępne
    1. Asyngier R., Zmiany na głównych rynkach giełdowych w Europie, [w:] Rynek finansowy. Inspiracje z integracji europejskiej, P. Karpuś, J. Węcławski (red.), Wydawnictwo UMCS, Lublin 2008.
    2. Baumgartner E., Jak działa giełda. Poradnik dla inwestorów, Polpress Services, ebook.
    3. Dyrektywa 2004/39/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 21 kwietnia 2004 r. w sprawie rynków instrumentów finansowych (MiFID).
    4. Feder-Sempach E., Rynki alternatywne w strefie euro i Unii Europejskiej a NewConnect – analiza porównawcza, Acta Universitatis Lodziensis, Folia Oeconomica 2010, nr 238.
    5. Mikołajczyk B., Kurczewska A., Rynek NewConnect w Polsce na tle innych rynków alternatywnych w Europie, Finansowy Kwartalnik Internetowy „e-Finanse” 2010, vol. 6, nr 3.
    6. Ziarko-Siwek U. (red.), Giełdy kapitałowe w Europie, CeDeWu, Warszawa 2007.
    Strony internetowe
    1. http://www.boerse-frankfurt.de.
    2. www.borsaitaliana.it.
    3. www.europeanequities.nyx.com.
    4. www.fese.eu.
    5. www.londonstockexchange.com.
    6. www.nasdaqomx.com.
    7. www.newconnect.info/przewodnik.
    8. www.newconnect.pl/.
    9. www.parkiet.com.
    - Full text in PDF format

    Article 02PL: Otwartość handlowa i dywersyfikacja eksportu a wzrost gospodarczy w latach 1995–2011
    EN: Trade openness, export diversification and economic growth in the years 1995–2011
    17-26

    Tomasz Białowąs


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

    This paper addresses the mechanisms by which trade openness and export concentration affect economic growth in the years 1995–2011. The effect of openness on growth volatility varies according to the extent of export concentration. Export diversification plays an important role in shielding an economy against the impact of economic shocks.
    export diversification, trade openness, economic growth
    dywersyfikacja eksportu, otwartość handlowa, wzrost gospodarczy
    1. Agosin M.R., Alvarez R., Bravo-Ortega C., (2009), Determinants of Export Diversification around the World: 1962–2000, “Serie Documentos de Trabajo”, no. 309.
    2. Al-Marhubi F., (2000), Export diversification and growth: an empirical investigation, “Applied Economics Letters”, vol. 7, no. 9, s. 559–562.
    3. Baldwin R.E., Forslid R., (2000), Trade liberalisation and endogenous growth. A q-theory approach, “Journal of International Economics”, vol. 50, issue 2.
    4. Baldwin R.E., Robert-Nicud F., (2008), Trade and growth with heterogeneous firms, “Journal of International Economics”, vol. 74, issue 1.
    5. Briguglio L., (2003), The Vulnerability Index and Small Island Developing States: A Review of Conceptual and Methodological Issues, Paper prepared for the AIMS Regional Preparatory Meeting on the Ten Year Review of the Barbados Programme of Action, 1–5 September. Praia, Cape Verde.
    6. Dollar D., Kraay A., (2004), Trade growth and poverty, “Economic Journal”, vol. 114.
    7. European Commission, (2012), Quarterly Report on the Euro Area, vol. 11, no. 2.
    8. Frankel J.A., Romer D., (1999), Does trade cause growth?, “American Economic Review”, vol. 89, no. 3.
    9. Giles J.A., Williams C.L., (2000), Export-led growth: a survey of the empirical literature and some noncausality results, Part 1, “Journal of International Trade and Economic Development”, vol. 9, no 3.
    10. Harrison A., Rodríguez-Clare A., (2010), Trade, Foreign Investment, and Policy for Developing Countries, [w:] Rodrik D., Rosenzweig M.R., eds., Handbook of Development Economics, vol. 5, North-Holland, Oxford and Amsterdam.
    11. Sachs J., Werner A.M., (1995), Economic reform and process of global integration, “Brookings Papers on Economic Activity”, no. 1.
    12. UNCTAD, (2012), Handbook of statistics 2012.
    13. UNCTAD, (2013), UNCTADStat, http://unctadstat.unctad.org/.
    14. UNDP, (2011), Towards Human Resilience: Sustaining MDG Progress in an Age of Economic Uncertainty.
    15. WTO, (2012), World Trade Report 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 03PL: Kapitał migracyjny jako strategiczny zasób rozwoju regionalnego Ukrainy
    EN: Migration capital as strategic resource of Ukraine regional development
    27-33

    Mariana Bil, Nataliya Andrusyshyn, Lyudmyla Kovalchuk


    Regional Research Institute of Ukraine National Science Academy, Lviv

    pracy ukazano wpływ dochodów pracowników migrujących na społeczno-ekonomiczny rozwój Ukrainy. Określono podstawowe zagadnienia legalizacji oraz zagospodarowania dochodów pracowników migrujących. Przeanalizowano obecny stan środków mających służyć poprawie efektywności dochodów pracowników migrujących oraz ich wkładu w gospodarkę. Na podstawie kwestionariusza socjologicznego poddano analizie strukturę i cel pomocy finansowej przeznaczonej na poprawę warunków i poziomu życia, zdobywanie wykształcenia i nabywanie towarów i usług.
    Skoncentrowano się na niskim udziale dochodów migrujących w tworzeniu biznesu; zaproponowano główne sposoby zachęcania pracowników do inwestowania w gospodarkę regionalną.
    The role of migrant workers’ income for the socio-economic development of Ukraine is defined. The basic problems of legalization and using of migrant workers’ income are determined. The current state measures to improve the efficiency of migrant workers’ income and their investment in the economy of the country are analyzed. On the basis of sociological questionnaire the structure-target distribution of migrant workers’ financial help for improving housing conditions and welfare level, for acquiring education, for purchasing goods and services was analyzed. Our attention is focused on the low share of migrant workers’ income for the use of doing business; the main measures for their encouraging to invest in regional economics are suggested.
    migration capital, income of migrant workers, migration-investment provision, efficient use of migration capital, control of migration capital use
    kapitał migracyjny, dochód pracowników migrujących, wsparcie inwestycyjne migracji, efektywne wykorzystanie kapitału migracji, kontrola nad kapitałem migracyjnym
    1. Varetska A. (2005), Socio-economic background of labor migration in Ukraine, in: Elena Varetska. “Ukraine: Aspects of Labor”. № 5. pp. 34–39.
    2. Haidutskyi A. (2007), Migration capital in Ukraine: hidden reality, in: A. Haydutskyy “Mirror Week” № 15.
    3. Gerasimenko G. (2006), Gender aspects of labor migration of the population of Ukraine, “Demography and Social Economy” № 1. pp. 46–54.
    4. National Strategy for Regional Development to 2015: Legislation of Ukraine [electronic resource]. Mode of access: http://zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi.
    5. Levtsun O. External labor migration in Ukraine as a demographic problem, in: Alexander Levtsun: Dialog [electronic resource], in: Mode of access: http://dialogs.org.ua/project_ua_full.php?m_id=4040.
    6. Pyrozhkov S. (2004), Demographic factors in the global strategy of Ukraine, in: S. Pyrozhkov “Demography and Social Economy”. № 1–2. pp. 5–20.
    7. On recommendations of parliamentary hearings “Condition and problems of legal and social status of the modern Ukrainian labor migration”: Resolution of the Verkhovna Rada of Ukraine of 21.10.2004, № 2098- IV: Legislation of Ukraine [electronic resource]. Mode of access: http://zakon.rada. gov.ua / cgi-bin / laws / main.cgi? nreg = 2098-15.
    8. On explaining the peculiarities of application of certain provisions of the decree of President of Ukraine on July 3, 1998 № 727 for individuals who conduct business outside Ukraine in the global financial crisis: Cabinet of Ministers of Ukraine dated March 5, 2009 № 236 [electronic resource]. Mode of access: http:// zakon.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=236-2009-% EF.
    - Full text in PDF format

    Article 04PL: Geneza koncepcji zarządzania wiedzą
    EN: Genesis of the concept of knowledge management
    35-44

    Dorota Chmielewska-Muciek


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Zarządzania

    The article concerns the formation and development of the concept of knowledge management in organization. Discussion includes an analysis of the sources of an interest of the organization in knowledge management in them, connections of analysis concept with other scientific disciplines.
    There are also presented the most important events reflecting the development of knowledge management in chronological order
    knowledge management, reasons for the knowledge management, genesis of the development of the knowledge management
    zarządzanie wiedzą, przyczyny zarządzania wiedzą, geneza rozwoju zarządzania wiedzą
    1. Brdulak J.J., Zarządzanie wiedzą a proces innowacji produktu. Budowanie przewagi konkurencyjnej firmy, Wydawnictwo Szkoły Głównej Handlowej, Warszawa 2005.
    2. Buszko A., Kreowanie wiedzy w przedsiębiorstwie budowlanym, Wydawnictwo TNOiK – Dom Organizatora, Toruń 2010.
    3. Hislop D., Knowledge Management in Organizations. A Critical Introduction, Online Resource Centre, Oxford 2009.
    4. Jemielniak D., Zarządzanie wiedzą – pojęcia podstawowe, [w:] D. Jemielniak, A.K. Koźmiński (red.), Zarządzanie od podstaw. Podręcznik akademicki, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008.
    5. Maier R., Knowledge Management Systems. Information and Communication Technologies for Knowledge Management, Springer, Berlin–Heidelberg–New York 2007.
    6. Morawski M., Geneza i istota koncepcji zarządzania wiedzą, [w:] G. Kobyłko, M. Morawski (red.), Przedsiębiorstwo zorientowane na wiedzę, Difin, Warszawa 2006.
    7. Nogalski B., Wybór paradygmatów zarządzania przedsiębiorstwem przyszłości, [w:] I.K. Hejduk (red.), Przedsiębiorstwo przyszłości – fikcja i rzeczywistość, Wydawnictwo Instytutu Organizacji i Zarządzania w Przemyśle Orgmasz, Warszawa 2004.
    8. Pawluczuk A., Istota zarządzania wiedzą, [w:] A. Błaszczuk, J.J. Brdulak, M. Guzik, A. (red.), Zarządzanie wiedzą w polskich przedsiębiorstwach, Wydawnictwo Szkoły Głównej Handlowej, Warszawa 2004.
    9. Perechuda K., Zarządzanie wiedzą w przedsiębiorstwie, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005.
    10. Staniewski M.W., Zarządzanie zasobami ludzkimi a zarządzanie wiedzą w przedsiębiorstwie, Vizja Press & IT, Warszawa 2008.
    11. Van der Spek R., Spijkervet A., Knowledge Management: Dealing Intelligent with Knowledge, [w:] Knowledge Management and Its Integrative Elements, J. Liebowotz, L.C. Wilcox (red.), CRC Press, Boca Raton, New York 1997.
    - Full text in PDF format

    Article 05PL: System edukacji w Finlandii czynnikiem sprzyjającym innowacyjności gospodarki
    45-52

    Jakub Czerniak


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Finansów Podmiotów Gospodarczych

    Innovations are one of the most important sources of economic growth. The education system in Finland is seen as an important factor of its economy innovativeness. Key features of this system include: high participation rates at every level of education, very high level of education at primary schools, the equal opportunity principle, giving priority to individualised education and creativity, effective supporting live-long learning, shaping the structure of the supply of tertiary education graduates by the government, ensuring that each level of education is free of charge.
    education, innovations, Finland
    edukacja, innowacje, Finlandia
    1. Davies J., Weko T., Kim L., Thulstrup E., OECD Reviews of Tertiary Education. Finland, OECD 2009.
    2. European Innovation Scoreboard 2005. Comparative Analysis of Innovation Performance, Office for Official Publications of the European Communities, Luxembourg 2006.
    3. European Innovation Scoreboard 2006. Comparative Analysis of Innovation Performance, Office for Official Publications of the European Communities, Luxembourg 2007.
    4. European Innovation Scoreboard 2007. Comparative Analysis of Innovation Performance, Office for Official Publications of the European Communities, Luxembourg 2008.
    5. European Innovation Scoreboard 2008. Comparative Analysis of Innovation Performance, Office for Official Publications of the European Communities, Luxembourg 2009.
    6. European Innovation Scoreboard (EIS) 2009, European Union 2010.
    7. Governance of Public Research. Toward Better Practices, OECD 2003.
    8. Higher Education Management and Policy. Journal of the Programme on the Institutional Management in Higher Education, Volume 23/3, OECD 2011.
    9. Hollanders H., Cruysen A. van, Design, Creativity and Innovation: a scoreboard approach, [w:] Measuring Creativity, E. Villalba (red.), Publications Office of the European Union, Luxembourg 2009.
    10. Innovation Union Scoreboard (IUS) 2010, The Innovation Union’s performance scoreboard for Research and Innovation, European Union 2011.
    11. Koski H., Leijola L., Palmberg C., Ylä-Anttila P., Innovation and Education Strategies and Policies in Finland, [w:] Finland as a Knowledge Economy. Elements of Success and Lessons Learned, C.J. Dahlman, J. Routti, P. Ylä‑Anttila (red.), The World Bank, Washington 2006.
    12. OECD Economic Surveys. Finland, volume 2008/6, OECD 2008.
    13. Oslo Manual 2005. Guidelines for Collecting and Interpreting Innovation Data, OECD/European Communities 2005.
    14. OECD Science, Technology and Industry Outlook 2012, OECD Publishing 2012.
    15. PISA 2009 Results: What Students Know and Can Do. Students Performance in Reading, Mathematics and Science, volume 1, OECD 2010.
    16. Strong Performers and Successful Reformers in Education. Lessons from PISA for Japan, OECD Publishing 2012.
    17. Student Financial Aid 2012–2013, Info 8e (16.8.2011), Kela – The Social Insurance Institution of Finland.
    18. Taguma M., Litjens I., Makowiecki K., Quality Matters in Early Childhood Education and Care. Finland, OECD 2012.
    19. The Global Competitiveness Report 2005–2006, Executive Summary, World Economic Forum, Geneva 2005.
    20. The Global Competitiveness Report 2006–2007, World Economic Forum, Geneva 2006.
    21. The Global Competitiveness Report 2007–2008, World Economic Forum, Geneva 2007.
    22. The Global Competitiveness Report 2008–2009, World Economic Forum, Geneva 2008.
    23. The Global Competitiveness Report 2009–2010, World Economic Forum, Geneva 2009.
    24. The Global Competitiveness Report 2010–2011, World Economic Forum, Geneva 2010.
    25. The Global Competitiveness Report 2011–2012, World Economic Forum, Geneva 2011.
    26. The Global Competitiveness Report 2012–2013, World Economic Forum, Geneva 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 06PL: Kariera rodzinna kobiet w Polsce – analiza wybranych wskaźników na poziomie makro
    53-61

    Marta Dolecka 1, Dorota Raczkiewicz 2


    1 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Teorii i Historii Ekonomii 2 Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Instytut Statystyki i Demografii

    People in their lives realize family, educational and professional careers. Family career competes with educational and professional careers and they both delay union formation and reproductive decision-making, as well as affect the functioning of the family.
    The purpose of this article is to analyze some macro indicators that describe the family career of women in Poland, as well as to examine the correlation between this career’s indicators and educational and professional careers’ indicators.
    Some macro indicators of family career: total fertility rate, the number of marriages and divorces per onethousand of population, the median age of women giving births and the first birth, the share of illegitimate births, the structure of women by marital status were considered in this study.
    family career, family
    kariera rodzinna, rodzina
    1. Aktywność Ekonomiczna Ludności – wydawnictwo ciągłe, GUS, Warszawa.
    2. Dolecka M., Raczkiewicz D., The Educational and Professional Careers of Women in Poland – the Analysis of Some Macro Indicators, „Barometr Regionalny”, Zamość, w druku.
    3. Firlit-Fesnak G., Rodziny polskie i polityka rodzinna; stan i kierunek przemian, [w:] G. Firlit-Fesnak, M. Szylko-Skoczny (red.), Polityka społeczna. Podręcznik akademicki, PWN, Warszawa 2007.
    4. Kotowska I.E., Sztanderska U., Wóycicka I. (red.), Aktywność zawodowa i edukacyjna a obowiązki rodzinne w Polsce w świetle badań empirycznych, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2007.
    5. Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań 2011. Raport z wyników, GUS, Warszawa 2012.
    6. Rocznik Demograficzny – wydawnictwo ciągłe, GUS, Warszawa.
    7. Rocznik Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej – wydawnictwo ciągłe, GUS, Warszawa.
    - Full text in PDF format

    Article 07PL: Przyczyny i efekty współpracy przedsiębiorstw z instytucjami otoczenia biznesu
    EN: Causes and effects of cooperation between enterprises and business support institutions
    63-72

    Ada Domańska


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

    Entrepreneurship is dependent on business support institution. The paper focuses on aspects of business support and its impact on early stage business. The aim of this study was to investigate the nature of causes and effects of cooperation between enterprises and business support institutions. The paper presents results of research conducted among companies from Lubelskie (Lublin) Region. Research helps to identify the impact of support on various aspects of business. An analysis of this impact will enable appropriate modification in the existing system of support to achieve maximum benefit.
    business support, early stage of business development, financial and no-financial support
    instytucje otoczenia biznesu, wczesne fazy rozwoju przedsiębiorstwa, wsparcie finansowe i pozafinansowe
    1. Banerski G., Gryzik A., Matusiak K., Mazewska M., Stawasz E., Przedsiębiorczość akademicka. Raport z badania, PARP, Warszawa 2012.
    2. Eckl V., Rothgang M., Welter F., Public Policy and Success of Business Start-ups in Germany, Ruhr- -Universität Bochum (RUB), Department of Economics, Bochum–Dortmund–Duisburg–Essen 2009.
    3. Filipiak B., Ruszała J., Instytucje otoczenia biznesu. Rozwój, wsparcie, instrumenty, Difin, Warszawa 2009.
    4. Gorman G., McCarthy S., Business Development Support and Knowledge-Based Businesses, “Journal of Technology Transfer”, 31, Inc. Manufactured in The Netherlands 2006.
    5. Grabowski M., Nowicki M., Hardt Ł., Rozwój przedsiębiorczości a pomoc publiczna – perspektywa polska i europejska, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Gdańsk 2004.
    6. How to support SME Policy from Structural Funds, Komisja Europejska, Bruksela 2012.
    7. Jak wspierać rozwój przedsiębiorczości? Badanie mechanizmów wsparcia rozwoju przedsiębiorczości w Polsce oraz rekomendacje ich zmian, Projekt YES (Young Entrepreneurs Support), Fundacja Initium, Warszawa 2011.
    8. Jankiewicz S., Wspieranie rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw jako priorytet polityki gospodarczej, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2004.
    9. Kamiński R., Stymulowanie rozwoju gospodarczego, FRDL, Warszawa 2003.
    10. Wasilewska E., Statystyka opisowa nie tylko dla socjologów, Wydawnictwo SGGW, Warszawa 2008.
    - Full text in PDF format

    Article 08PL: Stosunki pomiędzy pracodawcami a pracownikami pod różnymi rządami w Nigerii: polityczna długookresowa analiza sporów handlowych, przestojów w pracy i straty dni roboczych
    EN: Industrial relations under various administrations in Nigeria: a political-temporal analysis of trade disputes, work stoppages and human work-day losses (1970–2004)
    73-84

    Richard Ingwe1, Julius A. Ada 2, Rose A. Adalikwu 3


    1 Researcher, Institute of Public Policy and Administration (IPPA), University of Calabar; and Centre for Research and Action on Developing Locales, Regions & Environment (CRADLE), Calabar, Nigeria
    2 Lecturer, Faculty of Management Sciences, University of Calabar, Calabar, Nigeria
    3 Lecturer, Cross River University of Technology (CRUTECH), Calabar, Nigeria

    Mimo że Nigeria ma największą wśród afrykańskich krajów subsaharyjskich liczbę ludności i jest drugą pod względem wielkości gospodarką w Afryce subsaharyjskiej, to przez dziesiątki lat doświadczała potwornej biedy, w ostatnim okresie dotykającej nieproporcjonalnie ogromnej części jej ludności (70,2–90,8%). Chociaż jak mantra wracało twierdzenie, że należy przedsięwziąć drastyczne środki, zanim straszliwe ubóstwo ogarnie cały kraj, to jednak postulowane działania, oparte na rozwiązaniach teoretycznych i naukowych, wciąż okazują się niewystarczające.
    Czynniki powodujące eskalację ubóstwa, takie jak niska wydajność, złe stosunki pomiędzy pracodawcami a pracownikami i korupcja – jedna z największych na świecie – są ignorowane, bagatelizowane i pojmowane niewłaściwie. W niniejszej pracy zbadano fatalne relacje między pracodawcami a pracownikami w Nigerii. Zastosowano metodę długookresowej analizy w celu ukazania z perspektywy historycznej „handlowych dysput, przestojów w pracy”, zaangażowania pracowników w spory handlowe oraz straty dni roboczych na przestrzeni 34 lat (1970–2004). Ustalono, że największa liczba pracowników zaangażowanych w akcje pracownicze w Nigerii wyniosła 2 874 721 – w 1982 r., zaś najniższa – 9 494 – w 1998 r. Znaczne straty dni roboczych miały miejsce w 1982 r. (9 652 400 dni), zaś najniższe (27 072 dni) w 1970 r. Największą liczbę przestojów w pracy (755) odnotowano w 1979 r., zaś najniższą (11) w 1998 r. Przestoje w pracy miały miejsce, gdy rozpoczęła się era dyktatury wojskowej. Dyktatura Obasanjo miała pośredni wpływ na Czwartą Republikę, kiedy to wystąpiła ogromna część przestojów. W związku z tym rząd powinien jak najszybciej stworzyć instytucje demokratyczne i przeprowadzić procesy mające na celu umocnienie harmonijnych stosunków między pracodawcami a pracownikami.
    Although famous for being sub-Saharan Africa’s and Africa’s most populous, one of the largest, and second largest economy in sub-Saharan Africa, Nigeria has for decades been confronted with the paradox of presenting gross poverty afflicting a disproportionably large proportion of its population (70.2%–90.8%) recently. While the recurrent mantra has been that the monstrous poverty should be confronted with drastic measures before it engulfs the country, these so-called drastic measures including their theoretical and academic unraveling are yet to be adequately undertaken. The factors responsible for the escalation of poverty such as low productivity, poor industrial relations, and worldwide leadership in perpetration of corruption, among others have been largely ignored, underplayed and misunderstood. This paper examines the dismal state of industrial relations in Nigeria. The method of temporal analysis was employed to show the historical exhibition of “trade disputes, work stoppages”, workers involvement in trade disputes and loss of human work-days over a 34 year period (1970–2004). The findings were that: the highest number of workers involvement in industrial action in Nigeria was 2,874,721 people in 1982 while the lowest was 9,494 in 1998. Human work-day losses were high in 1982 (9,652,400 days) and least (27,072 days) in 1970. The highest number of work stoppages (755) occurred in 1979 while the least (11) occurred in 1998. The era of military dictatorship witnessing higher work stoppages occurred. It is argued that the Obasanjo dictatorship attitude spilled over into the Fourth Republic (1999–2007) when a large proportion of work stoppages occurred. The implication of this finding for policy is that the need to build democratic attitude institutions and processes for strengthening harmonious industrial relations is urgent and imperative in Nigeria.
    trade disputes, Nigeria, work stoppages, dictatorship, work-losses
    spory handlowe, Nigeria, przestoje w pracy, dyktatura, straty dni roboczych
    1. Adamu, S. O., (1999), Productivity data and nation building, in: P. O. Umeh (ed.) Productivity for Selfreliance and Excellency, National Productivity Centre: 22–26, Lagos.
    2. Akangbou, S. D., (1985), The Economics of Educational Planning in Nigeria. Vikas Publishing House, India.
    3. Bain, D., (1982), The Productivity Prescription, McGraw Hill Books Company, New York.
    4. BusinessDay, 2011. ‘BusinessDay’s Report on (Nigeria’s) Economic Transformation’, BusinessDay, (Lagos), 29 November, 2011: 21. Available online at: http://www.businessday.online.com and http://nigeriamasterweb. com/paperfrmes.html.
    5. Durosaro, D. O. and Akinsolu, A. O., (2007), Unionism, quality assurance and productivity in Nigeria Higher Educational System, in: J. B. Babalola, G. O. Akpa; A. O. Ayeni and S. O. Adedeji (eds.) Access, Equity and Quality in Higher Education, Nigeria Association for Educational Administration and Planning (NAEAP).
    6. Fashoyin, Tayo, (1992) [2005], Industrial Relations in Nigeria (2nd Ed.). Longman Nigeria, Lagos.
    7. Frank, L. K., “What is social order” (?), in: J. G. Manis and S. I. Clark (ed.) Man and Society: An Introduction to Social Science. New York 1960.
    8. Harvey, D., (1969), Explanations in Geography. Arnold, London.
    9. Hills, P. J., (1982), A Dictionary of Education, Rouledge, Kegan and Paul, London.
    10. Ingwe, R., (2008), Agricultural productivity improvement and food security in Nigeria and Sub-Saharan Africa: Local production of fertilizers in Nigeria as a catalyst for change (Unpublished paper).
    11. Kpakol, M. L., (2008), Poverty Solutions: What we need to do (Poster presented at the Rivers State Summit on Empowerment, Port Harcourt, Rivers State, 7 August).
    12. Mabogunje, A. L., (1974), Cities and Social Order, University of Ibadan Press, Ibadan.
    13. Makama, S. D., Press conference to update the public on increase of Nigeria’s population to over 161 million in 2011. BussinessDay (Lagos) 2011. Available online at: http://www.businessday.online.com and http://nigeriamasterweb.com/paperfrmes.html.
    14. Makama, S. D., (2007), Report of Nigeria’s National Population Commission on the 2006 Census, population and Development Review, 33 (1): March, 206–201.
    15. Nigeria (Federal Republic of) / NBS, (2007), Compendium of Statistical Terms: Concepts, Definitions, and Methodologies for Data Production and Management in Nigeria (Chapter 23: pp. 1088–1122). National Bureau of Statistics, NBS. Nigeria, /NBS, Abuja.
    16. Nigeria (Federal Republic of), (2004), National Economic Empowerment and Development Strategy (NEEDS) 2004-2007, National Planning Commission, Abuja.
    17. Nigeria (Federal Republic of)/ Federal Ministry of Employment, Labour and Productivity, The New National Labour Policy, Lagos: Federal Ministry of Employment, Labour and Productivity, 4 December 1975.
    18. Sofoluwe, A. O., Issues in measuring teacher productivity, in: E. O. Fagbamiye and D. O. Durosaro (eds.) Education and Productivity in Nigeria, Haytee Press and Publishing Co. Ltd., Illorin 2000.
    19. World Bank 2009, http://siteresources.worldbank.org/DPP ENV Data...).
    - Full text in PDF format

    Article 09PL: Determinanty inwestycji przedsiębiorstw
    EN: The determinants of corporate investments
    85-92

    Anna Kasprzak-Czelej


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Rynków Finansowych

    The article provides a brief review of internal and external factors that determine corporate investment. The results of empirical researches on investment determinants are quoted. They suggest that the key factors for investment, generally speaking, are connected with an economic condition, uncertainty and risk, and the level of financial development.
    investments, emerging markets
    inwestycje, rynki rozwijające się
    1. Abel A.B., J.C. Eberly, Q theory without adjustment costs and cash flow effects without financing constraints, “Meeting Papers from Society for Economic Dynamics” 2004, no. 205.
    2. Acosta P., A. Loza, Short And Long Run Determinants of Private Investment in Argentina, “Journal of Applied Economics” 2005, vol. VIII, no. 2.
    3. Bokpin G.A., J.M. Onumah, An empirical analysis of the determinants of corporate investment decisions: evidence from emerging market firms, “International Research Journal of Finance and Economics” 2009, issue 33.
    4. Fernandez V., The Driving Factors of Firm Investment: Latin American Evidence, “Emerging Markets Finance & Trade” 2011, vol. 47, issue 5.
    5. Karpuś P. (red.), Zarządzanie finansami przedsiębiorstw, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2006.
    6. Kasprzak-Czelej A., Giełdowy rynek akcji a gospodarka – ujęcie funkcyjne, Difin, Warszawa 2012.
    7. Michaelides P.G, A. Roboli, The determinants of investment activity in Greece (1960–’99), Aegan Working Papers 2005, także jako P.G. Michaelides, A. Roboli, The determinants of investment activity in Greece (1960–’99), “Journal of Transport and Shipping” 2005, issue 5.
    8. Michalak A., Finansowanie inwestycji w teorii i praktyce, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.
    9. Miłaszewicz D., Zarządzanie inwestycjami rzeczowymi w przedsiębiorstwie, [w:] D. Zarzecki (red.) Zarządzanie finansami: cele – organizacja – narzędzia, t. 2, Fundacja Rozwoju Rachunkowości w Polsce, Warszawa 2001.
    10. Moguillansky G., Investment and financial volatility in Latin America, “CEPAL Review” 2002, Nº 77.
    11. Moyen N., S. Platikanov, Investments and Firm Characteristics, https://www.eurofidai.org/Platikanov.pdf (8.01.2013).
    12. Ostrowska E., Ryzyko projektów inwestycyjnych, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2002.
    13. Różański J., Inwestycje i finanse przedsiębiorstwa, [w:] J. Kortan (red.) Podstawy ekonomiki i zarządzania przedsiębiorstwem, C.H. Beck, Warszawa 1997.
    14. Różański J., Inwestycje rzeczowe w procesach rozwojowych przedsiębiorstw, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 1998.
    15. Różański J. (red.), Inwestycje rzeczowe i kapitałowe, Difin, Warszawa 2006.
    16. Towarnicka H., Strategia inwestycyjna przedsiębiorstwa, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. Oskara Langego we Wrocławiu, Wrocław 2004.
    17. Zachorowska A., Ryzyko działalności inwestycyjnej przedsiębiorstw, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2006.
    - Full text in PDF format

    Article 10PL: Analiza efektywności działań innowacyjnych w obszarze marketingowym i organizacyjnym w przedsiębiorstwach przemysłu przetwórczego
    EN: Analysis of effectiveness of activities for marketing and organisational innovations in manufacturing enterprises
    93-101

    Arkadiusz Kijek


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Statystyki i Ekonometrii

    This paper presents the results of investigation on the effectiveness of innovation activities of the Polish manufacturing enterprises. The conducted study enables the author to assess the influence of expenditures on the innovative activity on implementation of marketing and organisational innovations. The results of research indicate that the enterprises achieve the most measurable effects on the organisational innovations through software purchases and expenditures on R&D activity. The implementation of marketing innovation is significantly positively affected by software purchases and expenditures on marketing for new and significantly improved products. Unexpectedly, the expenditures on personnel training connected with innovation activity affect negatively the implementation of marketing and organisational innovations.
    marketing innovations, organisational innovations, effectiveness, manufacturing sector
    innowacje marketingowe, innowacje organizacyjne, efektywność, przemysł przetwórczy
    1. Baltagi B., Econometric Analysis of Panel Data, John Wiley and Sons, New York 1995.
    2. Breusch T., Pagan A., The LM Test and Its Applications to Model Specification in Econometrics, “Review of Economic Studies” 1980, 47.
    3. Działalność innowacyjna przedsiębiorstw w latach 2004–2006, 2006–2009, 2008–2010, Główny Urząd Statystyczny, Informacje i Opracowania Statystyczne, Warszawa 2008, 2010, 2012.
    4. Hausman J., Specification Tests in Econometrics, “Econometrica” 1978, 46.
    5. Kijek A., Kijek T., The analysis of innovation input – output relationships in EU member states, “Comparative Economic Research” 2010, 13 (1).
    6. Kijek A., Kijek T., The Comparative Analysis of Innovation Performance in EU Countries, Acta Universitatis Lodziensis, Folia Oeconomica 242, Macroeconomic Aspects of European Integration, 2010.
    7. Maddala G., The Econometrics of Panel Data, vol. I and II, Brookfield, Elgar 1993.
    8. Oslo Manual. Guidelines for Collecting and Interpreting Innovation Data, OECD, 2005.
    9. Ramanathan R., Introductory Econometrics with Applications, University of California, San Diego 1989.
    - Full text in PDF format

    Article 11PL: Przesłanki wprowadzania polityki zarządzania wiekiem w polskich przedsiębiorstwach
    EN: Reasons for implementing age management policies in Polish enterprises
    103-112

    Iwona Mendryk


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Zakład Zarządzania Przedsiębiorstwem

    The aim of the work is to show reasons for implementing the concept of age management in enterprises. Four reasons that serve as conditions for human resources to include age management policies have been analysed. They are:
    1. demographic changes (ageing workforce),
    2. adjustment of the enterprise policy to the state policy in reference to employment,
    3. keeping a particular level of competence in organisations,
    4. benefits stemming from diversity.
    diversity management, age management policy, demographic changes (ageing workforce), benefits stemming from diversity
    zarządzanie różnorodnością, zarządzanie wiekiem, zmiany demograficzne, korzyści z różnorodności
    1. Adamiec J., Polityka przedłużania aktywności zawodowej osób starszych, Studia BAS 2012, nr 2 (30).
    2. Branka M., Zarządzanie różnorodnością – dlaczego jest takie ważne, http://www.idea- zmiany.pl/korzysciz- roznorodnosci.
    3. http://wiadomosci.onet.pl/ciekawostki/dokad-zmierza-generacja-y,1,3630670,wiadomosc.html.
    4. http://wyborcza.pl/1,111537,10808651,Iks__igrek__zet__czyli_generacje_vs__technologie.html.
    5. Jamka B., Zarządzanie wiekiem 50+ jako wyzwanie współczesnych przedsiębiorstw, [w:] B. Jamka, S. Konarski (red.), Zarządzanie zasobami ludzkimi a zdolności adaptacyjne przedsiębiorstw. Trudne obszary, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa 2009.
    6. Kaczmarek P., Krajnik A., Morawska-Witkowska A., Remisko B.R., Wolsa M., Firma = różnorodność. Zrozumienie, poszanowanie, zarządzanie, Forum Odpowiedzialnego Biznesu, Warszawa 2009.
    7. Lisowska E. (red.), Gender Index: Monitorowanie równości kobiet i mężczyzn w miejscu pracy, EQUAL, UNDP, Warszawa 2007.
    8. Munnell A.H., Sass S., Working Longer. The Solution to the Retirement Income Challenge, Brookings Institution Press, Washington, D.C., 2008, [w:] H. Sobocka-Szczapa, I. Poliwczak (red.), Diagnoza sytuacji osób w wieku 45+ na rynku pracy w Polsce i wybranych krajach Unii Europejskiej. Aspekt ekonomiczny, IPSS, Warszawa, Łódź 2011, http://www.ipiss.com.pl/wp-content/uploads/downloads/2012/11/diagnoza_ sytuacji_osob_45_ss_aktualny.pdf.
    9. Prognoza ludności na lata 2008–2035, GUS, Warszawa 2008.
    10. Rawłuszko M., Polityka równych szans a zarządzanie różnorodnością, [w:] E. Bem (red), Przewodnik dobrych praktyk. Firma równych szans, Gender Index, UNDP, EQUAL, Warszawa 2007.
    11. Roberson Q.M., Disentangling the Meaning of Diversity and Inclusion, Ithaca NY, CAHRS, Cornell University, 2004, za: A. Woźniakowski, Globalizacja – różnorodność – zarządzanie talentami, [w:] S. Borkowska (red.), Zarządzanie talentami, IPSS, Warszawa 2005.
    12. Sieńkowska E., Pokolenie Y – śmierć tradycyjnej reklamy?, „Marketing w Praktyce”, 2009, maj.
    13. Sobocka-Szczapa H., Poliwczak I. (red.), Diagnoza sytuacji osób w wieku 45+ na rynku pracy w Polsce i wybranych krajach Unii Europejskiej. Aspekt ekonomiczny, IPSS, Warszawa, Łódź 2011, http://www. ipiss.com.pl/wp-content/uploads/downloads/2012/11/diagnoza_sytuacji_osob_45_ss_aktualny.pdf.
    14. Stein D., Rocco T.S., Goldenetz K.A., Age and the university workplace: a case study of remaining, retiring or returning older workers’, “Human Resource Development Quarterly” 2000, 11/1.
    15. Stoney C., Roberts, M. (2003), The Case for Older Workers at Tesco: An Examination of Attitudes, Assumptions and Attributes. Working Paper 53, Canada: Carleton University School of Public Policy and Administration, [w:] Ch. Coupland, S. Tempest, Ch. Barnatt, What are the implications of the new UK age discrimination legislation for research and practice?, “Human Resource Management Journal” 2008, vol. 18, no 4.
    16. Szukalski P., Aktywność zawodowa i plany związane z wiekiem przejścia na emeryturę, [w:] P. Szukalski (red.), To idzie starość. Postawy osób w wieku przedemerytalnym. Raport z badań, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2008.
    17. Szymańczak J., Starzenie się polskiego społeczeństwa – wybrane aspekty demograficzne, Studia BAS 2012, nr 2 (30).
    18. Tempest S., Intergenerational learning: a reciprocal knowledge development process that challenges the language of learning’, “Management Learning” 2003, 34/2.
    19. Ustawa z 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 0, poz. 637).
    20. Walczak W., Zarządzanie różnorodnością jako podstawa budowania potencjału kapitału ludzkiego organizacji, „e-mentor” 2011, nr 3 (40), http://www.e-mentor.edu.pl/artykul/index/numer/40/id/840.
    21. Waligórski M., Nowak L., Prognoza ludności Polski na lata 2008–2035, GUS, Warszawa 2008.
    22. Wziątek-Staśko A., Diversity management. Narzędzie skutecznego motywowania pracowników, Difin, Warszawa 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 12PL: Bariery we współpracy przedsiębiorstw innowacyjnych z instytucjami otoczenia biznesu
    EN: Barriers in cooperation between innovative companies and Business Environment Institutions
    113-121

    Wojciech Misterek


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Bankowości

    Business Environment Institutions in Poland were to be one of the key links to the growth of innovative companies. However, as the researches have shown, their impact on the realization of innovative projects is very limited. The aim of the article is to identify the key barriers that have an influence on this situation. Verification has been subjected to both the institutions and their offer and the entrepreneurs.
    company, innovation, Business Environment Institutions
    przedsiębiorstwo, innowacja, instytucje otoczenia biznesu
    1. Ayyagari M., Demirguc-Kunt A., Maksimovic V., Firm Innovation in Emerging Markets: The Roles of Governance and Finance, “Journal of Financial and Quantitative Analysis University of Washington”, Seattle, vol. 46, no. 6, Dec. 2011.
    2. Innovation Union Scoreboard 2010, The Innovation Union’s performance scoreboard for Research and Innovation, 1 February 2011.
    3. Nauka i technika w Polsce w 2009 roku, Urząd Statystyczny w Szczecinie pod kierunkiem Magdaleny Mojsiewicz, Warszawa 2011.
    - Full text in PDF format

    Article 13PL: Efektywność automatycznych stabilizatorów koniunktury w Unii Europejskiej
    EN: Effectiveness of automatic economic stabilisers in the European Union
    123-132

    Bogumiła Mucha-Leszko, Magdalena Katarzyna Kąkol


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

    The subject of this article is to estimate the EU’s fiscal policy, using theoretical and empirical approaches. The authors try to answer the question “how effective are fiscal stabilisers”? On the basis of the analysis conducted it has been found that the sensitivity of budget revenues to the business cycle for the EU-27 amounts to 0.43 but it varies from 0.58 in Sweden to 0.27 in Lithuania. Similarly, the research results concerning absorption of income shocks that have an effect on the level of consumption are diversified.
    European Union, automatic stabilisers, fiscal stabilisers in EMU
    Unia Europejska, automatyczne stabilizatory koniunktury, stabilizatory fiskalne w UGiW
    1. Barczyk R., Lubiński M., (2009), Dylematy stabilizowania koniunktury, Wyd. UE, Poznań.
    2. Barro R., (1974), Are Government Bonds Net Wealth?, “Journal of Political Economy”, vol. 82, no. 6.
    3. Baundsgaard T., S.A. Symansky, (2009), Automatic Fiscal Stabilizers, IMF.
    4. Buti M., Noord P. van den, (2004), Fiscal Policy in EMU: Rules, discretion and political incentives, “European Economy, Economic Papers”, no. 206.
    5. Christiano L., Eichenbaum M., Rebello S., (2011), When is the Government Spending Multiplier Large, “Journal of Political Economy”, vol. 119, no. 1.
    6. Davig T., Leeper E.M., (2011), Monetary Fiscal Policy Interaction and Fiscal Stimulus, “European Economic Review”, vol. 55, no. 2.
    7. Deburn X., Pisani-Ferry J., Sapir A., (2008), Government Size and Output Volatility: Should We Forsake Automatic Stabilization, “IMF Working Paper”, WP/08/122.
    8. Dolls M., Fuest C., Peichl A., (2010), Automatic Stabilizers and economic Crisis: US vs. Europe, “CGS Working Paper”, vol. 1, no. 2, University of Cologne.
    9. European Commission, (2010), Monitoring Tax Revenues and Tax Reforms in EU Member States 2010, “European Economy”, no. 6.
    10. Fernández M.J.A., Gonzáles J.U., (2004), Stabilization Policy in EMU. The Case for More Active Fiscal Policy, “Serie de Collecion de Informes del Observatorio de Economia Europea del Istituto de Estudios Europeos”, no. 3, Madrid.
    11. Girouard N., André C., (2005), Measuring Cyclically-Adjusted Budget Balances for OECD Countries, “OECD Economics Department Working Papers”, no. 434.
    12. Sargent T., Wallace N., (1981), Some Unpleasant Monetarist Arithmetic, Quarterly Review of Minneapolis Federal Reserve Bank”, no. 5.
    13. Taylor J.B., (2009), The Lack of an Empirical Rationale for Revival of Discretionary Fiscal Policy, “American Economic Review”, vol. 99, no. 2.
    14. Veld J. in’t, Larch M., Vandeveyer M., (2012), Automatic Fiscal Stabilizers: What they are and what they do, “European Economy, Economic Papers”, no. 452.
    - Full text in PDF format

    Article 14PL: Strefa wolnego handlu między Unią Europejską i Republiką Korei
    EN: Free Trade Area between the European Union and the Republic of Korea
    133-142

    Paweł Pasierbiak


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

    The author of the paper has focused on the Free Trade Agreement between the European Union and the Republic of Korea, which came into force on 1 July 2011. The Agreement is the first concluded by the European Union with an Asian country and also, so far, it has the highest degree of complexity. In his research, the author concentrates on the presentation of changes in trade policies of both partners toward preferential trade arrangements (PTA), but he also describes most important provisions of the agreement on the liberalization of industrial goods, agricultural products and services.
    preferential trade agreements, FTA, foreign trade, the EU, Republic of Korea
    preferencyjne umowy handlowe, strefa wolnego handlu, handel zagraniczny, Unia Europejska, Korea Południowa
    1. Ahearn R.J., Europe’s Preferential Trade Agreements: Status, Content and Implications, Current Politics and Economics of Europe, vol. 22, no. 3/2011.
    2. Ambasada RP (2009), Omówienie poszczególnych części umowy o wolnym handlu pomiędzy Unią Europejską a Republiką Korei, Wydział Promocji Handlu i Inwestycji, 3 grudnia 2009 r., http://www.seoul.trade. gov.pl/pl/download/file/f,9596 (18.12.2012).
    3. Asia-Monitor (2010), Trigger For Further FTAs, China & North Eeast Asia, December 2010, s. 11, www. asia-monitor.com (25.12.2012).
    4. COM (2006), Global Europe. Competing in the World. A Contribution to the EU’s Growth and Jobs Strategy, 567 final, 4 October 2006.
    5. Cooper W.H., Jurenas R., Platzer M.D., Manyin M.E., The EU-South Korea Free Trade Agreement and Its Implications for the United States, CRS Report for Congress, R41534, 1st December 2011.
    6. Das D.K., The EU-Korea Free Trade Agreement: Making of a “Deep” Free Trade Agreement, Global Economy Journal, vol. 12, issue 1, 2012.
    7. EC (2010), EU-South Korea Free Trade Agreement: A Quick Reading Guide. October 2010, www.trade. ec.europa.eu/doclib/html/145203.htm (18.12.2012).
    8. EC (2012a), EU and Singapore agree on landmark trade deal, European Commission Press Release, 16.12.2012, http://trade.ec.europa.eu/doclib/press/index.cfm?id=855 (18.12.2012).
    9. EC (2012b), South Korea EU Bilateral Trade and Trade with the World, European Commission, DG Trade, 21.3.2012. http://trade.ec.europa.eu/doclib/html/113448.htm (7.01.2013).
    10. EIU (2010), Widening the FTA net, The Economist Intelligence Unit, Business Asia, October 25th 2010.
    11. EIU (2011), Trade boost, The Economist Intelligence Unit, Country Monitor, July 4th 2011, s. 4.
    12. EP (2010), An Assesment of the EU-Korea FTA, Directorate-General for External Policy, European Parliament, July 2010.
    13. EU-Korea FTA: A Solid Foundation for Growth and Jobs, EU-Korea Business Round Table, Brussels, 27 June 2012.
    14. Eurostat Database, Extra-EU trade by partner, [ext_lt_maineu] (5.01.2013).
    15. Lee J. K., The Korea-EU FTA: Capitalizing on the World’s Largest Market, SERI Quarterly, July 2011.
    16. OJ (2011), Official Journal of the European Union, L 127/8, 14.5.2011.
    17. Sally R., Europe and Asia, Institute of Economic Affairs, Blackwell Publishing, Oxford 2008.
    18. Stokes B., Bilateralism Trumps Multilateralism, “National Journal”, vol. 38, issue 50–52, 16.12.2006.
    19. WTO (2011), World Trade Report 2011, The WTO and Preferential Trade Agreements: from Coexistence to Coherence, World Trade Organization, Geneva 2011.
    20. WTO (2012a), Free Trade Agreement between the European Union and the Republic of Korea, Report by Secretariat, WT/REG296/1/Rev. 1, WTO, Geneva, 31 August 2012.
    21. WTO (2012b), International Trade Statistics 2012, World Trade Organization, Geneva 2012.
    22. WTO (2012c), Trade Policy Review: the Republic of Korea, Report by the Secretariat, WT/TPR/S/268, WTO Geneva 15 August 2012.
    23. WTO (2013a), World Trade Organization. http://www.wto.org/english/tratop_e/region_e/region_e.htm (4.01.2013).
    24. WTO (2013b), WTO Statistic Database, Trade Profiles. http://stat.wto.org/CountryProfiles/E27_e.htm (7.01.2013).
    25. WTO (2013c), WTO Statistic Database, Trade Profiles. http://stat.wto.org/CountryProfiles/KR_e.htm (7.01.2013).
    - Full text in PDF format

    Article 15PL: Regionalna integracja gospodarcza w Azji
    EN: Regional economic integration in Asia
    143-151

    Monika Wojtas


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej

    The author characterizes the process of regionalization in Asia, focusing on trends in share of intraregional trade in total foreign trade of Asian countries and two main organizations of economic integration – ASEAN and APEC. The beginning of the 21st century brought a surge in the number of preferential agreements in Asia which are interloping and have weak institutional framework. That is caused by the lack of leadership or interest to relinquish the power to a common institution.
    regionalisation, Asia, trade
    integracja gospodarcza, Azja, handel
    1. APEC, APEC at a Glance, January 2013.
    2. Benson M., Institutions of the Asia Pacific: ASEAN, APEC and beyond, Routledge, London–New York 2009.
    3. Das D., Regionalism in Global Trade, Edward Elgar, 2004.
    4. Drelich-Skulska B., Nowy regionalizm w Azji Wschodniej, „Stosunki Międzynarodowe – International Relations” 2011, nr 44.
    5. Jovanović M., The Economics of International Integration, Edward Elgar, 2006.
    6. Khong Y.F., H.E.S. Nesadurai, Hanging together, institutional design, and cooperation in Southeast Asia: AFTA and the ARF, [w:] A. Acharya, A.I. Johnson (red.), Crafting Cooperation: Regional International Institutions in Comparative Perspective, Cambridge University Press, 2007.
    7. Korinek J., M. Melatos, Trade Impacts of Selected Regional Trade Agreements in Agriculture, OECD Trade Policy Papers, no. 87, 2009.
    8. Latoszek E., M. Proczek, Organizacje międzynarodowe we współczesnym świecie, Dom Wydawniczy Elipsa, Warszawa 2006.
    9. Melchior A., World Trade 1970–2010: Globalisation, Regionalisation and Reallocation, Norwegian Institute of International Affairs, “NUPI Working Paper” no. 805, Oslo 2012.
    10. Orłowska R., Żołądkiewicz K. (red.), Globalizacja i regionalizacja w gospodarce światowej, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2012.
    11. Pomfret R., The Economics of Regional Trading Arrangements, Oxford University Press, 2001.
    12. Ravenhill J. (red.), Globalna ekonomia polityczna, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2011.
    13. WTO, International Trade Statistics 2001.
    14. WTO, International Trade Statistics 2011.
    15. WTO, World Trade Report 2011. The WTO and preferential trade agreements. From co-existence to coherence.
    - Full text in PDF format

    Article 16PL: Zalety i wady obowiązującego systemu limitowania deficytu i długu samorządowego w Polsce
    EN: Advantages and disadvantages of the legal limits on budget deficit and public debt of sub-central governments in Poland
    153-161

    Katarzyna Wójtowicz


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Finansów Publicznych

    deficit and debt of sub-central governments, fiscal rules
    deficyt i dług samorządowy, reguły fiskalne
    1. Dylewski M., Limity zadłużenia jednostek samorządu terytorialnego – koncepcje i rozwiązania, [w:] W poszukiwaniu efektywności finansów publicznych, S. Wieteska, M. Wypych (red.), Wyd. Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2009.
    2. Federalizm fiskalny w teorii i praktyce, K. Piotrowska-Marczak (red.), Wyd. Difin, Warszawa 2009.
    3. Korolewska M., K. Marchewka-Bartkowiak, Indywidualny wskaźnik zadłużenia samorządów terytorialnych, „Infos” nr 21 (113) z 14 grudnia 2011 r., Biuro Analiz Sejmowych, Warszawa 2011.
    4. Marchewka-Bartkowiak K., M. Wiśniewski, Indywidualny wskaźnik zadłużenia JST – ocena krytyczna i propozycje zmian, „Analizy BAS” nr 21 z 21 grudnia 2012, Biuro Analiz Sejmowych, Warszawa 2012.
    5. Poniatowicz M., Czy Polsce grozi kryzys zadłużeniowy sektora samorządowego?, [w:] Finanse publiczne a kryzys ekonomiczny, A. Alińska, B. Pietrzak (red.), Wyd. CeDeWu, Warszawa 2011.
    6. Poniatowicz M, J.M. Salachna, D. Perło, Efektywne zarządzanie długiem w jednostce samorządu terytorialnego, Oficyna Wydawnicza Wolters Kluwer Business, Warszawa, 2011.
    7. Pyka A., Problem doboru mierników zadłużenia JST, [w:] Kontrowersje wokół finansów, T. Famulska, J. Nowakowski (red.), Wyd. Difin, Warszawa 2011.
    8. Sprawozdania z działalności RIO i wykonania budżetu przez JST w roku 2011, Krajowa Rada RIO, Warszawa 2012.
    9. Swianiewicz P., Finanse samorządowe. Koncepcje, realizacja, polityki lokalne, Wyd. Municipium, Warszawa 2011.
    10. Ustawa z 29 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, Dz. U. z 2009 r. Nr 157, poz. 1240.
    11. Zadłużenie sektora finansów publicznych za IV kw. 2011 r., MF, Departament Długu Publicznego, Warszawa, 30 marca 2012 r
    - Full text in PDF format

    Article 17PL: Różne
    EN: Miscellanea
    165-178

    Bogumiła Mucha-Leszko


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Gospodarki Światowej i Integracji Europejskiej Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Katedra Ekonomii i Zarządzania

    The subject of this study is an evaluation of the French policy’ s influence on the European integration processes. It turns out that its fundamental impact on the degree and dynamics of integration was at first the result of political premises and since the Conference in Messina (1955) and with gradual attaining of higher integration stages the economic reasons have played more and more important role. The French were authors or coauthors of most concepts and plans of integration’s development. Their realisations were more effective in the atmosphere of good understanding with German leaders when both sides were able to reconcile the national interests with the Community development’s priorities. The greatest achievements in shaping directions of integration’s development and carrying out tasks have F. Mitterrand and his close Zollaborator J. Delors. All France’s presidents (even Mitterrand) were not interested in strengthening in EEC/EU of the supranational structures. The federal point of view in building “the common Europe” was presented by J. Delors. The most significant role was played by J. Monnet – pragmatic federalist – who created the basis of European integration’s development, took an active part in conceptual works and supported realisations of plans, had a great influence through his considerable standing and international contacts.
    European integration, France’s policy, the role of cooperation with Germany
    integracja europejska, polityka Francji, rola współpracy z Niemcami
    1. Balassa B., (1961), The Theory of Economic Integration, George Allen & Urwin LTD, London.
    2. Barkin N., Cox A., (1998), EMU Explained, Kogan Page.
    3. Booker Ch., North R., (2003), The Great Deception. A Secret History of the European Union, Continuum.
    4. Cole A., (1994), Francois Mitterrand: A Study In Political Leadership, Routledge, New York.
    5. Dinan D., (2004), Europe Recast. History of European Union, Palgrave Macmillan.
    6. Dinan D., (2007), Fifty Years of European Integration: A Remarkable Achievement, “Fordham International Law Journal”, vol. 31, issue 5.
    7. Dyson K., Featherstone K., (1999), The Road to Maastricht. Negotiating Economic and Monetary Union, Oxford University Press.
    8. Eichengreen B. (ed.), (1995), Europe’s Postwar Recovery, Cambridge University Press.
    9. Eilstrup-Sangiovanni M., (2006), Debates on European Integration, Palgrave Macmillan, New York.
    10. Gillingham J., (2003), European Integration 1950–2003: Superstate or New Market Economy?, Cambridge University Press.
    11. Habermas J., Bofinger P., Nida-Rumelin J., (2012), Einspruch gegen die Fassadendemokratie, “Frankfurter Allgemeine Zeitung”, no. 180, 4 August.
    12. Killick J., (1997), The United States and European Reconstruction 1945–1960, Keele University Press.
    13. Knapp A., Wright V., (2006), The Government and Politics of France, Routledge.
    14. Konopacki S., (1998), Funkcjonalistyczna koncepcja integracji politycznej Davida Mitrany’ego, „Studia Europejskie” nr 2.
    15. Lee J.-S., (1997), Defining the National Interest: Domestic Sources of the French European Monetary Policy During the Mitterrand Era, ECSA Fifth Biennial International Conference, Seattle, Washington, May 29–June 1.
    16. Lynch F., (2004), France and European Integration: from the Schuman Plan to Economic and Monetary Union, Westminster Research, Cambridge University Press.
    17. Mucha-Leszko B., (2007a), Próby budowania wspólnej Europy w latach 40. XX wieku – koncepcje i inicjatywy, [w:] Mucha-Leszko B. (red.), 50 lat Traktatów Rzymskich. Sukcesy i trudne realia integracji europejskiej, Biuletyn Europejski, wydanie specjalne. Wyd. UMCS, Lublin.
    18. Mucha-Leszko B., (2007b), Strefa euro, Wyd. UMCS, Lublin.
    19. Parsons C., (2003), A Certain Idea of Europe, Cornell University Press.
    20. Rosamond B., (2000), Theories of European Integration, Macmillan Press LTD, London.
    21. Salmon T., Nicoll Sir W., (1997), Building European Union. A Documentary, History and Analysis, Manchester University Press, Manchester and New York (document 2, Richard Coundenhove-Kalergi, Paneuropa 1923).
    22. Schmidt V.A., (1997), The Untold Story: The Impact of European Integration on France in the Mitterrand- Chirac Era (1981–1997), ECSA Fifth Biennial International Conference, Seattle, Washington May 29– June 1.
    23. Schwartz P., (2004), The Euro as Politics, Institute for Economics Affairs, London.
    24. Tekin B.C., (2008), France and European Integration; An Uneasy Relationship, Istambul Ticaret Universitesi Sosyal Bilimler Dergisi Yil: 7 Sayi: 13 Bahar.
    25. Urwin D.W., (1995), The Community of Europe: a History of European Integration Since 1945, Longman, London–New York.
    26. Werner Report (1970), Report to the Council and the Commission on the realisation by stages of Economic and Monetary Union in the Community (Werner Report), Luxembourg, 8 October.
    PL: Polityka integracyjna Francji – motywy, koncepcje i rezultaty
    EN: France’s integration policy – motives, concepts and outcomes
    - Full text in PDF format

    Article 18PL: Recenzje
    EN: Reviews
    181-182

    Marek Dylewski


    Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu

    PL: Recenzja monografii dr. Andrzeja Łuczyszyna pt. Nowe kierunki rozwoju lokalnego ze szczególnym uwzględnieniem peryferyjnych ośrodków w metropoliach (Wydawnictwo CeDeWu.pl, Warszawa 2013, ss. 296)
    EN: A review of the monograph of Dr. Andrzej Łuczyszyn New direcitons of local development with special regard to peripheral monopolis centres (Wydawnictwo CeDeWu.pl, Warszawa 2013, pp. 296)
    - Full text in PDF format

    PL: Spis treści
    EN: Table of contents
    -

    - Full text in PDF format

    Article 01PL: Obiektywna wartość wymienna pieniądza w subiektywnej teorii wartości
    EN: The objective exchange value of money within the subjective theory of value
    11-18

    KATARZYNA APPELT


    Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Finansów Międzynarodowych

    The value of money depends on the subjective value of other goods that can be obtained in exchange for it.
    The central element in the subjective theory of money value is the concept of objective theory of money. Both the subjective use-value of money and subjective exchange value of money are derived from its objective exchange value.
    Subjective valuation of money is possible on the assumption that the money has a certain objective exchange value i.e. the possibility of obtaining certain quantity of other economic goods in exchange for a given quantity of money. The past objective value of money is always linked with is present and future valuations. The first objective exchange value of money was the value which the goods used as money possessed at the moment when they first used as common media of exchange.
    money, the subjective theory of value, the subjective exchange value of money, the objective exchange value of money
    pieniądz, subiektywna teoria wartości, subiektywna wartość wymienna pieniądza, obiektywna wartość wymienna pieniądza
    1. Böhm-Bawerk E., Kapitał i zysk z kapitału, cz. 1, Gebethner i Wolf, Warszawa 1924.
    2. Böhm-Bawerk E., Kapitał i zysk z kapitału, cz. 2, Gebethner i Wolf, Warszawa 1925.
    3. Garrison R.W., Austrian capital theory: the early controversies, [w:] Carl Menger and his legacy in economics, red. B.J. Caldwell, Univ. Press Durhm 1990.
    4. Mises von L., Human Action: a Treatise on Economics, William Hodge, London 1949.
    5. Mises von L., Kalkulacja ekonomiczna w socjalizmie, Instytut Ludwika
    6. Mises von L., Ludzkie działanie: Traktat o ekonomii, Instytut Ludwika von Misesa, Warszawa 2007.
    7. Mises von L., Teoria pieniądza i kredytu, Fijorr Publishing, Warszawa 2012.
    8. Mises von L., The theory of money and credit, Liberty Fund, Indianapolis 1981.
    9. Taylor E., Historia ekonomiki, cz. 2, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Poznań 1958.
    10. Vaughn K.I., The Mengerian roots of the Austrian revival, [w:] Carl Menger and his legacy in economics, red. B.J. Caldwell, Durhm 1990. The objective exchange value of money within
    - Full text in PDF format

    Article 02PL: Krótka sprzedaż bez pokrycia jako nowe potencjalne źródło ryzyka systemowego
    EN: Naked short selling as a potential source of systemic risk
    19-29

    WALDEMAR ASPADAREC

    The articles presents a mechanism of naked short selling as a new source of systemic risk quoting the example of silver market. For starters, financial instability of banks is discussed and presented as a source of systemic risk. Attention is also paid to theoretical consequences following from naked short selling. The last section of the paper is the analysis of a specific case, namely the concentration of short positions in silver owned by JP Morgan bank. In conclusion the author highlights the fact that naked short selling may pose systemic risk due to the insolvency of investors who are not capable of supplying the silver they have sold.
    naked short selling, systemic risk, financial crisis
    krótka sprzedaż bez pokrycia, ryzyko systemowe, kryzys finansowy
    1. Aspadarec W., Jak wykorzystać brak efektywności na GPW, [w:] Harmonizacja rynków finansowych i finansów przedsiębiorstw w skali narodowej i europejskiej, red. A. Bogus, M. Wypych, Difin, Warszawa 2007.
    2. Bordo M.D., Mizrach B., Schwartz A.J., Real Versus Pseudo-International Systemic Risk: Some Lessons from History, “Review of Pacific Basin Financial Markets and Policies” 1998, vol. 1, nr 1.
    3. Brzozowska K., Reperkusje kryzysu finansowego w USA w polskim systemie bankowym, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 548, Ekonomiczne Problemy Usług nr 38, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2009.
    4. Chłopecki A., Obrót instrumentami finansowymi na rynku kapitałowym, [w:] System prawa prywatnego. Prawo papierów wartościowych, red. A Szumańsk, C.H. Beck – Instytut Nauk Prawnych PAN, Warszawa 2005.
    5. Doman M., Doman R., Zależności na globalnym rynku finansowym w czasie kryzysów, „Ekonomista” 2010, nr 2.
    6. Financial crises: characteristics and indicators of vulnerability, “World Economic Outlook”, IMF, Washington, D.C., May 1998.
    7. Freeman K.D., Secret Weapon. How Economic Terrorism Brought Down The U.S. Stock Market And Why It Can Happen Again, Regnery Publishing 2012.
    8. Gruenenwald S., Wagner A.F., Weber R.H., Short Selling Regulation after the Financial Crises – First Principles Revisited, “Swiss Financial Institute Research Paper Series” 2009, nr 9.
    9. Jurkowska-Zeidler A., Bezpieczeństwo rynku finansowego w świetle prawa Unii Europejskiej, Oficyna Wolters Kluwer Business, Warszawa 2008.
    10. Kłosiewicz P., Sieradzki R., Krótka sprzedaż akcji. Wady i zalety oraz wykorzystania tej techniki inwestycyjnej na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie, Finansowy Kwartalnik Internetowy „e-Finanse” 2010, vol. 6, nr 2.
    11. Masiukiewicz P., Zarządzanie sanacją banku, Oficyna Wydawnicza Szkoły Głównej Handlowej, Warszawa 2011.
    12. Raitz K., O’Malley N., Kentucky’s Frontier Highway: Historical Landscapes Along the Maysville Road, The University Press of Kentucky, Kentucky 2012.
    13. Raport o stabilności systemu finansowego, NBP, Warszawa, grudzień 2011.
    14. Rozwój systemu finansowego w Polsce w 2008 r., NBP, Warszawa 2009.
    15. Short Selling – Discussion Paper, Financial Services Authority, February 2009.
    16. Stanley K.F., Krótka sprzedaż. Jak czerpać zyski z niepowodzenia spółek, Wolters Kluwer, Warszawa 2001.
    17. Szczepańska O., Sotomska-Krzysztofik P., Pawliszyn M., Pawlikowski A., Instytucjonalne uwarunkowania stabilności finansowej na przykładzie wybranych krajów, Materiały i Studia, Zeszyty nr 173, Warszawa 2004.
    18. Tremayne S., Wealth Secrets Revealed: Lunch With Gaffer, Morgan James Publishing, LLC, New York 2007.
    19. Tuccille J., Kingdom: The Story of the Hunt Family of Texas, Beard Books 2004.
    20. Zaleska M., Arterioskleroza systemu bankowego, [w:] Zarządzanie finansami – Finanse publiczne instrumenty rynku finansowego, red. D. Zarzecki, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 766, Finanse. Rynki Finansowe. Ubezpieczenia nr 62, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2013.
    21. Żukowska H., Stabilność i czynniki destabilizujące system bankowy. Przykład Rosji po 1990 roku, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2007.
    - Full text in PDF format

    Article 03PL: Identyfikacja ubezpieczycieli ważnych systemowo
    EN: The identification of systemically important insurers
    31-40

    TERESA HANNA BEDNARCZYK


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Bankowości

    The global financial crisis has forced the need for rapid identification of global systemically important financial institutions (G-SIFIs) and to take the necessary measures to reduce the risk of distress or failure. In these institutions are included the insurers.
    This paper describes of the methodology of identification of global systemically important insurers (G-SIIs) developed by the IAIS. The assessment methodology is based broadly on that used to identify globally systemically important banks (G-SIBs) but tailored to the insurance industry. The methodology IAIS to suggest that traditional insurance business does not generates or does not amplifies systemic risk. Accordingly, in determining whether an insurer is a G-SIIs, more emphasis is placed on those insurers who participate in non-traditional and non-insurance activities, such as derivatives trading without hedging purposes.
    systemic risk, Systemically Important Financial Institutions, Systemically Important Insurance
    ryzyko systemowe, instytucje finansowe ważne systemowo, ubezpieczyciele ważni systemowo
    1. Brunnermeier M., A. Crocket, Ch. Goodhart, A.D. Persaud, H. Shin, The Fundamental Principles of Financial Regulation, Geneva Reports on the World Economy 11, International Center for Monetary and Banking Studies (ICMB), Geneva 2009.
    2. Cross Industry Analysis 28 G-SIBs vs. 28 Insurers Comparison of Systemic Risk Indicators, 11 December 2012.
    3. Dodd-Frank Wall Street Reform and Consumer Protection Act, 111-th Congress (2009–2010), H.R.4173.ENR.
    4. Dunge M., M. Luciani, D. Veredas, Googlowanie ubezpieczycieli o znaczeniu systemowym, http:// www.obserwatorfinansowy.pl (5.10.2013).
    5. Global Systemically Important Banks: Assessment Methodology and the Additional Loss Absorbency Rrequirement, BCBS, November 2011.
    6. Global systemically important insurers (G-SIIs) and the policy measures that will apply to them, Financial Stability Board, 18 July 2013.
    7. Global Systemically Important Insurers: Proposed Assessment Methodology, IAIS, May 2012.
    8. Guidance to Assess the Systemic Importance of Financial Institutions, Markets, and Instruments: Initial Considerations-Background Paper, Report to the G-20 Finance Ministers and Central Bank Governors, FSB, 28 October 2009.
    9. Insurance and Financial Stability, IAIS, November 2011.
    10. Jurkowska A., Instytucje ważne systemowo i ryzyko systemowe. Propozycje nowych rozwiązań regulacyjnych w sektorze finansowym, „Zeszyty Naukowe PTE” 2011, nr 11.
    11. Radice M.P., Assessing the Potential for Systemic Risks in the Insurance Sector, “FINMA Working Paper”, June 2010, www.finma.ch.
    12. Raport o stabilności systemu finansowego, NBP, grudzień 2012 r.
    13. Systemic Risk in Insurance: an Analysis of Insurance and Financial Stability, Geneva 2010.
    - Full text in PDF format

    Article 04PL: Innowacyjne mechanizmy finansowania nowych technologii
    EN: Innovative financing mechanisms for new technologies
    41-51

    JOANNA BŁACH


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Finansów

    Social and economic development is determined by the application of advanced technologies. New technologies research projects can be characterized by high level of risk and long-term horizon and they require significant capital expenditures, access to professional human resources and equipment. Due to the global financial crisis, the investors are unwilling to finance high risk research projects. Limited access to capital may slow down innovation research and restrain technological development. Thus, new technologies require innovative financing mechanisms to bridge the capital gap and continue research. The main aim of this paper is to identify the innovative financing mechanisms for new technologies based on the example of the biotechnology.
    financial innovations, biotechnology, research projects
    innowacje finansowe, biotechnologia, projekty badawcze
    1. Allen F., Yago G., Financing the Future, Market-based innovations for growth, Pearson Education, Wharton School Publishing, Upper Saddle River 2010.
    2. Anderloni L., Bongini P., Is financial innovation still a relevant issue?, [w:] L. Anderloni, D.T. Llewellyn, R.H. Schmidt, Financial Innovation in Retail and Corporate Banking, Edward Elgar, Cheltenham 2009.
    3. Cornelius P., International Investments in Private Equity. Asset Allocation, Markets and Industry Structure, Elsevier, London 2011.
    4. Dabic M., Cvijanovic V., Gonzalez-Loureiro M., Keynesian, post-Keynesian versus Schumpeterian, neo-Schumpeterian. An integrated approach to the innovation theory, “Management Decision” 2011, no. 2 (49).
    5. Dahiya S., Klapper L., Parthasarathy H., Singer D., The Role of Private Equity Investments in Public Firms. International Evidence, “Policy Research Working Paper 6484”, The World Bank Development Research Group, Finance and Private Sector Development Team, June 2013.
    6. Drucker P.F., Praktyka zarządzania, MT Biznes, Warszawa 2005.
    7. Dulniec A., Finansowanie przedsiębiorstwa. Strategie i instrumenty, PWE, Warszawa 2011.
    8. Fabozzi F.J., Modigliani F., Capital Markets. Institutions and Instruments, Pearson Education International, Upper Saddle River 2003.
    9. Frame W.S., White L.J., Technological Change, Financial Innovation, and Diffusion in Banking, Working Paper 2009–10, Atlanta 2009.
    10. Gomez A., Phillips G., Why Do Public Firms Issue Private and Public Equity, Convertibles and Debt?, Working paper, Wharton School of Business, Philadelphia 2004.
    11. Hecht R., Parliwala A., Rao A., Innovative Financing for Global Health, Center for Strategic and International Studies, Washington, March 2010.
    12. Hogboom J.D., Private Investment in Public Equity: An Overview, “New Jersey Law Journal”, vol. 177 – No. 7, 16 August 2004.
    13. Kessel M., Frank F., A better prescription for drug-development financing, “Nature Biotechnology” 2007, no. 25.
    14. Llewellyn D.T., Financial innovation and the economics of banking and the financial system, [w:] L. Anderloni, D.T. Llewellyn, R.H. Schmidt, Financial Innovation in Retail and Corporate Banking, Edward Elgar, Cheltenham 2009.
    15. Michalopoulos S., Leaven L., Levine R., Financial Innovation and Endogenous Growth, National Bureau of Economic Research, Working Paper 15356, Cambridge, September 2009.
    16. Mirowski P., Van Horn R., The contract research organization and the commercialization of scientific research, “Social studies of science” 2005, no. 4 (35).
    17. OECD, Oslo Manual. Guidelines for Collecting and Interpreting Innovation Data. 3rd ed., Eurostat 2005.
    18. Panfil M., Fundusze Private Equity. Wpływ na wartość spółki, Difin, Warszawa 2005.
    19. Ransom J., A reprise for collaborative financing in biotech, “Nature Biotechnology” 2006, no. 24.
    20. Sandor E., Scott S., Benn J., Innovative Financing to Fund Development: Progress and Prospects, DCD Issues Briefs, OECD, November 2009.
    21. Tarczyński W., Zwolankowski M., Inżynieria finansowa, Placet, Warszawa 1999.
    22. Targalski J., Innowacyjność – przyczyna i skutek przedsiębiorczości, „Zeszyty Naukowe” 2006, nr 730.
    23. Waltz E., Start-ups weigh benefits of corporate incubators, “Nature Biotechnology” 2008, no. 26.
    - Full text in PDF format

    Article 05PL: Rozwój gospodarek wschodzących na przykładzie krajów. regionu Europy Środkowo-Wschodniej
    EN: Emerging markets’ economic growth based on Central Eastern European countries
    53-63

    MACIEJ BOLISĘGA


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Rynków Finansowych

    The economy of Czech Republic, Poland, Slovak Republic and Hungary is the subject of the study. The aim of the analysis is to describe key drivers that have contributed into economic growth in recent years in all four countries. Industrial production, international trade’s share in GDP, geographical structure in exports as well as exchange rates were key measures that have been taken into consideration. Analysis suggests significant diversity among Central and Eastern European (CEE) countries. In general CEE countries can be described as small open economies. The only outlier is Poland, which is relatively large country in the region, as well as it represents low share of international trade in GDP. Exchange rates analysis before the global financial crisis in 2008 showed strong relation between The Czech Koruna, The Slovak Koruna and Polish Zloty. After 2008 the relation weakened. Since 2008 Polish Zloty showed significant relation with Hungarian Forint instead.
    Central Eastern Europe, economic growth, financial crisis, exchange rate, foreign trade
    Europa Środkowo-Wschodnia, wzrost gospodarczy, kryzys finansowy, kurs walutowy, handel zagraniczny
    1. Baldone S., Sdogati F., Tajoli L., Patterns and determinants of international fragmentation of production: Evidence from outward processing trade between the EU and Central Eastern European countries, Springer-Verlag 2001.
    2. Cline R.W., Williamson J., Key Asian Currencies Still Substantially Undervalued with Respect to Dollar, Peterson Institute, Waszyngton 2008.
    3. European Commission, European Economic Forecast – Autumn 2012, European Union 2012.
    4. Hall R.E., Taylor J.B., Makroekonomia, WN PWN, Warszawa 2010.
    5. Instytut Ekonomiczny NBP, Analiza sytuacji gospodarczej w krajach Europy Środkowej i Wschodniej – maj 2009, NBP, Warszawa 2009.
    6. MFW, IMF World Economic Outlook, April 2004, Box A2.
    7. MFW, IMF World Economic Outlook – October 2012, Waszyngton 2012.
    8. Ministerstwo Gospodarki, Polska 2012. Raport o stanie handlu zagranicznego, Warszawa 2012.
    9. Montiel P.J., International Macroeconomics, Wiley–Blackwell 2009.
    - Full text in PDF format

    Article 06PL: Rynek project finance w finansowaniu projektów infrastrukturalnych
    EN: Project finance market in infrastructure project financing
    65-75

    KRYSTYNA BRZOZOWSKA


    Uniwersytet Szczeciński, Katedra Finansów Publicznych

    Various debt instruments are the main sources of infrastructure project funding. In deals of a quite big value technique of project finance has been often used. Projects realized according to project finance rules have played more and more significant role with consequence of creation a term of project finance market. Recent situation on global financial markets, as well as economic instability in eurozone countries, has influenced on setting back development trend of project finance investments and presented a receptivity of debt financing to economic and political risks. The aim of a paper is to assess global and European markets of project finance involvement into infrastructure investments.
    project finance, infrastructure, investments, global market
    project finance, infrastruktura, inwestycje, rynek globalny
    1. Brzozowska K., Finansowanie inwestycji infrastrukturalnych przez kapitał prywatny na zasadach project finance, Cedewu.pl, Warszawa 2005.
    2. Estache A., Strong J., The Rise, the Fall, and... the Emerging Recovery of Project Finance in Transport, World Bank Working Papers nr 2415, Washington 2000.
    3. Kowalczyk M., Zarządzanie ryzykiem w project finance, Materiały i studia NBP, nr 137, Warszawa 2002.
    4. Mahmudova M., Kjorstad J., Global Infrastructure Finance Review. Full Year 2012, London 2013.
    5. Pollio G., International Project Analysis & Financing, MacMillan Press Ltd. 1999.
    6. Quality of overall infrastructure – Country Rankings 2011, www.photius.com/rankings/infrastructure_ quality_country_rankings.
    7. Ratajczak M., Infrastruktura w gospodarce rynkowej, Wyd. Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 1999.
    8. Schmidt J., Financing infrastructure – a Siemen’s Financial Services perspective, Siemens 2011, The 10th Annual European Infrastructure & PPP Summit, Berlin 2011.
    9. Stevens B., Investing in global Infrastructure to 2030, [w:] ed. C. Lutyens, Investing in infrastructure: a comprehensive intelligence source on infrastructure funds, PEI Media Ltd, London 2009.
    10. Strategic Transport Infrastructure Needs to 2030. Main findings OECD Future Project on Transcontinental Infrastructure Needs to 2030/50, OECD 2011.
    11. Waxman-Lenz R.J., The Relevance of Project Finance for Countries of the Former Soviet Union and East-Central Europe, [w:] J.P. Hardt, R.F. Kaufman, East-Central European Economies in Transition, Sharpe, Armonk N.Y. and London 1995.
    12. Yescombe E.R., Project finance. Wybrane elementy finansowania strukturalnego, Oficyna a Wolters Kluwer business, Kraków 2007.
    - Full text in PDF format

    Article 07PL: Ograniczanie wydatków z tytułu spłaty walutowych kredytów mieszkaniowych
    EN: Limiting of repayment costs of foreign currency mortgage loans
    77-88

    MICHAŁ BUSZKO

    Foreign currency loans concentrated in 2012 a major share of credit portfolio of the whole banking sector in Poland. Among them the most important part had loans indexed or denominated in swiss franc and euro. Due to very long crediting periods (20–30 years) as well as lack of common availability hedging instruments to retail clients, currency loans may unexpectedly generate additional costs and materialize fx risk into credit risk. One of the method of optimizing of costs of currency loans repayment is a conscious choice of a day of currency purchase, which will be used next to pay back installments of the loan. The results of research show that one may distinguish days when franc and euro priced toward Polish zloty give reduction of costs of currency loans.
    foreign currency mortgage loans, exchange rate, swiss franc, euro
    walutowe kredyty mieszkaniowe, kurs walutowy, frank szwajcarski, euro
    1. Buszko M., Walutowe kredyty mieszkaniowe a kursy walutowe – ocena ryzyka, “Copernican Journal of Finance and Accounting” 2012, vol 1, no. 1.
    2. Informacja o sytuacji banków w okresie styczeń–wrzesień 2012 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2012.
    3. Kwaśniak W., Poprawa bezpieczeństwa rynku kredytów mieszkaniowych w aspekcie polityki nadzorczej, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa 2011.
    4. Raport o sytuacji banków w 2008 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2009.
    5. Raport o sytuacji banków w 2009 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2010.
    6. Raport o sytuacji banków w 2010 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2011.
    7. Raport o sytuacji banków w 2011 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2012.
    8. Rekomendacja T dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ryzykiem detalicznych ekspozycji kredytowych, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa 2010.
    9. Ustawa z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2011 r. Nr 165, poz. 184.
    10. Rekomendacja S (II) dotycząca dobrych praktyk w zakresie ekspozycji kredytowych zabezpieczonych hipotecznie, KNB, Warszawa 2006.
    11. Szpunar P.J., Głogowski A., Lending in foreign currencies as a systematic risk, “Macro-prudential Commentaries”, European Systematic Risk Board, Issue no. 4, December 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 08PL: Agencje ratingowe w unijnych regulacjach prawnych. Dylematy zasadności ich wprowadzania
    EN: Rating agencies in EU regulations. Dilemmas of validity for their implementation
    89-98

    JANUSZ CICHY


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    The result of the global financial crisis of 2008-2009 was the implementation of a number of new regulations, aimed at reducing the systemic risk in financial markets. These regulations included mainly the world banking system, the more that on the one hand banks contributed to the outbreak, and on the other hand – they have seriously affected by its consequences. Moreover, it is generally believed that rating agencies are co-responsible for the crisis because they have not noticed prerequisites of its occurrence. Therefore, in September 2009 the Regulation of the European Parliament and of the Council on credit rating agencies which operate in the European Union was implemented. The purpose of these regulations, is to organize the activities of credit rating agencies in the legal, organizational and grading methodology area. However, the question is whether the legal, and in some areas very rigorous regulations of agencies activities at EU level is so necessary, especially as they cover (in addition to a small national agencies) only European branches of Fitch, Standard & Poor’s and Moody’s. Their headquarters and branches outside the European jurisdiction are not covered by these regulations.
    Therefore, whereas the above dilemmas, the aim of the study is to discuss EU regulations of credit rating agencies and assess the validity of their implementation in the current form.
    financial crisis, rating, credit rating agency, legal regulations
    kryzys finansowy, rating, agencja ratingowa, regulacje prawne
    1. Banków sposoby na wskaźniki, „Rzeczpospolita” z dnia 22 lutego 2013. Przedruk za „Wall Street Journal”.
    2. Cichy J., Rola oceny ratingowej w decyzjach finansowych polskich przedsiębiorstw, [w:] B. Filipiak, B. Mikołajczyk (red.), Rynki finansowe w rozwoju podmiotów gospodarczych, Difin, Warszawa 2009.
    3. Dziawgo D., Credit rating na międzynarodowym rynku finansowym, PWE, Warszawa 2010.
    4. Godziński L., Prywatni regulatorzy rynków, „Gazeta Bankowa” 2011, nr 9.
    5. Gostomski E., Ocena oceny, „Gazeta Bankowa” 2009b, nr 1.
    6. Gostomski E., Odpowiedzialność agencji ratingowych za kryzys subprime, [w:] M. Kalinowski (red.), Rynki finansowe w warunkach kryzysu, Cedewu, Warszawa 2009a.
    7. Łukasik Ł. (red.) Przedsiębiorstwo na rynku kapitałowym, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Katowicach, Katowice 2007.
    8. Niedziółka P., Skuteczny nadzór nad agencjami ratingowymi jako warunek sine qua non osiągnięcia celów europejskiej unii bankowej, [w:] M. Zaleska (red.), Unia Bankowa, Difin, Warszawa 2013.
    9. Pietruk M., Agencje ratingowe – ocena instytucji a perspektywy kryzysu finansowego zapoczątkowanego w 2007 roku, [w:] A. Matysek-Jędrych (red.), Instytucje i rynki wobec kryzysu finansowego – źródła i konsekwencje kryzysu, Cedewu, Warszawa 2011.
    10. Radomska E., Agencje ratingowe – zasady funkcjonowania i źródła krytyki, „Magazyn Biznesowy i Akademicki”, nr 34, Wyższa Szkoła Zarządzania, Warszawa 2013. http://www.wsz-pou.edu.pl/ magazyn (21.03.2013).
    11. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 513/2011 z dnia 11 maja 2011 r. dotyczące zmiany rozporządzenia (WE) nr 1060/2009 w sprawie agencji ratingowych, Dz. U. L 145 z 31.05.2011 r.
    12. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1060/2009 z dnia 16 września 2009 r. w sprawie agencji ratingowych, Dz. U. L 302 z 17.11.2009 r.
    13. Stanowisko Parlamentu Europejskiego przyjęte w pierwszym czytaniu w dniu 16 stycznia 2013 r. w celu przyjęcia rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1060/2009 w sprawie agencji ratingowych, www.europarl.europa.eu (21.03.2013).
    14. Zaleska M., Temat agencji powraca, http://www.wgospodarce.pl. (22.03.2013).
    - Full text in PDF format

    Article 09PL: Dylematy finansowania dużych projektów infrastrukturalnych na przykładzie inwestycji realizowanej w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Funduszu Spójności Unii Europejskiej
    EN: The dilemmas of financing the major infrastructure projects by the investment implemented under the Infrastructure and Environment Programme Cohesion Fund of European Union
    99-108

    JACEK CZARECKI


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Katedra Bankowości

    The article deals with issues connected with the selection of proper sources of financing infrastructure projects that are implemented by water supply and sewage disposal companies. The author notes that the main source of financing such programs should be fees for water supply and sewage disposal. Unfortunately, because of economic and political reasons, self-government units do not accept official fees increase which causes the necessity to make use of the external chargeable financing sources the prices of which will finally be reflected in the official fees.
    financing, infrastructure Projects, Infrastructure and Environment Programme Cohesion Fund
    finansowanie, projekty infrastrukturalne, Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko
    1. Bakalarczyk M., Gorzelany W., Podręcznik ustalania taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, Izba Gospodarcza Wodociągi Polskie, Bydgoszcz 2010.
    2. Łuczka T., Kapitał obcy w małym i średnim przedsiębiorstwie, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa–Poznań 2001.
    3. Obligacje przychodowe środkiem na inwestycje, http://archiwum.komunalny2.pl/archiwum/index. php?mod=tekst&id=6108 (06.2013).
    4. Rakoczy B., Zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków w praktyce przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, Izba Gospodarcza Wodociągi Polskie, Bydgoszcz 2012.
    5. Rozporządzenie Ministra Budownictwa z dnia 28 czerwca 2006 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, Dz. U. z 2006 r. Nr 127, poz. 886.
    6. Skowronek-Mielczarek A., Źródła zewnętrznego finansowania małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce, Oficyna Wydawnicza Szkoły Głównej Handlowej, Warszawa 2002.
    7. Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, Dz. U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858 z późn. zmianami.
    8. Zasady udzielania dofinansowania ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, http://www.nfosigw.gov.pl/srodki-krajowe/zasady-dofinansowania-/ (06.2013).
    9. Zasady udzielania i umarzania pożyczek oraz tryb i zasady udzielania i rozliczania dotacji ze środków WFOŚiGW w Lublinie, http://www.wfos.lublin.pl/bip//index.php?option=com_content&t ask=view&id=112&Itemid=65 (06.2013).
    - Full text in PDF format

    Article 10PL: O współzależności giełd na przykładzie giełdy polskiej i niemieckiej
    EN: On the stock markets interdependency
    109-118

    MARCIN CZUPRYNA


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Rynków Finansowych

    The paper verifies the hypothesis of the existence of relationships between Polish and German stock markets and the impact of the convergence process. The relationship between the stock exchanges was represented by co-integration indices DAX and WIG20 or WIG. No co-integration between DAX and WIG or WIG20 is observed unless additionally the correction of the trend of the WIG20 index is taken into account. However the co-integration between indices WIG20TR and the DAX is observed. Both indices constructed in a similar way and representing largest companies of both stock markets. These results suggest the hypothesis of the existence of correlation between the two exchanges. A significant change in the structure of co-integration in the period July 2009 – December 2012, compared with the previous period and 2006 to June 2009 is observed
    stock markets, cointegration
    giełdy papierów wartościowych, kointegracja
    1. Baele L., Fernando A., Hordähl P., Krylova E., Measuring European Financial Integration, „ECB Occasional Paper, no. 14” 2004.
    2. Będowska-Sójka B., Intraday CAC40, DAX20 and WIG20 returns when the American macro news is announced, „Bank i Kredyt” 2010, nr 2 (41).
    3. Dickey D., Fuller W., Distribution of the Estimators for Autoregressive Time Series with a Unit Root, “Journal of American Statistical Association” 1979, 74.
    4. Guide to Equity Indices of the Deutsche Borse, 6.17, Deutsche Borse AG 2012.
    5. Econometrics Toolbox MATLAB, User’s Guide R2013a, aktualna wersja dostępna pod adresem http://www.mathworks.com/help/releases/R2013b/pdf_doc/econ/econ.pdf (01.10.2013).
    6. Engle R., Granger C., Co-integration and Error Correction: Representation, Estimation and Testing, “Econometrica”, 55, 1987.
    7. Hanousek J., Kocenda E., Foreign News and Spillovers In Emerging European Stock Markets, “Review of International Economics”, 19, 2011.
    8. Hansen B., Tests for Parameter Instability In regressions with I(1) Processes, “Journal of Business and Economic Statistics” 10, 1992.
    9. Hayashi F., Econometrics, Princeton University Press, Princeton New Jersey, 2000.
    10. Heston S., Rouwenhorst K., Does industrial structure explain the benefits of the international diversification, “Journal of Financial Economics”, 46, 1994.
    11. Horvath R., Petrovski D., International Stock Market Integration; Central and South Eastern Europe Compared, “IOS Working Papers”, 2012.
    12. Liu L., Wan J., The relationships between Shanghai stock market and CNY/USD exchange rate: New evidence based on cross-correlation analysis, structural cointegration and nonlinear causality test, “Physica A”, 2012.
    13. Mrzygłód U., Procesy integracyjne na rynkach kapitałowych Unii Europejskiej, „Materiały i Studia Narodowego Banku Polskiego” 2012, zeszyt 257.
    14. Mrzygłód U., Nowak S., The Analysis of Selected European Stock Markets Cointegration, “Journal of Emerging and Transition Countries” 2009, nr 2.
    15. Podstawowe algorytmy indeksów giełdowych, Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie, Warszawa 2012.
    16. Schwarz G., “Estimating a Dimension of a Model, The Annals of Statistics” 1978, vol. 6, no. 2.
    17. Schwert G., Tests for Unit Roots: A Monte Carlo Investigation, “Journal of Business and Economic Statistics”, 7, 1989.
    18. Syriopoulos T., Dynamic Linkages between Emerging European and Developed Stock Markets: Has EMU Any Impact?, “International Review of Financial Analysis”, 16, 2007.
    19. Yusupova E., The Equity Market Integration of the Central and Eastern European Countries. Does the Timing of EMU Accession Matter?, “Kiel Institute for World Economics, Working Paper, no. 429, 2005.
    - Full text in PDF format

    Article 11PL: Klasyczne metody estymacji w ocenie redystrybucyjnych konsekwencji funkcjonowania podatków konsumpcyjnych w Polsce
    EN: Classic estimation methods in the assessment of the redistribution consequences of functioning of consumption taxes in Poland
    119-128

    BOGUSŁAWA DOBROWOLSKA


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Statystyki Ekonomicznej i Społecznej

    The estimation of redistribution consequences of functioning of consumption taxes by means of econometric models is poorly recognized in subject literature, and hereby research is the attempt to bridge the gap in this field.
    The aim of the article is to try to use classical methods of estimation to investigate redistribution consequences of functioning of consumption taxes in Poland. The research was carried out on the sample of the households analysed by GUS [Central Statistic Office] within the research of household budgets in the years 1995-2011 according to deciles income groups.
    consumption of households, regressive taxation, regression models
    konsumpcja gospodarstw domowych, regresja podatkowa, modele regresji
    1. Adams D.W., The Distributive Effects of VAT In The United Kingdom, Ireland, Belgium and Germany, “The Three Bank Review” 1980, nr 128.
    2. Badania budżetów gospodarstw domowych, GUS, Warszawa.
    3. Błaczkowska A., Analiza wydatków ludności, [w:] K. Jajuga (red.), Ekonometria. Metody i analiza problemów ekonomicznych, AE we Wrocławiu, Wrocław 2002.
    4. Dobrowolska B., Ekonomiczne konsekwencje opodatkowania konsumpcji indywidualnej w procesie integracji z Unią Europejską, rozprawa doktorska napisana w Katedrze Statystyki Ekonomicznej i Społecznej UŁ, Łódź 2008.
    5. Welfe W. (red.), Ekonometryczne modele rynku, t. 2: Modele konsumpcji, PWE, Warszawa 1978.
    - Full text in PDF format

    Article 12PL: Finansowanie samorządowego długu publicznego – instrumenty i skutki ich zastosowania
    EN: Financing local government debt – instruments and their effects
    129-141

    MAREK DYLEWSKI 1, BEATA FILIPIAK 2


    1 Wyższa Szkoła Bankowa w Poznaniu
    1 Uniwersytet Szczeciński, Katedra Finansów

    The article focused on the debt problems in local government units. The purpose of the article is an indication of the availability and the effects of the use of debt instruments with regard to the level of indebtedness of local government. Legal analysis on the regulation is made and the extent of the use of debt instruments by government entities. There are showed the overall analysis of the level of indebtedness of local government units as a function of the use of debt instruments. In the context of an analysis estimates the effects of debt researched units.
    debt financing, local government units, debt instruments
    finansowanie dłużne, jednostki samorządu terytorialnego, instrumenty dłużne
    1. Filipiak B., Kierunki zarządzania ryzykiem dotyczącym państwowego długu publicznego, [w:] Ryzyko w finansach i bankowości, B. Filipiak, M. Dylewski (red.), Difin, Warszawa 2010a.
    2. Filipiak B., Ryzyko decyzji finansowych podejmowanych przez organy samorządowe w świetle ustawy o finansach publicznych, [w:] Podmioty sektora finansów publicznych w warunkach ryzyka i niepewności, B. Filipiak (red.), Zeszyty Naukowe WSB nr 26, WSB, Poznań 2010b.
    3. Filipiak B., Strategie finansowe jednostek samorządu terytorialnego, PWE, Warszawa 2008.
    4. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483).
    5. Piotrowska-Marczak K., Finanse lokalne w Polsce, PWN, Warszawa 1997.
    6. Pismo Ministerstwa Finansów Dep. Długu Publicznego Nr DP14/657/90/MKT/2009/3032.
    7. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2010 r. w sprawie przypadków, w których nie stosuje się ograniczeń dotyczących zaciągania niektórych zobowiązań finansowych przez jednostki sektora finansów publicznych, z wyjątkiem Skarbu Państwa (Dz. U. 2010 Nr 250, poz. 1678).
    8. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowego sposobu klasyfikacji tytułów dłużnych zaliczanych do państwowego długu publicznego (Dz. U. 2011 Nr 298, poz. 1767).
    9. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 marca 2010 r. w sprawie sprawozdań jednostek sektora finansów publicznych w zakresie operacji finansowych (Dz. U 2010 Nr 43, poz. 247).
    10. Sprawozdania roczne z działalności RIO za okres lat 2001–2011, KRRIO, Warszawa.
    11. Trojak M., Zewnętrzne źródła finansowania gmin i ich wpływ na rozwój społeczności lokalnych, [w:] Prawne i finansowe aspekty funkcjonowania samorządu terytorialnego, S. Dolata (red.), Wyd. Uniwersytetu Opolskiego, Opole 2000.
    12. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. 2009 Nr 157, poz. 1240 z późn. zm.).
    13. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. 2009 Nr 157, poz. 1241).
    - Full text in PDF format

    Article 13PL: Wpływ czasu wygaśnięcia na własności hybrydowej opcji collar
    EN: The influence of time to expiration on properties of hybrid collar options
    143-155

    EWA DZIAWGO


    Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Katedra Ekonometrii i Statystyki

    The aim of the paper is to present the influence of time to maturity on the properties of hybrid collar options. The article presents: characteristic of collar options, the pay-off function, the influence of selected factors (the price of the underlying instrument and the option’s time to maturity) on the price and on the value Greek coefficients (delta, gamma, vega, theta and rho) of those options. The empirical illustration included in the article are concerned with the pricing simulations of the currency options on EUR/PLN
    option, call option
    opcja, opcja kupna
    1. Dziawgo E., Wprowadzenie do strategii opcyjnych, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2010.
    2. Finnegan J., What is Financial Engineering?, “Financial Engineering News” 2001, nr 26.
    3. Hull J.C., Options, Futures and other Derivatives, Prentice Hall International, Inc., New Jersey 2002.
    4. Jajuga K., Zarządzanie ryzykiem, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.
    5. Joe G., Defining Financial Engineering, “Financial Engineering News” 1999, nr 9.
    6. Miller M.H., Financial Innovation: Achievements and Prospects, “Journal of Applied Corporate Finance” 1992, nr 4.
    7. Mokrogulski M., Sepielak P., Produkty strukturyzowane w Polsce w latach 2000–2010, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa 2010.
    8. Piasecki K., Modele matematyki finansowej. Instrumenty podstawowe, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.
    9. Tarczyński W., Instrumenty pochodne na rynku kapitałowym, PWE, Warszawa 2003.
    10. Tarczyński W., Zwolankowski M., Inżynieria finansowa. Instrumentarium, strategie, zarządzanie ryzykiem, Agencja Wydawnicza Placet, Warszawa 1999.
    11. Tufano P., How financial engineering can advance corporate strategy, “Harvard Business Review” 1996, nr 1 (74).
    12. Zhang P.G., Exotic Options. A Guide to Second Generation Options, Word Scientific, Singapore 2001.
    - Full text in PDF format

    Article 14PL: Analiza zależności wynagrodzeń kadr zarządzających oraz wskaźników Z-score i TSR w wybranych bankach działających w Polsce i Stanach Zjednoczonych
    EN: Analysis of relationship managers and wage indices Z-scores and TSR in Polish and American banks
    157-166

    MATEUSZ FOLWARSKI, KRZYSZTOF KIL


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Zakład Bankowości

    Remuneration of executives is a subject of much debate and controversy. This article analyzes the level of remuneration and tries to correlate it with indicators of the Z-Score and TSR. It has been shown that only in a few banks there is a statistically significant relationship between these variables. The controversy may raise (in many cases) due to negative index of directional correlation of these variables, which may indicate that the executive salaries are forming in an irrational way.
    compensation, safety, managers
    wynagrodzenie, bezpieczeństwo, kadra zarządzająca
    1. Ariss R.T., On the implications of market power in banking: Evidence from developing countries, “Journal of Banking and Finance” 2010, nr 34.
    2. Armstrong M., Zarządzanie wynagrodzeniami, Wolters Kluwer business, Kraków 2009.
    3. Bank for International Settlement, Compensation review, Performance and CEO assessment, 2009.
    4. Barry T.A., Lepetit L., Tarazi A., Ownership structure and risk in publicly held and privately owned banks, “Journal of Banking & Finance” 2011, nr 35.
    5. Beck T., Demirguc-Kunt A., Levine R., Financial institutions and markets across countries and over time: The updated financial development and structure database, “The World Bank Economic Review” 2010, nr 24.
    6. Bogacz-Miętka O., Kompendium wiedzy o nadzorze i kontroli nad przedsiębiorstwem, Wydawnictwo CeDeWu.pl, Warszawa 2011.
    7. Borkowska S., Strategie wynagrodzeń, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2006.
    8. Czerniawski R., Zarząd jako organ polskiej spółki akcyjnej, [w] Ład korporacyjny, D. Dobija, I. Koładkiewicz (red.), Wolters Kluwer business, Warszawa 2011.
    9. Dziawgo L., Status instytucji zaufania publicznego we współczesnej bankowości: pomiędzy partnership banking a killer banking?, [w:] Finanse 2009 – Teoria i praktyka. Bankowość, K. Brzozowska, S. Flejterski (red.), Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2009.
    10. Hamlin A., Dobrobyt, [w:] R.E. Goodin, Przewodnik po współczesnej filozofii politycznej, Wydawnictwo KiW, Warszawa 1998.
    11. Hessel M., W poszukiwaniu skutecznej rady, czyli o kontroli spółek akcyjnych w gospodarce rynkowej, Wydawnictwo Profesjonalnej Szkoły Biznesu, Kraków 1995.
    12. Iwanicz-Drozdowska M., Zarządzanie finansowe bankiem, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2005.
    13. Kodeks spółek handlowych, Ustawa z dnia 15 września 2000 r. (Dz. U. 2000 Nr 94, poz. 1037).
    14. Korenik D., Odpowiedzialność banku komercyjnego, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2009.
    15. Kulesza T., Nadzór korporacyjny a zarządzanie spółką kapitałową, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2002.
    16. Nicoló De G., Size, Charter Value and Risk in Banking: An International Perspective, “International Finance Discussion Papers” 2000, nr 689.
    17. Słomka-Gołębiowska A., A spór się toczy, „Gazeta Bankowa” 2005, nr 45.
    - Full text in PDF format

    Article 15PL: Ryzyko obsługi jednostek samorządu terytorialnego z perspektywy działalności banków komercyjnych
    EN: Risk of operating local governments from the perspective of commercial banks
    167-176

    PAWEŁ GALIŃSKI


    Uniwersytet Gdański, Katedra Finansów

    The aim of the paper is to characterize the risk of operating local governments by the commercial banks. Firstly, the author presents specific issues of the risk in local governments and its division. Furthermore, it is shown the specificity of the risk for commercial banks, mainly from the perspective of operating local governments. The author presents some finding from the research in this field conducted in 2011 in Poland. As a result, it is indicated that both local governments and granting them credits are characterized by the relatively low risk. However, there are some typical attributes of this risk.
    risk, local government, bank
    ryzyko, samorząd terytorialny, bank
    1. Czudec A., Kata R., Zadłużenie a sytuacja ekonomiczna i ryzyko finansowe jednostek samorządu terytorialnego, „Finanse Komunalne” 2013, nr 5.
    2. Dylewski M., Zarządzanie ryzykiem operacyjnym – moda czy konieczność, [w:] B. Filipiak, M. Dylewski (red.), Ryzyko w finansach i bankowości, Difin, Warszawa 2010.
    3. Galiński P., Biznes i ryzyko dla banków w obsłudze jednostek samorządu terytorialnego w perspektywie średniookresowej, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Gdańsk 2011 (maszynopis powielony).
    4. GT (Grant Thornton), Raport Catalyst – podsumowanie rozwoju, Poznań 2012.
    5. Gwizdała J., Ryzyko kredytowe w działalności banku komercyjnego, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2011.
    6. IRM (The Institute of Risk Management), A risk management standard, London 2002.
    7. Iwanicz-Drozdowska M., Jaworski W.L., Zawadzka Z., Bankowość. Zagadnienia podstawowe, Poltext, Warszawa 2007.
    8. Jajuga K., Analiza obligacji, [w:] K. Jajuga, T. Jajuga (red.), Inwestycje. Instrumenty finansowe, ryzyko finansowe, inżynieria finansowa, PWN, Warszawa 2001.
    9. Jajuga K. (red.), Zarządzanie ryzykiem, PWN, Warszawa 2008.
    10. Jasevičienė F., Valiulienė V., Main risks in the Lithuanian banking sector: analysis and evaluation, „Ekonomika” 2013, vol. 92.
    11. Korenik D., Korenik S., Stosunki samorządowo-bankowe a rozwój społeczno-ekonomiczny w przestrzeni, CeDeWu.pl, Warszawa 2007.
    12. Kulesza M., Burmistrz musi mieć prawo do ryzyka, „Gazeta Prawna” 2008, nr 82.
    13. Misterek W., Zewnętrzne źródła finansowania działalności inwestycyjnej jednostek samorządu terytorialnego, Difin, Warszawa 2008.
    14. Regester M., Larkin J., Zarządzanie kryzysem, PWE, Warszawa 2005.
    15. Ronka-Chmielowiec W. (red.), Ubezpieczenia. Rynek i ryzyko, PWE, Warszawa 2002.
    16. Ronka-Chmielowiec W., Wykorzystanie ubezpieczeń do zarządzania ryzykiem w przedsiębiorstwie, [w:] J. Monkiewicz, L. Gąsiorkiewicz (red.), Zarządzanie ryzykiem działalności organizacji, C.H. Beck, Warszawa 2010.
    17. Sobolewski P., Tymoczko D. (red.), Rozwój systemu finansowego w Polsce w 2011 r., Narodowy Bank Polski, Warszawa 2012.
    18. Wiśniewski M., Ocena zdolności kredytowej gminy, Difin, Warszawa 2011.
    19. Wojciechowski I., Opcje na wybrane instrumenty finansowe jako narzędzia ograniczające ryzyko, Kantor Wydawniczy Zakamycze, Kraków 1999.
    20. Wojtasiak-Terech A., Ryzyko w działalności jednostek samorządu terytorialnego, „Finanse Komunalne” 2011, nr 5.
    21. Zawadzka Z., Ryzyko bankowe, Poltext, Warszawa 1995.
    - Full text in PDF format

    Article 16PL: Rynek pierwszych ofert sprzedaży akcji na NewConnect – wybrane zagadnienia
    EN: IPO activity and underpricing on alternative investment market (NewConnect) in Poland
    177-185

    AGATA GEMZIK-SALWACH 1, PAWEŁ PERZ 2


    1 Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie
    2 Politechnika Rzeszowska im. I. Łukasiewicza, Zakład Bankowości i Finansów

    The paper discusses IPO activity on alternative investment market in Poland (NewConnect) between 2007 and 2012. In particular, attention was drawn to the phenomenon known in the literature as IPO underpricing. The phenomenon can be observed for many years on most stock markets in the world. The study reveals significant average first day positive initial return of 42.5% for 439 IPOs on polish alternative investment market (NewConnect) included in the study. It has been observed that the rate of return on this strategy were significantly higher than for IPOs on Warsaw Stock Exchange, where for a group of 173 companies average rate of return was 9.0%.
    IPO, alternative investment markets, IPO underpricing
    IPO, NewConnect
    1. Al-Hassan A., Delgado F., Omran M., IPO Behavior in GCC Countries: Goody-Two Shoes or Bad-to-the-Bone?, International Monetary Fund, WP/07/149, Washington, 2007.
    2. Aussenegg W., Privatization Versus Private Sector Initial Public Offerings in Poland, “Multinational Finance Journal” 2000, vol. 4, no. 1–2.
    3. http://www.pwc.pl/pl/ipo-watch-europe/index.jhtml (20.04.2013).
    4. Jelic R., Briston R., Privatisation Initial Public Offerings: The Polish Experience, “European Financial Management” 2003, vol. 9, no. 4.
    5. Jewartowski T., Lizińska J., Short- and Long-Term Performance of Polish IPO, “Emerging Markets Finance & Trade” 2012, vol. 48, no. 2
    6. Loughran T., Ritter J., Rydqvist K., Initial public offerings: International insights, “Pacific-Basin Finance Journal” 1994, no. 2.
    7. Lyn E., Zychowicz E., The Performance of New Equity Offerings in Hungary and Poland, “Global Finance Journal” 2003, no. 14.
    - Full text in PDF format

    Article 17PL: Przesłanki i formy konsolidacji giełd papierów wartościowych
    EN: Reasons and forms of consolidation of stock exchanges
    187-195

    ALINA GORCZYŃSKA


    Politechnika Śląska, Zakład Ekonomii i Finansów

    Today we observe numerous consolidations among stock exchanges. These processes have a different character. These are capital-merger: mergers, acquisitions, joint ventures, vertical integration and non-capital ones: agreements, contracts, strategic alliances, which involve the lending of resources, especially technology. Theory of economics as the main reasons for the integration of stock exchanges mentions: economies of scale and economies of scope and network externalities.
    stock exchange, consolidation, economies of scale, economies of scope, network effects
    giełda papierów wartościowych, konsolidacja, korzyści skali, korzyści zakresu, efekt zewnętrzny sieci
    1. Chesini G., From Demutualization to Globalisation: New Challenges for Stock Exchanges, “International Review of Business Research Papers” November 2007, vol. 3, no. 5.
    2. Cieślik E., Koźliński T., Dwa modele, „Gazeta Bankowa”, 18.05.2009.
    3. Cieślik E., Koźliński T., Fuzje i przejęcia, „Gazeta Bankowa”, 04.05.2009.
    4. Cybo-Ottone A., Di Noia C., Murgia M., Recent Development in the Structure of Securities Markets, Brookings-Wharton Papers on Financial Services, 2000.
    5. Di Noia C., The Stock-Exchange Industry: Network Effects, Implicit Mergers, And Corporate Governance, “Quaderni Di Finanza, Studi E Ricerche” Marzo 1999, N. 33.
    6. European Exchange Report 2011, FESE, ESC, wrzesień 2012.
    7. Gorczyńska-Dybek A., Organizacja giełdy papierów wartościowych jako przedsiębiorstwa, 8/201.
    8. Gorham M., The long, promising evolution of screen-based trading, “Focus” 2011, 9 (WFE).
    9. Kulpaka P., Giełdy w gospodarce, PWE, Warszawa 2007.
    10. Ramos S.B, Competition Between Stock Exchanges: A Survey, Research Paper No 77, HECUniversity of Lausanne, FAME and CEMAF/ISCTE February 2003.
    11. Sławiński A., Rynki finansowe, PWN, Warszawa 2006.
    12. Stoll H.R., Future of Securities Markets: Competition or Consolidation?, “Financial Analysts Journal” Nov/Dec 2008, vol. 64, Charlottesville.
    13. Stulz R., Globalization of Equity Markets ad the Cost of Capital, NBER, Working Paper, 1999, nr 7021.
    14. https://europeanequities.nyx.com/ (24.04.2013).
    15. http://www.nasdaqomxnordic.com/ (24.04.2013).
    16. http://www.mifid.com.pl (24.04.2013).
    17. www.gwp.pl (24.04.2013).
    - Full text in PDF format

    Article 18PL: Finansowanie prorozwojowych inwestycji samorządowych na przykładzie gmin nadmorskich województwa zachodniopomorskiego
    197-208

    MAŁGORZATA GORZAŁCZYŃSKA-KOCZKODAJ, MARTA SZAJA

    The paper presents the most common types of investments stimulating local self-government development. It shows the main sources of investment finance, which could have been used by local authorities. As well as the way of channel the European Funds, by using the maritime communes of West Pomerania Province as an example
    1. Bończak-Kucharczyk E., Herbst K., Chmura K., Jak władze lokalne mogą wspierać przedsiębiorczość, Fundacja Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych, Polska Fundacja Promocji Małych i Średnich Przedsiębiorstw, Warszawa 1998.
    2. Brzozowska K., Finansowanie inwestycji infrastrukturalnych przez kapitał prywatny na zasadach project finance, CeDeWu, Warszawa 2005.
    3. Brzozowska K., Kapitał prywatny w finansowaniu projektów infrastruktury gospodarczej na zasadach project finance, Rozprawy i Studia 220, Wyd. Akademii Rolniczej w Szczecinie, Szczecin 2003.
    4. Denczew S., Systemowe ujęcie sektorów inżynieryjnych gospodarki komunalnej, „Przegląd Komunalny” 2005, nr 1.
    5. Dylewski M., Filipiak B., Gorzałczyńska-Koczkodaj M., Analiza finansowa w jednostkach samorządu terytorialnego, Municipium, Warszawa 2004.
    6. Dylewski M., Filipiak B., Gorzałczyńska-Koczkodaj M., Finanse samorządowe. Narzędzia, decyzje, procesy, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2006.
    7. Dziemianowicz W., Jałowiecki B., Polityka miejska a inwestycje zagraniczne w polskich metropoliach, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa 2004.
    8. Dziemianowicz W., Mackiewicz M., Malinowska E., Misiąg W., Tomalak M., Wspieranie przedsiębiorczości przez samorząd terytorialny, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Warszawa 2001.
    9. European Commission Regional Policy 2011. The Funds, http://ec.europa.eu/regional_policy/ thefunds/index_en.cfm (05.2013).
    10. Filipiak B., Finansowanie rozwoju infrastruktury na przykładzie miasta Szczecin, [w:] Współczesne problemy finansów i gospodarki jednostek samorządu terytorialnego, S. Kańduła (red.), Wyd. AE w Poznaniu, Poznań 2008.
    11. Filipiak B., Strategie finansowe jednostek samorządu terytorialnego, PWE, Warszawa 2008.
    12. Filipiak B., Kogut M., Szewczuk A., Zioło M., Rozwój lokalny i regionalny. Uwarunkowania, finanse, procedury, Szczecin 2005.
    13. Gołda M., Leasing, Difin, Warszawa 2002.
    14. Gramlich E.M., Infrastructure Investment: A Review Essay, “Journal of Economic Literature” 1994, vol. 3.
    15. Hajdys D., Doświadczenia jednostek samorządu terytorialnego w realizacji inwestycji z prywatnymi inwestorami, Zeszyty Naukowe nr 620, Ekonomiczne Problemy Usług nr 61, Wyd. Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2010.
    16. Jarosiński K., Finansowanie inwestycji komunalnych w Polsce w warunkach samorządności lokalnej, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2003.
    17. Jastrzębska M., Polityka inwestycyjna jednostek samorządu terytorialnego, „Samorząd Terytorialny” 2005, nr 9.
    18. Kapusta F., Infrastruktura jako czynnik aktywizacji gminy, „Wiadomości Statystyczne” 2004, nr 6.
    19. Korenik D., Usługi finansowe dla gmin, Wyd. Wyższej Szkoły Zarządzania i Finansów we Wrocławiu, Wrocław 2003.
    20. Koszyk-Białobrzeska R., Szybicka M., Finansowe instrumenty oddziaływania gmin na rozwój lokalny, „Samorząd Terytorialny” 2005, nr 5.
    21. Lubińska T., Franek S., Będzieszak M., Potencjał dochodowy samorządu w Polsce. Na tle zmian Ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, Difin, Warszawa 2007.
    22. Mackiewicz M., Malinowska-Misiąg E., Misiąg W., Tomalak M., Budżet i finanse 2008. Poradnik dla samorządowców, Municipium, Warszawa 2008.
    23. Misterek W., Zewnętrzne źródła finansowania działalności inwestycyjnej jednostek samorządu terytorialnego, Wyd. Difin, Warszawa 2008.
    24. Rolewicz J., Ekonomiczne instrumenty stymulowania przedsiębiorczości w małych miastach Polsce po roku 1990, Wyd. AE w Poznaniu, Poznań 1999.
    25. Szewczuk A., Zioło M., Zarys ekonomiki sektora publicznego, Wyd. Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2008.
    26. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.).
    27. Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591).
    28. Węcławski J., Venture Capital. Nowy instrument finansowania przedsiębiorstw, [w:] Finanse przedsiębiorstwa, P. Karpuś (red.), Wyd. UMCS, Lublin 1997.
    29. Zagożdżon B., Partnerstwo publiczno-prywatne jako zalecany przez UE system finansowania inwestycji, „Samorząd Terytorialny” 2004, nr 9.
    Strony internetowe
    1. www.eog.gov.pl
    2. www.equal.mgpips.gov.pl
    3. www.funduszeeuropejskie.gov.pl
    4. www.funduszestrukturalne.gov.pl
    5. www.mrr.gov.pl
    6. www.stat.gov.pl
    - Full text in PDF format

    Article 19PL: Aktualny stan rynku private equity/venture capital w Polsce oraz bariery jego rozwoju
    EN: Current condition of private equity and venture capital market in Poland and barriers to its development
    209-212

    ELŻBIETA GRZEGORCZYK, MARZENA KRAWCZYK


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Finansów i Rachunkowości MSP

    The aim of the paper is to present current condition of private equity and venture capital market in Poland, showing the structure of investments according to its maturity, line of business or capital owners and main barriers to its development. Article is also a trial to grasp the impact of crisis started in 2007 on the structure and dynamics of expansion of discussed market in Poland.
    Poland, PE/VC market, crisis, barriers
    Polska, rynek PE/VC, kryzys, bariery
    1. Bula S., Bariery i stymulatory rozwoju rynku venture capital w Polsce, Association of Business Angels Networks, http://ines.org.pl/files/Szymon%20Bula.pdf (21.03.2013).
    2. EVCA Yearbook 2012a, http://www.evca.eu/knowledgecenter/statisticsdetail.aspx?id=6392, Yearbook_ 2012_EUROPE&COUNTRY_Tables.xls (16.03.2013).
    3. EVCA Yearbook 2012b, http://www.general-files.com/download/source/gs58daa0c4h32i0, Yearbook_ 2012_–_EUROPE_&_Poland_Tables_120511.xls (20.03.2013).
    4. Gladstone D., Gladstone L., Venture capital Handbook: An Entrepreneurs Guide to Raising Venture capital, Financial Times Prentice Hall, London–New York 2001.
    5. Grzegorczyk E., Jabłońska M., Prospects for financing of seed and start-up enterprises in Poland, [w:] A. Kuciński (red.), Finanse i rynki finansowe – wybrane problemy, Studia i Prace Instytutu Ekonomicznego nr 2, Gorzów Wielkopolski 2012.
    6. Investment Readiness Summary Report of the Workshop, European Commission, 2006.
    7. Krawczyk M., Finansowanie działalności innowacyjnej MSP. Wybrane zagadnienia, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2012a.
    8. Krawczyk M., Gotowość inwestycyjna determinantą innowacyjności przedsiębiorstw – próba pomiaru, [w:] T. Dudycz, B. Osbert-Pociecha, B. Brycz (red.), Efektywność – rozważania nad istotą i pomiarem, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu nr 261, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2012b.
    9. Krawczyk M., Instytucje finansowe na polskim rynku wysokiego ryzyka, [w:] A. Bogus, M. Wypych (red.), Harmonizacja rynków finansowych i finansów przedsiębiorstw w skali narodowej i europejskiej, Difin, Warszawa 2007.
    10. Krawczyk M., Investment readiness as a determinant for raising capital from venture capital market, e-proceedings, www.glofin.org, 2012c.
    11. Krawczyk M., Mikołajczyk B., Aniołowie biznesu w sektorze MSP, Difin, Warszawa 2007.
    12. Panfil M., Fundusze private equity – wpływ na wartość spółki, Difin, Warszawa 2005.
    13. Pełka W., Finansowe uwarunkowania rozwoju innowacji w Polsce, [w:] E. Okoń-Horodyńska, A. Zachorowska-Mazurkiewicz (red), Innowacje w rozwoju gospodarki i przedsiębiorstw: siły motoryczne i bariery, Instytut Wiedzy i Innowacji, Warszawa 2007.
    14. Rogoziński J., Bariery finansowania inwestycji przez fundusze private equity/venture capital w Polsce, „Gazeta Innowacje” 2003, nr 18, http://imik.wip.pw.edu.pl/innowacje18/strona11.htm (28.03.2013).
    15. Saublens Ch., All Money is not the Same! SME Access to Finance. Guidebook for Public Decision- -Makers and Intermediaries, European Association of Development Agencies, 2007.
    16. Węcławski J., Venture capital. Nowy instrument finansowania przedsiębiorstw, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997.
    - Full text in PDF format

    Article 20PL: Regulacje jako determinanta rozwoju innowacji na rynku płatności detalicznych
    EN: Regulation as a driver for innovations on the retail payment market
    219-228

    JANINA HARASIM


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    The purpose of this paper is to analyse regulations concerning t he r etail p ayment m arket a nd to assess how they influence the development of innovations. The analysis proved that despite of the growing number of regulations only a few of them might be considered as a direct driver for innovation. Recent experience has shown that the majority of them focuses on payments efficiency, which is supported by innovations.
    A part of regulations are proactive eg. support the innovation’s growth, but many of them are introducing only after certain innovations have been identified, so they can slow down their diffusion. The highest innovation potential is characteristic to the regulations which are visible to the customers and enhance their satisfaction.
    payment innovations, regulation, self-regulation, retail payments, payment instruments
    innowacje płatnicze, regulacje, samoregulacja, płatności detaliczne, instrumenty płatnicze
    1. Chakravorti S., Roson R., Platform Competition in Two-Sided Markets: The Case of Payment Networks, Federal Reserve Bank of Chicago, Working Paper Series, No. 9, Chicago 2004.
    2. Harasim J., Determinanty upowszechniania się innowacji płatniczych, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia, vol. 46, z. 4, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2012.
    3. Innovations in Retail Payments, Report of the Working Group on Innovation in Retail Payments. Committee on Payment and Settlement Systems, Bank for International Settlements, May 2012.
    4. Oslo Manual. Guidelines for Collecting and Interpreting Innovation Data, 3rd Edition. OECD, Statistical Office of the European Communities, Luxembourg 2005.
    5. Payment Systems Worldwide – a Snaphot. Outcomes of the Global Payment Systems Survey 2010, The World Bank 2011.
    6. World Payment Report 2012, Capgemini, RBS, Efma.
    7. Zielona księga. W kierunku zintegrowanego europejskiego rynku płatności realizowanych przy pomocy kart płatniczych, przez Internet i za pośrednictwem urządzeń przenośnych, Komisja Europejska, KOM(2011) 941 wersja ostateczna. Bruksela, 11.1.2012.
    - Full text in PDF format

    Article 21PL: Resolution jako nowy obszar zadań Bankowego Funduszu Gwarancyjnego
    EN: Resolution as the new area of Bank Guarantee Fund
    227-237

    ALICJA JANUSZ


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Finansów i Rachunkowości

    The objective of the hereby study is to present the current status of work focused on the implementation of new solutions in bank resolution restructuring and its orderly arrangement in Poland and worldwide in the perspective of concepts prepared by the European Commission, as well as the new Bank Guarantee Fund tasks identification resulting from the suggested regulations. Bank resolution problems constitute an important part of bank sector regulations. This issue is one of the leading components of regulation oriented activities undertaken in response to the recent financial crisis in its EU and global dimension. Poland has not yet enforced any legislation referring to resolution regime, however, the underlying efforts are being carried out and have, so far, resulted in the new Act draft.
    resolution regime, deposit guarantee scheme, Bank Guarantee Fund
    uporządkowana likwidacja banków, system gwarantowania depozytów, Bankowy Fundusz Gwarancyjny
    1. Bankowy Fundusz Gwarancyjny, Raport roczny, 2011, https://www.bfg.pl/sites/default/files/dokumenty/ raport_roczny_bfg_2011.pdf.
    2. Brierley P., The UK Special Resolution Regime for failing banks in an international context, Financial Stability Paper, nr 5, Bank of England, London 2009.
    3. Čihák M., Erlend N., The Need for Special Resolution Regimes for Financial Institutions – The Case of the EU, IMF Working Paper No. 09/200, 2009.
    4. European Commission, 2011, Technical Details of a Possible EU Framework For Bank Recovery and Resolution Dg Internal Market And Services, Working Document, Brussels. http://ec.europa. eu/internal_market/consultations/docs/2011/crisis_management/consultation_paper_en.pdf.
    5. European Commission, 2012, Facts and figures on State aid in the EU Member States, Accompanying the document State aid Scoreboard 2012 Update, Report on State aid granted by the EU Member States, Commission Staff Working Document, Brussels.
    6. European Commission, 2012, Proposal for a DIRECTIVE OF THE EUROPEAN PARLIAMENT AND OF THE COUNCIL establishing a framework for the recovery and resolution of credit institutions and investment firms and amending Council Directives 77/91/EEC and 82/891/EC, Directives 2001/24/EC, 2002/47/EC, 2004/25/EC, 2005/56/EC, 2007/36/EC and 2011/35/EC and Regulation (EU) No 1093/2010, Brussels.
    7. Franklin A., Carletti E., Gimba A., The financial implications of banking union, [w:] Banking union for Europe. Risk and challenges, Th. Beck (red.), Centre for Economic Policy Research, 115, London 2012.
    8. FSB, 2011, Key Attributes of Effective Resolution Regimes for Financial Institutions, November 2011, http://www.financialstabilityboard.org/publications/r_111104cc.pdf.
    9. Pollner J., Risk Sharing and Risk Bearing: New Generation Regulations in Bank Insolvency Resolution, Zeszyty BRE BANK-CASE 2013, nr 124.
    10. Projekt Ustawy o zmianie ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym oraz niektórych innych ustaw, Rada Ministrów, 2013, http://bip.kprm.gov.pl/download/75/7737/RM_105512_ustawa.pdf.
    11. Pruski J., Problemy architektury sieci stabilności finansowej na tle doświadczeń globalnego kryzysu finansowego, „Bezpieczny Bank” 2010, nr 3 (42).
    12. Szpringer Z., Unia bankowa, „INFOS Zagadnienia Społeczno-Gospodarcze”, 201, nr 8 (145). http://orka.sejm.gov.pl/wydbas.nsf/0/5990455F3B1C85A6C1257B4F00495720/$File/Infos_145.pdf.
    13. Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2000 r. Nr 9, poz. 131).
    14. World Bank, 2012, The Polish Bank Insolvency RegimeIssues and Assumption Paper fortheDesign of an Upgraded Bank Resolution Framework, https://www.bfg.pl/sites/default/files/issues_and_assumption_ paper_for_the_design_of_upgraded_bank_resolution_framework.pdf.
    - Full text in PDF format

    Article 22PL: Ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe jako forma długoterminowego. oszczędzania
    EN: Unit-link insurances as a form of long-term saving
    239-248

    ŁUKASZ JASIŃSKI


    Allianz Polska

    Apart from their protective function, Life Insurances (individual and group ones) give the opportunity to accumulate and increase one’s capital with the use of unit-link insurances. The amount of the capital that has been gathered depends on: the age of the insured, the amount of the insurance premium, the level of insurance security, or the duration of the insurance. The insured chooses such a program that suits his individual needs. Current debt crisis of countries such as Greece clearly shows that the state is not able to guarantee its citizens decent pensions. Because of that situation, the role of the private insurance market will be still on the rise.
    pension, saving, life insurances, unit-link insurances
    emerytura, oszczędzanie, ubezpieczenia na życie, ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe
    1. Dębski W., Rynek finansowy i jego mechanizmy, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012.
    2. Ferguson N., Potęga pieniądza, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2012.
    3. Gwiazdowski R., A nie mówiłem. Dlaczego nastąpił kryzys i jak najszybciej z niego wyjść, Prohibita, Warszawa 2012a.
    4. Gwiazdowski R., Emerytalna katastrofa, Prohibita, Warszawa 2012b.
    5. Hazlitt H., Inflacja. Wróg publiczny nr 1, Fijorr Publishing Company, Warszawa 2007.
    6. http://rzu.gov.pl/czesto-zadawane-pytania/zabezpieczenie-emerytalne-pracownicze-programy- -emerytalne/Czy_kazdy_pracodawca_moze_utworzyc_pracowniczy_program_emerytalny___1695.
    7. http://www.knf.gov.pl/opracowania/rynek_emerytalny/dane_o_rynku/rynek_ppe_ike/Dane_roczne/ roczne_ppe.html.
    8. Jajuga K., Jajuga T., Inwestycje, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2004.
    9. Jędrzejewski S., Struktura portfela oszczędności emerytalnych a wiek ubezpieczonego – analiza ilościowa w kontekście uwarunkowań polskiego systemu emerytalnego, „Wiadomości Ubezpieczeniowe” 2012, nr 3.
    10. Łapiński K., Dług niczym pieniądz, „Forbes” 2013, nr 4.
    11. Pinera J., Bez obawy o przyszłość, Centrum im. Adama Smitha, Warszawa 1996.
    12. Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 roku o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. 2004 Nr 116, poz. 1207).
    13. Ustawa z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. 2003 Nr 124, poz. 1151).
    14. Wapshott N., Keynes kontra Hayek, Wydawnictwo Studio Emka, Warszawa 2013.
    - Full text in PDF format

    Article 23PL: Parametry portfela zawierającego inwestycje alternatywne
    EN: Parameters of portfolio with alternative investments
    249-258

    ANNA KASPRZAK-CZELEJ


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Zakład Rynków Finansowych

    The article briefly describes the portfolio characteristics connected with the distribution of its rates of return and presents the results of empirical studies on the parameters of portfolios including particular alternative investments (commodities, precious metals, real estate fund, hedge funds, investable wine).
    alternative investments, investment portfolio, kurtosis, skewness
    inwestycje alternatywne, portfel inwestycyjny, kurtoza, skośność
    1. Amene N., Goltz F., Revisiting the Limits of Hedge Fund Indices: A Comparative Approach, EDHEC Working Paper 2007, July.
    2. Blümke A., Jak inwestować w produkty strukturyzowane, Oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2011.
    3. Canela M.A., Collazo E.P., Portfolio selection with skewness in emerging market industries, “Emerging Markets Review” 2007, nr 8.
    4. Chunhachinda P., Dandapani K., Hamid S., Prakash A.J., Portfolio selection and skewness: Evidence from international stock markets, “Journal of Banking and Finance” 1997, nr 21.
    5. Harvey C.R., Liechty J.C., Liechty M.W., Mäuller P., Portfolio selection with higher moments, Working Paper. Duke University 2003.
    6. Jondeau E., Rockinger M., Optimal Portfolio Allocation under Higher Moments, “European Financial Management” 2006, vol. 12, nr 1.
    7. Kim T.-H., White H., O n m ore r obust e stimation o f s kewness a nd k urtosis, “Finance Research Letters” 2004, nr 1.
    8. Kostakis A., Muhammad K., Siganos A., Higher co-moments and asset pricing on London Stock Exchange, “Journal of Banking and Finance” 2012, nr 36.
    9. Mencía J., Sentana E., Multivariate location-scale mixtures of normals and mea-variance-skewness portfolio allocation, “Journal of Econometrics” 2009, nr 153.
    10. Ostrowska E., Portfel inwestycyjny klasyczny i alternatywny, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011.
    11. Péiro A., Skewness in financial returns, “Journal of Banking and Finance” 1999, nr 23.
    12. Sobczyk M., Statystyka. Podstawy teoretyczne, przykłady, zadania, Wydawnictwo UMCS, Lublin 1998.
    13. Sun Q., Yan Y., Skewness persistence with optimal portfolio selection, “Journal of Banking and Finance” 2003, nr 27.
    - Full text in PDF format

    Article 24PL: Determinanty rozwoju płatności mobilnych w Polsce i na świecie
    EN: The determinants of mobile payments’ development in Poland and in the World
    259-269

    MONIKA KLIMONTOWICZ


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Over the last two decades the retail payment market has changed remarkably and now it is growing very fast. The move towards mobile payments is a global tendency. New technologies give an opportunity to increase mobile payments’ efficiency, safety and decrease their costs.
    Consumers have eagerly adopted mobile devices which serve them as a tools of communication, sources of entertainment, navigation tools and payment methods.
    The large market potential of mobile payments has been noticed by banks, merchants, service providers and GSM operators. Significant barrier of mobile payments’ development is lack of their standardization. Despite of that the number and volume of mobile payments’ transactions are increasing very fast. This proves its large potential of development.
    mobile payment, m-payments, NFC payments
    płatności mobilne, m-płatności, płatności zbliżeniowe
    1. Bird J., Paying by phone: Concerns about security remain a barrier to use, http://www.ft.com/ intl/cms/s/0 /a15abc0c-57ec-11e1-bf61-00144feabdc0.html#axzz1tuN2VGs3.
    2. Dahlberg T., Mallat N., Ondrus J., Zmijewska A., Mobile Payment Market and Research – Past, Present and Future, Sprouts. Working Paper on Information System 6 (48), 2006, www.sprouts. aisnet.org/6-48.
    3. Dyrektywa 2007/64/EC Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej w sprawie usług płatniczych w ramach rynku wewnętrznego z dnia 13 listopada 2007 r. (Payment Services Directive – PSD), Dziennik Urzędowy UE I. 319/1 z dnia 5 grudnia 2007.
    4. Frame W.S., White L.J., Empirical Studies of Financial Innovations: Lots of Talk, Little Action?, “Federal Reserve Atlanta Working Paper”, 2002.
    5. Harasim J., Determinanty upowszechniania się innowacji płatniczych, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia, vol. XLVI, z. 4, Lublin 2012.
    6. Harasim J., Frączek B., Szustak G., Klimontowicz M., Europejski rynek płatności detalicznych, CeDeWu.pl, Warszawa 2011.
    7. Kaszubski R., Widawski P., Mobilne systemy pieniądza elektronicznego i inne instrumenty mobilnych płatności, http://www.zbp.pl/photo/ftb/mob_systemy_pieniadza.pdf.
    8. Orzechowski R., Mobilne płatności. SMS-y to dopiero początek, „e-Mentor” 2004, nr 4 (6), http:// www.e-mentor.edu.pl/artykul/index/numer/6/id/7.
    9. Payment Methods: What International Consumers Want, Need and Expect, MSI Report 2011, http:// www.firstdata.com/downloads/thought -leadership/ConsumerGlobalPaymentWPINT.pdf (2.05.2013).
    10. Polasik M., Maciejewski K., Innowacyjne usługi płatnicze w Polsce i na świecie, Materiały i studia NBP, zeszyt 241, Warszawa 2009.
    11. Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o elektronicznych instrumentach płatniczych (Dz. U. z 2002 r. Nr 169, poz. 1385; z 2004 r. Nr 91, poz. 870; Nr 96, poz. 959).
    12. Word Payment Report 2011, Capgemini, RBS, EFMA.
    13. Word Payment Report 2012, Capgemini, RBS, EFMA.
    - Full text in PDF format

    Article 25PL: Systemowe ryzyko płynności w polskim systemie bankowym – wybrane aspekty
    EN: Systemic liquidity risk in the Polish banking system – selected aspects
    271-281

    BŁAŻEJ KOCHAŃSKI


    Politechnika Gdańska, Wydział Zarządzania i Ekonomii, Zakład Finansów

    Systemic liquidity risk is the risk that an adverse event will result in simultaneous liquidity problems in a substantial portion of the financial system. The paper describes several aspects of this risk in the Polish banking environment: decreasing share of liquid assets in the balance sheet, growing maturity mismatch, risks related to foreign currency denominated loans financed through złoty deposits accompanied by FX and currency swaps or through external liabilities. Dependence on currency derivatives and foreign financing contributed to increased liquidity tensions in the financial crisis, including relative increase in customer deposit interest rates. The paper also presents the scale of liquidity support granted during the crisis by the central bank to banks operating in Poland.
    systemic risk, liquidity risk, banks
    ryzyko systemowe, ryzyko płynności, banki
    1. BRE Bank SA, Skonsolidowany raport roczny Grupy BRE Banku SA za 2012 r., Warszawa 2013.
    2. de Bandt O., Hartmann P., Systemic risk: a survey, Working Paper Series, European Central Bank 2000.
    3. Eijffinger S.C.W., Defining and Measuring Systemic Risk, European Parliament, Brussels 2009.
    4. Hałaj G., Przegląd metod badania płynności banków, „Bank i Kredyt” 2008, nr 7.
    5. Kaufman G.G., Scott K.E., What is systemic risk, and do bank regulators retard or contribute to it?, „Independent Review” 2003, t. 7, nr 3.
    6. Kochański B., Niezrywalne depozyty terminowe w świetle Bazylei III i polskich uregulowań prawnych, Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio H: Oeconomia, 2012, t. XLVI, z. 4.
    7. Lepczyński B., Konsekwencje wprowadzenia bazylejskich standardów w zakresie płynności dla polskich banków, „Zeszyty Naukowe. Uniwersytet Szczeciński. Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia” 2013, nr 59 (760).
    8. Narodowy Bank Polski, Raport o stabilności systemu finansowego 2003, Warszawa 2004.
    9. Narodowy Bank Polski, System operacyjny polityki pieniężnej Narodowego Banku Polskiego w latach 2008–2012, Warszawa 2012.
    10. Solarz J.K., Zarządzanie ryzykiem systemu finansowego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.
    11. Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Informacja o sytuacji banków w okresie styczeń–wrzesień 2012 r., Warszawa 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 26PL: Institutional Protection Scheme w sektorze banków spółdzielczych w Polsce. – modelowe rozwiązania
    EN: Institutional Protection Scheme in the cooperative banking sector in Poland – model solutions
    283-291

    JAN KOLEŚNIK


    Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Instytut Bankowości i Ubezpieczeń Gospodarczych

    The purpose of this article is to review both current and newly admitted principles of creating IPS contained in the regulations of the European Union, and to validate the effects of their use in the Polish cooperative banks. According to the author IPS systems should be set up in Poland on the basis of the existing affiliations of cooperative banks with strengthening the role of affiliating banks and entrusting them with the functions of the effective center of management of the entire affiliation. Conversion of existing affiliations in the IPS will not only enable the practical realization of the idea of self-help, but also help with achieving measurable business and regulatory benefits. The most important benefit will be reduction of capital requirements and increase of ability to meet the new short-term liquidity standard.
    cooperative banks, Institutional Protection Schemes, measures of solvency, liquidity standards
    banki spółdzielcze, instytucjonalne systemy ochrony, miary wypłacalności, normy płynności
    1. Basel III: The Liquidity Coverage Ratio and liquidity risk monitoring tools, Basel Committee on Banking Supervision, Basel, January 2013.
    2. Capital and liquidity reform package. Annex, Basel Committee on Banking Supervision, Basel, 26 July 2010.
    3. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. (2006/48/WE) w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe (wersja przeredagowana) (Official Journal Nr L 177 z 30 VI 2006 r.).
    4. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. (2006/49/WE) w sprawie adekwatności kapitałowej firm inwestycyjnych i instytucji kredytowych (wersja przeredagowana) (Official Journal Nr L 177 z 30 VI 2006 r.).
    5. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 czerwca 2013 r. (2013/36/UE) w sprawie warunków dopuszczenia instytucji kredytowych do działalności oraz nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi, zmieniająca dyrektywę 2002/87/WE i uchylająca dyrektywy 2006/48/WE oraz 2006/49/WE (Official Journal Nr L 176 z 27 VI 2013 r.).
    6. International framework for liquidity risk measurement, standards and monitoring, Consultative Document, Basel Committee on Banking Supervision, Basel, December 2009.
    7. Kwaśniak W., Pożądane kierunki zmian modelu funkcjonowania bankowości spółdzielczej, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa, 17 września 2012.
    8. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 czerwca 2013 r. (575/2013) w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniające rozporządzenie (UE) nr 648/2012 (Official Journal Nr L 176 z 27 VI 2013 r.).
    9. Zaleska M., Wyzwania i szanse w bankowości w Polsce w 2012 r., Narodowy Bank Polski, Warszawa, 12 marca 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 27PL: Fundusze ETF na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie
    EN: ETF on the Warsaw Stock Exchange
    293-304

    TERESA KONDRAKIEWICZ


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Zakład Rynków Finansowych

    ETF is a new financial instrument, which was introduced on the Warsaw Stock Exchange in September 2010. Currently there are three ETF’s: it is ETFWIG20L which follows the value of WIG20, ETFDAX which follows the value of DAX and ETFSP500 which follows the value of S&P500. The basic advantages of ETF are: high liquidity, simplicity and clarity of the instrument, low transactions’ cost and others. Nevertheless ETF’s market in Poland is at very early stage of their development.
    ETF, investment funds
    ETF, fundusze inwestycyjne
    1. Frączek B., Potencjał rozwoju rynku ETF-ów, Annales UMCS, sectio H: Oeconomia, vol. XLVI, z. 4, Lublin 2012.
    2. Kondrakiewicz T., Fundusze ETF – nowe instrumenty rynku finansowego, [w:] M. Kalinowski (red.), Rynki finansowe. Nowe wyzwania i możliwości, „Prace Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku”, t. 11, Warszawa 2011.
    3. Krupa D., Zamknięte fundusze inwestycyjne, CeDeWu.pl, Warszawa 2008.
    4. Nawrot W., Exchange-traded funds (ETF). Nowe produkty na rynku funduszy inwestycyjnych, CeDeWu.pl, Warszawa 2007.
    5. Perez K., Fundusze inwestycyjne, rodzaje, zasady funkcjonowania, efektywność, Wolters Kluwer, Warszawa 2012.
    6. Ustawa z 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. 2004 Nr 146, poz. 1546 z późn. zm.).
    7. www.etf.com.pl.
    8. www.gpw.com.pl.
    9. www.lyxoretf.pl.
    10. www.money.pl.
    - Full text in PDF format

    Article 28PL: Problemy przestrzegania rekomendacji bancassurance
    EN: Best bancassurance practices and difficulties in fulfilling it
    305-312

    PAWEŁ KONIECZNY


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Bankowości

    The end of the twentieth century was characterized by integration of the cooperation of banks with insurance companies. The result of the integration are bancassurance products.
    The subject requires to be taken due to the fact that the bancassurance market in Poland is growing rapidly, and the banks have difficulties in fulfilling the highest standards by bancassurance sales. The aim of this publication is to present general principles for introducing and offering bancassurance products and most common abnormalities in offering and designing of these products.
    For the purposes of this publication, under bancassurance product is understood a product that meets the following conditions: • has the characteristics of an insurance product, • is sold together with other banking product (usually a loan, it can also be a deposit / saving product), • bank is an insurer or an intermediary in the distribution of an insurance product or as an intermediary distributes products through intermediaries with which the bank cooperates. The purpose of bancassurance products is to provide customers with useful and cost-effective insurance coverage and provide banks financial gain. The most popular forms of bancassurance products include loan insurance.
    The first chapter indicates actions to be taken by the bank prior to the introduction of a new bancassurance product, so that the newly offered product is safe for both, the bank and the customer. The second chapter contains a brief description of Best practices developed by representatives of the Polish Chamber of Insurance, Office of Competition and Consumer Protection, the Ministry of Finance and the Office of the Financial Supervision Commission. The chapter includes the most common abnormalities in fulfilling the highest standards of bancassurance sales in practice. The third chapter contains rules for the monitoring of the main processes related to bancassurance products. The article concludes with a brief summary.
    bancassurance, bank, insurance company, sales, customer
    produkt ubezpieczeniowy, bank, zakład ubezpieczeń, sprzedaż, klient
    1. Aneks do raportu rzecznika ubezpieczonych z 2007 r. pt. Podstawowe problemy bancassurance w Polsce – skargi z zakresu bancassurance wniesione w 2012 r.
    2. Grygutis J., Bancassurance – europejski trend na polskim rynku finansowym, VIII Konferencja Naukowa Młodych Ekonomistów: „Unifikacja gospodarek europejskich: szanse i zagrożenia”, Dymaczewo 22–24 września 2003 r.
    3. Harasim J., Wprowadzanie nowych produktów do oferty banku skierowanej do klientów indywidualnych, „Bank i Kredyt” lipiec 2004.
    4. Maśniak D., Podstawy prawne funkcjonowania bancassurance, Wolters Kluwer Polska, LEX dla Banków, 2012.
    5. Messyasz-Handschke A., Bancassurance – współpraca czy konkurencja, „Bank i Kredyt” kwiecień 2002.
    6. Prezentacja Komisji Nadzoru Finansowego pt. Bancassurance – quo vadis?, przedstawiona na IV Kongresie Bancassurance, Józefów 25–26 października 2012 r.
    7. Raport Polskiej izby Ubezpieczeń: Ubezpieczenia w liczbach 2012 r.
    8. Rekomendacja Związku Banków Polskich z dnia 22 grudnia 2010 r. dotycząca dobrych praktyk w zakresie ubezpieczeń finansowych powiązanych z produktami bankowymi zabezpieczonymi hipotecznie.
    9. Rekomendacja Związku Banków Polskich z dnia 3 kwietnia 2009 r. dotycząca dobrych praktyk na polskim rynku bancassurance w zakresie ubezpieczeń ochronnych powiązanych z produktami bankowymi.
    10. Rekomendacja Związku Banków Polskich z dnia 10 lipca 2012 r. dotycząca dobrych praktyk na polskim rynku bancassurance w zakresie ubezpieczeń z elementem inwestycyjnym lub oszczędnościowym.
    11. Uchwała Nr 258/2011KNF z dnia 4 października 2011 r. w sprawie szczegółowych zasad funkcjonowania systemu zarządzania ryzykiem i systemu kontroli wewnętrznej oraz szczegółowych warunków szacowania przez banki kapitału wewnętrznego i dokonywania przeglądów procesu szacowania i utrzymywania kapitału wewnętrznego oraz zasad ustalania polityki zmiennych składników wynagrodzeń osób zajmujących stanowiska kierownicze w banku (Dz. Urz. KNF.2011.11.42).
    12. Ustawa z dnia 23.04.1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. 1964 Nr 16, poz. 93 z późn. zm.).
    - Full text in PDF format

    Article 29PL: Analiza polskich funduszy inwestycyjnych w okresie 2009–2012. (miernik rozwoju Hellwiga na tle innych metod)
    EN: Polish investment funds analysis in 2009–12 period. (Development Hellwig’s measure in comparison with other methods)
    313-326

    ADAM KOPIŃSKI


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Finansów Przedsiębiorstwa i Zarządzania Wartością

    This paper present’s the analysis of effectiveness and thus the attractiveness of the various types of investment funds by using selected methods of multidimensional comparative analysis with particular emphasis on the development Hellwig’s measure. There have been attempts to verify the usefulness of this method over other methods to support the decision to choose a specific fund to invest. The study deliberately selected the so-called period of 2009-12. the first wave of the global financial crisis, which has also had an impact on the financial market in Poland.
    the efficiency methods, taxonomic methods, investment funds
    metody efektywności, metody taksonomiczne, fundusze inwestycyjne
    1. Dawidowicz D., Fundusze inwestycyjne, rodzaje, metody oceny, analiza, CeDeWu.pl, Warszawa 2012.
    2. Dobosiewicz Z., Fundusze inwestycyjne, prawo i ekonomia, Twigger, Warszawa 2008.
    3. Finanse – nowe wyzwania teorii i praktyki. Rynek finansowy, K. Jajuga, D. Dawidowicz, (red.), Ocena decyzji uczestników wybranych funduszy inwestycyjnych akcyjnych w okresie kryzysu finansowego, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław 2011.
    4. Finanse w niestabilnym otoczeniu – dylematy i wyzwania. Rynki finansowe, [w:] J. Harasim, J. Cichy, D. Dawidowicz (red.), Efektywność nowych funduszy inwestycyjnych – analiza porównawcza, Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Zeszyt Naukowy nr 106, Katowice 2012.
    5. Gabryelczyk K., Fundusze inwestycyjne, rodzaje, zasady funkcjonowania, efektywność, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2006.
    6. Hellwig Z., Metody ilościowe w ekonomii. Pisma wybrane, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, Wrocław 1999.
    7. Hellwig Z., Zastosowanie metody taksonomicznej do typologicznego podziału krajów ze względu na poziom ich rozwoju oraz zasoby i strukturę kwalifikowanych kadr, „Przegląd Statystyczny” 1968, nr 4.
    8. http://edukacja.analizaportfelowa.pl/index.php/wskaznik-sortino/ (28.05.2013).
    9. http://mojefinanse.interia.pl/fun/abc_ jwf?inf=468456 (28.05.2013).
    10. Krakowiak-Bal A., Wykorzystanie wybranych miar syntetycznych do budowy miary rozwoju infrastruktury technicznej, „Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich” 2005, nr 3, Polska Akademia Nauk w Krakowie i Komisja Technicznej Infrastruktury Wsi.
    11. Łuniewska M., Tarczyński W., Metody wielowymiarowej analizy porównawczej na rynku kapitałowym, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012.
    12. Mazur A., Witkowska D., Zastosowanie wybranych mierników taksonomicznych do oceny nieruchomości, Zeszyty Naukowe SGGW – Ekonomika i Org. Gosp. Żywnościowej 2006, nr 60.
    13. Perez K., Fundusze inwestycyjne – materiały dydaktyczne, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Poznań 2011.
    14. Pluta W., Wielowymiarowa analiza porównawcza w modelowaniu ekonometrycznym, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1986.
    15. Ustawa z 27 maja 2004 roku o funduszach inwestycyjnych (Dz. U 2004 Nr 146, poz. 1546).
    - Full text in PDF format

    Article 30PL: Tendencje zmian w podatkowych dochodach budżetu państwa w wybranych krajach Europy Środkowo-Wschodniej*
    EN: Recent trends in tax revenues of the state budget in selected countries of Central and Eastern Europe
    327-335

    ANNA KOSIDŁOWSKA


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Rynków Finansowych

    The aim of the paper is an attempt to examine changes in structure of tax state budget revenues in selected countries of Central and Eastern Europe, in particular in the Czech Republic, Poland, Slovakia and Hungary, and to signal trends in fiscal policy in these countries. Working hypothesis assumes a decline in the importance of direct taxes in supplying the state budget. The method of research is to extract tax revenue sources of the state budget (direct and indirect taxes) and to estimate changes in their structure. The study covered the period from 2000 until 2010, that is before and during the financial crisis, where year 2010 is the last of available data. Data used for the study come from the publication of the European Statistical Office.
    state budget revenues, direct taxes, indirect taxes, financial crisis
    dochody budżetu państwa, podatki bezpośrednie, podatki pośrednie, kryzys finansowy
    1. Dziemianowicz R.I., Polityka podatkowa jako jeden z elementów zarządzania finansami publicznymi, [w:] Nowe zarządzanie finansami publicznymi w warunkach kryzysu, S. Owsiak (red.), Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2011.
    2. Kammer A., Kellermann Ch., Europejska polityka podatkowa w impasie. Jak uniknąć konkurencji o najniższe podatki?, [w:] Podatki. Przewodnik Krytyki Politycznej, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa 2011.
    3. Marczakowska-Proczka J., System budżetowy państwa, [w:] System finansowy w Polsce, B. Pietrzak, Z. Polański, B. Woźniak (red.), Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.
    4. Owsiak S., Finanse publiczne. Teoria i praktyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.
    5. Owsiak S., Stabilność systemu zasilania finansowego a nowatorskie zarządzanie podmiotami publicznymi w warunkach kryzysu, [w:] Nowe zarządzanie finansami publicznymi w warunkach kryzysu, S. Owsiak (red.), Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2011.
    6. Stiglitz J.E., Ekonomia sektora publicznego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2004.
    7. Taxation trends in the European Union. Data for the EU Member States, Iceland and Norway. 2012 edition, www.epp.eurostat.ec.europa.eu, 2012.
    - Full text in PDF format

    Article 31PL: Model częściowych dopasowań dywidend Lintnera dla Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie
    EN: Lintner’s partial adjustments of dividends model for Warsaw Stock Exchange
    337-346

    MIECZYSŁAW KOWERSKI


    Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

    In the paper the results of estimation of Lintner’s partial adjustments of dividends model for companies noted on Warsaw Stock Exchange in the years 1992–2012 were presented. The estimated target payout ratio is 80,38%, but the speed of adjustment is comparatively low (0,6519), so it would take significant period of time do reach so high payout ratio
    Lintner’s partial adjustments model, Warsaw Stock Exchange, two step least squares method
    model częściowych dopasowań dywidend Lintnera, Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie, podwójna metoda najmniejszych kwadratów
    1. DeAngelo H., DeAngelo L., Skinner D.J., Corporate Payout Policy, „Foundations and Trends in Finance” 2008, vol. 3, nr 2–3.
    2. Goldberger A.S., Teoria ekonometrii, PWN, Warszawa 1975.
    3. Kowerski M., Ekonomiczne uwarunkowania decyzji o wypłatach dywidend przez spółki publiczne, Wyd. Konsorcjum Akademickie, WSE w Krakowie, WSIZ w Rzeszowie, WSZiA w Zamościu 2011.
    4. Koyck L., Distributed Lags and Investment Analysis, North–Holland, Amsterdam 1954.
    5. Kufel T., Ekonometria. Rozwiązywanie problemów z wykorzystaniem programu GRETL, PWN, Warszawa 2011.
    6. Lintner J., Distribution of Incomes of Corporation Among Dividends, Retained Earnings and Taxes, „American Economic Review” 1956, vol. 46, issue 2.
    7. Maddala G.S., Ekonometria, PWN, Warszawa 2006.
    8. Weston F., Siu J., Changing Motives for Share Repurchases, Finance Paper 3, Anderson Graduate School of Management, 2002, http://www.anderson.ucla.edu/documents/areas/fac/finance/3-03.pdf.
    9. Zeliaś A., Teoria prognozy, PWE, Warszawa 1997.
    - Full text in PDF format

    Article 32PL: Informacje ekologiczne a inwestorzy giełdowi
    EN: Ecological information affecting stock exchange investors
    348-355

    ADAM LULEK, PIOTR SZCZYPA


    Uniwersytet Szczeciński, Katedra Rachunkowości i Controllingu

    Nowadays proecological conditions are influenced by proecological awareness of managers and customers and more strict environment safety law regulations and also proecological culture trends. In relation with above statement, ecological information is becoming important with accountancy system as its’ reliable source.
    The authors of the article ascertained that:
    1. Corporations present on their internet websites ecological information, however these information are often insufficient and too general.
    2. Stock exchange investors would be more interested in ecological information, if they were associated with ecological risk of certain corporation.
    In association with above statements, there is a need to reveal ecological information. They are very important for stock exchange investors.
    accountancy, ecological information, investors
    rachunkowość, informacja ekologiczna, inwestorzy
    1. Castenow D., Nowy marketing w praktyce, PWE, Warszawa 1996.
    2. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z dnia 24 listopada 2010 roku w sprawie emisji przemysłowych.
    3. Dziawgo D., Idea zrównoważonego rozwoju w relacjach inwestorskich, [w:] E. Sidorczyk-Pietraszko (red.), Funkcjonowanie przedsiębiorstw w warunkach zrównoważonego rozwoju i gospodarki opartej na wiedzy, WSE, Białystok 2009.
    4. Rekomendacja 2001/453/EC Komisji Europejskiej z dnia 30 maja 2001 roku co do uznawania, pomiaru i ujawniania zagadnień środowiskowych w rachunkach rocznych i rocznych raportach spółek.
    5. Szczypa P., Narzędzia rachunkowości wspomagające działalność proekologiczną przedsiębiorstw w Polsce, CeDeWu.pl, Warszawa 2012.
    6. Węgrzyńska M., Zielona rachunkowość, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu, Poznań 2013.
    7. Young S.D., O’Byrne S.F., EVA and Value-Based Management. A Practical Guide to Implementation, McGraw-Hill, New York 2001, za: Nita B., Rachunkowość w zarządzaniu wartością przedsiębiorstwa, [w:] E. Nowak (red.), Strategiczna rachunkowość zarządcza, PWE, Warszawa 2008.
    Strony internetowe
    1. http://www.grupakety.com/pl/zielona-ksiegowosc/.
    2. http://www.ogrzewnictwo.pl/poradnik/dyrektywa-ied-nowe-ograniczenia-dotyczace-emisji-szkodliwych- substancji.
    3. http://www.opoka.org.pl/biblioteka/I/IE/pk201109-co2.html.
    - Full text in PDF format

    Article 33PL: Potencjał inwestycyjny gmin województwa dolnośląskiego
    EN: Investment potential of Lower Silesian communes
    357-368

    ZOFIA ŁĘKAWA


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Bankowości

    Investments made by entities of local self-government are perceived as a conversion of assets held by local self-government into other assets in order to achieve certain social and economic benefits. Investment potential of entities of local self-government depends on their income and costs of completing current tasks, and also on the ease of access to external sources of funds. This paper analyses and evaluates potential financing of development by self-government in communes of Lower Silesian voivodeship from 2007 to 2012, based on selected quantitative measures.
    self-government, investments, investment potential
    samorząd lokalny, inwestycje, potencjał inwestycyjny
    1. Czempas J., Inwestycje gminne – znaczenie i pomiar, [w:] I Forum Samorządowe. Polska samorządność w integrującej się Europie, Fundacja na rzecz Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2004.
    2. Inwestycje rzeczowe i kapitałowe, J. Różański (red.), Difin, Warszawa 2006.
    3. Jastrzębska M., Polityka budżetowa jednostek samorządu terytorialnego, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2005a.
    4. Jastrzębska M., Polityka inwestycyjna jednostek samorządu terytorialnego, „Samorząd Terytorialny”, nr 9, 2005b.
    5. Jarosiński K., Finansowanie inwestycji komunalnych w Polsce w warunkach samorządności lokalnej, Oficyna Wydawnicza SGH, Warszawa 2003. 6. Kaczor T., Tomalak M., Potencjał inwestycyjny jednostek samorządu terytorialnego, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, Warszawa 2000.
    6. Kopyściański T., Ocena stanu zadłużenia dolnośląskich gmin w latach 2004–2009, [w:] Finanse 2009 – teoria i praktyka. Finanse publiczne II, B. Filipiak, B. Walczak (red.), Zeszyty Naukowe nr 547, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2009.
    7. Lubińska T., Będzieszak M., Własny potencjał inwestycyjny jako miara pozycji wydatkowej gmin, [w:] Budżet państwa i samorządów, decentralizacja – oświata, T. Lubińska (red.), Difin, Warszawa 2005.
    8. Metodyka kompleksowej oceny gospodarki finansowej jednostki samorządu terytorialnego, B. Filipiak (red.), Difin, Warszawa 2009.
    9. Michalak A., Finansowanie inwestycji w teorii i praktyce, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007.
    10. Misterek W., Zewnętrzne źródła finansowania działalności inwestycyjnej jednostek samorządu terytorialnego, Difin 2008.
    11. Sprawozdania roczne z wykonania budżetów gmin województwa dolnośląskiego za rok 2007, 2008 2009, 2010, 2011, 2012, Regionalna Izba Obrachunkowa we Wrocławiu.
    12. Szołno-Koguc J., Wybrane wskaźniki kondycji finansowej jednostek samorządu terytorialnego, [w:] Samorząd terytorialny w zintegrowanej Europie, B. Filipiak, A. Szewczuk (red.), t. 2, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2006.
    - Full text in PDF format

    Article 34PL: Wzrost znaczenia lokalności w warunkach globalizacji
    EN: The growing importance of locality under the conditions of globalization
    369-376

    JÓZEF ŁOBOCKI


    Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Katedra Bankowości

    The simultaneous increase in the importance of globalization and locality may appear paradoxical, yet their close analysis indisputably shows the logic of the development process. The changes that took place in the last decades of the twentieth century consist in departure from space as the form of organization and in basing it on territory. The territorial aspect of the network consists in the territorial proximity of partners, which is beneficial to a company because it needs easy access to technological, financial and commercial information. The network, which is a form of the spontaneous order and an evolutionary product, is a result of interaction between decentralized units. The transition form hierarchical structures to decentralized ones requires the accumulation of a far higher level of social capital.
    globalization, locality, territory, network, social capital
    globalizacja, lokalność, terytorium, sieć, kapitał społeczny
    1. Arrow K., Gifts and Exchanges, “Philosophy and Public Affairs” 1972, nr 1.
    2. Czapiński J., Tylko miłość, Magazyn „Gazety Wyborczej” z 1–2 grudnia 2012.
    3. Duche G., W poszukiwaniu lokalności w rozwoju lokalnym, [w:] A. Jewtuchowicz (red.), Strategiczne problemy rozwoju regionów w procesie integracji europejskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2001.
    4. Floryda R., Narodziny klasy kreatywnej, Narodowe Centrum Kultury, Warszawa 2010.
    5. Fukuyama F., Kapitał społeczny, [w:] L. Harison, S. Huntington (red.), Kultura ma znaczenie, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań 2003.
    6. Fukuyama F., Wielki wstrząs. Natura ludzka a odbudowa porządku społecznego, Politeja, Warszawa 2010.
    7. Gimpel J., U kresu przyszłości. Technologia i schyłek Zachodu, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 1999.
    8. Harison L., Huntington S. (red.), Kultura ma znaczenie, Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań 2003.
    9. Hayek von F.A., Zgubna pycha rozumu. O błędach socjalizmu, Wydawnictwo Arcana, Kraków 2004.
    10. Jewtuchowicz, A. (red.), Strategiczne problemy rozwoju regionów w procesie integracji europejskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2001.
    11. Jewtuchowicz A., Terytorium i współczesne dylematy jego rozwoju, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2005.
    12. Łobocki J., Sektor finansowy a kapitał społeczny, [w:] J. Sokołowski, M. Rękas, G. Węgrzyn (red.), Ekonomia, Prace Naukowe UE we Wrocławiu, nr 245.
    13. Putnam R., Samotna gra w kręgle, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008.
    14. Reich R.B., Praca narodów. Przygotowanie się do kapitalizmu XXI wieku, Wyd. Adam Marszałek, Toruń 1996.
    15. Saxsnian A., Regional Advantage, Culture and Competition in Silicon Valley and Route 128, Cambridge, Mass., Harvard University Press 1994 za: Fukuyama F., Wielki wstrząs. Natura ludzka a odbudowa porządku społecznego, Politeja, Warszawa 2010.
    16. Stiglitz J.E., Globalizacja, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2004.
    - Full text in PDF format

    Article 35PL: Regulacje a jakość kredytów konsumenckich w Polsce
    EN: Regulations versus the quality of consumer loans in Poland
    377-387

    EWA ŁOSIEWICZ-DNIESTRZAŃSKA


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Bankowości

    The main goal of regulation in the area of banking recognized in the literature has been to stabilize the banking system. The attention was also drawn to reduce the risk of banking operations. Another impact on the banking activities is not clear, though. It is the quality of banking services, which from the point of view of the bank – lead to increase in the quality of services. However, if regulations tighten rules for provision of services, their role in improving the quality of services, from the point of view of the customer, becomes questionable.
    The paper presents a brief description of existing regulations in Poland’s consumer loans, and the impact of regulations on the quality of consumer loans including providers of these services (banks and shadow banking).
    regulations, consumer loans, quality, shadow banking
    regulacje, kredyt konsumencki, jakość, banki, parabanki
    1. Adrian T., Ashcraft A., Shadow Banking Regulation, Staff Report No. 559, Federal Reserve Bank of New York, April 2012.
    2. Golędzinowski P., Wpływ regulacji systemu bankowego na jego efektywność, „Materiały i Studia”, Warszawa, maj 2009.
    3. Kasiewicz S., Kurkliński L. (red.), Szok regulacyjny a konkurencyjność i rozwój sektora bankowego, Warszawski Instytut Bankowości, Warszawa 2012.
    4. Li C., Shadow Banking in China: Expanding Scale, Evolving Structure, Federal Reserve Bank of San Francisco, April 2013.
    5. Łasak P., Nowe regulacje dla shadow banking, „Bezpieczny Bank” 2012, nr 1 (46).
    6. Masiukiewicz P., Regulacje a ryzyko shadow banking w Polsce, „Zarządzanie i Finanse” 2012, http://zif.wzr.pl/pim/2012_4_2_1.pdf (04.2013).
    7. Philip G., Hazlett S.-A., The measurement of service quality: a new P-C-P attributes model, “International Journal of Quality & Reliability Management” 1997, vol. 14, no. 3.
    8. Raport o sytuacji banków w 2011 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2012.
    9. Raport o sytuacji banków w I półroczu 2012 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2012.
    10. Rekomendacja S dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ekspozycjami kredytowymi finansującymi nieruchomości oraz zabezpieczonymi hipotecznie, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa styczeń 2011 r.
    11. Rekomendacja S dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ekspozycjami kredytowymi zabezpieczonymi hipotecznie (projekt), Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa, 2013 r.
    12. Rekomendacja T dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ryzykiem detalicznych ekspozycji kredytowych, Komisja Nadzoru Finansowego, Warszawa, luty 2010 r.
    13. Rekomendacja T dotycząca dobrych praktyk w zakresie zarządzania ryzykiem detalicznych ekspozycji kredytowych, Komisja Nadzoru Finansowego Warszawa, luty 2013 r.
    14. Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz. U. z 2011, poz. 1181 z późn. zm.).
    15. Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (Dz. U. z 2012, poz. 1376 z późn. zm.).
    16. Ustawa z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych (Dz. U. z 2012, poz. 855 z późn. zm.).
    - Full text in PDF format

    Article 36PL: Rola polityki informacyjnej spółek kapitałowych w prawidłowym funkcjonowaniu relacji inwestorskich
    EN: The role of corporate information policy in the appropriate investor relations
    389-400

    GABRIELA ŁUKASIK


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Finansów

    The information policy defined as the conscious use of different sets of information should not only provide data but also should make the investors properly use the knowledge of the company in their practical choices.
    The main objective is to convince investors about the actual value of the company, as the subject of capital investment. Disclosure of information is one of the most difficult part of the communication process between investors and company. In conveying information, special role is played by the risk reporting and data necessary for the proper company valuation, both in terms of economic and market value.
    investor relations, financial markets, financial reporting, risk, value of the company
    relacje inwestorskie, rynki finansowe, sprawozdawczość finansowa, ryzyko, wartość przedsiębiorstwa
    1. Damodaran A., Ryzyko strategiczne. Podstawy zarządzania ryzykiem, Wydawnictwo L. Koźmińskiego, Warszawa 2009.
    2. Dziawgo D., Relacje inwestorskie, ewolucja – funkcjonowanie – wyzwania, PWN, Warszawa 2011.
    3. Financial Reporting of Risk – Proposals for a Statement of Business Risk, ICAEW, London 1998.
    4. Karmańska A., Wartość ekonomiczna w systemie informacyjnym rachunkowości finansowej, Difin, Warszawa 2009.
    5. Kirchhoft K.R., Piwinger M. (red.), Die Praxis der Inwestor Relations Effiziente Kommunikation zwischen Unternehmen und Kapitalmairkt, Ludzterhand Verlag, Frankfurt/Main 2001.
    6. Linsley P.M., Shrives P.J., Risk reporting: A study of risk disclosures in the annual reports of UK companies, “The British Accounting Review” 2006, 38.
    7. Łukasik G., Strategie finansowania rozwoju współczesnych przedsiębiorstw, Uniwersytet Ekonomiczny, Katowice 2010.
    8. Martin T.A., Bär T., Grundzüge des Risiko-managements nach Kontra G, Oldenbourg Verlag, München–Wien 2002.
    9. Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości finansowej, cz. A: Założenia, koncepcje i wymogi, Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, wg stanu na dzień 1 stycznia 2011.
    10. No surprises: The Case for Better Risk Reporting, ICAEW, London 1999.
    11. Nowak E. (red.), Strategiczna rachunkowość zarządcza, PWE, Warszawa 2008.
    12. Panfil M., Szablewski A. (red.), Metody wyceny spółki, perspektywa klienta i inwestora, Poltext, Warszawa 2007.
    13. Preliminary Views on Financial Statement Presentation, Discussion Paper 2008, London, International Accounting Standards Board.
    14. Schrand C.M., Elliot J.A., Risk and financial reporting: a summary of the discussion at the 1997 AAA/FASB conference, “Accounting Horizons” 1998, 12 (3).
    15. Solomon J.F., Solomon A., Norton S.D., Joseph N.L., A conceptual framework for corporate risk disclosure emerging from the agenda for corporate governance reform, “British Accounting Review” 2000, 32 (4).
    16. Szablewski A., Tuzimek R. (red.), Wycena i zarządzanie wartością firmy, Poltext, Warszawa 2005.
    17. Śnieżek E., Wiatr M., Raportowanie przepływów pieniężnych w kontekście zmian we współczesnej sprawozdawczości finansowej, Oficyna Wolters Kluwer, Warszawa 2011.
    18. Świderska G. (red.), Informacja zarządcza w procesie formułowania i realizacji strategii firmy, Difin, Warszawa 2003.
    19. Wędzki D., Analiza wskaźnikowa sprawozdania finansowego, t. 2: Wskaźniki finansowe, Oficyna Wolters Kluwer, Kraków 2009.
    20. Working for Better Risk Reporting, ICAEW, London 2002.
    21. Wycena i zarządzanie wartością firmy, A. Szablewski, R. Tuzimek, (red.), Poltext, Warszawa 2005.
    - Full text in PDF format

    Article 37PL: Czynniki kreacji bańki cenowej na rynku nieruchomości
    EN: Counterparts to price bubble in the property market
    401-407

    PIOTR MASIUKIEWICZ, PAWEŁ DEC


    Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Katedra Zarządzania Finansami Przedsiębiorstwa

    The paper is to present the essence of price bubbles, which are extremely important phenomena in the analysis of financial crises. They are often ground such crises.. The analysis of price bubbles being first of all requires a critical review and evaluation of the impact of various factors on this phenomenon. The authors put forward a thesis of the important role of behavioral factors in the creation of price bubbles.
    In practice, there are also cases of infection price bubbles through international channels. The authors presented two case studies of countries (Polish and United Arab Emirates), where it was indeed the subprime crisis, but it occurred, and the price bubble burst in the property market.
    The main purpose of the article is an overview of the factors that create price bubbles and the effect of contamination and to analyze the specific role of behavioral factors in the real estate market.
    price bubble, behavioral factors, financial crisis
    bańka cenowa, czynniki behawioralne, kryzys
    1. Akerlof G.A., Shiller R.J., Animal Spirits, Princeton University, 2009.
    2. Allen F., Gale D., Understanding Financial Crises, Oxford University, New York 2007.
    3. Cummins Ch., Dubai Crisis Shakes Markets, “The Wall Street Journal” 2009, November 27.
    4. Fox J., Myth of the Rational Market, Harper Business, New York 2009.
    5. Główka G., System finansowania nieruchomości mieszkaniowych w Polsce. Doświadczenia i kierunki zmian, Szkoła Główna Handlowa, Warszawa 2012.
    6. Hirshleifer D.K., Subramanyam A., Investor Psychology and Security Market Under- and Overreactions, “Journal of Finance” 1998, no. 53.
    7. Hott C., Lending Behavior and Real Estate Prices, “Journal of Banking and Finance” 2011, vol. 36, no. 9.
    8. Khamis M., Senhadji A., Impact of the Global Financial Crisis on the Gulf Cooperation Council Countries and Challenges Ahead, International Monetary Fund, Washington 2010.
    9. Kindleberger Ch., Szaleństwo, panika, krach. Historia kryzysów finansowych, WIG, Warszawa 1999.
    10. Krugman P., Powrót recesji. Kryzys roku 2008, Wolters Kluwer, Warszawa 2012.
    11. Levine S.S., Zajac E.J., The Institutional Nature of Price Bubbles, Working Paper, Columbia University and Northwestern University, Kellogg School of Business, 2008.
    12. Masiukiewicz P., Efekt kompensacji, „Bank” 2002, nr 2.
    13. Masiukiewicz P., Ryzyko dużych banków. Perspektywa Polski, CeDeWu, Warszawa 2012.
    14. Raport o sytuacji na rynku nieruchomości mieszkaniowych w Polsce w latach 2002–2009, NBP, Warszawa 2010.
    15. Roubini N., Mihm S., Crisis Economics: A Crash Course in the Future of Finance, Penguin Press, 2010.
    16. Stiglitz J., Freefall – jazda bez trzymanki, PTE, Warszawa 2010.
    17. Thomson A., Dubai Holding Hires Advisers, “The Wall Street Journal” 2010, May 11.
    18. Wadhwani S., Should Monetary Policy Respond to Asset Price Bubbles? Revisiting the Debate, “National Institute Economic Review” 2008, no. 206.
    19. White L.H., Federal Reserve Policy and the Housing Bubble, “The Cato Journal” 2009, vol. 29, no. 1.
    - Full text in PDF format

    Article 38PL: Analiza dyskryminacyjna ryzyka upadłości
    EN: Discriminant analysis of the bankruptcy risk
    409-419

    GRZEGORZ MENTEL


    Politechnika Rzeszowska, Katedra Metod Ilościowych

    In the article there were presented the traditional discriminant methods that are commonly used in the world in the context of a risk analysis of business bankruptcy. There was done the characteristics of the world concept in this field, as well as those developed in the domestic market. A survey and an assessment of the models effectiveness was conducted exemplified by entities operating in the Polish conditions.
    bankruptcy risk, statistical analysis, diagnosis
    ryzyko bankructwa, analiza statystyczna, diagnoza
    1. AIKED’10 Proceedings of the 9th WSEAS international conference on Artificial intelligence, knowledge engineering and data bases, p. 83–87 World Scientific and Engineering Academy and Society (WSEAS) Stevens Point, Wisconsin, USA ©2010.
    2. Antonowicz P., Metody oceny i prognozowania kondycji ekonomiczno-finansowej przedsiębiorstwa, ODDK, Gdańsk 2007.
    3. Hamrol M., Czajka B., Piechocki M., Upadłość przedsiębiorstwa – model analizy dyskryminacyjnej, „Przegląd Organizacji” 2004, nr 6.
    4. Jajuga K., Kuziak K., Markowski P., Rynek kapitałowy. Inwestycje finansowe, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu im. Oskara Langego, Wrocław 1998.
    5. Lusztyn M.G., Value at Risk – zarządzanie ryzykiem w przedsiębiorstwie, Warszawski Instytut Bankowości, Warszawa 2000.
    6. Mandru L., Khashman A., Carstea C., David N., Patrascu L., The Diagnosis of Bankruptcy Risk Using Score Function, Recent Advances in Artificial Intelligence, Knowledge Engineering and Data Bases.
    7. Mączyńska E., Ocena kondycji przedsiębiorstwa (uproszczone metody), „Życie Gospodarcze” 1994, nr 38.
    8. Mentel G., Ryzyko rynku akcji, CeDeWu.pl, Warszawa 2013.
    9. Nietyksza B., Eksperyment – ryzyko – odpowiedzialność karna, Warszawa 1967.
    10. Pogodzińska M., Sojak S., Wykorzystanie analizy dyskryminacyjnej w przewidywaniu bankructwa przedsiębiorstw, AUNC, Ekonomia XXV, Zeszyt 299, Toruń 1995.
    11. Prusak B., Nowoczesne metody prognozowania zagrożenia finansowego przedsiębiorstw, Difin, Warszawa 2005.
    12. Raport Coface nt. upadłości firm w Polsce w 2011 roku, Warszawa 2012.
    13. Wędzki D., Logitowy model upadłości dla gospodarki polskiej – wnioski z badań, [w:] Czas na pieniądz. Zarządzanie finansami. Finansowanie przedsiębiorstw w UE, t. 1, D. Zarzecki D. (red), Wydawnictwo Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin.
    - Full text in PDF format

    Article 39PL: Innowacyjność przedsiębiorstw w krajach UE – pomiar i ocena
    EN: The innovativeness of enterprises in the EU countries – Measurement and Evaluation
    421-431

    BOŻENA MIKOŁAJCZYK


    Uniwersytet Łódzki, Katedra Finansów i Rachunkowości MSP

    This paper presents the scale of innovation in the European Union countries with special focus on the measurement of innovation and possibilities of implementation of financial mechanisms and institutional solutions in low innovation level countries, particularily in Poland.
    structure of R&D expenditures, measurement of innovation, innovation structure, EU countries
    struktura nakładów na B + R, pomiar innowacyjności, struktura innowacji, kraje UE
    1. Dutta S. (red.), The Global Innovation Index 2012. Stronger Innovation Linkages for Global Growth, INSEAD, 2012.
    2. Działalność innowacyjna przedsiębiorstw w latach 2009–2011, Główny Urząd Statystyczny, Urząd Statystyczny w Szczecinie, Informacje i opracowania statystyczne, Warszawa 2012.
    3. GE Global Innovation Barometer. Global Reasearch Findings & Insights, January 2013.
    4. Glossary: Community Innovation Survey (CIS), Statistics Explained, European Commission Eurostat, www.epp.eurostat.ec.europa.eu (05.04.2013).
    5. Innovation statistics, European Commission Eurostat, www.epp.eurostat.ec.europe.eu (05.04.2013).
    6. Innovation Union Scoreboard 2010 – Methodology report. This report is prepared by Hugo Hollanders – MERIT (Maastricht University), Stefano Tarantola – Joint Research Centre (JRC), 2011.
    7. Jaka ulga podatkowa na badania i rozwój, „Rzeczpospolita”, 6.03.2013.
    8. Krawczyk M., Finansowanie działalności innowacyjnej MSP. Wybrane zagadnienia, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2012.
    9. Mikołajczyk B., Kurczewska A., Krawczyk M., Ewolucja pomiaru innowacyjności w firmie, Folia Oecnomica nr 266, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2012.
    10. National accounts-GDP, European Commission Eurostat, www.epp.eurostat.ec.europe.eu (05.04.2013).
    11. Oslo Manual, Guidelines for Collecting and Interpreting Innovation Data.
    12. Przegląd zachęt na działalność B + R na świecie, Deloitte, styczeń 2013.
    13. R&D incentives and services. Adding value across Europe Middle East and Africa (EMEA) KPMG.
    14. Science, technology and innovation in Europe. 2012 Edition, Eurostat Pocketbooks, Publication Office of the European Union, Luksemburg 2012.
    15. Seventh Community Innovation Survey, Highest proportions of innovative enterprises in Germany, Luksemburg and Belgium, www.epp.eurostat.ec.europe.eu, aktualizacja: 11.01.2013
    16. Sudolska A., Uwarunkowania budowania relacji proinnowacyjnych przez przedsiębiorstwa w Polsce, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2011.
    17. Turnover from innovation % of total turnover (codetsdec340), European Commission Eurostat, www.epp.eurostat.ec.europe.eu (05.04.2013).
    18. Überholspur Innovation. Messung, Bewertung Und Steigerung der innovationsfähigkeit durch www.innoscore.de, Fraunhofer Institut 2007.
    - Full text in PDF format

    Article 40PL: Ocena wsparcia współpracy mikro, małych i średnich przedsiębiorstw. z jednostkami naukowymi ze środków europejskich w ramach pilotażowego programu „Voucher Badawczy”
    EN: Evaluation of the support for cooperation between micro, small and medium-sized enterprises and research institutions from EU funds under the pilot programme “the Research Voucher”
    433-442

    MAGDALENA MOSIONEK-SCHWEDA 1, MACIEJ TOKARSKI 2


    1 Uniwersytet Gdański, Wydział Ekonomiczny, Zakład Międzynarodowych Rynków Finansowych
    2 Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Katedra Rachunkowości

    The aim of this paper is to evaluate the pilot programme “the Research Voucher” funded from European funds under the Regional Operational Programme for Kujawsko-Pomorskie Voivodeship for the years 2007-2013, Action 5.4 Strengthening regional capacity for research and development of technology. This project aimed to support micro, small and medium-sized enterprises located in Kujawsko- Pomorskie voivodeship that cooperate with research and science institutions to develop and implement innovative solutions. Beneficiaries received subsidies in the form of a research voucher worth 25 000 PLN (for companies that have not benefited from the cooperation with research entities) and 50 000 PLN (for entrepreneurs who previously undertook such actions). The programme operator assumed that at least 170 innovative companies would benefit from such financial grants. In fact, 283 entrepreneurs submitted their applications, of which 199 received funds (including 122 companies that obtained the Research Voucher type 1 and 77 companies with the Research Voucher type 2).
    innovation, European funds, enterprises, research and science institutions
    innowacyjność, fundusze europejskie, przedsiębiorstwa, jednostki badawczo-naukowe
    1. Ciechoński T., Całbecki: Musimy wydać 1,68 mld euro. Jak?, „Gazeta Wyborcza” z dnia 16.03.2013 r.
    2. Ciechoński T., Nasze firmy przyszłości. Zobacz, czym się zajmują, „Gazeta Wyborcza” z dnia 19.10.2012 r.
    3. Ciechoński T., Nikt nie zasłużył na dotację – w puli było 38 mln, „Gazeta Wyborcza” z dnia 03.11.2011 r.
    4. Cieśliński P., Jak zarobić na nauce?, „Gazeta Wyborcza” z dnia 16.05.2011 r.
    5. Czarnecki M., Naukowcy zrobią biznes na swoich wynalazkach, „Gazeta Wyborcza” z dnia 27.01.2010 r.
    6. „Gazeta Pomorska”, Toruński biznes wyciąga ręce do naukowców, artykuł z dnia 24.02.2012 r., http://www.pomorska.pl.
    7. Geneza i zadania Regionalnego Centrum Innowacyjności, http://www.utp.edu.pl/uczelnia/regionalne- -centrum-innowacyjnosci.html.
    8. Kujawsko-Pomorski Związek Pracodawców i Przedsiębiorców, Voucher Badawczy, http://www. vb.kpzpip.pl.
    9. Markiewicz P., Ratajczak R., Raport z badania fokusowego w ramach projektu inLAB – innowacyjne laboratorium współpracy nauki i biznesu. Grupa: przedsiębiorcy, Bydgoszcz 2011.
    10. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (2012), Innowacje to odwaga myślenia, http://www.nauka. gov.pl/ministerstwo/zdaniem-ministra/zdaniem-ministra/artykul/innowacje-to-odwaga-myslenia.
    11. Paczewska K., Voucher badawczy dla Famoru. Przedsiębiorco, naukowcy pomogą!, „Gazeta Pomorska” strefa biznesu, z dnia 02.07.2012 r.
    12. Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2007–2013. Szczegółowy opis osi priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko- -Pomorskiego na lata 2007–2013, Toruń, marzec 2013.
    13. Waloch N., UMK: Chruścik zagości w naukowej kuźni, „Gazeta Wyborcza” z dnia 11.05.2011 r.
    14. Wieloletni harmonogram konkursów RPO WK-P, http://mojregion.eu.
    15. Włocławski Inkubator Innowacji i Przedsiębiorczości, http://inkubator.wloclawek.pl. Evaluation of the support for cooperation between micro, small and medium-sized
    - Full text in PDF format

    Article 41PL: Dodatkowe programy emerytalne – potrzeba czy konieczność
    EN: Voluntary pension programs – need or necessity
    443-453

    JOANNA NIŻNIK


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Zakład Polityki Finansowej

    The aim of this paper is to analyze the functioning of voluntary pension programs in Poland, which are the third pillar of pension system, and point out the main proposed legal changes in their construction. The first part briefly describes the influences of demographical factors on pension benefits and the characteristics the basic features of pension programs. The second part is concerned with the areas in which the crucial improvements and changes are expected.
    pension insurance, voluntary pension insurance
    ubezpieczenia emerytalne, dodatkowe ubezpieczenia emerytalne
    1. Chłoń A., Góra M., Rutkowski M., Shaping Pension Reform in Poland: Security through Diversity, Social Protection Discussion Paper, No. 9923, 1999.
    2. Debich M., Diagnoza, analiza i symulacja wariantowa możliwych ubezpieczeniowych form dobrowolnych programów emerytalnych na polskim rynku, PIU, Warszawa 2010.
    3. epp.eurostat.ec.europa.eu/tgm/table.do?tab=table&init=1&plugin=1&language=en&pcode=tsdde511.
    4. GUS, Podstawowe informacje o sytuacji demograficznej Polski w 2011 roku, 2012.
    5. Jak Polacy planują zabezpieczyć finansowo swoją przyszłość – czy zamierzają w tym celu korzystać z IKZE, Raport z badań, CBOS, Warszawa 2012.
    6. Krajowa Strategia Emerytalna. Adekwatny i stabilny system emerytalny, Ministerstwo Polityki Społecznej, Warszawa 2005.
    7. Polacy o dodatkowym oszczędzaniu na emeryturę, Komunikat z badań, CBOS, Warszawa 2010.
    8. Pracownicze Programy Emerytalne w 2011 r., Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2012.
    9. Pracujący w gospodarce narodowej w 2008 r., GUS, Warszawa 2009.
    10. Pracujący w gospodarce narodowej w 2011 r., GUS, Warszawa 2012.
    11. Raport dotyczący oceny obecnej sytuacji oraz oceny proponowanych zmian w zakresie funkcjonowania III filara systemu emerytalnego w Polsce, Instytut Studiów Podatkowych, Warszawa 2012.
    12. Sowiński T., Finanse ubezpieczeń społecznych, Oficyna Wolters Kluwer Business, Warszawa 2009.
    13. Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. 2000 Nr 54, poz. 654).
    14. Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego (Dz. U. Nr 116, poz. 1205).
    15. Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. Nr 116, poz. 1207).
    16. World Bank, 2012, www.tradingeconomics.com/poland/age-dependency-ratio-old-percent-ofworking- age-population-wb-data.html.
    17. Zielona księga na rzecz adekwatnych, stabilnych i bezpiecznych systemów emerytalnych w Europie, Bruksela, KOM(2010)365.
    - Full text in PDF format

    Article 42PL: Kreowanie wartości dla klienta w innowacjach bankowych
    EN: Customer value creation in banking innovations
    455-463

    ADAM NOSOWSKI


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Bankowości

    Being seen as innovative is always nice to have for the business. It may deal with real customer value creation potential as well as reputational potential that may also result with added customer value. Banks aim at implementing innovations as they know it allows for being differ and competitive. The banking business practices show that innovation often deal with institutional and organizational solutions. The article focuses on the approaches and challenges that should be taken in order to implement new banking products and services in the context of customer value creation.
    customer value, design thinking, innovation management
    wartość dla klienta, design thinking, zarządzanie innowacjami
    1. Capiga M., Kapitał klienta – przedmiot kompleksowej oceny działalności banku, „Bank i Kredyt” 2004, nr 9.
    2. Fasnacht D., Open Innovation in the Financial Services, Springer-Verlag, Berlin–Heidelberg 2009.
    3. Giridhar S., Notestein D, Ramamurthy S., Wagle L., Od złożoności do orientacji na klienta, Executive report, IBM Global Business Services, 2011.
    4. Harasim J., Wprowadzanie nowych produktów do oferty banku skierowanej do klientów indywidualnych, „Bank i Kredyt” 2004, nr 7.
    5. http://www.k2.pl/inwestorzy/prezentacje/aktualnosci_1717.html.
    6. Lacki T., Customer Experience in Retail Banking. Understanding the Drivers of Growth, Efma and Peppers & Rogers Group, 2010.
    7. Łosiewicz-Dniestrzańska E., Nosowski A., Produkty i procesy – innowacyjność współczesnej bankowości, [w:] Banki na rynku finansowym – dziś i w przyszłości, M. Dębniewska (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie, Olsztyn 2010.
    8. Pearson M., Innovation in Retail Banking. Growth of channel innovation, Efma and Infosys Limited, September 2012.
    9. Raport: Kurs na zmiany. Doświadczenie klienta w relacji z bankami w Polsce, Deloitte Polska, maj 2012.
    10. Serafiński B., Design thinking – myśl rozwiązaniami, „Thinktank Magazine” 2009, nr 2.
    11. Zwicky J., Design thinking, „Efma Journal” 2012, nr 233.
    - Full text in PDF format

    Article 43PL: Wysokość opłat za zarządzanie a efektywność polskich. funduszy nieruchomości
    EN: Management fee and performance of polish real estate funds
    465-476

    PAWEŁ OLEKSY


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Rynków Finansowych

    The management fee is one of the fundamental factors in determining the efficiency of real estate funds. As a main cost component it affects the periodic fund’s financial result and assets value. The analysis of 9 polish public closed-end real estate funds shows that the system used for calculating the management fee on the basis of periodic net assets value appears to be an inadequate motivator for fund managers to create value for investors. Its current construction is one of the sources of poor performance achievements of polish public real estate funds in the last decade, measured by long-term rates of return or efficiency indicators. Based on that, the author develops an alternative, more adequate and “fair” system which contributes more to the improvement of the funds performance.
    performance of polish real estate funds, management fee
    efektywność polskich funduszy nieruchomości, opłata za zarządzanie
    1. Brueggeman W.B., Chen A.H., Thibodeau T.G. (1984), Real Estate Investment Funds: Performance and Portfolio Considerations, “Real Estate Economics”, vol. 12, no. 3.
    2. Brueggeman W.B., Chen A.H., Thibodeau T.G. (1992), Some additional evidence on the performance of commingled real estate investment funds: 1972–1991, “The Journal of Real Estate Research”, vol. 7, no. 4.
    3. Kaushik K., Pennathur A.K. (2012), An empirical examination of the performance of real estate mutual funds 1990–2008, “Financial Service Review”, nr 21.
    4. Lin C.Y., Yung K. (2004), Real estate mutual Funds: Performance and persistence, “Journal of Real Estate Research”, 26.
    5. Maurer R., Reiner F., Rogalla R. (2004), Return and risk of German open-end real estate funds, “Journal of Property Research”, vol. 21, no. 3.
    6. Myer F.C., Webb J.R., He L.T. (1997), Issue in measuring performance of commingled real estate funds, “Journal of Real Estate Portfolio Management”, vol. 3, no. 2.
    7. O’Neal E.S., Page D.E. (2000), Real estate mutual funds: abnormal performance and fund characteristics, “Journal of Real Estate Portfolio Management”, vol. 6, no. 3.
    8. Perez K. (2012), Efektywność funduszy inwestycyjnych. Podejście techniczne i fundamentalne, Difin, Warszawa 2012.
    9. Raport 2011, Izba Zarządzających Funduszami i Aktywami, www.izfa.pl (25.04.2013).
    10. Sarnowski K.A. (2011), Analiza funduszy inwestycyjnych w Polsce inwestujących w rynku nieruchomości – aktywa i efektywność, „Pieniądze i Więź”, nr 3.
    11. Trzebiński A. (2012), Badanie efektywności polskich funduszy nieruchomości w latach 2005–2011, „Oeconomia Copernicana”, nr 4.
    12. Urban K. (2007), Analiza opłacalności inwestowania w fundusze nieruchomości na rynku polskim, „Finansowanie Nieruchomości”, nr 22.
    13. Załęczna M., Wolski R. (2008), Zamknięte fundusze nieruchomości jako nowoczesna forma inwestowania, „Studia i Materiały Towarzystwa Naukowego Nieruchomości”, nr 16.
    - Full text in PDF format

    Article 44PL: Polityka monetarna a rynek rządowych papierów dłużnych w strefie euro
    EN: The monetary policy and the market of treasury securities in the euro area
    477-486

    PRZEMYSŁAW PANFIL


    Uniwersytet Gdański, Katedra Prawa Finansowego

    The purpose of this article is to present the impact of monetary policy on the treasury securities market in the euro area. Struggling with the effects of the financial crisis and the debt crisis the ECB actively used monetary policy instruments. In particular, the ECB lowered interest rate and embarked on quantitative easing monetary policy. These actions, however, didn’t bring a sustained improvement on treasury securities market in the euro area. The situation changed after the implementation of the Outright Monetary Transaction. This program can be compared to given the EBC guarantees the redemption of government securities.
    monetary policy, treasury securities
    polityka monetarna, rządowe papiery dłużne
    1. Danmarks Nationalbank, Danish Government Borrowing and Debt, Copenhagen 2006.
    2. EBC, Raport roczny 2012, Frankfurt nad Menem 2013.
    3. http://www.deutsche-finanzagentur.de.
    4. Marchewka-Bartkowiak K., Zarządzanie długiem publicznym. Teoria i praktyka państw Unii Europejskiej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.
    5. Panfil P., Prawne i finansowe uwarunkowania długu Skarbu Państwa, Wolters Kluwer, Warszawa 2011.
    6. Pyka I., Bank centralny na współczesnym rynku pieniężnym, C.H. Beck, Warszawa 2010.
    7. Roubini N., Mihm S., Ekonomia kryzysu, Wolters Kluwer, Warszawa 2011.
    8. Sławiński A. (red.), Polityka pieniężna, C.H. Beck, Warszawa 2011.
    9. Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. Urz. C115 z 09.05.2008 r.).
    10. www.ecb.europa.eu.
    - Full text in PDF format

    Article 45PL: Specyfika polityki marketingowej w bankowości prywatnej
    EN: Specificity of marketing policy in private banking
    487-496

    RAFAŁ PŁÓKARZ


    Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Katedra Finansów i Bankowości

    Marketing policy applied for private banking activity has some substantial particularities. ATLtype strategies seem inefficient, while some BTL-type strategies are to be implemented. Especially dedicated, glamorous events, expense account, and some specific advertising and promotion techniques devoted to High Net Worth Individuals (HNWIs) seem to be efficient and relatively not so costly mean of marketing policy.
    Polish private banking, while still in development, needs some shift in marketing policy. Some instruments remain underestimated while others are overestimated. Divergences make the customer relationship management business model more vulnerable during these trustworthiness crisis times.
    private banking, marketing, promotion, customer relationship management
    bankowość prywatna, marketing, promocja, zarządzanie relacjami z klientami
    1. Bicker L., Private Banking in Europe, Routledge, London 2003.
    2. Dziawgo L., Private banking. Istota – koncepcja – funkcjonowanie, Wydawnictwo UMK, Toruń 2005.
    3. Maude D., Global Private Banking and Wealth Management. The New Realities, John Wiley & Sons Ltd 2006.
    4. Płókarz R., Wealth management – standardy zachodnie a pierwsze polskie doświadczenia, [w:] S. Antkiewicz, M. Kalinowski (red.), Innowacje finansowe, CeDeWu.pl, Warszawa 2008.
    5. Płókarz R., Zarządzanie tradycyjną marką w XXI wieku, na przykładzie rodziny Rothschildów, [w:] Zarządzanie w XXI wieku. Koncepcje, trendy, problemy, Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Toruń 2009.
    6. Płókarz R., Private banking we współczesnej bankowości detalicznej, [w:] A. Szelągowska (red.), Współczesna bankowość detaliczna, CeDeWu.pl, Warszawa 2011a.
    7. Płókarz R., Transformacja bankowości offshore w bankowość onshore i jej finansowe konsekwencje, na przykładzie banku Rothschilda, [w:] Zarządzanie wartością instytucji finansowych, „Prace i Materiały Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego” 2011, nr 4/5, Sopot 2011b.
    8. Płókarz R., Globalne rynki finansowe. Praktyka funkcjonowania, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2013a.
    9. Płókarz R., Perspektywy rozwoju bankowości prywatnej w Polsce do 2017 roku, Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową, 2013b (niepublikowane – niskonakładowa analiza komercyjna).
    10. World Wealth Report 2012, Capgemini, RBC Wealth Management 2012.
    11. World Wealth Report 2013, Capgemini, RBC Wealth Management 2013.
    - Full text in PDF format

    Article 46PL: Gwarancje długu bankowego jako instrument pomocy publicznej. w państwach Unii Europejskiej w okresie kryzysu finansowego
    EN: Gwarancje długu bankowego jako instrument pomocy publicznej. w państwach Unii Europejskiej w okresie kryzysu finansowego
    497-509

    PIOTR PODSIADŁO


    Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Katedra Finansów Samorządowych

    This paper discusses guidelines for implementation of art. 107-109 of the Treaty on the Functioning of the European Union, from perspective of state guarantees for banks in wake of the financial crisis which descended on EU Member States. Qualitative analysis of bank loan guarantees was based on The Banking Communication of 13 October 2008. Statistical data for quantitative analysis was collected from European Commission reports issued about state aid granted to Member States. Discussed were criteria for granting that aid, verifying its objectives as well as measures and amounts approved by the Commission. Research theory was set out that the banking loans guarantees as a state aid instrument were used predominantly by countries within the Euro zone, whilst states without the common currency had little in the way of that aid.
    crisis, state aid, financial institution, guarantees, European Union
    kryzys, pomoc publiczna, instytucje finansowe, gwarancje, Unia Europejska
    1. Commission Staff Working Document – Autumn 2012 update – Facts and figures on State aid in the Member States, European Commission, Brussels 21.12.2012, SEC(2012) 443 final.
    2. Duffie D., How Big Banks Fail, Princeton University Press, Princeton 2011.
    3. Godłów-Legiędź J., Główny nurt współczesnej ekonomii: od formalizmu do nowego instytucjonalizmu, [w:] H. Landreth, D.C. Colander, Historia myśli ekonomicznej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005.
    4. Komunikat Komisji dotyczący przedłużenia okresu ważności Wytycznych wspólnotowych w sprawie pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw (Dz. Urz. UE, C 156/3 z 9 lipca 2009 r.).
    5. Komunikat Komisji – Zastosowanie zasad pomocy państwa do środków podjętych w odniesieniu do instytucji finansowych w kontekście obecnego, globalnego kryzysu finansowego (Dz. Urz. UE C 270 z 25 października 2008 r.).
    6. Owsiak S., Finanse publiczne. Teoria i praktyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.
    7. Traktat o Unii Europejskiej i Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, wersje skonsolidowane (Dz. Urz. UE, C 83 z 30 marca 2010 r.).
    8. Wytyczne w sprawie pomocy państwa na ratowanie i restrukturyzację przedsiębiorstw (Dz. Urz. UE C 244 z 1 października 2004 r.).
    - Full text in PDF format

    Article 47PL: Sekurytyzacyjne instrumenty finansowe w strefi euro
    EN: Securitized financial instrument in the euro area
    511-520

    BLANDYNA PUSZER


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    Securitized financial instruments market is one of the segments of the financial markets of the euro area. The main instrument of this market are: MBS (Mortagage Backed Securities), ABS ( Asset Backet Securities), CDO (Collateralized Debt Obligations) and ABCP (Asset Backed Commercial Papers). Securitization market instruments developed in the euro zone by 2009, growing turnover and emissions. As a result of the global financial crisis, this market has shrunk considerably. This article presents the main groups of securitized financial instruments in the euro area and to assess the changes that have taken place during the global financial crisis.
    securitization, ABS, MBS, CDO
    sekurytyzacja, ABS, MBS, CDO
    1. Chrabonszczewska E., Waszkiewicz A., Ryzyko na międzynarodowych rynkach finansowych, Instytut Gospodarki Światowej, Warszawa 2010.
    2. Długoterminowe finansowanie gospodarki europejskiej, Zielona Księga, Komisja Europejska 25.03.2013.
    3. Dyrektywa 2006/48/ WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe (Dziennik Urzędowy UE 2006, nr L177).
    4. ESF Securitisation Data Report, różne lata, www.afme.ue.
    5. Europe Structured Finance Addendum Tables (EUR), www.sifma.org.
    6. Ghosh J., Przewodnik dla początkujących: instrumenty finansowe oparte na długu, „Aktualności MSSF” nr 65 – lipiec/sierpień 2008.
    7. Hull J., Zarządzanie ryzykiem instytucji finansowych, PWN, Warszawa 2011.
    8. Pyka I., Rynkowe instrumenty finansowe w alokacji kapitału bankowego, Difin, Warszawa 2012.
    9. Sekurytyzacja w krajach Unii Europejskiej oraz w polskim systemie bankowym. Wyniki ankiety badawczej, Komisja Nadzoru Bankowego, Warszawa 2007.
    10. Waszkiewicz A., „Papierowe” bogactwo sekurytyzacji, „Bank i Kredyt” 2004, nr 4.
    11. Wytyczne ECB z 26.11.2012 w sprawie instrumentów i procedur polityki pieniężnej Eurosystemu (Dziennik Urzędowy UE 2012, nr L 348).
    - Full text in PDF format

    Article 48PL: Rynek kredytowych instrumentów pochodnych w procesie zmian
    EN: Credit derivatives market in the process of changes
    521-530

    IRENA PYKA, MARIA CZECH


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    In the age of growing global debt, an increasing uncertainty and perturbations in the financial market, rapid development of credit derivatives is constantly observed. Although credit derivatives market is mainly over-the-counter and is not subject to strict regulatory discipline there is growing interest of credit contract – mainly CDS. This paper brings up a transformation issue of credit derivatives market from 2005 to 2012 and concentrates on the determinants’ analysis of its growth.
    credit derivatives, credit risk, CDS contract, single-name CDS contract, multi-name CDS contract
    kredytowe instrumenty pochodne, ryzyko kredytowe, kontrakty CDS, jednopodmiotowe kontrakty CDS, wielopodmiotowe kontrakty CDS
    1. Bank Rozliczeń Międzynarodowych, http://www.bis.org (21.02.2013).
    2. EBC timeline of the financial crisis, http://www.ecb.int/ecb/html/crisis.pl.html (20.02.2013).
    3. International Swaps and Derivatives Association, www.isda.org (22.02.2013).
    4. Jackowicz K., Pochodne instrumenty kredytowe (II). Zastosowania pochodnych instrumentów kredytowych i związane z tym problemy, „Bank i Kredyt 2001, nr 4.
    5. Jajuga, K., O systematyzacji modeli ryzyka kredytowego, [w:] D. Appenzeller, Upadłość przedsiębiorstw w Polsce w latach 1990–2003. Teoria i praktyka, Zeszyty Naukowe AE nr 49, Poznań 2004.
    6. Kasapi A., Kredytowe instrumenty pochodne. Charakterystyka, rodzaje i zasady obrotu, Oficyna Ekonomiczna, Kraków 2002.
    7. Krzyżkiewicz Z., Jaworski W.L., Puławski M., Walkiewicz R., Leksykon bankowo-giełdowy, Poltext, Warszawa 2006.
    8. Moser J., Credit Derivatives: The Lastest New Thing. Essays on Issues, The Federal Reserve Bank of Chicago, no. 130.
    9. Neal R., Credit Derivatives: New Financial Instrumets for Controlling Credit Risk, “Economic Review Second Quarter” 1996.
    10. O’Kane D., Modelowanie derywatów kredytowych. Jedno- i wielopodmiotowe kredytowe instrumenty pochodne, Wolters Kluwer, Warszawa 2011.
    11. Pyka I., Rynkowe instrumenty finansowe w alokacji kapitału bankowego, Difin, Warszawa 2012.
    12. Sławiński A., Cywilizowanie rynku kredytowego, „Rzeczpospolita”, 11 V 2009.
    13. Zawadzka Z., Zarządzanie ryzykiem w banku komercyjnym, Poltext, Warszawa 1999.
    14. Zombirt J., Sekurytyzacja w świetle bankowych regulacji europejskich, Monografie i opracowania, nr 508, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa 2002.
    - Full text in PDF format

    Article 49PL: Innowacje rynku kart płatniczych w Polsce – charakter, tempo i zasadność wprowadzanych zmian
    EN: Pay card market innovations in Poland – the character, rate, and justification of introduced changes
    531-538

    GRAŻYNA SZUSTAK


    Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, Katedra Bankowości i Rynków Finansowych

    The purpose of the paper is to present the process-technological character of innovations implemented in the pay card market, to justify the direction of the introduced changes, and to assess the degree of their advancement. The innovations discussed were generally divided into two groups. The first group involves innovations improving card payment safety: microprocessors in EMV standard, 3-D Secure protocol, and biometry. The second group are innovations improving card functionality. The most significant here is equipping EMV standard microprocessor cards in the proximity technology, and installing NFC technology chips in telephones, which along with biometry initiated the era of abandoning plastic cards.
    EMV, 3-D Secure, biometrics, PayPass, PayWave, cash-back, NFC
    technologia EMV, protokół 3-D Secure, biometria, karty zbliżeniowe, technologia NFC
    1. Bankowa pogoń za nowinkami technologicznymi (http://www.kartyonline.pl/arty.php?id=338&_Bankowa_ pogon_za_nowinkami_technologicznymi).
    2. Fakty i mity o zbliżeniówkach. Czy jest się czego bać? (http://www.bankier.pl/wiadomosc/Fakty- -i-mity-o-zblizeniowkach-Czy-jest-sie-czego-bac-2791201.html).
    3. Informacja o kartach płatniczych. IV kwartał 2012, NBP, Warszawa 2013 (http://www.nbp.pl/ systemplatniczy/karty/q_04_2012.pdf).
    4. Jakubski K.J., Rewolucja technologiczna i jej znaczenie dla rozwoju bezpiecznej bankowości (http://www.zabezpieczenia.com.pl/publicystyka/rewolucja-technologiczna-i-jej-znaczenie-dla- -rozwoju-bezpiecznej-bankowosci).
    5. Karty się bronią, „Nowoczesny Bank Spółdzielczy” 2013, nr 2.
    6. Karty zbliżeniowe jako przykład innowacji w bankowości (http://www.innowrota.pl/sites/default/ files/images/27.%20Karty%20zbli%C5%BCeniowe%20jako%20przyk%C5%82ad%20innowacji%20 w%20bankowo%C5%9Bci.pdf).
    7. Kaszubski R., Obzejta Ł., Karty płatnicze w Polsce, Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa 2012.
    8. Markiewicz M., Karty zbliżeniowe jako przykład innowacji w bankowości (http://www.innowrota.pl/ sites/default/files/images/27.%20Karty%20zbli%C5%BCeniowe%20jako%20przyk%C5%82ad%20 innowacji%20w%20bankowo%C5%9Bci.pdf, 4.10.2013).
    9. Matysiak S., Karty płatnicze – przegląd rynku, „Gazeta Bankowa” 2013, nr 6.
    10. Migracja na standard EMV w Polsce. Aspekty organizacyjno-techniczne, Związek Banków Polskich, Forum Technologii Bankowych, Grupa Robocza ds. EMV/mobilnych płatności, Warszawa 2005 (www.zbp.pl/photo/ftb/Migracja_na_standard_EMV,_aspekty_organizacyjno_-_techniczne.pdf).
    11. Migracja na standard EMV w Polsce i korzyści z niej wynikające. Rekomendacja produktów, ZBP, Forum Technologii Bankowych, Grupa Robocza ds. EMV/mobilnych płatności Warszawa 2004 (www.zbp.pl/photo/ftb/Migracja_na_standard_EMV,_rekomendacja_produktow.pdf).
    12. Nowe technologie w bankowości. Czy je polubimy? (http://www.kartyonline.pl/arty.php?id=332&_ Nowe_technologie_w_bankowo%B6ci._Czy_ je_polubimy?).
    13. Ostrowski A., Mobilny Polak płaci tylko mobilnie, „Bank” 2013, nr 6.
    14. Ostrowski M., Technologia 3-D Secure ochroni Twoje pieniądze (http://biznes.onet.pl/technologia-3- -d-secure-ochroni-twoje-pieniadze,18494,5372315,news-detal).
    15. Polacy kochają płatnicze innowacje (http://www.bankier.pl/wiadomosc/Polacy-kochaja-platnicze innowacje-2440213.html).
    16. Polasik M., Płatności zbliżeniowe w Polsce – rok 2012. Raport badawczy, Toruń 2012.
    17. Polska drugim rynkiem Visa payWave w Europie (http://www.finanse.egospodarka.pl/64611,Polska- -drugim-rynkiem-Visa-payWave-w-Europie,2,48,1.html).
    18. Szafrański B., Czy NFC to przyszłość płatności mobilnych, „Bank” 2013, nr 6.
    19. Technologia NFC: komórka jako karta płatnicza (www.chip.pl/artykuly/technika/2012/09/technologia- -nfc-komorka-jako-karta-platnicza-1?b_start:int=1).
    20. Usługi bankowości elektronicznej dla klientów detalicznych. Charakterystyka i zagrożenia, Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Warszawa 2010.
    21. Złoch M., Portfel nowej generacji, „Bank” 2013, nr 4.
    22. Złoch M., Smartfon – klucz do bankowości, „Bank” 2013, nr 1.
    - Full text in PDF format

    Article 50PL: Zagraniczne źródła finansowania inwestycji krajowych w Polsce. w latach 1994–2010
    EN: Foreign sources of domestic investments in Poland in the period from 1994 to 2010
    539-549

    PAWEŁ ŚLIWIŃSKI


    Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Finansów Międzynarodowych

    This article attempts to analyze the size and structure of foreign funding of domestic investment. The way to analyze sources of f inancing domestic investment was based on the absorption approach to the balance of payments. Domestic investments in Poland in 1994-2010 were financed by the overwhelming size of the national economy. Coverage of average domestic investment by domestic savings was about 89%. The role of foreign savings apparently was confined only to fill in missing funds. But we must remember that – due to the large share of capital flows in the form of foreign direct investment – foreign savings affected among others the usage and spread of new technologies, transfer of knowledge and skills in management and organization thus contributing to quantitative and qualitative changes in the economy.
    foreign savings, domestic savings, domestic investment, balance of payments, international capital flows
    oszczędności zagraniczne, oszczędności krajowe, inwestycje krajowe, bilans płatniczy, przepływy kapitału międzynarodowego
    1. Agosin M.R., Majer R., Foreign Direct Investment in Developing Countries: Does it Crowd in Domestic Investment?, UNCTAD Paper 2000, nr 146.
    2. Feldstein M., Horioka C., Domestic Saving and International Capital Flows, “Economic Journal” 1980, vol. 90, nr 358.
    3. Murphy R.G., Capital Mobility and the Relationship between Saving and Investment in OECD Countries, “Journal of International Money and Finance” 1984, vol. 3.
    4. Rocha F., Capital Mobility in Developing Countries: Evidence from Panel Data, Department of Economics Working Paper, Universidade de Sao Paulo, www.lacea.org/meeting2000/ FabianaRocha. pdf (15.04.2013), 2000.
    5. Śliwiński P., Przepływy kapitału międzynarodowego a wzrost gospodarczy w krajach Europy Środkowo-Wschodniej w latach 1994–2008, Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu, Poznań 2011.
    6. www.nbp.pl (15.04.2013).
    7. www.worldbank.org (15.04.2013).
    - Full text in PDF format

    Article 51PL: Analiza kowenantów w obligacjach korporacyjnych emitowanych. przez niebankowe spółki z branży finansowej
    EN: Covenants analysis in corporate bonds issued by the debt collection firms
    551-561

    NATALIA ŚMIEJA, MAREK PAUKA


    Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu, Katedra Finansów

    The increasing importance of the long term corporate bonds as a source of financing of Polish enterprises contributes to the growing importance of the issue terms in determining the risk of investing in bonds. The aim of this study was to assess the quality of covenants used in the bond contracts by identifying the factors that determine the number of covenants contained in the issue terms, the determination of the grounds of the conflict between shareholders and bondholders, which are usually covered by covenants and to conduct analysis of the characteristics of financial ratios, which are used as financial covenants.
    Catalyst, debt market, bonds, covenants
    Catalyst, rynek instrumentów dłużnych, obligacje, kowenanty
    1. Begley J., Restrictive covenants included in public debt agreements: an empirical investigation, “Working paper”, University of British Columbia, 1994.
    2. Beneish M.D., Press E, Costs of Technical Violation of Accounting-Based Debt Covenant, “The Accounting Review” 1993, vol. 68, no. 2.
    3. Billett M.T., King T.-H.D., Mauer D.C., Growth opportunities and the choice of leverage, debt maturity, and covenants, “Journal of Finance” 2007, vol. 62, no. 2.
    4. Black F., The Dividend Puzzle, “Journal of Portfolio Management” 1976, no. 2.
    5. Black F., Scholes M., The Pricing of Options and Corporate Liabilities, “Journal of Political Economy” 1973, vol. 81, no. 3.
    6. Bradley M., Roberts. M., The Structure and Pricing of Corporate Debt Covenants, “Working paper” 2004, Duke University.
    7. Jensen M.C., Meckling W.H., Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs, and capital structure, “Journal of Financial Economics” 1976, no. 3.
    8. Mansi S.A., Qi Y., Wald J.K., Debt Covenants and Bankruptcy Risk, “Working paper Virginia Tech” 2012, Concordia University.
    9. Moir L., Sudarsanam S., Determinants of financial covenants and pricing of debt in private debt contracts: the UK evidence, “Accounting and Business Research” 2007, vol. 37, no. 2.
    10. Myers S.C., Determinants of corporate borrowing, “Journal of Financial Economics” 1977, nr 5.
    11. Nash R., Netter J., Poulsen A., Determinants of Contractual Relations Between Shareholders and Bondholders: Investments Opportunities and Restrictive Covenants, “Journal of Corporate Finance” 2003, nr 9.
    12. Reisel N., On the value of restrictive covenants: An empirical investigation of public bond issues, “Working Paper” 2010, Southern Methodist University.
    13. Smith C., Warner. J., On Financial Contracting: An Analysis of Bond Covenants, “Journal of Financial Economics” 1979, nr 7.
    14. Sweeney A.P., Debt Covenant Violations and Managers’ Accounting Responses, “Journal of Accounting and Economics” 1994, 17.
    - Full text in PDF format

    Article 52PL: Giełdowe produkty strukturyzowane jako forma ekspozycji na ryzyko cenowe rynku metali szlachetnych
    EN: Exchange-Traded structured products as a tool of gaining exposure to precious metals price-risk
    563-572

    JACEK TOMASZEWSKI


    Szkoła Główna Handlowa, Katedra Rynków Kapitałowych

    Structured products have become a convenient instrument allowing financial investors to gain exposure to commodity price risk. Due to prolonged rally in precious metal prices these commodities have drawn particular attention of portfolio investors in recent years. Structured products are offered both: on the OTC markets as well as on organized exchanges. Warsaw Stock Exchange (GPW) have introduced first precious metal structured products in 2007. During the year of 2012 GPW significantly increased its range of structured products, which now includes five types of instruments: capital protection certificates, bonus certificates, tracker certificates, turbo certificates and factor certificates. They offer investors a wide range of investment strategies from simple reference commodity price tracking (trackers) to agressive strategies based on leverage and short positions. Although trading history is still short and structured products are traditionally relatively illiquid instruments, the data from 2012 and 2013 show that these instruments (particularly products based